నేను లేవగానే అతడు అడిగిన మొదటి ప్రశ్న.. 'ఇంతకీ ఏం నిర్ణయించుకున్నావు? ఒప్పుకుంటున్నావా, లేదా?'.

నాకు ఏం చెప్పాలో అర్థం కాలేదు. ఎలాగోలా కాస్త ధైర్యం కూడదీసుకొని.. 'మీరు ఆఫీసుకు వెళ్లండి, సాయంత్రంలోగా ఫోన్ చేసి నా సమాధానమేంటో చెప్తా, ఒట్టు' అన్నా.

''సాయంత్రం 4గం.కి నేనే ఫోన్ చేస్తా. నువ్వు 'యస్' అనే సమాధానం చెప్పాలి. లేకపోతే మళ్లీ 'శిక్ష'కు సిద్ధంగా ఉండు'' అన్నాడు.

'శిక్ష' అంటే ఆయన దృష్టిలో 'యానల్ సెక్స్'. ఆ చర్య వల్ల నేనెంత బాధ పడతానో, నాకెంత నొప్పిగా ఉంటుందో ఆయనకు బాగా తెలుసు. అందుకే నన్ను హింసించడానికి యానల్ సెక్స్‌నే అతడు సాధనంగా మార్చుకున్నాడు.

నాకు వార్నింగ్ ఇచ్చాక నా భర్తా, అతడి అక్కా ఆఫీసుకి వెళ్లిపోయారు. నేను రకరకాల ఆలోచనలతో సతమతమవుతూ ఇంట్లో ఒంటరిగా మిగిలిపోయా.

కాసేపటి తరవాత మా నాన్నకు ఫోన్ చేసి, ఇక నేను నా భర్తతో కలిసి ఉండలేనని చెప్పా.

ఆయన కోప్పడతారేమోనని భయపడ్డా. కానీ అతడి సమాధానం నన్ను ఆశ్చర్యపరిచింది. 'వెంటనే బ్యాగు సర్దుకొని అక్కడి నుంచి వచ్చేయి' అన్నారాయన.

నేను వెంటనే నా సర్టిఫికేట్లన్నీ పెట్టుకొని బస్టాండుకి బయల్దేరా.

బస్సు ఎక్కగానే 'నేను మీరు అడిగిన దానికి... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ఒప్పుకోవట్లేదు. నేను మా పుట్టింటికి వెళ్లిపోతున్నా' అని నా భర్తకు మెసేజ్ చేసి వెంటనే ఫోన్ స్విచాఫ్ చేశా.

కొన్ని గంటల తరవాత నేను మా ఇంట్లో, నా కుటుంబ సభ్యుల మధ్య ఉన్నా. కేవలం పెళ్లయిన రెండు నెలల్లోనే నా భర్తను వదిలిపెట్టి మా ఇంటికి వచ్చేశా.

#హర్‌చాయిస్ - 12 మంది భారతీయ మహిళల వాస్తవగాథలు. ఈ కథనాలు 'ఆధునిక భారతీయ మహిళ' ఇష్టాయిష్టాలు, కోరికలు, ఆకాంక్షలు, ప్రాధాన్యతల గురించి వివరిస్తూ మన భావనను విస్తృతం చేస్తాయి.

నేను డిగ్రీ చివరి సంవత్సరం చదువుతున్నప్పుడు నా భర్త సాహిల్‌ను తొలిసారి కలిశాను. అతడు అందరితో కలివిడిగా ఉండేవాడు. అతనితో ఉన్నప్పుడు బావుండేది. కాలం గడిచేకొద్దీ ఇద్దరం ప్రేమలో పడ్డాం.

ఇద్దరం కలిసి బాగా తిరిగేవాళ్లం. గంటలకొద్దీ ఫోన్లో మాట్లాడుకునేవాళ్లం. జీవితం చాలా సంతోషంగా గడిచేది. కానీ ఆ ఆనందం ఎంతో కాలం నిలవలేదు.

మా అనుబంధంలో సమానత్వం లోపించిందని నాకనిపించింది. మా అమ్మానాన్నల అనుబంధంలానే మాది కూడా మారుతుందేమోనని నాకు భయమేసింది.

చిన్నచిన్న విషయాలకే మా నాన్న అమ్మను తిట్టేవాడు. ఒక్కోసారి కొట్టేవాడు కూడా. దానికి కన్నీరే ఆమె సమాధానంగా ఉండేది.

కానీ సాహిల్ ఏమైనా అంటే నేనలా మౌనంగా ఉండలేకపోయేదాన్ని. దాంతో చిన్నచిన్న వాదనలే గొడవలుగా మారేవి. చాలాసార్లు బలవంతంగా నాతో రొమాన్స్ చేసేవాడు. నేను ఒప్పుకోకపోతే గట్టిగా అరిచేవాడు.

'నేను నిన్ను కొడితే నువ్వేం చేస్తావు?' అని సాహిల్ నన్నోసారి అడిగాడు. ఆ ప్రశ్న వింటూనే నాకు పట్టరాని కోపమొచ్చింది. నన్ను నేను నిగ్రహించుకొని, 'ఆ రోజే నీతో తెగతెంపులు చేసుకుంటా' అని చెప్పా.

'అయితే నువ్వు నన్ను ప్రేమించట్లేదన్నమాట. ఒకవేళ ప్రేమిస్తే నువ్విలా మాట్లాడవు' అని సాహిల్ అనేసరికి మరింత షాకయ్యా. దాంతో ఓ నెలపాటు మేమిద్దరం మాట్లాడుకోలేదు.

ఆ తరవాత ఇద్దరికీ తరచూ గొడవలయ్యేవి. నేను చాలాసార్లు బ్రేకప్ చెప్పడానికి ప్రయత్నించినా, అతడు క్షమాపణ చెప్పి నన్ను బుజ్జగించేవాడు.

నిజంగా చాలాసార్లు అతడి నుంచి విడిపోవాలనుకున్నా. కానీ ఆ పని ఎందుకు చేయలేకపోయానో నాకు అర్థంకాలేదు.

చదువు పూర్తయ్యాక నేను ఓ స్కూల్లో టీచర్‌గా చేరా. ఆ సమయంలో ఇంట్లోవాళ్లు పెళ్లి చేసుకోమని ఒత్తిడి పెట్టేవారు.

స్కూల్లో పాఠాలు చెబుతుంటే అమ్మానాన్నా ఫోన్ చేసి ఇదే విషయం మాట్లాడేవారు. 'నువ్వు సాహిల్‌ని ప్రేమించావు కదా, మరి ఎందుకు అతడిని పెళ్లి చేసుకోవట్లేదు? అతడు ఇష్టం లేకపోతే మరో సంబంధం చూస్తాం. ఒకసారి నీ చెల్లెళ్ల గురించి...


నేను వాషింగ్టన్ డీసీ నుంచి రోమ్ నగరానికి మారినపుడు.. నన్ను కట్టిపడేసింది అక్కడి గ్రామడ్ బాసిలికానో మరో పురాతన నిర్మాణమో కాదు.. జనం ఎక్కువగా ఖాళీగా ఉండటం.

వృద్ధ మహిళలు కిటికీల దగ్గర కూర్చుని కింద వెళుతున్న జనాన్ని చూస్తుండటం.. కుటుంబాలు సాయంత్రపు వ్యాహ్యాళిలో ఆగుతూ ఆగుతూ తెలిసినవారినందరినీ పలకరిస్తున్న దృశ్యాలు.. చాలా తరచుగా కనపించేవి.

ఆఫీసు జీవితం కూడా భిన్నంగానే ఉంది. పనిలో పడిపోయి డెస్కు దగ్గరకే ఏవో తెప్పించుకుని తినటమనేది ఉండదు. మధ్యాహ్న భోజనానికి టైమ్ అయిందంటే చాలు.. ప్రశాంతంగా భోజనం చేసే ప్రొఫెనల్ ఉద్యోగులతో రెస్టారెంట్లు నిండిపోతాయి.

పదిహేడో శతాబ్దంలో గ్రాండ్ టూరిస్ట్స్ తమ పరిశీలనల గురించి రాయటం మొదలుపెట్టినప్పటి నుంచీ.. ఇటాలియన్ల సోమరితనం అనే అంశాన్ని బయటివాళ్లు ఒక మూసగా చిత్రీకరించారు. కానీ.. అసలు విషయం అదికాదు. మధ్యాహ్నం తీరుబడిగా భోజనం చేయటానికి ఇంటికి వెళ్లిన ఆ మిత్రులు ఆఫీసుకు తిరిగివచ్చి రాత్రి 8 గంటల వరకూ పనిచేశారు.

నిర్విరామ పనితో ఉత్పాదకత తగ్గుతుంది...

అయినాకానీ.. కష్టపడి పనిచేయటాన్ని.. అసలేమీ చేయకుండా ఉండటంలోని తీయదనంతో సమతౌల్యం చేస్తున్నామన్న నమ్మకం నన్ను ఎప్... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

పుడూ ఆకర్షిస్తుంటుంది. నిజానికి.. ఏమీ చేయకపోవటమనేది.. ఉత్పాదకంగా ఉండటానికి వ్యతిరేకంగా ఉన్నట్లు కనిపిస్తుంది. సృజనాత్మకమైనదైనా, మేధోపరమైనదైనా, శారీరకశ్రమపరమైనదైనా.. అంతిమంగా మన సమయాన్ని ఉత్పాదకంగా ఉపయోగించుకోవాలి.

కానీ.. నిర్విరామంగా పనిచేయటం అనేది ఉత్పాదకతకు మేలు చేయదు.. నిజానికి ప్రతికూలంగా మారుతుంది. రోజులో మనం తాజాగా మొదలుపెట్టినప్పటి పని నాణ్యాతతో పోలిస్తే.. 14 గంటల చివరిలో మన పని అత్యంత నాశిరకంగా ఉంటుందని పరిశోధకులు గుర్తిస్తున్నారు.

ఈ రకంగా పనిచేయటం మన సృజనాత్మకత, సంగ్రహణ సామర్థ్యాలను కూడా అణచివేస్తాయి. ఓవర్ టైమ్ పనిచేయటం వల్ల మనం శారీరకంగా జబ్బుపడ్డామన్న భావన కలిగిస్తాయి.. అసలు మన జీవితానికి ప్రయోజనం ఏమైనా ఉందా అనే ఆలోచనలూ వస్తాయి.

‘టు ఆసం అవర్స్’ అనే పుస్తక రచయిత జోష్ డేవిస్ ఇలా చెప్తారు: మానసిక శ్రమను పుషప్‌లు చేస్తున్న విధంగా ఊహించండి. మీరు ఓ 10,000 పుషప్‌లు చేయాలనుకున్నారు. అవన్నీ బ్రేక్ లేకుండా ఒకేసారి చేసేయటం అత్యంత ‘సమర్థవంతమైన’ పద్ధతి. కానీ.. అది అసాధ్యమని మనకు తెలుసు. అలాకాకుండా.. విడతల వారీగా కొన్ని వారాల కొంచెం కొంచెం చేసుకుంటూ పోతుంటే.. వాటిని పూర్తిచేయటం సాధ్యమవుతుంది.

‘‘ఇలాచూస్తే మన మెదడు కూడా ఒక కండరం లాంటిదే. నిరంతరం పనిచేయటం వల్ల మనం సాధించగలిగేది స్వల్పమే. సరైన పరిస్థితులు ఏర్పాటు చేసుకుంటే మనం సాధించలేనిది ఉండదు’’ అని ఆయన పేర్కొంటారు.

మెదడు కూడా ఓ కండరం లాంటిదే...

మనలో చాలా మంది మెదడును ఓ కండరంలా కాకుండా.. నిరంతరం పనిచేసే ఓ కంప్యూటర్ లాగా ఒక యంత్రంలాగా భావిస్తుంటారు. అది అవాస్తవమే కాదు.. బ్రేక్ లేకుండా నిరంతరం పనిచేసే ఒత్తిడి హానికరం కూడా అని నిపుణులు చెప్తన్నారు.

‘‘శరీర వ్యవస్థ ఒక బ్రేక్ అవసరమని చెప్తున్నా.. పని కొనసాగిస్తూ ఉంటే.. మంద్రస్థాయి ఒత్తిడి తరచుగా ఇబ్బందిపెడుతుంటుంది. అది చాలా ప్రమాదం’’ అని ‘ఆటోపైలట్’ రచయిత, పరిశోధకుడు ఆండ్రూ స్మార్ట్ పేర్కొన్నారు.

ఎక్కువ గంటల పాటు పనిచేయటం వల్ల.. హృదయనాళ సంబంధిత వ్యాధుల ముప్పు 40 శాతం మేర పెరిగే అవకాశం ఉందని ఒక విశ్లేషణలో వెల్లడైంది. ఇది ధూమపానం వల్ల రాగల ముప్పు (50 శాతం)తో దాదాపు సమానం.

ఎక్కువ గంటలు పనిచేసే వారికి మెదడు పోటు (స్ట్రోక్) ప్రమాదం ఎక్కువగా ఉంటుందని, రోజుకు 11 గంటల పాటు పనిచేసే వారు కుంగుబాటు (డిప్రెషన్) ముప్పు రెండున్నర రెట్లు అధికంగా ఉంటుందని మరో అధ్యయనంలో గుర్తించారు.

ఈ పరిస్థితులు జపాన్‌లో ’కరోషి‘...


నేను సర్వోన్నత శక్తిని నమ్ముతాను. మతం పేరుతో మనుషులు ఒకరినొకరు చంపుకోవాలనుకుంటున్నప్పుడు నాస్తికురాలినైపోతాను.

భారత్‌లోని కొన్ని ఆలయాలు కేవలం ప్రార్థనా మందిరాలు మాత్రమే కాదు, అత్యంత శక్తిమంతమైన కేంద్రాలు కూడా.

వివిధ కారణాల వల్ల, పుష్పవతి అయిన మహిళలు రుతుక్రమం ఆగిపోయే వరకు ఇలాంటి ఆలయాలను సందర్శించకూడదని చెబుతారు.

ఈ అంశాన్ని పూర్తిగా శాస్త్రీయ కోణంలోనే చూస్తే- ఫలానా వయసులో ఉండే మహిళలు ఫలానా ఆలయాన్ని ఎందుకు సందర్శించకూడదో వివరించడం, దీనిని అర్థం చేసుకోవడం చాలా కష్టమవుతుంది.

మహిళలు ప్రవేశించేందుకు, వచ్చి ప్రార్థన చేసుకొనేందుకు అనుమతించే ఆలయాలు దేశంలో వేల సంఖ్యలో ఉన్నాయి.

కేవలం కొన్ని ఆలయాలే మహిళలను రావొద్దని చెబుతాయి.

ఔను, స్త్రీవాదం చాలా ముఖ్యమైన భావనే. శతాబ్దాలుగా మహిళలు అణచివేతకు, చిత్రహింసలకు గురవుతూ వస్తున్నారు.

ఆడవారిగా పుట్టారనే కారణంతో వారికి సమానత్వం, సంతోషంతో కూడిన జీవితాన్ని దూరం చేయకూడదు.

అదే సమయంలో విజ్ఞతతో ఆలోచించాల్సి ఉంది.

డిసెంబర్ నెలలో పలువురు మహిళలు అయ్యప్ప ఆలయ ప్రవేశం కోసం కొండ ఎక్కడానికి ప్రయత్నించగా, పురుష భక్తులు కొందరు వారిని అడ్డుకున్నారు

యోగా వి... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

షయాన్నే తీసుకుంటే పురుషుడు ఏడాదిలో 365 రోజులూ దీనిని సాధన చేయొచ్చు.

కానీ మహిళలను రుతుస్రావం సమయంలో ఆసనాలు వేయనివ్వరు. ఇది అసమానత కాదు. ఇది కామన్ సెన్స్.

ఇందులో కొంత శాస్త్రీయత కూడా ఉంది. భ్రూణహత్యలు, గృహహింస, పెరుగుతున్న అత్యాచారాలు లాంటి చాలా ముఖ్యమైన సమస్యలపై దృష్టి కేంద్రీకరించకుండా, మహిళల మేలుకే ఉద్దేశించిన ఆచార వ్యవహారాలను రాజకీయం చేస్తున్నారు.

ప్రతికూల శక్తి నా కంటికి కనిపించనంత మాత్రాన అది లేనట్టు కాదు. సర్వోన్నత శక్తిని కూడా నా కళ్లతో నేను చూడలేదు. కానీ నేను నమ్ముతున్నా.

కొన్ని ఆలయాల్లోకి మహిళలను అనుమతించనంత మాత్రాన వారిని అణచివేస్తున్నట్టు కాదని భారతీయులు అర్థం చేసుకుంటారని భావిస్తున్నాను.

భ్రూణహత్యలు, గృహ హింస, అత్యాచారాలు మహిళలను అణచివేసే సమస్యలు. మనందరం కలసికట్టుగా పోరాడి సమాజంలోని ఈ రుగ్మతలను పారదోలాలి.

మన తల్లులు, అక్కాచెల్లెళ్లు, స్నేహితురాళ్లకు సురక్షితమైన వాతావరణాన్ని కల్పించాలి. వారికి సాధికారత కల్పించాలి.

దైవాన్ని నమ్మేవాళ్లు, నమ్మనివాళ్లు, శాస్త్రవేత్తలు, పూజారులు, రాజకీయ నాయకులు, మేధావులు- మనమందరం సమష్టిగా పోరాడి, ఇంటిని, పనిచేసే ప్రదేశాన్ని, మొత్తం సమాజాన్ని మహిళకు సురక్షితమైనదిగా మారుద్దాం.

ఒక మనిషిగా ఆమెకు ఇవ్వాల్సిన గౌరవాన్ని ఇద్దాం. ఇవన్నీ జరిగిన రోజే మనమందరం స్వేచ్ఛగా శ్వాసించగలం.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


నేనూ అలాగే అనుకునేదాన్ని. మనం మెదడులో 10 శాతాన్ని మాత్రమే వాడుకుంటున్నామని. మిగతా 90 శాతాన్ని కూడా సానబెట్టి, వాడుకుంటే మరిన్ని తెలివితేటలతో, మరింత సృజనాత్మకంగా, విజయవంతంగా మారొచ్చుననే భావన ఎంత బావుంటుందో! కానీ, అది ఏమాత్రం నిజం కాదు.

అసలు మొదట ఒక ప్రశ్న వేసుకోవాలి.. పది శాతం ఏంటి? మెదడులోని పది శాతం ప్రాంతాన్ని మాత్రమే వాడుకుంటున్నాం అనేనా? ఒకవేళ అదే అయితే దీన్ని సులభంగా కొట్టిపారేయొచ్చు.

‘ఫంక్షనల్ మాగ్నటిక్ రిజొనెన్స్ ఇమేజింగ్’ అనే సాంకేతిక పద్ధతిలో నాడీ సంబంధిత శాస్త్రవేత్తలు దీనికి సమాధానం చెప్పగలరు. ఈ పద్ధతిని ఉపయోగించి.. ఏదైనా పని చేస్తున్నప్పుడు, ఆలోచిస్తున్నప్పుడు మనిషి మెదడులో ఏ భాగాలు స్పందిస్తున్నాయో తెలుసుకోవచ్చు.

మీ పిడికిలి బిగించడం, నోటితో కొన్ని పదాలు పలకటం వంటి పనులకు మెదడులో పదో వంతు పనిచేస్తే సరిపోతుంది.

మీరు ఆలోచిస్తూ.. మరే పనీ చేయకపోయినప్పటికీ, మీ మెదడు మాత్రం.. శ్వాస తీసుకోవటం, గుండె కొట్టుకోవటం, తర్వాత ఏం చేయాలనే వాటిని గుర్తు చేసుకోవటం వంటి చాలా పని చేస్తుంటుంది.

10 శాతం అంటే మెదడులోని కణాల సంగతి అయ్యుండొచ్చు అంటారా! అది కూడా నిజం కాదు.

ఏదైనా నాడీకణం ఖ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ాళీగా ఉంటే అది చచ్చుబడిపోవటం, చనిపోవటం లేదా సమీపంలోని సమూహంలో కలసిపోవటం సహజంగా జరిగే ప్రక్రియ.

మన మెదడులోని నాడీ కణాలు ఎప్పుడూ ఖాళీగా, పని లేకుండా అలా పడి ఉండవు. కానీ, అలా జరగడానికి మాత్రం ఆస్కారం ఉంది.

