Hinnata
Xiin-sammuu fi saayinsii hubannoo keessatti, hinnatni adeemsa odeeffannoo miiraa fudhachuu, guuruu, qindeessuu fi hubachuudha . Qaamolee miiraa irraa ragaa walitti qabuu fi sammuu keessatti hiikuu of keessatti qabata . Mee kana ilaalaa: Ifni ija keenya keessa seena, sammuunis odeeffannoo kana irratti hojjechuun suuraa sammuu waan "garasi" ta'aa jiru ijaara. Hinnatni "odeeffannoo dhufaa jiru" qofa caalaa waan baay'eedha. Adeemsa sochii "qabuudha" .
Hinnata qorachuuf karaaleen hedduuttu jira. Maleenya baayoloojii ykn fiiziyoloojii, mala xiinsammuu karaa marraaga surrii fi yaalii ni jiru. Qorannoon marraagdoonni akka David Hume, John Locke, George Berkeley jedhaman ni jiru .
Gosoota hinnataa.
Dayaa.
dayaan waan argitudha. Waan tokko arguun kan ta'u yeroo ifni ija keessa seenudha. Ifni kun gara ergaa elektirikii kan jijjiiramu yoo ta'u kunis gara sammuutti imaluun gara suuraatti jijjiirama. 
Sagalee.
Sagaleen waan dhageessanidha. Gurri sochii dambalii sagalee kallattii hundaan socho’u irraa qabata. Sammuun kanneen of keessaa fudhatee waan dhageenyu uuma. 
Tuquu.
Tuttuquun waan gogaa keetiin sitti dhagahamudha. Laayibariin gogaa gubbaa fudhatoota yeroo tuqaman odeeffannoo fudhatan qaba. Fudhatootni kun dhukkubbii, wanti tokko hammam ho’aa ykn qorraa akka ta’ee fi wanti tokko hammam akka ulfaatu hubachuu danda’u. Sana booda fudhattoonni odeeffannoo kana gara sirna narvii keenyaatti ergu . 
Dhamdhama.
Mi’aan mi’aa wantoota nyaannu ykn dhugnuti. Arrabni keenya citaa xixiqqoo hedduu kan qabu yoo ta'u kunis mi'aa nyaata keenyaa kan fudhatudha. Sana booda buqqeeleen kun akka nuti dhandhamnuuf ergaa sammuu keenyaaf dabarsu. 
Foolii.
Gogaan hidhii keessan keessa jiru seelii xixiqqoo kan qabu yoo ta'u yeroo hafuura baafattan ergaa sammuu keessaniif dabarsu. Sana booda sammuu kee urgaa sana ni hubata. 