Aartii Oromoo
Artiin Oromoo akkuma kan warra dhihaa ykn Aurooppaa bara hedduu dura jalqabuutiin, dheerina umurii kan warra Awurooppaa gadii kan qabu miti. Adda addummaan artii warra dhihaafi Oromoo, kan warra dhihaa barreeffamaan yookaan bakka bu'aa yaadaatiin dhihaachaa turuusaati. Kan Oromoo ammoo afaaniin yookaan afoolaan daddarbaa dhufuu isaati. 
Oromoon akkuma saboota addunyarra jiranii hundaa,saba jireenyasaa artiin wal simsiisee jiraatudha. Artii muuziqaa, aartii walaloo, artii bobbocaafi artii argaati. Qarooma sirna Gadaa irraa kaasee, meeshaalee Aadaa Oromoon itti fayyadami hedduun isaa kanneen aartiidhaan bocamanidha. Sirboota garaagaraatti maqaa baasuudhaa, Mararoo, Geerersa, Mirriga 
fkn mirrgaWaangaya laga mojoo
Arbaatu hamee balleesse
Sirna gadaa hunbanna
Nafxanyootaatu balleesse
Oromoon hayyuu qaba beekha qaba
Qaciicaa lammii tiyya
Gantuutu maqaa balleesse
""Raammistu guute ganna
Dooniin nu baaftun jirtu
Waabeetu guute ganna
Dooniin nu baaftun jirtu
Awaashitu guute gannaa 
Dooniin nu baaftu jirtu
Yoo walii galan malle 
Yoo walljaala deeman malle 
Qaciica lammii tiyyaa
Waa bilisummaan hin jirtuu
afran qallotis akkana jechuudhan mirrigama
Gaarri mullataa duruu garaa
Deebi'e waa garaan tahu
Diinni waalee duruu diida
Deebi'ee waa didan tahu
Sabni duraan bilisa
Qaciicaa lammii tiyyaa deebi'e waa gabraa tahuu
Ittuun akkanaan mirriga
Gaaleeytii garaa daba
Lagini maaf jala dabaa
Gowwaan ni beeyneef daba
Qarri maaf jala daba a jechuu
n artii wallallo guddaa sabaa qabudha. Shubbisa /dalaga/ irrattilee dha'aa garaagaraa 20 ol ta'u sabaa qabudha. Gelloo, Kumkummee, Washabaa, Ragada, Dhiichisa, Shobotee, Shaggooyyee, Gadtumee, Tirrii, Sidaamee, Hammisafi Shubbisa saba qabudha. Gama aartii Asoosamaatiin illee, Afoolota garaagaraa bifa adda addaatiin, Sheekkoo, Oduu durii, Mammaaksafi Raagamtaa jedhee qoodee qaba.
Aartii ammayyaa keessattis, Tiyaatira 1957 Mata duree 'Barumsa' Barreessaan Maammoo Mazammir
'Bara Birraan Bari'e' Haayilee Fidaa, bara 1973. 
Gama Asoosamaatiin, 'Bu'aa Caafuu Beekuu' Asteer Gannoo bara 1896
Kuusaa Gadoo, Gaaddisaa Birruutiin 1983.
'Hursaa' Luba Dafaa Jamoo 1966
Godaannisa, 1984, Dhaabaa Wayyeessaa
Hawwii, 1995 Isaayyas Hordofaa
Walalootiin
Biliqa 1972= Abdii Xa'aa
Anaaniyaa= Asafaa Jaallataa
Gama Aartii bobbocaatiin,
Jaarraa hedduu dura, Siidaa Piraamedootaa, Aaksum, Laalibalaafi kkf bocuun beekama.