అసలు మన శక్తిని ఎక్కువగా వాడుకునేది మెదడే. మెదడు కణజాలాన్ని సజీవంగా ఉంచడానికి మనం పీల్చే గాలిలో 20 శాతం అవసరమవుతుందని అభిజ్ఞాన నాడీ శాస్త్రవేత్త సెర్గియో డెల్లా సల అంటారు.

అలా అనుకోవడానికి కారణాలున్నాయి..

అయితే, 10 శాతం మెదడును మాత్రమే వాడుకుంటామని అపార్థం చేసుకోవడానికి కారణాలు కూడా ఉన్నాయి.

మన మెదడులో 90 శాతం కణాలు తెల్లగా ఉండే గ్లాల్ కణాలు. ఇవి భౌతికంగాను, పోషణ పరంగానూ మెదడుకు అండదండలిస్తాయి. మిగతా పది శాతం కణాలు.. న్యూరాన్లు బూడిదరంగులో ఉండే పదార్థం. మన ఆలోచనల సమాలోచనలు జరిగేది ఇక్కడే.

బహుశా అందువల్లనే కొందరు.. మన మెదడులో 10 శాతం మాత్రమే ఉపయోగంలో ఉంది, మిగతా 90 శాతాన్ని కూడా సానబెట్టాలి అని భావిస్తుండవచ్చు. కానీ, ఈ 90 శాతం కణాలు పూర్తిగా భిన్నమైనవి. అవి ఉన్నట్టుండి న్యూరాన్లుగా మారేందుకు, మనకు మరింత తెలివితేటలిచ్చేందుకు ఆస్కారం లేదు.

అయితే, ప్రపంచంలో కొందరు అరుదైన పేషెంట్లకు మాత్రం అసాధారణమైన మెదడు ఉన్నట్లు వాళ్లపై జరిపిన పరీక్షలను బట్టి తెలిసింది. తన పేషెంట్లలో కొందరికి హైడ్రోసెఫాల్స్.. అంటే అసలు మెదడు కణజాలం లేకపోవటాన్ని గుర్తించానని, అయినప్పటికీ వారి మెదడు పనిచేస్తోందని 1980లో జాన్ లోర్బెర్ అనే ఒక శిశువైద్యుడు ‘సైన్స్ జర్నల్’లో పేర్కొన్నారు.

అంత మాత్రాన సాధారణ మనుషులంతా కూడా మెదళ్లను ఎక్కువగా ఉపయోగించుకోవచ్చని కాదు.

నాకు అంతుబట్టనిదేమంటే.. ఈ పది శాతం మెదడును మాత్రమే వాడుతున్నామనే విషయం నిజం కాదని చెబితే ప్రజలు నిరాశ చెందుతుంటారు. పది శాతం మాత్రమే వాడుకుంటున్నామనే భావన ఆకర్షణీయంగా ఉండటానికి కారణం.. మిగతా 90 శాతాన్ని కూడా వాడుకుని మెరుగుపడాలన్న సానుకూల ఆలోచన కావొచ్చు. మనం మరింత మెరుగ్గా ఉండాలని భావిస్తుంటాం.

ప్రయత్నిస్తే నిజంగానే మెరుగ్గా ఉండొచ్చు. కానీ, నిరుపయోగంగా ఉన్న మెదడును వాడుకుని మాత్రం కాదు. ఎందుకంటే అది ఎప్పటికీ సాధ్యం కాదు కాబట్టి.

మెదడుకు సంబంధించి మీకోసం మరిన్ని కథనాలు..

బెంగళూరులో మనిషి మెదళ్లతో మ్యూజియం

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


నేనూ దీన్ని అనుభవించా. శాశ్వతమనుకున్న ప్రేమ బంధం... ఒకరోజు హఠాత్తుగా తెగిపోయింది.

అతడితో కలిసి ఒకే చోట జీవించేందుకు నేను సిద్ధమవుతున్న సమయంలో ఇది జరిగింది. అతడి మనసు మారింది.

నాకది పెద్ద షాక్. ఇక నేను జీవితంలో నాలా ఉండలేనోమో అనుకున్నా.

అప్పుడు నాకు 32 ఏళ్లు. 27 ఏళ్లుగా నేను ఉంటున్న లండన్ నగరం విడిచిపెట్టి... గ్రామీణ ప్రాంతానికి మారిపోయా.

అతడు ఎక్కడ మళ్లీ ఎదురుపడతాడో అన్న ఆలోచనను అలాగే మనసులో పెట్టుకుంటూ ఈ బాధ నుంచి బయటపడటం కష్టమైంది. చోటు మారితే గానీ, నా మనసు మారదని అనిపించింది.

నా దగ్గర పెద్దగా డబ్బులు లేకపోవచ్చు. కానీ, నేను చేయాల్సిన ప్రాజెక్టు ఒకటి ఉంది. నేను బడ్జెట్‌ను బాగా అమలు చేస్తా. కాబట్టి, వీలైనంత సమయం దూరంగా వెళ్లాలని నిర్ణయించుకున్నా.

అప్పటి నుంచి ఎనిమిది నెలలు.. నేను 'హార్ట్ థెరపీ'లో మునిగిపోయా.

మైళ్లకు మైళ్లు నడిచా. సముద్రంలో ఈదా. కన్నీళ్లు పెట్టుకున్నా. కష్టపడ్డా. ముందుకన్నా కష్టపడ్డా. అయినా, ఆ బాధ పోలేదు.

నగర జీవితానికి అలవాటుపడ్డ నాకు గ్రామీణ ప్రాంతానికి మారడం మరింత ఒంటరి భావనలను కలిగించింది.

నాకు కుటుంబం మద్దతు ఉంది. అది నా అదృష్టం. స్నేహితులు కూడా నాకు అవస... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

రం.

కొన్ని రోజుల తర్వాత వాళ్ల నుంచి ఫోన్లు ఆగిపోయాయి. ఎందుకంటే, ఎవరి జీవితాలు వాళ్లవి. వస్తామన్న వాళ్లు రావడం లేదు. అంతకంతకూ ఒంటరిని అయిపోతున్నానని అనిపించింది.

మంచి బ్రేకప్ అని ఏదైనా ఉందా అని నా మనసులో ఒక ప్రశ్న తలెత్తింది. అంటే, మనసు విరిగిపోవడాన్ని కూడా ఓ సానుకూల పద్ధతిలో తీసుకోవచ్చా? ఈ విషయంలో నాకు గైడ్ అంటూ ఏదీ లేదు. కానీ, ఓ ఏడాది తర్వాత దాన్ని కనిపెట్టేందుకే ఇది రాస్తున్నా.

మనసు విరగడం అంటే..

సైకాలజిస్ట్ జో హెమ్మింగ్స్ మాటల్లో చెప్పాలంటే.. అది భావోద్వేగపరంగా మనల్ని తీవ్రంగా కలిచివేసేలా జరిగిన నష్టం.

''ఒక్కొక్కరికి ఇది ఒక్కోలా ఉండొచ్చు. బాధ తీవ్రత, దుఃఖం, అందులో నుంచి బయటపడమేమోనన్న భావన.. ఇవన్నీ సాధారణం. శారీరక బాధ కలిగినప్పుడు మెదడులో ఏ ప్రాంతాలు క్రియాశీలమవుతాయో, మానసిక వేదనకు కూడా అవే క్రియాశీలమవుతాయి. డ్రగ్స్‌కు అలవాటుపడ్డ వాళ్లు, మానేసే సమయంలో అనుభవించే బాధలానే ఇదీ ఉంటుంది'' అని ఆమె చెప్పారు.

నాకైతే శరీరం లోపల ఏదో మండుతున్నట్లు అనిపించింది.

నిజంగా మానేసేటప్పుడు చేసేదే అసలు పోరాటం.

అతడికి ఫోన్ చేయాలనో, బతిమిలాడాలనో అన్న ఆలోచనను అణచుకోవడం కష్టం. ముందు పరిస్థితి ఎలా ఉండేదో గుర్తు చేసుకుంటుంటే.. మనసంతా బాధతో నిండిపోతుంది.

అధిగమించడం ఎలా..

మనసు విరగడాన్ని తట్టుకోవడం ఓ కళ.

అలా అని... సైన్స్ నుంచి మనం నేర్చుకోనేది ఏం లేదని కాదు. ఈ విషయంపై చాలా అధ్యయనాలు జరిగాయి.

బ్రేకప్‌ను ఎలా తట్టుకోవాలనే విషయంలో ఓ అధ్యయనం మూడు వ్యూహాలను సూచించింది. అవి... మీ పాత ప్రేమికుడి గురించి చెడ్డ విషయాల గురించి ఆలోచించడం, అతడి గురించి మనసులో ఫీలింగ్స్‌ను అలాగే అంగీకరించుకోవడం, అతడితో సంబంధం లేని మంచి విషయాలపై దృష్టపెట్టడం.

ఎవరూ పర్‌ఫెక్ట్ కాదు. మొదలుపెట్టడానికి ఈ మూడు వ్యూహాలు కొంత ఉపయోగపడేలాగే అనిపిస్తున్నాయి.

''మీకు మీరే సంతోషంగా గడిపే తీరిక చేసుకోండి. ఉద్యోగానికి సెలవు పెట్టడం తప్పేమీ కాదు. స్నేహితులతో మాట్లాడండి. మీ ఫీలింగ్స్‌ను డైరీలో రాసుకోండి. అలా అని, అది మీపై ఆధిపత్యం చెలాయించకూడదు. క్షణికావేశంతో నిర్ణయాలు తీసుకోవచ్చు. అన్ని రోజులూ ఆ వ్యక్తితో కలిసి ఉన్న ఇంట్లో, ఇక ఉండలేనని అనిపించవచ్చు. కానీ, కొన్ని మార్పులు చేసుకుంటే, మీకు ఆ భావన పోతుంది'' అని రిలేషన్‌షిప్ నిపుణురాలు డీ హోమ్స్ అంటున్నారు.

''సోషల్ మీడియాలో మీ అతడిని అన్‌ఫ్రెండ్ లేదా అన్‌ఫాలో చేయండి. ఫొటోలు, మెసేజ్‌లు డిలీట్ చేయండి. బాధ కలిగించే గుర్తులేవీ...


నేపాల్ ఇప్పటికే 1200 కిలోల చెత్తను ఎవరెస్ట్‌పై నుంచి తరలించింది. మరో 100 టన్నులకుపైగా చెత్తను తరలించాల్సి ఉంది.

అవును మరి. ఇప్పటికే ఈ పర్వతాన్ని శుభ్రం చేయడం మొదలుపెట్టారు.

మొదటి రోజు 1200 చెత్తను సేకరించారు. మరో 100 టన్నులకు పైగా చెత్తను తొలగించాల్సి ఉంది.

పర్యటకులు, పర్వతారోహకుల వల్ల ఈ చెత్త పోగైనట్లు స్థానికులు తెలిపారు. తాజాగా తొలగించిన చెత్తను పునర్వినియోగంలోకి తెచ్చేందుకు (రీసైక్లింగ్‌కి) తరలించారు.

ఈ చెత్తను లుక్లా విమానాశ్రయం నుంచి కఠ్మాండుకు విమానంలో తీసుకెళ్లారు. వాస్తవానికి పర్వతారోహకులు.. ఎవరెస్ట్‌పైకి తీసుకెళ్లిన వస్తువులు, చెత్తను వెనక్కు తెచ్చేయాలి.

కానీ అలా చేయడం లేదు. ఏటా స్థానిక గైడ్స్ కూడా వందల కిలోల చెత్తను శుభ్రం చేస్తున్నారు. అయినా అక్కడ పేరుకుపోతూనే ఉంది.

ఇది 2010నాటి ఫొటో. ఎవరెస్టుపై చెత్త సేకరిస్తున్న ద‌ృశ్యం

ఈ ఏడాది ప్రత్యేకంగా శుభ్రతా చర్యలు చేపట్టారు. రీసైకిల్ చేయదగిన చెత్తను మాత్రమే సేకరిస్తున్నారు. చెత్త తరలింపునకు ఏటీ అనే ప్రయివేటు ఎయిర్ లైన్స్ సాయం అందిస్తోంది. ఈ ఏడాది అంతా చెత్తను తరలించనున్నారు.

ఇక్కడి చెత్తలో ఎక్కువ భాగం ఖాళీ బీర్ బాటిల్సే ఉ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

న్నాయి. వీటితో పాటు ఆక్సిజెన్ బాటిళ్లు, ఆహార పదార్థాలు తెచ్చుకున్న డబ్బాలూ పెద్ద ఎత్తున ఉన్నాయి.

ఇక్కడ పరిశుభ్రతా పనులు స్థానిక గైడ్లు నిర్వహిస్తారు. వీరిని షెర్పాలుగా పిలుస్తారు. దశాబ్దాలుగా వీరు ఈ స్వచ్ఛ ఎవరెస్ట్ పనులు చేస్తున్నారు.

ప్రస్తుత పరిశుభ్రత పనులను సాగర్‌మాతా కాలుష్య నియంత్రణ సంఘం (ఎస్‌పీసీసీ) పర్యవేక్షిస్తోంది.

ఇలాంటివే మరికొన్ని

ఎస్పీసీసీ చెబుతున్నదాని ప్రకారం.. గత ఏడాది లక్ష మందికిపైగా పర్యాటకులు ఎవరెస్ట్ ఉన్న ప్రాంతానికి వచ్చారు. వీరిలో 40 వేల మంది పర్వతారోహకులుంటారు.

వీరి కోసం గతంలో పలు శిబిరాల్లో ఎస్‌పీసీసీ చిన్నపాటి బయో టాయిలెట్‌లను కూడా నిర్మించింది.

ఇక్కడకు పర్వాతారోహకులు పెద్ద ఎత్తున వస్తుండటంతో భద్రతాపరమైన ఆందోళన పెరిగింది.

దీంతో గతేడాది ఒక్కరే ఎవరెస్ట్‌ను ఎక్కడంపై నిషేధం విధించారు.

ఇవి కూడా చదవండి

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


నేపాల్ కేబినెట్ సిఫారసును అనుసరించి రాష్ట్రపతి బిద్యా దేవీ భండారీ పార్లమెంటు రద్దు చేసారు. వచ్చే ఏడాది ఏప్రిల్, మేలలో మధ్యంతర ఎన్నికలు జరుగుతాయని రాష్ట్రపతి కార్యాలయ ప్రతినిధి బద్రి నాథ్ అధికారి ప్రకటించారు.

దీనికి ముందు, నేపాల్ అధికార పార్టీలో అంతర్గత విభేదాలు తలెత్తడంతో, ప్రధానమంత్రి కేపీ శర్మ ఓలీ మంత్రివర్గం పార్లమెంట్ రద్దు చెయ్యాలనే నిర్ణయానికి వచ్చింది.

ప్రధాని ఓలీ ఆదివారం ఉదయం తన నివాసంలో మంత్రివర్గంతో అత్యవసర సమావేశం అయినట్లు సీనియర్ మంత్రి బర్మన్ పుణ్ బీబీసీకి తెలిపారు.

ఓలీ మంత్రివర్గ నిర్ణయానికి కారణం?

నేపాల్ అధికార పార్టీ..కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ నేపాల్ (సీపీఎన్ (మావోయిస్టు)లో చీలికలు రావడంతో ప్రధాని ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నట్లు స్పష్టమైంది.

ఓలీ పార్టీని, ప్రభుత్వాన్ని ఏకపక్షంగా నడుపుతున్నారంటూ పార్టీ సహ అధ్యక్షుడు పుష్ప్ కమల్ దహల్ ప్రచండతో సహా సీనియర్ నేతలైన ఝాలానాథ్ ఖనల్, మాధవ్ కుమార్ నేపాల్ తదితరులు ఆరోపించారు.

మూడేళ్ల కిందట కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ నేపాల్ (యూఎంఎల్), కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ నేపాల్ (మావోయిస్టు సెంటర్) కలిసి కూటమిని ఏర్పాటు చేసాయి. ఎన్నికల్లో ఈ కూటమి మూడి... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ంట రెండొంతుల మెజారిటీతో విజయం సాధించింది. ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేసిన కొద్ది కాలానికే ఈ రెండు పార్టీలు విలీనం అయ్యాయి.

పార్లమెంట్ రద్దు చెయ్యాలనే నిర్ణయానికి రాకముందు శనివారం నాడు ప్రధాని ఓలీ, ప్రచండ ఇంటికి వెళ్లారు. ఓలీ తీసుకొచ్చిన ఆర్డినెన్స్‌ను ఉపసంహరించుకోవాలని పార్టీ ఒత్తిడి చేసింది.

పార్లమెంట్ స్పీకర్, ప్రధాన ప్రతిపక్ష పార్టీ నాయకుడి అంగీకారం అవసరం లేకుండా వివిధ రాజ్యాంగ సంస్థల అధిపతులను, సభ్యులను నియమించే అధికారం ప్రధానమంత్రికి ఉండేలా ఓలీ ఒక ఆర్డినెన్స్ తీసుకు వచ్చారు.

ఈ వివాదాస్పద ఆర్డినెన్స్‌ను వెనక్కు తీసుకోవడానికి ఓలీ అంగీకరించారని పార్టీ నాయకులు తెలిపారు.

కానీ, ఆదివారం ఉదయం ఓలీ తన మంత్రివర్గ సభ్యులతో సమావేశమై పార్లమెంట్ రద్దు చేయాలనే ప్రతిపాదన తీసుకు వచ్చారు.

కేబినెట్ సిఫారసు తరువాత పార్టీ కో-చైర్మన్ ప్రచండ మాట్లాడుతూ..ఆదివారం పార్టీ స్టాండింగ్ కమిటీ సమావేశంలో ఈ ప్రతిపాదన గురించి చర్చిస్తామని తెలిపారు.

"కేబినెట్ నిర్ణయానికి వ్యతిరేకంగా పార్టీ సంఘటితం కావడం తప్ప మరో మార్గం లేదు. పార్లమెంట్ రద్దు ప్రతిపాదనను వెనక్కు తీసుకోకపోతే ఓలీపై ఎలాంటి చర్యలైనా తీసుకోవడానికి పార్టీ సిద్ధంగా ఉంది. ప్రధాని నిర్ణయం రాజ్యాంగ స్ఫూర్తికి విరుద్ధం. ఇది ప్రజాస్వామ్యాన్ని అపహాస్యం చేసే విధంగా ఉంది. ఇవాళ పార్టీ స్టాండింగ్ కమిటీ సమావేశంలో దీనిపై చర్చిస్తాం" అని ప్రచండ బీబీసీకి తెలిపారు.

అయితే, అధికార పార్టీ అత్యవసర సమావేశానికి ముందే రాష్ట్రపతి బిద్యా దేవీ భండారీ పార్లమెంట్ రద్దు చెయ్యాలనే నిర్ణయం తీసేసుకున్నారు.

నేపాల్ రాజ్యాంగం ఏం చెబుతోంది?

నేపాల్ రాజ్యాంగంలో పార్లమెంట్ రద్దు చెయ్యడానికి సంబంధించిన స్పష్టమైన నిబంధనలేమీ లేవని రాజ్యాంగ నిపుణులు అంటున్నారు. ప్రధానమంత్రి తీసుకున్న నిర్ణయం రాజ్యాంగ విరుద్ధమని, కోర్టులో సవాలు చెయ్యొచ్చని అంటున్నారు.

నేపాల్ రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 85 ప్రకారం..ఐదేళ్ల పదవీకాలం ముగిసిన తరువాత పార్లమెంట్ రద్దు చేయబడుతుంది. ఆర్టికల్ 76 ప్రకారం..ప్రధాని విశ్వాస పరీక్షలో విఫలమైతే రాష్ట్రపతి పార్లమెంట్‌ను రద్దు చెయ్యొచ్చు. తరువాత ఆరు నెలల్లోగా ఎన్నికల తేదీని నిర్ణయించాలి.

ప్రస్తుత వివాదంలో..పార్లమెంట్‌ను రద్దు చెయ్యమని ప్రతిపాదించే హక్కు ప్రధానమంత్రికి లేదని రాజ్యాంగ నిపుణులు అంటున్నారు.

"ఇది రాజ్యాంగ విరుద్ధమైన ప్రతిపాదన. 2015 నేపాల్ రాజ్యాంగాన్ని అనుసరించి ప్రతినిధుల సభను రద్దు...


నేపాల్ పర్యటక రంగానికి ఊతమిచ్చేందుకు ఆ దేశ ప్రభుత్వం కొత్తగా డిజైన్ చేసిన యతి రూపం వివాదాస్పదంగా మారింది.

"ఇది సరైనది కాదు... ప్రభుత్వం  తమకు ఎలా కావాలంటే అలా యతి మస్కట్ తయారు చేయించడం ఎంత మాత్రం సరికాదు" అన్నారు ఆ ఏడు అడుగుల యతి విగ్రహాన్ని చూసిన స్థానికురాలు రేష్మ శ్రేష్ఠ. "అంతే కాదు... మీరు చెప్పేంత వరకు ఆ మస్కట్ యతి అన్న సంగతి కూడా నాకు తెలీదు" అని ఆమె అన్నారు.

యతి ఊహా చిత్రం

'యతి కాదు... మల్లయోధుడు'

ప్రపంచ వ్యాప్తంగా సుమారు 20లక్షల మంది పర్యటకుల్ని ఆకర్షించడమే లక్ష్యంగా నేపాల్ ప్రభుత్వం 'విజిట్ నేపాల్ 2020' పేరిట ఓ కార్యక్రమాన్ని ప్రారంభించింది. అందులో భాగంగానే యతి విగ్రహాన్ని అధికారిక మస్కట్‌గా ప్రకటించింది. అక్కడితో ఊరుకోలేదు మొత్తం 108 మస్కట్‌లను వివిధ ప్రాంతాల్లో ఏర్పాటు చేయాలని నిర్ణయించింది. అందులో భాగంగా ప్రస్తుతం కొన్నింటిని ఏర్పాటు చేసింది. త్వరలోనే దేశ వ్యాప్తంగా ప్రముఖ పర్యటక ప్రాంతాలు, వాణిజ్య కేంద్రాలు, విమానాశ్రయాలు, హిమాలయ పర్వతసానువులతో పాటు ప్రపంచ వ్యాప్తంగా ప్రముఖ ప్రాంతాల్లోను వాటిని ప్రదర్శించేందుకు ఏర్పాట్లు కూడా చేసింది. కానీ యతి రూపురేఖల విషయంలోనే చిక్కొ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

చ్చి పడింది.

భారీ వానరాకారంలో భయంకరంగా ఉంటుందంటూ యతి రూపంపై ఎన్నో ప్రచారాలు

"సాధారణంగా మనం విన్న కథల్లో యతి అంటే ఓ పెద్ద వానరంలా ఉంటుందని భావిస్తాం.. కానీ నేపాల్ ప్రభుత్వం రూపొందించిన యతిని చూస్తుంటే ఓ మల్ల యోధుడిలా ఉన్నాడు. నేను విన్నదానికి ఇక్కడ కనిపిస్తున్న రూపానికి అస్సలు పోలికే లేదు" - ఇది ప్రముఖ సాహితీ వేత్త, జియోగ్రాఫర్ రామ్ కుమార్ పాండే మాట.

ఇది కేవలం రామ్ కుమార్ పాండే అభిప్రాయం మాత్రమే కాదు... స్థానిక చరిత్ర కారులు, ఇతర నేపాలీల మాట కూడా అదే.

అయితే విజిట్ నేపాల్ 2020 సెక్రటేరియట్‌లో భాగమైన యతి ఆర్ట్ కమిటీ మాత్రం తాము రూపొందించిన మస్కట్ డిజైన్‌ను సమర్ధించుకుంటోంది. నిజానికి యతి ఓ కల్పిత పాత్ర అని, అలాంటప్పుడు దాన్ని రూపొందించడంలో కాస్త స్వేచ్ఛ, సృజనాత్మకత ఉండటం తప్పు లేదని అన్నారు యతి ఆర్ట్ కమిటీ సమన్వయకర్త ప్రేమ్ ప్రభాత్ గురుంగ్.

"శాంతికి చిహ్నంగా యతిని రూపొందించాలన్నది మా లక్ష్యం. మేం రూపొందించిన రూపం ఐకమత్యానికి, మానవత్వానికి ప్రతీకగా ఉండాలే తప్ప.. భయాన్ని కల్గించకూడదు. నేపాల్ అనగానే ప్రపంచమంతటికీ ఎవరెస్ట్ పర్వతం, బుద్ధుడు మాత్రమే గుర్తొస్తారు. ఇప్పుడు యతి కూడా మా ప్రత్యేకతకు ప్రతిరూపం" అంటూ ప్రేమ్ ప్రభాత్ చెప్పుకొచ్చారు.

అటు యతి డిజైన్ రూపకర్త ఆంగ్ షెహిరిన్ షెర్పాది కూడా అదే మాట.

"ఏ పుస్తకాన్నో చదివి యతి రూపాన్ని డిజైన్ చెయ్యలేదు.. నేను చిన్నప్పుడు విన్న కథలతో పాటు బుద్ధుణ్ణి స్ఫూర్తిగా తీసుకొని ఈ డిజైన్ రూపొందిచాను" అని షెర్పా చెప్పారు.

యతి రూపు రేఖల్ని ఆకర్షణీయంగా ఊహించిన నేటి రూపకర్తలు

అసలు ఏంటి ఈ యతి ?

యతి రూపంపై, ఉనికిపై ఎన్నో వాదనలున్నాయి. హిమాలయ పర్వతసానువుల్లో చూడ్డానికి భయం గొలిపేలా ఈ యతి ఉంటుందని ఓ వాదన.  హిమాలయాలకు ఇరువైపులా ఉన్న ఇండియా, భూటాన్, టిబెట్, నేపాల్ దేశాలకు చెందిన పురాణాలు, కథల్లోనూ యతి ప్రస్తావన ఉంది. తూర్పు నేపాల్లోని సుమారు 12 వేల అడుగుల ఎత్తులో నివసించే పురాతన తెగకు చెందిన వారి లక్షణాలు కూడా యతిలో ఉంటాయని చెబుతుంటారు. ఎత్తైన హిమాలయాల్లో ఉంటూ సాధారణ మనుషుల కన్నా ఎత్తుగా, పొడవైన జుట్టుతో శరీరం మొత్తాన్ని కప్పుకొని ఒట్టి కాళ్లతో నడుస్తారని కూడా కొందరు చెబుతుంటారు.

ప్రచారంలో ఉన్న మరో ముఖ్యమైన విషయం.. అవి మనుషులతో సఖ్యంగా ఉండకపోవడం. ఆ విషయంలో కూడా రకరకాల కథనాలున్నాయి. ఓసారి ఓ గ్రామంలోకి ప్రవేశించిన యతి అన్ని మార్గాలను మూసేయడంతో ఆ ఊళ్లో పురుషులంతా పారిపోయారన్నది ఒక...


నేపాల్ పార్లమెంటులో మాట్లాడుతున్న ఆ దేశ ప్రధాని కేపీ శర్మ ఓలీ

 దీనికి సంబంధించిన రాజ్యాంగ సవరణ బిల్లును ఏకగ్రీవంగా ఆమోదించారు.

మ్యాప్ నవీకరణకు రాజ్యాంగ సవరణ, కొత్త జాతీయ చిహ్నం రూపొందించడంపై శనివారం అక్కడ నిర్వహించిన చర్చ అనంతరం ఓటింగ్ చేపట్టగా 258 మంది ఎంపీలు అనుకూలంగా ఓటేశారు.

ఒక్కరు కూడా దీనికి వ్యతిరేకంగా ఓటేయలేదు.

పార్లమెంటు ఎగువ సభ నేషనల్ అసెంబ్లీలోనూ దీనికి ఆమోదం దక్కితే ఆ తరువాత దేశాధ్యక్షురాలు ఆమోదించాల్సి ఉంటుంది.

కాగా నేపాల్ పార్లమెంటు ఈ కొత్త మ్యాప్‌ను ఆమోదించిన విషయం తమ దృష్టికి వచ్చిందని.. దీనిపై ఇప్పటికే తమ విధానం స్పష్టం చేశామని భారత విదేశీ వ్యవహరాల శాఖ పేర్కొంది.

‘‘చారిత్రక వాస్తవాలు లేదా ఆధారాలతో సంబంధం లేకుండా నేపాల్ తన భౌగోళిక ప్రాంతాన్ని విస్తరిస్తూ మ్యాప్ రూపొందించింది. ఇది సరైంది కాదు’’ అంటూ భారత్ అభ్యంతరం వ్యక్తం చేసింది.

ఇప్పటికే భారత్ అభ్యంతరం

జమ్మూకశ్మీర్ విభజనం తరువాత భారత ప్రభుత్వం గత ఏడాది నవంబర్‌లో కొత్త దేశపటాన్ని విడుదల చేసినప్పుడు అందులో కాలాపానీ ప్రాంతాన్ని చూసిన నేపాల్ ప్రజలు నిరసన వ్యక్తం చేశారు. ప్రజల నుంచి ఒత్తిడి రావడంతో నేపాల్ ప్రభుత్... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

వం ముందుకు వచ్చి భారత్ విడుదల చేసిన మ్యాప్ పట్ల అభ్యంతరం వ్యక్తం చేసింది.

కొద్దిరోజుల కిందట నేపాల్ తన దేశ పటాన్ని విడుదల చేసింది. అందులో లిపులేఖ్, లింపియాధురా, కాలాపానీ భూభాగాలు తన దేశంలో ఉన్నట్లుగా చూపించింది. అది భారత్‌కు ఆగ్రహం కలిగించింది. ఫలితంగా రెండు దేశాల మధ్య ఉద్రిక్తత నెలకొంది.

నేపాల్ కమ్యూనిస్టు పార్టీ ఛైర్మన్ ప్రచండ లాగే ఓలీ కూడా భారత్, చైనాలతో ‘సమదూర సంబంధాల’ను కోరుకుంటున్నారు. 2008లో ప్రచండ నేపాల్ ప్రధానిగా ఉన్నప్పుడు, సంప్రదాయం ప్రకారం తొలి పర్యటన భారత్‌లో కాకుండా చైనాలో చేసి షాక్ ఇచ్చారు. ‘నేపాల్ మైక్రో మేనేజ్‌మెంట్’కు భారత్ ముగింపు పలకాలని ఓలీ, ప్రచండ అభ్యర్థిస్తూ వస్తున్నారు.

లిపులేఖ్, కాలాపానీ, లింపియాధురా వంటి వివాదాస్పద ప్రాంతాలను తమ భూభాగాలుగా పేర్కొంటూ నేపాల్ అధికారికంగా కొత్త రాజకీయ మ్యాపును గత వారం విడుదల చేసింది. ఓలీ చాలా గట్టిగా నిలబడ్డట్లుగా నేపాల్‌లో చాలా మంది దీన్ని చూశారు. అయితే ఓలీ విమర్శకులు మాత్రం కోవిడ్-19 విషయంలో ప్రభుత్వ వైఫల్యాలను కప్పిపుచ్చుకునేందుకు చేసిన ప్రయత్నంగా దీన్ని వర్ణించారు.

ఈ వివాదాస్పద ప్రాంతాలను భారత్ ఉత్తరాఖండ్‌లోని భూభాగాలుగా చెబుతోంది. నేపాల్ మాత్రం 1816-సుగాలీ ఒప్పందం ప్రకారం తమ ప్రావిన్సు సుదూర్ పశ్చిమ్‌లోని భాగాలని అంటోంది. ఈ ఒప్పందం ప్రకారం మహాకాళీ (శారద) నదికి తూర్పున ఉన్న ప్రాంతాలు నేపాల్‌కు చెందుతాయి.

మహాకాలి, సుస్త (నారాయణి/గండక్ నది వెంబడి ఉన్న నవల్పరాసి) వంటి భారత్-నేపాల్ సరిహద్దు వివాదాల విషయంలో నేపాల్‌లో ప్రతిపక్ష పార్టీ నేపాలీ కాంగ్రెస్, రాష్ట్రీయ ప్రజాతంత్ర పార్టీ నాయకులు కూడా ప్రభుత్వం కనబరుస్తున్న వైఖరితోనే ఉన్నారు. అన్ని పార్టీలూ ఈ విషయంలో ఏకాభిప్రాయంతో ఉన్నట్లు కనబడుతోంది.

2015లోనూ ఓలీ భారత్‌కు వ్యతిరేకంగా గట్టిగా నిలబడటానికి ఇది కూడా ఓ కారణం. (అప్పటికి నేపాల్‌లో తీవ్ర భూకంపం వచ్చి నాలుగు నెలలైంది) దక్షిణ నేపాల్‌లోని తరాయి పక్షాలు సవరణల కోసం డిమాండ్లు చేస్తున్నా పట్టించుకోకుండా, నేపాల్ కొత్త రాజ్యాంగం ప్రకటించుకోవడంపై భారత్ అప్పుడు అభ్యంతరం తెలిపింది.

నేపాల్ ప్రధానమంత్రి పీ శర్మా ఓలీతో భారత ప్రధాని మోదీ

తరాయి నాయకులు, ఉద్యమకారులు అప్పుడు భారత్-నేపాల్ సరిహద్దును తూర్పు నుంచి పడమర వరకు దిగ్బంధం చేశారు. అప్పటి భారత విదేశాంగ మంత్రి సుష్మ స్వరాజ్‌ను, ఇతర నాయకులను కలిశారు. భారత్ కూడా వారికి మద్దతుగా నిలబడింది. సరిహద్దులను భారతే...


నేపాల్ ప్రధాని కేపీ ఓలి, చైనా అధ్యక్షుడు షీ జిన్‌పింగ్

ఇదే సమయంలో సరిహద్దుల్లోని కొన్ని నేపాలీ గ్రామాలు చైనా, టిబెట్ ప్రాంతాల్లోకి కలిసిపోతున్నాయంటూ మీడియాలో కథనాలు వెల్లువెత్తాయి.

ఉత్తర గోరఖా ప్రాంతంలోని రుయి గ్రామం, అలాగే ఉత్తర శంఖువాసవ ప్రాంతంలోని ఛయంగ, లుంగ్డెక్ గ్రామాలు 1960 నుంచే చైనా ఆక్రమణలో ఉన్నాయన్న ఆరోపణలున్నాయి. అయితే నేపాల్-చైనా సరిహద్దు విషయంలో కేపీ ఓలీ ప్రభుత్వం తమ అధికారిక వైఖరిని ఇప్పటివరకు వెల్లడించలేదు.

ఈ విషయంపై నేపాల్ ల్యాండ్ మేనేజ్మెంట్ మంత్రి పద్మ కుమారి ఆర్యల్ బీబీసీతో మాట్లాడారు. వివిధ దేశాలతో ఉన్న సరిహద్దు సమస్యలన్నీ సాంకేతికంగా ఆమె నిర్వహిస్తున్న మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలోకే వస్తాయి. నేపాల్-చైనా దేశాల మధ్య సరిహద్దు సమస్యలు చాలా వరకు పరిష్కారమయ్యాయని ఆమె చెప్పుకొచ్చారు. అలాగే కొత్తగా ఎటువంటి సమస్యలు తలెత్తినా దౌత్య చర్చల ద్వారా వాటిని పరిష్కరించుకుంటామని పద్మ కుమారి అన్నారు.

“కేవలం ఉత్తర  డొల్ఖాలోని ఒక సరిహద్దు ప్రాంతం, అలాగే ఎవరెస్ట్ పర్వతం  సమీపంలోని రెండు సరిహద్దు ప్రాంతాల విషయంలో మాత్రమే ఏకాభిప్రాయానికి రావాల్సి ఉంది. అవి తప్ప నేపాల్-చైనా సరిహద... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

్దు సమస్యలన్నీ పరిష్కారమయ్యాయి” అని పద్మ కుమారి బీబీసీకి చెప్పారు.

అలాగే సరిహద్దుల విషయంలో మీడియాలో వచ్చిన కథనాలపై నేపాల్ విదేశాంగశాఖ స్పందిస్తుందని ఆశిస్తున్నట్టు ఆమె తెలిపారు.

పార్లమెంట్‌లో మాట్లాడుతున్న నేపాల్ ప్రధాని కె.పి.ఓలి

ఎన్నో ప్రశ్నలు

ఇటీవల కాలంలో దక్షిణాసియాలో చైనా-భారత్ సరిహద్దుల్లోని గల్వాన్, అలాగే భారత్-నేపాల్ దేశాల మధ్య లిపులేఖ్ ప్రాంతాల్లో తీవ్ర ఉద్రిక్తతలు నెలకొన్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో, తక్షణం నేపాల్ ప్రభుత్వం తగిన వివరణ ఇవ్వాలంటూ ఆ దేశ మాజీ ఉప ప్రధాని, నేపాలీ కాంగ్రెస్ నేత బిమలేంద్ర నిధి డిమాండ్ చేశారు.

“నేపాల్ సరిహద్దుల్లోని గ్రామాలు క్రమంగా చైనా, టిబెట్ ఆక్రమణలోకి జారుకుంటున్నాయని ఇటీవల మీడియాలో కథనాలు వెల్లువెత్తుతున్నాయి. ఎవరెస్ట్ శిఖరానికి ఉత్తరాన హువావేకి చెందిన 5జీ టవర్ ఏర్పాటు చేశారు. ఇటీవల చైనా భాషను బోధించే అధ్యాపకులు నేపాల్‌కు పెద్ద సంఖ్యలో వస్తున్నారు. అలాగే కొద్ది కాలంగా నేపాల్ కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ నాయకులకు తరచుగా చైనీస్ కమ్యూనిజంపై శిక్షణ ఇస్తున్నారు.  అసలు మన దేశ కమ్యూనిస్ట్ నేతలు చైనా నేతల నుంచి వీడియో కాన్ఫరెన్స్‌ల ద్వారా శిక్షణ పొందాల్సిన అవసరం ఏముంది?” అని బిమలేంద్ర నిధి బీబీసీతో అన్నారు.

తాజాగా గత వారాంతంలో జరిగిన శిక్షణ  శిబిరానికి సీనియర్ నేత ప్రచండ సహా చాలా మంది నేతలు హాజరయ్యారు. అయితే అదే సమయంలో తనకు మాత్రం ఈ శిక్షణ గురించి తనకు ఎలాంటి సమాచారం లేదంటూ మరో సీనియర్ నేత జహ్లా నాథ్ ఖానల్ ఆశ్చర్యం వ్యక్తం చేశారు. బీబీసీ నేపాలీతో మాట్లాడిన ఆయన ఆ శిక్షణ విషయం తనకు షాక్‌నకు గురి చేసిందని చెప్పారు.

ఇటీవల కాలంలో చైనా సాయం ఎక్కువవుతోందన్న బిమలేంద్ర నిధి కోవిడ్-19ను ఎదుర్కొనేందుకు సాయం చెయ్యడంలో భాగంగా  చైనా నుంచి నేపాల్‌కు 2 వేల మంది వస్తున్నట్లు తనకు సమాచారం ఉందని తెలిపారు.

                      “వాళ్లంతా ఎందుకొస్తున్నారు? ప్రతి విషయంలో చైనా జోక్యం ఎందుకు ఎక్కువవుతోంది? ఈ ప్రశ్నలకు ప్రభుత్వం సమాధానం చెప్పాల్సిందే. ఈ విషయాలన్నింటిపైనా సర్కారు స్పష్టమైన వివరణ ఇవ్వాలి” అని బిమలేంద్ర నిధి డిమాండ్ చేశారు.

చైనా-నేపాల్ సరిహద్దు సమస్యలు

నేపాల్- చైనాకు చెందిన టిబెట్ ప్రాంతాలు సుమారు 1439కిలోమీటర్ల పొడవైన సరిహద్దును పంచుకుంటున్నాయి. హిమాలయాలతో పాటు భూమ్మీద అత్యంత కఠినమైన భౌగోళిక ప్రాంతాలలో సుమారు రెండేళ్ల పాటు సర్వే నిర్వహించిన తర్వాత 1963లో సరిహద్దుల విషయంలో...


నేపాల్ మారుమూల ప్రాంతంలో మంగళవారం ఒక మేక, ఎలుక, కోడి, పంది, పావురం బలితో ఈ హిందూ పండగ ప్రారంభమైంది. తర్వాత కొన్ని వేల బర్రెలను బలి ఇచ్చినట్లు అక్కడికి వెళ్లిన జంతు హక్కుల కార్యకర్తలు చెప్పారు.

ఐదేళ్ల క్రితం 2014లో జాతర జరిగినప్పుడు సుమారు రెండు లక్షల జంతువులను బలి ఇచ్చారు. దీనిని 'గదిమాయీ' పండగ అంటారు. పండగ జరిగే ఆలయం నేపాల్ రాజధాని కాఠ్‌మాండూకు దక్షిణాన సుమారు 150 కిలోమీటర్ల దూరంలోని బరియార్‌పూర్‌లో ఉంది.

హెచ్చరిక: ఈ వార్తలోని చిత్రాలు కొందరు పాఠకులకు కలవరం కలిగించవచ్చు.

ఈ సంప్రదాయం దాదాపు రెండున్నర శతాబ్దాల కిందట మొదలైంది.

రక్తం చిందితే గదిమాయీ (శక్తి దేవత) తనకు బంధ విముక్తి కల్పిస్తుందని, అలా అని తనకు కలలో చెప్పిందని అప్పట్లో ఓ పూజారి చెప్పాడు.

కోరిన కోరికలు తీరుతాయనే నమ్మకంతో భారత్, నేపాల్ నుంచి లక్షల మంది ఈ ఉత్సవం జరిగే గుడికి వస్తారు.

"నాకు నలుగురు సోదరీమణులు ఉన్నారు. మాకో తమ్ముడిని ఇవ్వాలని ఎనిమిదేళ్ల క్రితం కోరుకున్నాను. దేవత మమ్మల్ని దీవించి మాకో తమ్ముణ్ని ఇచ్చింది" అని జనక్‌పుర్‌కు చెందిన ప్రియాంక యాదవ్ బీబీసీతో చెప్పారు.

ఈ ఉత్సవం క్రూరమని జంతుహక్కుల కార్యకర్తలు ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

చాలా కాలంగా నిరసిస్తూ వస్తున్నారు.

జంతుబలులపై నిషేధం విధించారని, పోరాటం విజయవంతమైందని 2015లో హ్యూమన్ సొసైటీ ఇంటర్నేషనల్(హెచ్‌ఎస్‌ఐ), యానిమల్ వెల్ఫేర్ నెట్‌వర్క్ నేపాల్(ఏడబ్ల్యూఎన్‌ఎన్) ప్రకటించాయి.

ఆలయం అప్పటి చైర్మన్ రామ్ చంద్ర షా నాడు బీబీసీతో మాట్లాడుతూ- జంతుబలుల నిషేధం విధించలేదన్నారు.

"దేవతకు జంతువులను బలి ఇవ్వొద్దని హిందూ భక్తులకు విజ్ఞప్తి చేయవచ్చు. కానీ, బలులను నిలిపివేసేలా వారిని బలవంతపెట్టరాదు. సంప్రదాయాన్ని నిషేధించడమో పూర్తిగా నిలిపివేయడమో చేయకూడదు" అని ఆయన చెప్పారు.

గదిమాయీ ఉత్సవం

రెండు రోజులపాటు జరిగే ఈ జాతరకు జంతువులను తరలించకుండా చూసేందుకు ప్రయత్నాలు జరిగాయి.

అనుమతి లేని వ్యాపారులు సరిహద్దు దాటించి నేపాల్లోకి తరలించేందుకు యత్నిస్తున్న జంతువులను భారత అధికారులు పట్టుకొన్నారు.

ఉత్సవానికి నేపాల్ ప్రభుత్వం ఎలాంటి తోడ్పాటూ అందించలేదని ఉత్సవ చైర్మన్‌గా వ్యవహరిస్తున్న మోతీలాల్ కుశ్వాహా చెప్పారు.

అధికార యంత్రాంగం చర్యలు ఎలా ఉన్నప్పటికీ, ఉత్సవం కోసం బరియార్‌పూర్‌కు జంతువుల తరలింపు కొనసాగుతోంది.

జంతువులను వధించడానికి మంగళవారం ఉదయం దాదాపు 200 మంది సిద్ధంగా ఉన్నారు.

ఉచిత భోజనాలు, శిబిరాల ఏర్పాటు లాంటి ఉత్సవ ఖర్చుల కోసం విరాళాలు సేకరిస్తున్నట్లు మోతీలాల్ కుశ్వాహా బీబీసీతో చెప్పారు.

జంతువధకు మద్దతివ్వకుండా ఉండేందుకు ప్రయత్నించామని, కానీ ఈ సంప్రదాయంపై ప్రజల్లో విశ్వాసం ఉందని, బలిచ్చేందుకు వాళ్లు జంతువులను తీసుకొచ్చారని ఉత్సవ నిర్వహణ కమిటీకి చెందిన వీరేంద్ర ప్రసాద్ యాదవ్ వార్తాసంస్థ ఏఎఫ్‌పీకి తెలిపారు.

ఒకవైపు బలులు మొదలవగా, మరోవైపు జంతువధకు వ్యతిరేకంగా తమ సందేశం జనంలోకి వెళ్తోందని జంతుహక్కుల కార్యకర్తలు ఆశాభావం వ్యక్తంచేశారు.

బలులపై ఆలయ పూజారిని హ్యుమేన్ సొసైటీ ఇండియా డైరెక్టర్ అలోక్‌పర్ణ సేన్‌గుప్తా నేరుగా నిలదీశారని ఆ సంస్థ చెప్పింది.

బలికి వ్యతిరేకంగా ఆమె చేసిన అభ్యర్థనలను నిర్వాహకులు పట్టించుకోలేదు.

జాతరకు వచ్చిన కొందరు- తాము ఈ ఏడాది ఏ జంతువునూ బలి ఇవ్వట్లేదన్నారు. పరిస్థితులు మారుతున్నాయనేందుకు ఇవి సంకేతాలని జంతుహక్కుల కార్యకర్తలు చెబుతున్నారు.

తమ ఉద్యమంతో ఆలయ కమిటీ, ప్రభుత్వం వెనకడుగు వేశాయని, బలిచ్చే జంతువుల సంఖ్య క్రమంగా తగ్గుతూ వస్తోందని యానిమల్ ఈక్వాలిటీ ఇండియాకు చెందిన అమృతా ఉబాలే వ్యాఖ్యానించారు.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్,...


నేపాల్‌కు చెందిన ఓ అమ్మాయిని వ్యభిచారంలోకి లాగేందుకు ఎనిమిదేళ్ల వయసులో అక్రమంగా భారత్‌కు తీసుకొచ్చారు. ఆ అమ్మాయి బీబీసీతో మాట్లాడుతూ, ‘‘నాకు రోజూ రెండుసార్లు ఎర్ర రంగులో ఉండే మందులు ఇచ్చేవారు. అవి నా ఒంటికి పడేవి కాదు. వేసుకున్న వెంటనే వాంతి చేసుకునేదాన్ని.

నేను ఆ మందులు వేసుకోనని చెబితే ఊరుకునేవాళ్లు కాదు. తిట్టీ, కొట్టీ, బలవంతంగా ఆ మందులు వేసేవాళ్లు.  వాటి వల్ల నేను త్వరగా ఎదుగుతాననీ, అప్పుడు నేను ఇంటికి వెళ్లిపోవచ్చనీ చెప్పేవాళ్లు’’ అంటూ ఆ అమ్మాయి తన గురించి చెప్పింది.

నేపాల్‌కు చెందిన ఆ అమ్మాయిది చాలా పెద్ద కుటుంబం. ఆమె తల్లిదండ్రులకు ఎనిమిది మంది పిల్లలు. ఆ కుటుంబ నిస్సహాయతను గమినించిన ఓ మహిళ, ఈ అమ్మాయిని తనతో పంపిస్తే మంచి చదువు చెప్పిస్తానని తల్లిదండ్రుల్ని ఒప్పించింది.

ఉత్తర్ ప్రదేశ్‌లో వేశ్యా వృత్తిలో ఉన్న ఓ నేపాలీ యువతి

ఆ మహిళ కొన్నాళ్లు ఆ అమ్మాయిని నేపాల్ రాజధాని కాఠ్మండూలో ఉంచింది. ఆ తరవాత ఆమెను భారత్‌లో ఉంటోన్న ఓ నేపాలీ కుటుంబం దగ్గరికి తీసుకొచ్చింది. అక్కడ ఆ అమ్మాయిని పనిమనిషిలా వాడుకున్నారు. రెండేళ్ల తరవాత మళ్లీ ఆ అమ్మాయిని భారత్‌లోని మరో నగరానికి తీసుకొచ్చారు.

... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

‘‘అక్కడ కూడా రెండేళ్లపాటు ఓ నేపాలీ కుటుంబంతోనే ఉన్నా. ఆ ఇంట్లోనే నన్ను ఆ మందులు వేసుకోమని ఒత్తిడి చేశారు. కొన్నాళ్లకు నన్నో చెడ్డ ఇంటికి(వేశ్యా గృహానికి) పంపించారు. అక్కడ అందరికంటే నేనే చిన్నపిల్లని.

నేను ఆ ఇంటికి వెళ్లనని గొడవచేసేదాన్ని. కానీ కొట్టి మరీ బలవంతంగా నన్నక్కడికి పంపేవారు. నన్ను కొనడానికి ఖర్చు చేసిన డబ్బులు తిరిగి రావాలంటే నేనా పని చేయాల్సిందే అనేవారు. నా అదృష్టం కొద్దీ ఓ రోజు అక్కడ పోలీసులు రెయిడ్ చేశారు. దాంతో ఆర్నెల్ల తరవాత ఆ నరకం నుంచి బయటపడ్డా’’ అంటూ ఆ అమ్మాయి తన అనుభవాల్ని పంచుకుంది.

మహిళల అక్రమ రవాణాకు వ్యతిరేకంగా పనిచేసే సంఘాలు, పోలీసు బలగాలు ఎక్కువగా భారత్-నేపాల్ సరిహద్దు దగ్గర నిఘా పెట్టాయి. దాంతో బ్రోకర్లు చిన్న పిల్లలను లక్ష్యంగా చేసుకుంటున్నారని, అక్రమ రవాణాకు వ్యతిరేకంగా పనిచేస్తున్న ‘మైటీ నేపాల్’ సంస్థ డైరెక్టర్ బిశ్వోరామ్ ఖడ్కా అంటున్నారు.

‘యుక్త వయసులో ఉన్న అమ్మాయిలతో కలిసి సరిహద్దు దాటడానికి ప్రయత్నిస్తే పోలీసులు వెంటనే అనుమానించి ప్రశ్నిస్తున్నారు. అదే చిన్న పిల్లలైతే ఎవరికీ ఏ అనుమానం రాదు. ఒక వేళ వచ్చినా ఆ అమ్మాయి తమ కూతురేనని చెప్పి భారత్‌లోకి ప్రవేశిస్తున్నారు’ అంటారు ఖడ్కా.

ఎక్కువగా పేద పిల్లల్నే బ్రోకర్లు లక్ష్యంగా చేసుకుంటారనీ, పిల్లలకు మంచి చదువు చెప్పిస్తామని నమ్మించి తల్లిదండ్రుల్ని బుట్టలో వేసుకుంటారానీ ఆయన అంటున్నారు.

వేగంగా ఎదగడం కోసం అమ్మాయిలకు హార్మోన్లు ఎక్కించిన ఘటనలు తన దృష్టికీ వచ్చాయని సునీత దనువార్ చెబుతున్నారు. అక్రమ రవాణా బాధిత యువతుల కోసం ఆమె ‘శక్తి సమూహ’ పేరుతో ఓ సంస్థను నడుపుతున్నారు.

‘నాకు తెలిసిన ఓ అమ్మాయిని తొమ్మిదేళ్ల వయసులో తీసుకెళ్లిపోయారు. రెండు నెలల తరవాత ఆమె తిరిగొచ్చింది. కానీ ఆమె శరీరాకృతి పూర్తిగా మారిపోయింది. చూడ్డానికి చాలా పెద్ద అమ్మాయిలా కనిపించింది కానీ గొంతు మాత్రం చిన్న పిల్ల మాదిరిగానే ఉంది’ అని ఆమె చెప్పారు. సాధారణంగా 9-12ఏళ్ల మధ్య వయసున్న అమ్మాయిలకే ఈ గ్రోత్ హార్మోన్స్ నిండిన మందుల్ని ఇస్తారని ఆమె చెబుతున్నారు.

‘ఈ మందుల వల్ల చిన్న పిల్లల శరీరాకృతి కూడా యుక్త వయసులో ఉన్న అమ్మాయిల తరహాలో మారిపోతుంది. దీనివల్ల వారికి దీర్ఘకాల ఆరోగ్య సమస్యలు తలెత్తే అవకాశం ఉంది. వారి ఎముకలు, గర్భాశయంలో సమస్యలు ఎదురవుతాయి’ అని డాక్టర్.అరుణా ఉప్రేటి తెలిపారు.

సప్నా.. అక్రమ రవాణా బాధితురాలు

‘ఓసారి ఓ కాన్ఫెరెన్స్‌లో పాల్గొనడానికి భారత్‌కు...


నేపాల్‌లో చైనా రాయబారి హావ్ యాంకీ

అధికార నేపాల్ కమ్యూనిస్టు పార్టీలో సంక్షోభం తలెత్తిన సమయంలో ఆ దేశ అంత‌ర్గ‌త వ్య‌వ‌హారాల్లో చైనా రాయ‌బారి జోక్యం చేసుకుంటున్న‌ట్లు నిపుణులు భావిస్తున్నారు. ఓలితో భార‌త్ విభేదాలు, భార‌త్-నేపాల్ స‌రిహ‌ద్దు వివాదాల న‌డుమ ఈ జోక్యాన్ని భార‌త ప్రభుత్వం జాగ్ర‌త్త‌గా గ‌మ‌నిస్తోంది.

గ‌త శుక్ర‌వారం నుంచి చైనా రాయ‌బారి.. ఐదుగురు అగ్ర నాయ‌కుల‌ను క‌లిసిన‌ట్లు అధికారిక వ‌ర్గాలు బీబీసీకి తెలిపాయి. మాధ‌వ్‌తో స‌మావేశం మిన‌హా.. మ‌రే ఇత‌ర స‌మావేశానికి సంబంధించి ఇటు నేపాల్ నాయ‌కులు గానీ, అటు చైనా రాయ‌బారి కార్యాల‌యం గానీ ప్ర‌క‌ట‌న‌లు విడుద‌ల చేయ‌లేదు.

మాధ‌వ్‌తో చైనా రాయ‌బారి స‌మావేశ‌మైతే అయ్యార‌ని చెప్ప‌గ‌ల‌ను కానీ.. వారు ఏం మాట్లాడుకున్నారో తెలియ‌ద‌ని సీపీఎన్-యూఎంఎల్ విదేశీ విభాగం ఉపాధ్య‌క్షుడు బిష్ణు రిజల్.. బీబీసీ నేపాలీస్ స‌ర్వీస్‌తో చెప్పారు.

స‌మావేశాలు, చ‌ర్చ‌ల న‌డుమ.. సోమ‌వారం జ‌ర‌గాల్సిన అధికారిక క‌మ్యూనిస్టు పార్టీ ముఖ్య స‌మావేశం ర‌ద్ద‌యింది. ఓలి రాజీనామా ప్ర‌క్రియ దీనిలో ఓ కొలిక్కి వ‌స్తుంద‌ని వార్త‌లు వ‌చ్చాయి.  అధినాయ‌కత్వంలో మార్పుతోపాటు పార్టీ చీలిపోతు... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ంద‌నీ వార్త‌లు వ‌చ్చాయి.

సీపీఎన్ నేత‌ల‌తో చైనా రాయ‌బారి ఇలా క‌ల‌వ‌డం ఇదేమీ తొలిసారి కాదు. మే నెల‌లోనూ ప్ర‌ధాని ఓలిపై వ్య‌తిరేక‌త పెరిగిన‌ప్పుడు ఇలాంటి స‌మావేశాలు జ‌రిగాయి. దీనికి సంబంధించి చాలా చ‌ర్చ కూడా న‌డిచింది.

"రాజ‌కీయ సంక్షోభం న‌డుమ సీపీఎన్ నాయ‌కులు, చైనా రాయ‌బారి స‌మావేశం కావ‌డం చాలా ఊహాగానాల‌కు తావిస్తోంది. అయితే దేశ అంత‌ర్గ‌త వ్య‌వ‌హారాల్లో విదేశాలు జోక్యం చేసుకోకూడ‌దు" అని త్రిభువ‌న్ యూనివ‌ర్సిటీ అంత‌ర్జాతీయ వ్య‌వ‌హారాల విభాగం అధిప‌తి కేసీ ఖ‌డ్గా వ్యాఖ్యానించారు.

చైనా అధ్యక్షుడు షీ జిన్‌పింగ్‌తో నేపాల్ ప్రధాని కేపీ శర్మ ఓలి

పెరుగుతున్న చైనా ప్ర‌భావం

2006లో భార‌త్ సాయంతో అధికారంలోకి వ‌చ్చిన నేష‌న‌ల్ క‌మ్యూనిస్ట్ పార్టీలోని కొన్ని వ‌ర్గాల్లో ప్ర‌స్తుతం చైనా ప్ర‌భావం ఎక్కువ‌గా ఉంది. భార‌త్‌పై నేపాల్ ప్ర‌జ‌ల్లో అభిప్రాయాలు మార‌డ‌మే దీనికి కార‌ణ‌మ‌ని సీనియ‌ర్ పాత్రికేయుడు యుబ్‌రాజ్ ఘిమిరే వ్యాఖ్యానించారు.

లిపులేఖ్, కాలాపానీ, లింపియాధురాల‌పై వివాదం అనంత‌రం త‌మ ప్ర‌భుత్వాన్ని భార‌త్ సాయంతో కొంద‌రు కూల‌దోసేందుకు ప్ర‌య‌త్నిస్తున్నార‌ని ప్ర‌ధాని ఓలి పార్ల‌మెంటులో ఆరోపించారు. ప్ర‌ధాని ఆధారాలు చూపించాల‌ని లేదా రాజీనామా చేయాల‌నే అప్పుడు త‌న సొంత పార్టీలోని నాయ‌కులే డిమాండ్ చేశారు.

కాట్‌మాండూలోని హోటళ్ల‌లో భార‌త గూఢ‌చారుల కోసం సోదాలు చేప‌ట్టిన‌ట్లు వార్త‌లు కూడా వ‌చ్చాయి.

"ప‌రిస్థితి ఏమిటి? సీపీఎన్ చీలిపోతే భార‌త్‌దే బాధ్య‌త. పార్టీ ప‌టిష్ఠంగా ఉందంటే చైనాకే క్రెడిట్ ద‌క్కుతుంది"అని ర‌చ‌యిత, ప్ర‌ముఖ రాజ‌కీయ విశ్లేష‌కుడు క‌న‌క్ మ‌ణి దీక్షిత్ ట్వీట్ చేశారు.

విదేశాల ఆదేశాల అనుసారంగా నేపాల్ రాజ‌కీయాలు న‌డుస్తున్నాయ‌న్న వార్త‌ల‌ను సీపీఎన్ అధికార ప్ర‌తినిధి ఖాజీ శ్రేష్ఠ తోసిపుచ్చారు. "నేపాల్ ఒక సార్వ‌భౌమ దేశం. మా నిర్ణ‌యాలు మేం తీసుకోగ‌లం. అంత‌ర్గ‌త వ్య‌వ‌హారాల్లో ఎవ‌రి జోక్యాన్ని స‌హించం. మాకు ఇష్టం లేదు కూడా"

అయితే, చైనా రాయ‌బారి స‌మావేశం గురించి ప్ర‌స్తావించ‌గా, నా ట్వీట్ ఓ వ్య‌క్తిని ఉద్దేశించి చేసిన‌ది కాద‌ని వివ‌ర‌ణ ఇచ్చారు.

"త‌నను ప‌ద‌వి నుంచి త‌ప్పించేందుకు భార‌త్ ప్ర‌య‌త్నిస్తోంద‌ని ప్ర‌ధాన మంత్రి చెప్పారు. ఇప్పుడేమో సీపీఎన్ పార్టీలో విభేదాల‌ను ప‌రిష్క‌రించేందుకు చైనా రాయ‌బారి ప్ర‌య‌త్నిస్తున్నార‌ని వార్త‌లు వ‌స్తున్నాయి. నేనైతే అంద‌రం క‌లిసి కూర్చొని స‌మ‌స్య‌ల‌ను ప‌రిష్క‌రించుకోగ‌ల‌మ‌ని, వేరే...


నేపాల్‌లో భారతీయ వార్తా చానల్స్

నేపాల్‌లో చైనా రాయబారి హావో యాంగ్ చీ అక్కడి కమ్యూనిస్టు పార్టీ సీనియర్ నేతలతో సమావేశం కావడంపై కొన్ని భారతీయ మీడియా సంస్థలు అవహేళనకరమైన రీతిలో తప్పుడు వార్తలు ప్రచారం చేశాయని నేపాల్ ఆరోపించింది.

గురువారం సాయంత్రం నుంచి నేపాల్ కేబుల్ ఆపరేటర్లు భారత టెలివిజన్ చానళ్ల  ప్రసారాన్ని నిలిపేశారు. "కొన్ని భారత చానళ్లలో నేపాల్ ప్రధానమంత్రి గురించి అభ్యంతరకరమైన వార్తలు ప్రసారమవుతున్నాయి" అని వారన్నారు.

మాక్స్ టివి ఆపరేటర్ కె. ధ్రువ్ శర్మ మీడియాతో మాట్లాడుతూ, "కొన్ని భారతీయ చానళ్లు నేపాల్ ప్రధాని కెపి శర్మ ఓలి గురించి, చైనా రాయబారి గురించి అభ్యంతరకర విషయాలను ప్రసారం చేస్తున్నాయి" అని అన్నారు.

కేపీ శర్మ ఓలీ

నేపాల్ ప్రభుత్వ హెచ్చరిక

భారతీయ మీడియాలో సున్నితత్వం లేకుండా అలాంటి వార్తలు ప్రసారం చేసిన వారికి వ్యతిరేకంగా కఠిన 'రాజకీయ, చట్టపరమైన' చర్యలు చేపట్టే అవకాశం ఉందని నేపాల్ ప్రభుత్వం ప్రతినిధి డాక్టర్ యువరాజ్ ఖతివడా గురువారం చెప్పారు.

తమ ప్రభుత్వం ఫ్రీ మీడియాపై నమ్మకం ఉంచుతుందని ఆయన ఒక మీడియా సమావేశంలో చెప్పారు. "ప్రభుత్వం మీడియాపై ఎలాంటి ఏ ఆంక్షలూ విధించాలని ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

అనుకోలేదు. కానీ మీడియా క్రమశిక్షణలో ఉండాలని మేం భావిస్తున్నాం" అని తెలిపారు.

భారత మీడియాలోని ఒక భాగం నేపాల్ గురించి నెగటివ్ కవరేజ్ ఇస్తున్నాయనే సంకేతాలు ఇచ్చిన ఆయన "విదేశీ మీడియా వల్ల దేశ సౌర్వభౌమాధికారం, జాతీయ సమగ్రత, నేపాల్ ప్రజల గౌరవానికి భంగం కలగడాన్ని నేపాల్ కోరుకోవడం లేదు" అని చెప్పారు.

ఖతివాడా ప్రత్యేకంగా ఏ మీడియా సంస్థ పేరూ చెప్పకపోయినా, ఇలాంటి కవరేజ్ కొనసాగితే, దానిని నేపాల్ ప్రభుత్వం అడ్డుకోవాల్సి ఉంటుందని, వారిపై కఠిన 'రాజకీయ, దౌత్యపరమైన' చర్యలు తీసుకోవాల్సి వస్తుందని చెప్పారు.

"ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో ప్రభుత్వం రాజకీయ, చట్టపరమైన మార్గాలు వెతకాల్సి ఉంటుంది" అన్నారు.

నేపాల్‌లో ప్రస్తుత సంక్షోభం

నేపాల్‌లోని చైనా రాయబారి హావో యాంగ్ చీ గురువారం సాయంత్రం రాజధాని కాఠ్‌మాండూలో కమ్యూనిస్టు పార్టీ చైర్మన్ పుష్ప కమల్ దహల్ ప్రచండతో సమావేశం అయ్యారు.

అధికార కమ్యూనిస్టు పార్టీలో తీవ్ర విభేదాల మధ్య, చైనా రాయబారి అంతకు ముందు ప్రధానమంత్రి కేపీ శర్మ ఓలీ, మాజీ ప్రధాని ఝాలానాథ్ ఖనాల్, మాధవ్ కుమార్ నేపాల్ సహా పార్టీలోని మిగతా సీనియర్ నేతలతో కూడా సమావేశం అయ్యారు.

కోవిడ్-19 నుంచి బయటపడేందుకు తమ ప్రధానమంత్రి చేపడుతున్న విధానాలు, లిపులేఖ్ వివాదం తర్వాత భారత్‌తో ఉద్రిక్తంగా మారిన సంబంధాలపై అధికార పార్టీలోని స్టాండింగ్ కమిటీల సభ్యులు చాలామంది అసంతృప్తి వ్యక్తం చేశారు. ప్రధానమంత్రి కేపీ శర్మ ఓలీ రాజీనామాకు డిమాండ్ చేశారు. ఆ తర్వాత పార్టీలోపల సంక్షోభం నెలకొంది.

రాజీనామా చేయడానికి ఓలీ నిరాకరించారు. కానీ, ఆ తర్వాత ఓలీ, ప్రచండ మధ్య అనధికారిక చర్చలు ప్రారంభమయ్యాయి. అయితే ఈ రాజకీయ సంక్షోభానికి వారు ఎలాంటి పరిష్కారం గుర్తించలేకపోయారు.

హిమాలయ పర్వతాల్లో ఉన్న నేపాల్, భారత్, చైనాలు తమ సరిహద్దులు పంచుకుంటాయి. అలాంటి సమయంలో చైనా దౌత్యపరంగా నేపాల్లో కీలక పాత్ర పోషించడానికి ప్రయత్నిస్తోంది.

నేపాల్‌లో ముక్కలైన కమ్యూనిస్టు పార్టీలను ఏకం చేయాలని చైనా ప్రయత్నిస్తోంది. ఇప్పటికి దాదాపు రెండేళ్ల క్రితం సరిగ్గా ఎన్నికలకు ముందు చేతులు కలిపిన నేపాల్ కమ్యూనిస్టు పార్టీలు మార్క్సిస్ట్-లెనినిస్ట్, మావోయిస్ట్  పార్లమెంటులో అతిపెద్ద పార్టీగా ఆవిర్భవించడంతో దాని ప్రయత్నాలు సఫలం అయ్యాయి.

కానీ గత కొన్ని రోజులుగా చైనా రాయబారి హావో యాంగ్ ఛీను భారత్‌లో అనుమాన దృష్టితో చూస్తున్నారు. మీడియాలోని ఒక వర్గం ఆమె సీనియర్ నేపాల్ నేతలను కలవడంపై జోకులు...


నేపాల్‌లోని జామా మసీదు

వీర్‌గంజ్‌లోని భారత ఇమిగ్రేషన్ కార్యాలయంలో దాహాల్ అనేక రకాల ప్రశ్నలు ఎదుర్కోవలసి వచ్చింది. తన పాకిస్తాన్ ప్రయాణానికి కారణాలను భారత అధికారులకు వివరించి చెప్పడం కష్టమైందని సంఘర్ష్ తెలిపారు.

ఎలాగోలా వారిని ఒప్పించి వాఘా సరిహద్దు గుండా పాకిస్తాన్ చేరుకున్నారు.

"ఈ ప్రయాణం నాకు కళ్లు తెరిపించింది. మేము భారత్ నుంచీ పాకిస్తాన్ వెళ్లడం వలన సరిహద్దు భద్రతా దళాలు మాపై దృష్టి కేంద్రీకరించాయి. పాకిస్తాన్ ఆర్మీ, ఇంటెలిజెన్స్ ఏజెన్సీ మాపై నిఘా పెట్టాయి.

ఒక పాకిస్తాన్ కామ్రేడ్ సహాయంతో అక్కడి హోటల్‌లో మేము ఒక గది తీసుకోగలిగాం. కానీ ఆ రాత్రి ఆర్మీవాళ్లు వచ్చారు. మేము ఆ హోటల్ ఖాళీ చేయాల్సి వచ్చింది. తరువాత మరో హోటల్‌లో చోటు దొరికింది" అని సంఘర్ష్ తెలిపారు.

సైన్యం, భద్రతా దళాలను పక్కనపెడితే పాకిస్తానీ ప్రజలు ఎంతో సహృదయులని సంఘర్ష్ చెప్పారు.

"వాళ్లు మమ్మల్ని ఎంతో ఆభిమానించి, ఆదరించారు. మేము మా సొంత మనుషుల మధ్యే ఉన్నట్లు అనిపించింది. మాకు హిందీ వచ్చు కాబట్టి అక్కడి వారితో మాట్లాడడానికి ఇబ్బంది కాలేదు. నేపాల్‌లోని మధేసీ ప్రజలు చూడ్డానికి భారత, పాకిస్తాన్ దేశస్థుల్లాగానే ఉంటా... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

రు. ఈ అవకాశాన్ని సద్వినియోగం చేసుకుని, వామపక్ష సంస్థల నిరసన ప్రదర్శనలో కూడా పాల్గొన్నాం" అని సంఘర్ష్ తెలిపారు.

పాకిస్తాన్ వెళ్లకముందు ఆ దేశ ప్రజలు కూడా భారతీయుల్లాగే ఉంటారని అనుకునేవాడిని కానీ అక్కడికి వెళ్లొచ్చాక పూర్తిగా వేరే అభిప్రాయం ఏర్పడిందని సంఘర్ష్ అంటున్నారు.

నేపాల్ వెళ్లి పాకిస్తాన్ గురించి లేదా పాకిస్తాన్ ప్రజల గురించి అడిగితే చాలామంది సానుకూలంగానే స్పందిస్తారు. కానీ కొందరు మాత్రం పాకిస్తాన్ అంటే కఠినమైన దేశం అని అనుకుంటుంటారు.

మోహనా అంసారీ

పాకిస్తాన్ గురించి మధేసీ, పహాడీ ప్రజల మధ్య భిన్నాభిప్రాయాలు ఉన్నాయా?

మధేసీ ప్రాంతంలోని నేపాల్‌గంజ్‌కు చెందిన మోహనా అన్సారీ నేపాల్ మానవ హక్కుల కమిషన్ అధ్యక్షులుగా పని చేశారు.

పాకిస్తాన్ గురించి మధేసీ, పహాడీ ప్రజల మధ్య భిన్నాభిప్రాయాలు ఉన్నాయని ఆమె అంటున్నారు.

"మధేసీ ప్రాంతంలోని ప్రజలు భారతీయ హిందీ చానెళ్లను చూస్తారు. ఆ హిందీ న్యూస్ చానెళ్లల్లో పాకిస్తాన్ గురించి ఎలా చూపిస్తారో వారూ అలాగే చూస్తారు. కానీ కమ్యూనిస్టు పార్టీలతోనూ, ఉద్యమాలతోనూ సంబంధం ఉన్నవాళ్లు భిన్నమైన అభిప్రాయం కలిగి ఉంటారు.

హిందీ చానెళ్లు, జనాదరణ పొందిన హిందీ సినిమాలు చూసినవారు.. పాకిస్తాన్ ప్రజలంటే చాలా కఠినమైనవాళ్లు అనుకుంటారు. భారతదేశంలో మెజారిటీ జనాభా పాకిస్తాన్ పట్ల ఎలాంటి వైఖరి కలిగి ఉంటుందో వీళ్లూ అదే వైఖరి కలిగి ఉంటారు. అంతే కాకుండా భారత హిందూ సంస్థలు మధేసీ ప్రాంతంలో చురుకుగా పనిచేస్తుంటాయి. వీరు కూడా పాకిస్తాన్ పట్ల నేపాలీల అభిప్రాయాన్ని ప్రభావితం చేస్తారు" అని మోహన తెలిపారు.

నేపాల్‌లో పాకిస్తాన్ పట్ల రెండు ధోరణులు ఉన్నాయని ఆమె అన్నారు.

"ఒక సమూహం మెజరిటీ భారతీయుల్లా ఆలోచిస్తుంది. మరో సమూహం చైనావాళ్లల్లా ఆలోచిస్తుంది. నేపాల్‌కు, చైనాకు దోస్తీ ఉంది కాబట్టి చైనాను సమర్థించేవాళ్లంతా పాకిస్తాన్ పట్ల సానుకూల దృక్పథం కలిగి ఉంటారు" అని మోహన తెలిపారు.

ఓలి ప్రభుత్వంలో నీటిపారుదల మంత్రిగా పనిచేసిన ఉమేష్ యాదవ్ మధేసీ ప్రాంతంలోని సప్త్రీ జిల్లాకు చెందినవారు.

ఇప్పటికీ భారత సరిహద్దులను కాపాడే దళాల్లో నేపాలీలు ఉన్నారని, భారత స్వాతంత్ర్య పోరాటంలో కూడా నేపాలీలు పాల్గొన్నారని ఉమేష్ యాదవ్ తెలిపారు.

"మేము మానసికంగా భారతదేశంతో అనుసంధానం కలిగి ఉన్నాం. పాకిస్తాన్ గురించి భారతీయులు ఎలా ఆలోచిస్తారో మేము కూడా దాదాపు అలాగే ఆలోచిస్తాం" అని ఆయన అన్నారు.

ఖాట్మండూకు చెందిన 30 ఏళ్ల మొయిన్-ఉద్దీన్ 'టీచ్...


నేర ముఠాలు వారిని అపహరించి వ్యభిచార గృహాలకు అమ్మేస్తున్నాయని, చైనీయులతో బలవంతంపు వివాహాలు జరిపిస్తూ సెక్స్ బానిసలుగా మార్చుతున్నాయని పేర్కొంది.

ఈ వ్యభిచార వ్యాపారంలో ఏటా దాదాపు రూ.700 కోట్లు చేతులు మారుతున్నట్లు వివరించింది.

స్వదేశానికి తిరిగి వెళ్తే వేధింపులు ఎదుర్కోవాల్సి రావడంతో మహిళలు, బాలికలు చిక్కుకుపోతున్నారని కేఎఫ్‌ఐ నివేదిక పేర్కొంది.

ఈ బాధితులను రూ.10 వేలకూ కొనుక్కొని చైనీయులు భార్యలుగా మార్చుకుంటున్నారని నివేదిక రూపకర్త యూన్ హీ సూన్ తెలిపారు.

వారితో రూ.300కీ వ్యభిచారం చేయిస్తున్నారని, ఆన్‌లైన్‌లో వీక్షకుల కోసం సైబర్ డెన్‌లకు తరలిస్తున్నారని చెప్పారు.

బాధితుల వయసు సాధారణంగా 12 నుంచి 29 ఏళ్లుగా ఉంటోందని, కొన్ని సార్లు ఇంతకన్నా చిన్న వయసు వారు కూడా బలవుతున్నారని కేఎఫ్ఐ తెలిపింది.

''వారిని ఉత్తర కొరియా నుంచి అక్రమంగా తీసుకువస్తారు. కొందరిని చైనాలోనే అపహరిస్తారు. అత్యాచారాలు చేస్తారు. అమ్మేస్తారు. ఒక వ్యభిచార గృహం నుంచి మరొకటి వీరిని కొనుగోలు చేస్తూ ఉంటాయి. సొంత దేశం నుంచి బయటకు వచ్చిన ఏడాది లోపే ఏదో ఒక రకమైన సెక్స్ బానిసలుగా వీరు మారిపోతున్నారు'' అని పేర్కొంది.

‘‘వలస కార... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

్మికుల జనాభా ఎక్కువగా ఉండే ఈశాన్య చైనా జిల్లాల్లోని వ్యభిచార గృహాల్లోనే చాలా మంది చిక్కుకుపోతున్నారు. బాధితుల్లో తొమ్మిదేళ్ల చిన్నారులు కూడా ఉంటున్నారు. సైబర్ సెక్స్ డెన్‌ల్లో బాధితులతో వెబ్ కెమెరాల ముందు లైంగిక కృత్యాలు చేయిస్తారు. వీటిని వీక్షిస్తున్నవారిలో చాలా మంది దక్షిణ కొరియా వారు ఉన్నట్లు సమాచారం’’ అని వెల్లడించింది.

చైనీయులు బాధిత మహిళలను రూ.10 వేల నుంచి రూ.5 లక్షల ధరకు కొనుగోలు చేసి, బలవంతంగా పెళ్లి చేసుకుంటున్నారని.. వారిపై అత్యాచారాలు, వేధింపులకు పాల్పడుతున్నారని తెలిపింది.

చైనాలో ఉన్న బాధితులు నుంచి, వ్యభిచార కూపం నుంచి తప్పించుకుని దక్షిణ కొరియాకు వెళ్లినపోయిన వారి నుంచి కేఎఫ్ఐ ఈ సమాచారం సేకరించింది.

ఒక హోటల్‌లో తనను, మరో ఆరుగురు ఉత్తర కొరియన్లను నేరగాళ్లు అమ్మేశారని ఉత్తర కొరియాలోని చాంగ్జిన్ పట్టణానికి చెందిన ప్యోన్ అనే మహిళ చెప్పినట్లు కేఎఫ్ఐ పేర్కొంది.

తమకు తిండి కూడా సరిగ్గా పెట్టేవారు కాదని, బ్రోకర్లు హింసించేవారని ఆమె అన్నట్లు తెలిపింది.

''చైనాలోని డలియన్‌లో దక్షిణ కొరియా వారు చాలా మంది ఉంటారు. దక్షిణ కొరియన్ సంస్థలు తమ వ్యాపారుల దగ్గరికి ఉత్తర కొరియా అమ్మాయిలను పంపిస్తాయి'' అని కిమ్ అనే మరో బాధితురాలు వివరించినట్లు పేర్కొంది.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


నేరాలను అదుపు చేసేందుకు యోగి ఆదిత్యనాథ్ ఎన్‌కౌంటర్లనే మార్గంగా ఎంచుకున్నారు. అది పోలీసులు కౌబాయ్స్‌గా మారి, చట్టాన్ని తమ చేతుల్లోకి తీసుకునేలా చేస్తోంది.

38 ఏళ్ల వివేక్ తివారీ లఖ్‌నవూలో యాపిల్ సంస్థ సేల్స్, మార్కెటింగ్ బాధ్యతలు నిర్వర్తిస్తున్నారు. సెప్టెంబర్ 28న కొత్త ఐఫోన్ విడుదల కావడంతో షాపులో అర్ధరాత్రి దాకా ఉండాల్సి వచ్చింది.

ఆ తర్వాత ఇంటికి వెళ్తుండగా కారు ఆపాలంటూ ఓ పోలీసు సైగ చేశారు. అయితే, అర్థరాత్రి కాబట్టి మార్గం మధ్యలో ఆపడం మంచిది కాదన్న సూచనలను పాటిస్తూ, ముఖ్యంగా తనతోపాటు కారులో సహచర మహిళా ఉద్యోగి కూడా ఉండటంతో అతడు కారును అలాగే ముందుకు పోనిచ్చాడు. దాంతో ఆగ్రహించిన ఆ పోలీసు వెంటనే తన గన్‌తో వివేక్‌ను కారు అద్దంలోంచి కాల్చాడు.

ఆ ఘటనను ప్రత్యక్షంగా చూసిన తివారీ సహచర ఉద్యోగిని సనా ఖాన్, ఆ షాక్ నుంచి ఇంకా తేరుకోలేదు. కానీ, అప్పుడు ఏం జరిగిందన్నది మాత్రం ఆమెకు గుర్తుంది. "రోడ్డుకు మధ్యలో అడ్డంగా నిలిపిన పోలీసు బైకును ఢీ కొట్టకుండా తివారీ తన కారును పక్కకు తప్పించబోతుండగానే ఆ పోలీసు కోపంతో కాల్పులు జరిపాడు. దాంతో తివారీ రక్తపు మడుగులో పడిపోయాడు" అని ఆమె చెప్పారు.

ఈ ఘటన సామ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ాన్య ప్రజలను తీవ్ర ఆందోళనకు గురి చేసింది.

ఒకవేళ వివేక్ తన కారును అక్కడే ఆపినా అతనిపై పోలీసులు భౌతికదాడి చేయడంతో పాటు, కారులో ఉన్న యువతిని వేధించే ప్రమాదమూ ఉండేది. అందుకే అర్థరాత్రి సమయాల్లో కొందరు మార్గం మధ్యలో ఆపకుండా ముందుకు వెళుతుంటారు.

ఆ పోలీసు మాత్రం తాను "ఆత్మ రక్షణ" కోసమే  కాల్చాల్సి వచ్చిందని అంటున్నారు.  "అతడు కారును నా బైకు మీద నుంచి నడిపి నన్ను చంపాలని చూశాడన్న విషయం స్పష్టంగా అర్థమవుతోంది" అని ఆరోపించాడు.

ఉత్తరప్రదేశ్ పోలీసుల ప్రవర్తన మారాలంటూ కొన్ని దశాబ్దాలుగా కోర్టులు చెబుతూనే ఉన్నాయి. మారడం మాట పక్కనపెట్టి, ఇక్కడి పోలీసు వ్యవస్థ మరింత దారుణంగా తయారైంది.

కొన్ని నెలల క్రితం రాష్ట్ర పోలీసు ఉన్నతాధికారి సుల్ఖన్ సింగ్ ఓ ఇంటర్వూలో మాట్లాడుతూ... " ప్రవర్తన, నిజాయితీలో ఇప్పటి యూపీ పోలీసుల కంటే బ్రిటిష్ పోలీసులే ఎంతో మెరుగ్గా ఉండేవారు. బ్రిటిష్ పాలనా కాలంలో పోలీసులు దుర్మార్గంగా వ్యవహరించేవారు, కానీ బూటకపు ఎన్‌కౌంటర్లు, బూటకపు దర్యాప్తులు మాత్రం ఉండేవి కాదు" అని ఆయన అన్నారు.

ఇక్కడ నివ్వెరపరిచే  విషయం ఏంటంటే.. మొదట ఆ పోలీసుది తప్పేమీ లేదన్నట్టుగా పై అధికారులు వ్యవహరించారు.

కేంద్ర హోంమంత్రి రాజ్‌నాథ్ సింగ్ జోక్యం చేసుకుని, ముఖ్యమంత్రి యోగి ఆదిత్యనాథ్‌తో, డీజీపీ ఓపీ సింగ్‌తో మాట్లాడిన తర్వాత మాత్రమే 302 సెక్షన్ కింద ఆ పోలీసు ప్రశాంత్ చౌధరీ మీద కేసు నమోదు చేశారు.

ఈ ఘటనను ఖండించిన ముఖ్యమంత్రి, డీజీపీ బాధ్యుడిపై చర్యలు తీసుకుంటామని హామీ ఇచ్చారు. బాధితుడి కుటుంబానికి రూ.25 లక్షల ఎక్స్‌గ్రేషియాతో పాటు, అతడి భార్యకు ఉద్యోగం ఇస్తామని ప్రకటించారు.

బాధిత కుటుంబం కోరితే ఈ కేసు దర్యాప్తును సీబీఐకి బదిలీ చేసేందుకు కూడా ప్రభుత్వం సిద్ధమేనని సీఎం ఆదిత్యనాథ్ తెలిపారు.

అయితే, ఈ హత్యతోనైనా ఎన్‌కౌంటర్ల విషయంలో పునరాలోచిస్తారా? లేదా అన్నది మాత్రం ఆయన చెప్పలేదు. ఆయన పాలనలో కేవలం 12 నెలల వ్యవధిలోనే 1600 ఎన్‌కౌంటర్లు జరగగా, 67 మంది మరణించారు.

రాష్ట్రంలో నేరాలను అరికట్టాలంటే ఎన్‌కౌంటర్లను నిలిపివేసే ప్రసక్తి లేదని గతంలో ఆయన హెచ్చరించారు కూడా.

ఎన్‌కౌంటర్లలో నిర్దోషులు ప్రాణాలు కోల్పోతున్నారనీ, ప్రతీకారం తీర్చుకోవడం కోసమే ఎన్‌కౌంటర్లు చేస్తున్నారని విపక్షాలు ఆరోపిస్తున్నాయి.

ప్రకాశ్ సింగ్ పోలీస్ రిఫామ్స్ కమిటీ సిఫార్సులకు అనుగుణంగా శాంతిభద్రతల పరిరక్షణకు, కేసుల దర్యాప్తునకు వేరువేరు పోలీసు విభాగాలు...


నేషనల్ గ్రీన్ ట్రైబ్యునల్ ఆదేశాల ప్రకారం దీపావళి రోజున రెండు గంటల పాటు గ్రీన్ క్రాకర్స్ విక్రయాలు, పేల్చడానికి అనుమతులిచ్చింది.

వాయు నాణ్యత సూచీల ఆధారంగా టపాసుల వినియోగంపై ఆంక్షలు వర్తిస్తాయని.. నవంబరు 9న నేషనల్ గ్రీన్ ట్రైబ్యునల్ ఆదేశాలకు అనుగుణంగా హైకోర్టు ఆదేశాలను సవరిస్తున్నట్లు సుప్రీం కోర్టు చెప్పింది.

దీంతో హైకోర్టు ఆదేశాలను సుప్రీంకోర్టులో సవాల్ చేసిన తెలంగాణ ఫైర్ వర్క్స్ డీలర్స్ అసోసియేషన్‌కు కొంత ఊరట లభించినట్లయింది.

కాగా గాలి నాణ్యత సాధారణ స్థాయిలో ఉంటే రాత్రి 8నుంచి 10 గంటల మధ్య టపాసులు కాల్చేందుకు గ్రీన్ ట్రైబ్యునల్ అనుమతించిన సంగతి తెలిసిందే. సుప్రీంకోర్టు సవరించిన ఆదేశాల ప్రకారం తెలంగాణలో ప్రస్తుతం ఇవే వేళలు, వాయు నాణ్యత ప్రాతిపదికన అమలవుతాయి.

రాహుల్ గాంధీ గురించి బరాక్ ఒబామా తన పుస్తకంలో ఏం రాశారు?

అమెరికా మాజీ అధ్యక్షుడు బరాక్ ఒబామా తన పుస్తకం 'ఎ ప్రామిస్‌డ్ ల్యాండ్'లో రాహల్ గాంధీ గురించి చేసిన వ్యాఖ్యలు వైరల్ అయ్యాయి.

రాహుల్ గాంధీ 'నెర్వస్‌గా ఉంటారు. తనదైన ప్రత్యేక లక్షణాన్ని రూపొందించుకోలేదు. పాఠాలన్నీ చదివి, నోట్సు సిద్ధం చేసుకుని టీచర్‌ను మెప్పించేందుకు ఉబలా... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

టపడే విద్యార్థిలాగా కనిపిస్తారు. కానీ, ఆయన అంతరాంతరాల్లో ఒక విషయాన్ని లోతుగా అవగాహన చేసుకోవాలనే జిజ్ఞాస కానీ, తపన కానీ కనిపించవు' అని ఒబామా వ్యాఖ్యానించారు.

అమెరికా అధ్యక్షుడిగా తన పదవీకాలపు అనుభవాలను, జ్ఞాపకాలను క్రోడీకరిస్తూ ఒబామా రాసిన ఈ పుస్తకంలో కాంగ్రెస్ నాయకురాలు సోనియా గాంధీ, మాజీ ప్రధానమంత్రి మన్మోహన్ సింగ్ గురించి కూడా ప్రస్తావించారు.

వచ్చే వారం విడుదల కానున్న ఈ పుస్తకం గురించి న్యూయార్క్ టైమ్స్ పత్రిక ఒక సమీక్ష ప్రచురించింది.

ఈ పుస్తకంలో ఒబామా, మన్మోహన్ సింగ్ గురించి ప్రస్తావిస్తూ "ఆయనలో ఇతరులను ఆకట్టుకోగలిగే నిజాయితీ ఉంది" అని వ్యాఖ్యానించారు. 768 పేజీల ఈ పుస్తకంలో ఒబామా తన రాజకీయ ప్రస్థానం గురించి వివరంగా రాశారు.

ఒబామా గతంలో 'డ్రీమ్స్ ఫ్రమ్ మై ఫాదర్', 'ది ఆడాసిటీ ఆఫ్ హోప్', 'ఛేంజ్ వి కెన్ బిలీవ్ ఇన్' అనే పుస్తకాలను రచించారు.

మయన్మార్ ఎన్నికలు: ఆంగ్ సాన్ సూచీ పార్టీకే మెజారిటీ స్థానాలు

మయన్మార్ లో ఆదివారం జరిగిన పార్లమెంట్ ఎన్నికలలో పాలక పక్షమైన నేషనల్ లీగ్ ఫర్ డెమోక్రసీ (ఎన్ఎల్‌డీ) ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేసేందుకు తగినంత మెజారిటీని సాధించినట్లు తాజాగా వెలువడిన ఎన్నికల ఫలితాలు చెబుతున్నాయి.

ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేసేందుకు 322 స్థానాల అవసరం ఉండగా ఇప్పటి వరకు ఎన్ఎల్ డి 346 స్థానాలలో విజయం సాధించింది.

ఫలితాలు వెలువడడం మొదలైన వెంటనే ఎన్ఎల్‌డీ అధినేత్రి ఆంగ్ సాన్ సూచీ తమ పార్టీ విజయం సాధించిందని ప్రకటించుకున్నారు.

అయితే, ఎన్నికలను తిరిగి నిర్వహించాలని మిలిటరీ మద్దతు ఉన్న ప్రతిపక్షం డిమాండ్ చేస్తోంది.

ఓట్ల లెక్కింపు ఇంకా కొనసాగుతూ ఉండటంతో ఎన్నికల కమిషన్ తుది ఫలితాలను ఇంకా ప్రకటించలేదు. మొత్తం 416 పార్లమెంట్ స్థానాలకు గాను 64 స్థానాల తుది ఫలితాలు ఇంకా వెలువడలేదు. రోహింజ్యా సంక్షోభం తరువాత చోటు చేసుకున్న ఈ ఎన్నికల ఫలితాలు ఎన్ ఎల్ డి పార్టీకి, సూచీకి వ్యక్తమయిన మద్దతుగా కనిపిస్తున్నాయి. ఎన్ ఎల్ డి పార్టీ ఆ దేశంలో ప్రముఖమైన పార్టీ అయినప్పటికీ, రోహింజ్యా సంక్షోభం పట్ల సూచీ వ్యవహరించిన తీరు  ప్రపంచవ్యాప్తంగా విమర్శలను ఎదుర్కొంది.

2017లో మయన్మార్లో చోటు చేసుకున్న సైనిక చర్య  తరువాత కొన్నివేల మంది రోహింజ్యాలు ఆ దేశం వదిలి పెట్టి వెళ్లిపోయారు. ఇదొక రకమైన 'జాతి ప్రక్షాళన' చేయడం లాంటిదని ఐక్యరాజ్య సమితి వ్యాఖ్యానించింది.

తీవ్రవాదుల నిర్మూలనను లక్ష్యంగా చేసుకుందని చెప్పిన మయన్మార్ సైన్యం వాదనను...


నేషనల్ హైస్పీడ్ రైల్ కార్పొరేషన్ లిమిటెడ్ ముంబయి-అహ్మదాబాద్ మధ్య ప్రతిపాదిత హైస్పీడ్ రైలు ప్రాజెక్టు కోసం రెండేళ్ల కిందట రూపొందించిన నమూనా

ఈ రెండు నగరాల మధ్య హైస్పీడ్ రైలు అవసరం ఉందని, అందుకోసం తమ వంతు ప్రయత్నం చేస్తామని తెలంగాణ మంత్రి కేటీఆర్ ఇటీవల అనడంతో దీనిపై చర్చ జరుగుతోంది.

హైదరాబాద్‌కు, విజయవాడకు మధ్య దూరం సుమారు 270 కి.మీ.లు. 65వ నెంబర్ జాతీయ రహదారి ఈ రెండు నగరాలనూ కలుపుతూ వెళ్తోంది.

ఈ రెండు నగరాల మధ్య రాకపోకలు ఎక్కువే. రెండింటి మధ్య బస్సులతో పాటు రైళ్లు, విమానాలు కూడా నడుస్తున్నాయి.

అయితే, హైస్పీడ్ రైలు వస్తే జాతీయ రహదారి వెంబడి అభివృద్ధి ఊపందుకుంటుందని కేటీఆర్ అన్నారు.

నిజానికి ఆంధ్రప్రదేశ్ విభజన జరిగినప్పుడే హైదరాబాద్-విజయవాడ హైస్పీడ్ రైల్వే కారిడార్ ఏర్పాటు చేయాలన్న డిమాండ్లు వినిపించాయి. అయితే, కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు ఆ తర్వాత ఈ విషయం గురించి పెద్దగా మాట్లాడలేదు.

హైదరాబాద్, విజయవాడ లాంటి పెద్ద నగరాల మధ్యలో హైస్పీడ్ రైలు అవసరం ఉందని హైదరాబాద్ మెట్రో సంస్థ ఎండీ ఎన్‌వీఎస్ రెడ్డి ‘బీబీసీ’తో అన్నారు.

ఆర్థికంగానూ ఇది ఆచరణ సాధ్యమయ్యేదేనని ఆయన అభిప్రాయపడ్డారు.

7 గంటల ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ప్రయాణం... గంటన్నరకు తగ్గవచ్చు

లాక్‌డౌన్ అమల్లోకి రాకముందు హైదరాబాద్, విజయవాడ మధ్య రోజూ దాదాపు 40 రైళ్లు నడిచేవి.

ప్రయాణానికి సగటున ఏడు గంటల సమయం పట్టేది.

హైదరాబాద్‌లో ఉంటున్న ఏపీ ఉద్యోగులు రోజూ విజయవాడకు రాకపోకలు సాగించేందుకు వీలుగా ఓ ప్రత్యేక రైలు కూడా వేశారు.

హైదరాబాద్, విజయవాడ మధ్య వేగంగా నడిచే రైలు ప్రస్తుతానికి ఇదే. దీనిలో ప్రయాణం ఐదున్నర గంటల్లో పూర్తవుతుంది.

ఆర్టీసీ బస్సులో వెళ్లాలన్న 5 నుంచి 7 గంటలు ప్రయాణించాలి.

విమానంలోనైతే 45 నిమిషాల్లో ప్రయాణం ముగుస్తుంది. కానీ, హైదరాబాద్ విమానాశ్రయం శంషాబాద్‌లో, విజయవాడ విమానాశ్రయం గన్నవరంలో ఉన్నాయి. ఇవి రెండూ ఆయ నగరాలకు కాస్త దూరంగానే ఉన్నాయి. ఫలితంగా ప్రయాణ సమయానికి కనీసం 2-3 గంటలైనా అదనంగా సమయం పడుతుంది.

ఒకవేళ హైదరాబాద్, విజయవాడ మధ్య హైస్పీడ్ రైలు అందుబాటులోకి వస్తే, ప్రయాణ సమయం గణనీయంగా తగ్గిపోతుంది.

గంటన్నర లోపే ప్రయాణం పూర్తయ్యే అవకాశాలున్నాయి.

కానీ, అది సాధ్యమేనా?

జపాన్ సహకారంతో దేశంలోనే మొట్టమొదటి హైస్పీడ్ రైలు మార్గం నిర్మాణాన్ని భారత ప్రభుత్వం తలపెట్టింది

2007-08 బడ్జెట్‌లో ప్రస్తావన

ఇప్పటికైతే   భారత్‌లో  హైస్పీడ్ రైళ్లు లేవు. గంటకు 250 కి.మీ.ల వేగం దాటి వెళ్లే రైళ్లను హైస్పీడ్ రైళ్లుగా పరిగణిస్తారు. వీటినే బులెట్ ట్రెయిన్లు అని కూడా పిలుస్తున్నారు.

2007-08 రైల్వే బడ్జెట్‌లో తొలిసారిగా భారత్‌లో హైస్పీడ్ రైళ్ల ఏర్పాటు అంశాన్ని ప్రస్తావించారు. దేశంలో ఐదు కారిడార్లలో హైస్పీడ్ రైళ్ల ఏర్పాటు సాధ్యాసాధ్యాలు పరిశీలించేందుకు అధ్యయనం నిర్వహించాలని ప్రతిపాదించారు.

ఆ ఐదు కారిడార్లలో హైదరాబాద్-డోర్నకల్-విజయవాడ-చెన్నై కారిడార్ కూడా ఉంది. ఇది 664 కి.మీ.ల పొడవైన మార్గం. దీనిపై జపాన్‌కు చెందిన కన్సార్షియానికి అధ్యయన బాధ్యతలను అప్పగించారు.

2009లో భారత పార్లమెంటుకు రైల్వే శాఖ తమ లక్ష్యాలను పేర్కొంటూ సమర్పించిన ‘విజన్ 2020’ పత్రంలోనూ ఈ కారిడార్ల ప్రస్తావన ఉంది. కానీ, ఆ తర్వాత వీటిని ప్రభుత్వం పెద్దగా పట్టించుకున్నది లేదు.

విజయవాడ, హైదరాబాద్‌ల మధ్య రైలు ప్రయాణానికి సగటున ఏడు గంటలు పడుతుంది

దేశంలో అన్నీ సెమీ హైస్పీడ్ రైళ్లే

భారత్‌లో సెమీ హైస్పీడ్ రైళ్లు మాత్రమే ఉన్నాయి. వీటి వేగం గంటకు 160-180 కి.మీ.ల మధ్య ఉంది.

ప్రస్తుతం దేశంలో అత్యంత వేగంగా వెళ్లగలిగే రైలు వందేభారత్ ఎక్స్‌ప్రెస్. దిల్లీ, వారణాసిల మధ్య నడిచే ఈ రైలు గంటకు 180 కి.మీ.ల వేగం అందుకోగలదు....


నేహ

ఆమె అక్టోబర్ 17న హైదరాబాద్‌లోని తన ఇంట్లో ఫ్యాన్‌కు ఉరి వేసుకున్నారు.

మధ్యప్రదేశ్‌కు చెందిన 33 ఏళ్ల నేహ, హైదరాబాద్‌లోని బీహెచ్ఈఎల్ ఉద్యోగి. భోపాల్ నుంచి బదిలీ కావాలని కోరి మరీ హైదరాబాద్ వచ్చారు. తన కుటుంబ సభ్యులతో కలిసి ఇక్కడే ఉండేవారు.

గత కొద్ది రోజులుగా తమ సహోద్యోగులు మానసికంగా వేధిస్తున్నారంటూ తాను రాసిన లేఖలో నేహ పేర్కొన్నారు.

"నేను భోపాల్‌లో పని చేసినప్పుడు ఉన్న టీం మెంబర్స్ ఇక్కడ హైదరాబాద్‌లో పని చేస్తున్న టీం మెంబర్స్‌కి చెప్పి నన్ను వేధిస్తున్నారు. నా ఫోన్లు టాప్ చేశారు. నా గురించి దుష్ప్రచారం చేస్తున్నారు. ఆఫీస్‌లో పని చేస్తున్న కొంత మంది నాపై అత్యాచారం చేసేందుకు కూడా ప్రయత్నాలు చేస్తున్నారు" అంటూ ఎనిమిది మంది సహోద్యోగుల పేర్లను లేఖలో ప్రస్తావించారు నేహ.

తాను ఎన్నోసార్లు హెచ్ఆర్‌కి ఫిర్యాదు చేయాలనుకున్నా కూడా తనను వేధించేవారు అక్కడ తమ పలుకుబడిని ఉపయోగించి మరింత ఇబ్బందులు సృష్టిస్తారేమోననే అనుమానంతో ఆ ధైర్యం చేయలేకపోయినట్లు తన లేఖలో నేహ రాశారు.

నేహ భర్త సునీల్

సహోద్యోగులు ఇలా ఇన్ని సమస్యలు తెస్తారని అనుకోలేదు అన్నారు నేహ భర్త సునీల్.

"భోపాల్‌లో పని చేసినప్పుడు అక్కడ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ి సహోద్యోగులు వేధించేవారు. అందుకే బదిలీ చేయించుకుని ఇక్కడకు వచ్చాం. ఇక్కడ కూడా అదే తంతు. ఎందుకు ఈ వేధింపులు అన్నది ఇవాళ్టి వరకు అర్థం కాలేదు" అన్నారు సునీల్.

అయితే, తన ఫోన్ టాప్ చేశారంటూ సైబరాబాద్ సైబర్ సెల్‌కి అక్టోబర్ 14న ఫిర్యాదు చేసినట్టు ఆ లేఖలో నేహ వెల్లడించారు. సైబర్ సెల్ సిబ్బంది తన ఫోన్‌ను పరిశీలించి, టాపింగ్ కానీ, హ్యాకింగ్ కానీ జరిగినట్లు ఆధారాలు లేవని తెలిపారని సునీల్ తెలిపారు.

దీంతో, నేహ తన ఫోన్‌ను మార్చిందని, ఆ విషయాన్ని కూడా లేఖలో రాసిందని సునీల్ అన్నారు.

అయితే, నేహ ఫోన్‌కి ఉన్న కెమెరా పైన వైట్ ప్లాస్టర్ వేసి ఉన్నట్లు గుర్తించామని అంటున్నారు పోలీసులు.

"నేహ చేసిన ఆరోపణలపై విచారణ చేస్తున్నాం. నేహ ఫోన్‌ని మరోసారి పరిశీలనకు పంపుతాం. తాను లైంగిక వేధింపులకు గురైనట్లు లేఖలో రాశారు. అందువల్ల 306 కింద కేసు నమోదు చేసి విచారణ జరుపుతున్నాం" అని మియాపూర్ ఇన్‌స్పెక్టర్ వెంకటేష్ సామల తెలిపారు.

బీహెచ్ఈఎల్ యూనియన్ జనరల్ సెక్రటరీ దామోదర్ రెడ్డి బీబీసీ తెలుగుతో మాట్లాడారు.

"సంస్థ యాజమాన్యంతో ఈ అంశంపై మాట్లాడాం. నేహా మా యూనియన్ పరిధిలోకి రాకపోయినా మా ఉద్యోగిగా తనకు న్యాయం చేయటం ముఖ్యం. అందుకే వెంటనే విమెన్ సెల్ తరపున ఉద్యోగులందరికీ ఒక అవగాహనా సదస్సు ఏర్పాటు చేయాలని చెప్పాం. తాను ఎవరికీ చెప్పుకోలేక పోయానని నేహ లేఖలో రాసింది. అందువల్ల అందరికీ, ముఖ్యంగా తన టీంలో వారికి కౌన్సెలింగ్ ఇచ్చే ఏర్పాట్లు చేయాలని యాజమాన్యాన్ని కోరాం" అని ఆయన తెలిపారు.

బీబీసీ న్యూస్ అడిగిన ప్రశ్నలకు బీహెచ్ఈఎల్ యాజమాన్యం తరపు నుంచి ఎవరూ స్పందించలేదు.

ఇవి కూడా చదవండి.

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


నేహ - గృహహింస బాధితురాలు

కట్నం కోసం భార్యలకు నిప్పుపెట్టడం, కొట్టడం, హత్య చేయడం.. ఇలాంటి పనులన్నీ భారతీయులు ఆస్ట్రేలియాలోనూ చేస్తున్నారు.

అక్కడి పరిస్థితులను తెలుసుకునేందుకు బీబీసీ అక్కడ ఉంటోన్న కొందరు భారతీయులతో మాట్లాడింది. వాళ్లలో లీనా ఒకరు.

లీనా తన రెండున్నరేళ్ల కొడుకుతో కలిసి మెల్‌బోర్న్‌లో ఉంటున్నారు. ఆమె గర్భవతిగా ఉన్నప్పుడు భర్త ఆమెను కడుపుపై తన్నాడు.

'అతడు నన్ను ఇష్టానుసారంగా కొట్టాడు. అప్పుడు నేను ఏడు వారాల గర్భవతిని. నేను ప్రతిఘటించడానికి ప్రయత్నించాను. కానీ ఆయన దాడి చేయడం ఆపకపోవడంతో అతడి స్నేహితుడు కల్పించుకోవాల్సి వచ్చింది.

వెంటనే నేను ఓ గదిలోకి వెళ్లి తలుపు పెట్టుకున్నాను. అయినా నా భర్త దాన్ని పగలగొట్టి లోపలికొచ్చి, నన్ను చంపేస్తానని బెదిరించాడు.

ఎక్కడ నా భర్త నా కొడుకును భారత్‌కు పంపిస్తాడేమోనని భయమేసి వాడి పాస్‌పోర్టు చింపేశాను.

కడుపులో ఉన్న మరో బిడ్డకు ఏమైందోనని భయపడుతూ ఆస్పత్రికి తీసుకెళ్లమని నా భర్తను ప్రాధేయపడ్డాను. కానీ అతడు తీసుకెళ్లలేదు' అంటూ తన గతాన్ని గుర్తుచేసుకున్నారు లీనా.

భర్త చేసిన దాడి కారణంగా లీనా తన గర్భాన్ని కోల్పోయారు.

భర్త చేసిన దాడివల్ల ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

లీనా కడుపులో ఉన్న బిడ్డను కోల్పోయారు.

ఆస్ట్రేలియాలో గృహ హింస కారణంగా ప్రతి మూడు గంటలకు ఒక మహిళ ఆస్పత్రి పాలవుతున్నారు. ప్రతి వారం ఒక మహిళ హత్యకు గురవుతున్నారు.

ఆస్ట్రేలియాలో ఐదు లక్షలకుపైగా భారతీయులు నివశిస్తున్నారు. అక్కడ ఉంటోన్న విదేశీయుల్లో ఎక్కువగా గృహహింస బారిన పడుతోంది భారతీయులేనని రికార్డులు చెబుతున్నాయి.

ఆస్ట్రేలియాలో ఉండే భారతీయ సముదాయాలకు చెందిన 12మంది మహిళలు 2009-17మధ్య గృహ హింస కారణంగా ప్రాణాలు కోల్పోయారని బ్రిస్బేన్‌లో ఉంటోన్న సామాజిక కార్యకర్త జతిందర్ కౌర్ చెబుతారు.

మన్‌ప్రీత్ కౌర్, ప్రీతికా శర్మ, అనితా ఫిలిప్, నిధి శర్మ లాంటి కొందరు మహిళల మరణం అక్కడి భారతీయ కుటుంబాలను షాక్‌కు గురిచేసింది.

ఆస్ట్రేలియాలోని భారతీయ మహిళలు ఎదుర్కొంటున్న గృహహింసపై 'ది ఎనిమీ వితిన్' పేరుతో మన్‌ప్రీత్ సింగ్ అనే పాత్రికేయురాలు ఓ డాక్యుమెంటరీని రూపొందించారు.

'ది ఎనిమీ వితిన్' పేరుతో మన్‌ప్రీత్ సింగ్ ఓ డాక్యుమెంటరీని రూపొందించారు.

మంటల్లో కాలిపోయినవాళ్లు, 30-40కత్తిపోట్లకు గురైన వాళ్లు.. ఇలా కిరాతకంగా హత్యకు గురైనవాళ్ల కేస్ స్టడీలను అందులో పొందుపరిచారు.

అందులో ఆస్ట్రేలియాలో సంచలనం సృష్టించిన సర్గున్ రాగి ఉదంతం కూడా ఉంది. సర్గున్ భర్తను ఆమెకు దూరంగా ఉండాలంటూ కోర్టు ఆదేశించినా, వాటిని బేఖాతరు చేసి మరీ అతడు ఆమె దగ్గరకు వచ్చాడు. తరవాత ఆమె మంటల్లో కాలి బూడిదైంది.

బ్రిస్బేన్‌లో ఉండే నేహ(పేరు మార్చాం) అనే మరో మహిళ కూడా బీబీసీతో తన అనుభవాల్ని పంచుకున్నారు.

'గుజరాత్ నుంచి ఎన్నో ఆశలతో నేను బ్రిస్బేన్‌లో అడుగుపెట్టాను. నాకది రెండో పెళ్లి. గృహ హింస కారణంగానే మొదటి పెళ్లిని రద్దు చేసుకున్నాను.

నాకు ఐటీ రంగంలో ఏడేళ్ల అనుభవం ఉంది. పెళ్లి చేసుకొని విదేశాల్లో స్థిరపడాలని ఎప్పట్నుంచో అనుకుంటున్నా. పెళ్లితో ఆ కోరిక తీరనట్లే అనిపించింది.

నేను నా భర్తను పూర్తిగా నమ్మా. నాకు స్టూడెంట్ వీసా, శాశ్వత వీసా లాంటి అంశాలపై పెద్దగా అవగాహన లేదు.

మరోపక్క నా భర్త వ్యాపారం దెబ్బతినడంతో ఆ ప్రభావం మా బంధంపైనపడింది.

తొలిసారి ఆయన నాపైన చేయి చేసుకున్నప్పుడు చాలా బాధపడ్డా. నేనేమీ అనాగరికురాలిని కాదు, నన్నాయన అలా కొట్టడానికి. కానీ ఏమీ చేయలేని నిస్సహాయ స్థితిలో ఉండిపోయా.

ఆ పైన తరచూ ఒంటిమీద వాతలు తెలేలా కొట్టడం ఆయనకు అలవాటైపోయింది.

నేను ఎక్కడికీ వెళ్లే అవకాశం లేదని ఆయనకు బాగా తెలిసు. కానీ కొన్నాళ్లకు నాకు నేనే ధైర్యం చెప్పుకోవడం మొదలుపెట్టా....


నైజీరియా వాయువ్య రాష్ట్రమైన కదుమాలో పాలకులు ఆమోదించిన ఈ శిక్ష చట్ట రూపం దాల్చడానికి ఆ రాష్ట్ర గవర్నర్ నాసిర్ అహ్మద్ ఎల్ రుఫాయీ సంతకం చేయాల్సి ఉంది.

రేపిస్టులు పదేపదే ఆ నేరం చేయకుండా వారికి క్యాస్ట్రేషన్ చేయాలన్న వాదనకు రుఫాయీ గతంలో మద్దతివ్వడంతో ఆయన దీనిపై సంతకం చేస్తారని భావిస్తున్నారు.

కదుమా రాష్ట్రంలో ఇటీవల కాలంలో అత్యాచారాలు ఎక్కువవడంతో ప్రజాగ్రహం వెల్లువెత్తింది. దాంతో రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఎమర్జెన్సీ కూడా ప్రకటించింది.

నైజీరియా జాతీయ చట్టాల ప్రకారం అత్యాచార దోషులకు అక్కడ 14 ఏళ్ల నుంచి జీవితకాల జైలు శిక్ష వరకు పడే అవకాశం ఉంటుంది. అయితే, రాష్ట్రాలు ఈ జైలు శిక్షా కాలాలను మార్చొచ్చు.

నైజీరియాలో అత్యాచార బాధితుల్లో చాలామంది తమపై జరిగిన అకృత్యాన్ని చెప్పుకోవడానికి వెనుకాడుతారు.. సమాజం ఎక్కడ చిన్నచూపు చూస్తుందోనని ఆందోళన చెందుతారు. అంతేకాదు.. ఈ కేసుల్లో దోషులకు శిక్ష పడడమూ అక్కడ తక్కువే.

2015లో నైజీరియాలో అత్యాచారాలకు సంబంధించిన కొత్త చట్టం ప్రవేశపెట్టిన తరువాత దోషులకు శిక్ష పడే అవకాశాలు పెరిగాయి.

నేషనల్ ఏజెన్సీ ఫర్ ది ప్రొహిబిషన్ ఆఫ్ ట్రాఫికింగ్ ఇన్ పర్సన్స్ హెడ్ జూలియా ఓఖా దోన్లీ 'బ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ీబీసీ'తో మాట్లాడుతూ రుజువు చేయాల్సిన బాధ్యత ప్రాసిక్యూషన్‌పై ఉండడం వల్ల నిరూపణ సాంకేతిక కష్టమైన ప్రక్రియని అభిప్రాయపడ్డారు.

కాగా చిన్నారులపై అత్యాచారాలు చేసేవారికి క్యాస్ట్రేషన్ చేయాలన్న చర్చ నైజీరియాలో కొద్దికాలంగా ఉంది.  కరోనావైరస్ లాక్‌డౌన్ కాలంలో అత్యాచారాలు పెరుగుతుండడంతో ఇటీవల కాలంలో ఈ చర్చ జరుగుతోంది.

హత్యకు గురైన ఉవావెరా

జులైలో 22 ఏళ్ల ఉవావెరా ఒమొజువా అనే యూనివర్సిటీ విద్యార్థిని హత్య కేసు అక్కడ సంచలనం సృష్టించింది. ఆమెను రేప్ చేసి చంపేశారని ఆమె కుటుంబీకులు ఆరోపిస్తున్నారు. ఈ ఘటనపై ప్రజాగ్రహం వెల్లువెత్తింది.

కొద్దిరోజుల వ్యవధిలోనే జరిగిన అనేక అత్యాచారాల కేసుల్లో ఇదొకటి మాత్రమే.. దీంతో ప్రజలు వీధుల్లోకి వచ్చి పెద్ద పెట్టున నిరసనలు తెలిపారు.. ఆన్‌లైన్ పిటిషన్లు దాఖలు చేశారు. #WeAreTired అనే హ్యాష్‌ట్యాగ్ అక్కడ ట్రెండయ్యింది.

అత్యాచారాలకు పాల్పడేవారికి మరణ శిక్ష విధించాలని ప్రజలు డిమాండ్ చేశారు.

కాగా అత్యాచార దోషులకు క్యాస్ట్రేషన్ చేయాలన్న నిర్ణయంపై భిన్న వాదనలున్నాయి. 'ఇంటర్నేషనల్ అసోసియేషన్ ఫర్ ది ట్రీట్‌మెంట్ ఆఫ్ సెక్సువల్ అఫెండర్స్' సూచనల్లోనూ ఇలాంటి శిక్ష లేదు.

క్యాస్ట్రేషన్ చేస్తే వారిపై శారీరకంగా, మానసికంగా తీవ్ర ప్రభావం ఉంటుందని విమర్శకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


నైజీరియా సెంట్రల్ బ్యాంకు నుంచి దాదాపు 2.2 బిలియన్ డాలర్ల డబ్బును అప్పటి సైనిక పాలకుడు అబాచా దోచుకెళ్లినట్టు అంచనా.

అతడు దాచిన దాదాపు  రూ.2,000 కోట్లకు పైగా(300 మిలియన్ డాలర్లు) నల్లధనాన్ని స్విట్జర్లాండ్ అధికారులు నైజీరియాకు తిరిగి ఇవ్వనున్నారు. ఆ డబ్బును జూలై నుంచి  పేదలకు పంచేందుకు నైజీరియా ప్రభుత్వం ఏర్పాట్లు చేస్తోంది.

19 రాష్ట్రాల్లో 3 లక్షల కుటుంబాలకు నెలకు 14 డాలర్లు(రూ.958) చొప్పున, దాదాపు ఆరేళ్ల పాటు నగదు బదిలీ చేయనుంది.

అయితే, వచ్చే ఏడాది జరగనున్న ఎన్నికలను ప్రభావితం చేసేందుకే ప్రభుత్వం ఈ పని చేస్తోందని విమర్శకులు ఆరోపిస్తున్నారు.

1993 నుంచి 1998 మధ్య కాలంలో సైన్యాధిపతిగా ఉన్నప్పుడు దేశ సంపదను లూటీ చేసిన అబాచా విదేశీ బ్యాంకుల్లో దాచారు.

సైన్యాధిపతిగా నైజీరియాను పాలించిన ఆయన.. 1998 జూన్ 8న ఆకస్మికంగా మరణించారు.

దేశంలోని పేద కుటుంబాలకు ప్రభుత్వం నెలవారీగా నగదు బదిలీ చేయనుంది.

అబాచా కొల్లగొట్టిన దేశ సంపదను వెనక్కి రప్పిస్తామంటూ.. 2015 ఎన్నికల సమయంలో ప్రస్తుత నైజీరియా అధ్యక్షుడు ముహమ్మద్ బుహారి హామీ ఇచ్చారు.

గత పదేళ్లలో మొత్తం దాదాపు 100 కోట్ల డాలర్ల ధనాన్ని స్వి... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ట్జర్లాండ్ ప్రభుత్వం నైజీరియాకు అప్పగించినట్టు అంచనా.

ఇప్పుడు 'నైజీరియా నేషనల్ సోషల్ సేఫ్టీ నెట్ ప్రోగ్రాం'లో భాగంగా.. పేద కుటుంబాలకు నెలవారీగా ప్రభుత్వం నగదు బదిలీలు చేయనుంది.

ఈ చెల్లింపులు ప్రపంచ బ్యాంకు పర్యవేక్షణలో జరుగనున్నాయి. అవకతవకలు జరగకుండా ప్రతినెలా ఆడిటింగ్ జరుగనుంది.

ఆ నిధులు మళ్లీ పక్కదారి పట్టకుండా చూసేందుకు, నగదు బదిలీల్లో పారదర్శకత పాటించాలని నైజీరియాకు కఠిన షరతులు పెట్టినట్టు స్విట్జర్లాండ్ అధికారి బాల్జరెట్టి బీబీసీకి చెప్పారు.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


నైజీరియా, ఇరాన్‌లలో మహిళల అంశాలపై వార్తలు అందించే జర్నలిస్టులు అబిగాలి ఓనీ వవోహువాచో(నైజీరియా), ఫెరానక్ అమడి(ఇరాన్)లను ఇటీవల లండన్‌లోని బీబీసీ ప్రధాన కార్యాలయంలో నేను కలిశాను.

ఈ రెండు దేశాల్లో మహిళల వార్తలను మీడియా ఎలా అందిస్తుందో వారిని ఆరా తీశాను.

నైజీరియాలో మహిళా నాయకుల రూపురేఖలు, మాటతీరుపై వ్యాఖ్యలు

నైజీరియాలో వందల కొద్దీ రేడియో స్టేషన్లు, టీవీ ఛానళ్లు, శాటిలైట్ ఛానళ్లు ఉన్నాయి. సైన్యం, బోకోహరాం గ్రూపు మధ్య పోరాటం నేపథ్యంలో నైజీరియాలో జర్నలిస్టులకు నిత్యం ముప్పు పొంచి ఉంటుంది.

నైజీరియాలో తొలిసారిగా 2015లో అధ్యక్ష ఎన్నికల్లో ఒక మహిళ పోటీపడ్డారు. ఆమె పేరు రెమీ సొనాయియా.

ఎన్నికల సమయంలో రెమీ సొనాయియాను మీడియా ఆమె ఏం చేస్తారు.. ఏ వృత్తిలో ఉన్నారనేది అడగలేదు. కుటుంబ జీవితం, రాజకీయాల మధ్య సమతూకం ఎలా పాటిస్తారని అడిగింది.

నైజీరియా మీడియా రాజకీయల్లోకి వచ్చే మహిళలను మొదట 'కుటుంబ సభ్యులు'గానే చూస్తుందని, ఆ తర్వాతే వారిని రాజకీయ నాయకులుగా పరిగణిస్తుందని అబిగాలి చెప్పారు.

మహిళా నాయకుల రూపురేఖలపై, మాటతీరుపై మీడియా వ్యాఖ్యలు చేస్తుందని తెలిపారు.

అసలు మీరు ఎందుకు పోటీచేశారని అడిగిన ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

మీడియా

పశ్చిమాఫ్రికాలోనే కాదు మొత్తం ఆఫ్రికాలోనే అత్యధిక జనాభాగల దేశం నైజీరియా. దేశ జనాభా 18 కోట్ల పైనే.

ఆ ఎన్నికల్లో రెమీ సొనాయియాకు కేవలం 13 వేల ఓట్లు మాత్రమే వచ్చాయి. ఆమె 12వ స్థానానికి పరిమితమయ్యారు.

ఓటమి తర్వాత ఆమెను మీడియా- ''అసలు మీరు ఎందుకు పోటీచేశారు'' అని అడిగింది. మహిళలు సమాజంలో తాము అంతవరకూ పోషిస్తున్న పాత్రలకే పరిమితం కాకుండా, రాజకీయాల్లో రాణించాలని ప్రయత్నిస్తే ఇలాంటి అనుభవాలే ఎదురవుతాయని ఆమెనుద్దేశించి మీడియాలో వ్యాఖ్యలు వచ్చాయి.

మీడియా స్వేచ్ఛ ఉన్న నైజీరియాలోనే మహిళల పట్ల మీడియాలో ఇంత సంకుచిత ఆలోచనలు ఉంటే, ఇక ఇరాన్‌లాంటి దేశంలో పరిస్థితులు ఎలా ఉంటాయో ఊహించుకోవచ్చు.

ఇరాన్‌లో పరిస్థితి ఎలా ఉంటుందంటే...

ఇరాన్ భూభాగంపై నుంచి ప్రభుత్వానికి చెందిన రేడియో స్టేషన్లు, టీవీ ఛానళ్లు మాత్రమే ప్రసారాలు అందించగలవు. కొన్ని స్వతంత్ర, ఉదారవాద మీడియా సంస్థలు, రచయితలు డిజిటల్ మీడియాను ఉపయోగించుకొంటుంటారు. కానీ చాలా సందర్భాల్లో వారిని ప్రభుత్వ యంత్రాంగం జైళ్లలో పెట్టి, నోరు నొక్కేస్తుంటుంది.

ఇరాన్‌లో మీడియాపై ప్రభుత్వ నియంత్రణ పూర్తిస్థాయిలో ఉంది. వార్తలపై ఆంక్షలు పెద్దయెత్తున ఉన్నాయి. మహిళల వార్తలపైనైతే ఈ ఆంక్షలు పదింతలు ఉంటాయని ఫెరానక్ తెలిపారు.

విధేయులైన భార్యలుగా, తల్లులుగా, కుమార్తెలుగా వ్యవహరించడం వరకే మహిళల పాత్ర పరిమితమని పితృస్వామ్య వ్యవస్థ, రాజ్య వ్యవస్థ నిర్దేశిస్తాయి.  ఈ నిర్దేశానికి అనుగుణంగానే మీడియాలో వార్తలు ఉంటాయి.

చాలా సందర్భాల్లో మహిళలను 'మహిళలు' అని కాకుండా, 'ఫ్యామిలీ(కుటుంబ సభ్యులు)' అని మీడియా వ్యవహరిస్తుంది. ఉదాహరణకు మహిళలు ఏదైనా కార్యక్రమంలో పాల్గొంటే, 'కార్యక్రమంలో ఫామిలీ కూడా పాల్గొన్నారు' అని ప్రస్తావిస్తారు.

సీరియళ్లలోనూ అదే తీరు

మహిళలకు సంబంధించిన అంశాల్లో మాత్రమే వారి అభిప్రాయాలను మీడియా పరిగణనలోకి తీసుకొంటుంది. ఇతర అంశాలపై స్పందించేంత అవగాహనా శక్తి మహిళలకు ఉండదన్నట్లుగా వ్యవహరిస్తుంది.

శాటిలైట్ టీవీ ఛానళ్లు వచ్చిన తర్వాత టర్కీ, లాటిన్ అమెరికా దేశాల్లో తీసిన సీరియళ్లు ఇరాన్‌లో బాగా ప్రజాదరణ పొందుతున్నాయి. అయితే ఈ సీరియళ్లు కూడా మహిళలను కుటుంబంలో వారికి ఇక్కడి వ్యవస్థ 'నిర్దేశించిన' పాత్రలకే పరిమితం చేసి చూపిస్తున్నాయి.

అత్తాకోడళ్ల మధ్య విభేదాలు, ఒక మగాడి కోసం ఇద్దరు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ మంది మహిళలు పోటీపడటం లాంటి అంశాలే ఈ సీరియళ్ల ప్రధానాంశాలు.

మహిళల కలలు,...


నైజీరియాలో ఇప్పటికే రెండు వర్గాల మధ్య ఉద్రిక్తతలు తీవ్రస్థాయిలో ఉన్నాయి. మతపరమైన హింస జరిగిందనే అసత్య సమాచారంతో బూటకపు ఫొటోలు సోషల్ మీడియాలో చక్కర్లు కొడుతూ, ఈ ఉద్రిక్తతలను మరింత పెంచుతున్నాయి.

నైజీరియా మధ్యప్రాంతంలో కొన్ని రోజుల క్రితం జరిగిన హింసలో 200 మందికి పైగా చనిపోయారు. ఇప్పుడు ఈ ఫేక్ న్యూస్ వ్యాప్తి చెందుతున్నాయి.

ఆ చిత్రాల్లో ఏముంది?

ఒక ఫొటోలో భుజానికి పెద్ద గాయంతో రక్తపు మడుగులో ఒక మహిళ బోర్లా పడి ఉన్నారు. ఇది ఇటీవల మధ్య నైజీరియాలో జరిగిన దాడుల్లో చనిపోయిన మహిళ ఫొటో అని ప్రచారం జరుగుతోంది. ఈ ఫొటోను కొన్ని వందలసార్లు యూజర్లు ట్వీట్ చేశారు. వాస్తవానికి ఈ ఫొటో ఇటీవలి దాడులది కానే కాదు. అది 2011 నాటిది. నైజీరియాలో గృహహింసకు సంబంధించిన ఓ కథనంలో ఈ ఫొటో తొలిసారిగా అప్పట్లో ట్విటర్‌లో కనిపించింది.

ఇటీవలి దాడుల్లో చనిపోయిన ఆరుగురు వీరేనని చెప్పే మరో ఫొటో కూడా బూటకపు ఫొటోయేనని తేలింది. అసలు ఈ ఫొటో నైజీరియాలో తీసిందే కాదు. దాడులది అసలే కాదు. 2015లో డొమినికన్ రిపబ్లిక్‌లో జరిగిన ఒక ట్రాఫిక్ ప్రమాదానికి సంబంధించిన ఫొటో ఇది.

(ఈ రెండు ఫొటోలు కలచివేసేలా ఉండడం వల్ల వాటిని మేం పబ్లిష్... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

చేయడం లేదు)

ఫేక్ న్యూస్ ఈ రెండు ఫొటోలకే పరిమితం కాలేదు. ఇటీవల నైజీరియాలోని ప్రధాన మీడియా సంస్థలు వెలువరించిన ఒక కథనంలో ప్రాథమిక అంశాలు కూడా అవాస్తవాలే. ప్లాట్యూ రాష్ట్రంలో 300 గోవులను తాము కోల్పోయామని, వాటికి ప్రతీకారమే ఇటీవలి దాడులని 'మియెట్టి అల్లా పశుపోషకుల సంఘం' నాయకుడు దన్లాడి సిర్కోమా అన్నారని ఈ కథనంలో మీడియా సంస్థలు పేర్కొన్నాయి.

ఆయన చేశారన్న వ్యాఖ్యలపై నైజీరియాలో ఆగ్రహం పెల్లుబికింది. వీటిని అందరూ ఖండించారు. దీనిపై ఆయన స్పందిస్తూ తాను అసలు అలాంటి వ్యాఖ్యలేవీ చేయలేదని చెప్పారు.

నైజీరియాలో ఫేక్ న్యూస్ కొత్త కాదు. కొన్ని సందర్భాల్లో, అధికారిక సమాచారం ఏదీ లేకపోవడం కూడా వదంతులకు తావిస్తోంది. అంతిమంగా ఉద్రిక్తతలు పెరుగుతున్నాయి.

పెరుగుతున్న సోషల్ మీడియా యూజర్లు

నైజీరియాలో ప్రస్తుతం 2.6 కోట్ల మంది ఫేస్‌బుక్ వాడుతున్నారు. దేశంలో స్మార్ట్‌ఫోన్ వాడకందార్లు, సోషల్ మీడియా యూజర్లు పెరుగుతున్నారు. సోషల్ మీడియాలో వదంతులు శరవేగంగా, తేలిగ్గా వ్యాప్తి చెందుతున్నాయి.

దేశంలో బూటకపు వార్తల వ్యాప్తిపై సమాచార శాఖ మంత్రి లా మొహమ్మద్ గత ఏడాది తీవ్ర ఆందోళన వ్యక్తంచేశారు. ఈ వార్తలు నైజీరియాను నాశనం చేస్తాయని ఆయన వ్యాఖ్యానించారు.

నైజీరియా మధ్య ప్రాంతంలో ఒకటిన్నర దశాబ్దాలుగా రైతులు, పశుపోషకుల మధ్య వివాదం ఉంది.

కొద్దికాలంగా ఈ పోరాటం హింసారూపం దాల్చి తరచూ మరణాలకు కారణమవుతోంది. వ్యవసాయ హక్కులు, అందులో పశువులను మేపుకొనే హక్కులకు సంబంధించి రైతులు, పశుపోషకుల మధ్య నిత్యం ఘర్షణలు చోటుచేసుకుంటున్నాయి. సంప్రదాయ ఫులానీ పశుపోషకులు ముస్లింలు కాగా రైతుల్లో అత్యధికులు క్రైస్తవులు. దీంతో ఇది రెండు మతాల మధ్య ఘర్షణగానూ పరిణమించిన సందర్భాలున్నాయి.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


నైజీరియాలో దోపిడిని అడ్డుకోవడానికి ఏర్పాటు చేసిన పోలీస్ బృందం అరాచకం సృష్టిస్తోంది

స్పెషల్ యాంటీ రాబరీ స్క్వాడ్ (SARS-సార్స్)కు చెందిన సిబ్బంది, అధికారులు దోపిడీలకు పాల్పడుతున్నట్లు ప్రజల నుంచి ఆరోపణలు రావడం ఆందోళకరమని లాగోస్ గవర్నర్ బాబాజీడేశాన్వో-ఓలు అన్నారు.

ఈ పోలీసులు ప్రజల నుంచి డబ్బులు వసూలు చేస్తున్నట్లు, కాల్పులు జరుపుతున్నట్లు అనేక వీడియోలు సోషల్ మీడియాలో కనిపిస్తున్నాయి.

ఈ పోలీసు విభాగాన్ని రద్దు చేయాలని నైజీరియన్లు కొద్దికాలంగా డిమాండ్ చేస్తున్నారు.

లాగోస్‌లో శనివారం ఒక యువకుడిని రాబరీ స్క్వాడ్ అధికారులు హత్య చేసినట్లు ఆరోపణలు వచ్చాయి. దీంతో ఈ పోలీసు విభాగాన్ని రద్దు చేయాలంటూ #EndSARS అనే హ్యాష్‌ట్యాగ్‌తో ప్రజలు ఆందోళన చేస్తున్నారు. ఈ హ్యాష్‌ట్యాగ్ ట్విట్టర్‌లో ట్రెండింగ్‌లో ఉంది.

సార్స్ పోలీస్ యూనిట్ పాల్పడిన దురాగతాలను, క్రూరత్వాన్ని బైటపెట్టడానికి ప్రజలు ఈ హ్యాష్‌ట్యాగ్‌ను  ఉపయోగిస్తున్నారు.

మూడేళ్ల కిందట సార్స్ టీమ్ అకృత్యాలపై సోషల్ మీడియాలో వీడియోలు వెల్లువెత్తడంతో ఈ విభాగాన్ని పునర్వ్యవస్థీకరిస్తామని అప్పటి పోలీస్ చీఫ్ ప్రకటించారు.

సార్స్ సభ్... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

యులు అనుమానితుల నుంచి నేరానికి సంబంధించిన సమాచారాన్ని సేకరించడానికి, శిక్షించడానికి క్రూరమైన పద్ధతులను ఉపయోగిస్తున్నారని మానవహక్కుల సంఘం ఆమ్నెస్టీ ఇంటర్నేషనల్ జూన్‌లో విడుదల చేసిన నివేదికలో వెల్లడించింది.

2017 జనవరి నుంచి మే 2020 మధ్యకాలంలో వీరిపై ఇలాంటి 82 కేసులు నమోదయ్యాయి.

సార్స్ అధికారులు టార్గెట్ చేసుకునే వ్యక్తులు ఎక్కువగా 17 నుంచి 30 సంవత్సరాల వయసు వారేనని ఆమ్నెస్టీ గుర్తించింది.

"ఖరీదైన డ్రెస్సులు, కార్లు, గాడ్జెట్లు వాడేవారిని సార్స్ అధికారులు లక్ష్యంగా చేసుకుంటున్నారు " అని ఆమ్నెస్టీ  తెలిపింది.

"అధికారులు మాటలు, ప్రకటనలు ఆపి నిజమైన సంస్కరణలను మొదలుపెట్టాలి’’ అని ఆమ్నెస్టీ ఇంటర్నేషనల్ నైజీరియా డైరక్టర్ ఒసాయ్ ఓజిగో అన్నారు.

“వీలైనంత వేగంగా చర్యలు తీసుకుంటాం” అని లాగోస్ గవర్నర్ ఆదివారం ట్వీట్ చేశారు.

సార్స్ పోలీసు విభాగం కేంద్ర ప్రభుత్వ పరిధిలోకి వస్తుంది.

సార్స్ పోలీసు విభాగంపై చర్యలు తీసుకున్న నైజీరియా

ప్రమాదకరమైన యూనిట్‌గా ముద్రపడ్డ సార్స్ పోలీసు విభాగం ఇకపై ప్రజలను, వాహనాలను ఆపి, సోదాలు చేసే అధికారాలను రద్దు చేస్తున్నట్లు నైజీరియా పోలీసు ఇన్‌స్పెక్టర్ జనరల్ మొహమ్మద్ అదాము ప్రకటించారు.

సార్స్ యూనిట్ సభ్యులంతా ఇకపై విధిగా యూనిఫామ్ కూడా ధరించాలని తెలిపారు.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


నైజీరియాలో మహిళలపై అఘాయిత్యాలు గత కొద్ది కాలంగా పెరిగాయి

తన పిల్లల బెడ్‌రూమ్‌లో ఉన్న ఆ వ్యక్తిని పిల్లల తల్లి పట్టుకుని, తమకు సమాచారం ఇచ్చారని అబ్దుల్లాహి హరున అనే పోలీస్ అధికారి తెలిపారు. అయితే, అతను తప్పించుకుని పారిపోతుండగా.. స్థానికులు అతడిని అదుపులోకి తీసుకున్నారు.

మానభంగాలకు గురైన వారిలో 80 ఏళ్ల వృద్ధుల నుంచి 10 ఏళ్ల లోపు పసిపిల్లల వరకు ఉన్నారు.

ఇటీవల కాలంలో నైజీరియాలో మానభంగాలు, మహిళల హత్యలు పెరగడంతో కొన్ని వేల మంది వీటికి వ్యతిరేకంగా "వి ఆర్ టైర్డ్" (మేము అలసిపోయాము) అనే హాష్ ట్యాగ్‌తో కూడిన ఒక పిటిషన్‌పై సంతకం చేశారు.

కనో రాష్ట్రంలో కనో నగరానికి 85 కిలోమీటర్ల దూరంలో డన్గోరా పట్టణం ఉంది. ఈ ప్రాంతంలో పోలీస్ నిఘా తక్కువ ఉంటుందని బీబీసీ ప్రతినిధి మన్సూర్ అబూబకర్ తెలిపారు.

నగర ప్రధాన అధికారి అహ్మదు యౌ ఈ అరెస్ట్‌ని స్వాగతించారు.

"డన్గోరా ప్రజలు ఈ అరెస్ట్ వార్త విని చాలా ఆనందించారు. త్వరలోనే న్యాయం జరుగుతుందని ఆశిస్తున్నాం” అని ఆయన చెప్పారు.

"వరుస మానభంగాలు చేసే రేపిస్ట్ ఇళ్ల గోడలు దూకి ఇంటి లోపల ఉన్న అమ్మాయిలు, మహిళలను అత్యాచారం చేయడంతో గత సంవత్సరం అంతా ప్రజలు ఇళ్లల్లో క... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ూడా ఎప్పుడూ భయంతోనే బ్రతికేవారు” అని కొంత మంది స్థానికులు బీబీసీకి చెప్పారు.

"ఇప్పుడు ప్రశాంతంగా నిద్రపోతాం’’ అని ఒక మహిళ బీబీసీతో అన్నారు.

కనో నగరానికి 85 కిలోమీటర్ల దూరంలో డన్గోరా పట్టణం ఉంది

ఇటీవల కాలంలో నైజీరియాలో ప్రజలను భయపెట్టిన ఘటనలు

చాలా మంది  సాంఘిక భయంతో, చట్టంపై నమ్మకం లేక, పోలీసుల పట్ల భయంతో చాలా సార్లు నేరాలను రిపోర్ట్ చేయకపోవడం కూడా సాధారణంగా జరుగుతూ ఉంటుంది.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


నోట్ల రద్దు,  జీఎస్‌టీ

పెద్ద నోట్ల రద్దు, వస్తు-సేవల పన్ను(జీఎస్‌టీ) అమలు తీరును ప్రస్తావిస్తూ, భాజపాపై కాంగ్రెస్ విమర్శలు గుప్పించింది.

నోట్ల రద్దు విమర్శలపై ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ స్పందిస్తూ- ఈ నిర్ణయంతో సామాన్యుడిపై ప్రభావం పడలేదన్నారు. ఈ చర్య కాంగ్రెస్‌ను తీవ్రంగా ప్రభావితం చేసిందని, అందుకే దీనిని పదే పదే తప్పుబడుతోందని విమర్శించారు.

గుజరాత్‌లో చిన్న, మధ్యతరహా వ్యాపారులు పెద్ద సంఖ్యలో ఉంటారు. సాధారణంగా వీరు బీజేపీకి ప్రధాన మద్దతుదారులు. జీఎస్‌టీ అమలు తీరు వీరిపై తీవ్ర ప్రభావం చూపందని కాంగ్రెస్ పేర్కొంది.

గుజరాత్ ఎన్నికల ప్రచారంలో అభిమానులకు అభివాదం చేస్తున్న రాహుల్

నిరుద్యోగిత

గుజరాత్ జనాభాలో సగం మందికి పైగా 40 ఏళ్లలోపు వారే.  ఉద్యోగాలు కల్పించాలంటూ గత మూడేళ్లలో పలుమార్లు యువతీయువకులు ఆందోళనలు నిర్వహించారు.

గుజరాత్‌లో ఉద్యోగాల సృష్టి జరగడం లేదని కాంగ్రెస్ అగ్రనేత రాహుల్ గాంధీ ఆరోపించగా, భాజపా అధ్యక్షుడు అమిత్ షా ఈ ఆరోపణలను తోసిపుచ్చారు. ఉత్తర్‌ప్రదేశ్‌లోని అమేథీ (రాహుల్ ప్రాతినిధ్యం వహిస్తున్న లోక్‌సభ నియోజకవర్గం) నుంచి కూడా ప్రజలు ఉపాధి కోసం గుజరాత్ వస్తున్నారని ఆయన వ్య... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ాఖ్యానించారు.

గుజరాత్ అభివృద్ధిపై భాజపా ప్రచారాన్ని ఎదుర్కొనే క్రమంలో, రాష్ట్రంలో అభివృద్ధి డొల్లేనని కాంగ్రెస్ ఆరోపించింది.

భాజపా అభివృద్ధి ప్రచారాన్నిఎద్దేవా చేస్తూ, 'క్రేజీ వికాస్' అంటూ గుజరాతీ హ్యాష్‌ట్యాగ్ 'vikas gando thayo chhe'తో సోషల్ మీడియాలో విస్తృత ప్రచారం జరిగింది.

పోలింగ్ తేదీలు సమీపించే కొద్దీ అభివృద్ధి అంశం వెనక్కు వెళ్లిపోయింది.

హార్దిక్ ప‌టేల్

పాటీదార్ రిజర్వేషన్

గుజరాత్ జనాభాలో సుమారు 14 శాతం మంది పాటీదార్లు(పటేళ్లు). ఉద్యోగాలు, విద్యలో పాటీదార్లకు రిజర్వేషన్ కల్పించాలంటూ హార్దిక్ పటేల్ నాయకత్వంలో రెండేళ్లుగా ఆందోళనలు జరుగుతున్నాయి.

తాము అధికారంలోకి వస్తే పాటీదార్లకు రిజర్వేషన్ కల్పిస్తామని కాంగ్రెస్ హామీ ఇచ్చింది.

ఈ హామీని అమలు చేయడం ఎలా సాధ్యమవుతుందని ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ ప్రశ్నించారు. కాంగ్రెస్‌ది బూటకపు హామీ అని ఆరోపించారు.

రాజ్‌కోట్‌లో హార్దిక్ పటేల్ సభకు హాజరైన జనం

పాకిస్తాన్‌పై ఆరోపణలు

తనను అడ్డు తొలగించుకొనేందుకు కాంగ్రెస్ సీనియర్ నేత మణిశంకర్ అయ్యర్ పాకిస్తాన్‌లో 'సుపారీ' ఇచ్చారంటూ మోదీ తీవ్ర ఆరోపణ చేశారు.  కాంగ్రెస్‌తో కుమ్మక్కై గుజరాత్ ఎన్నికల్లో పాకిస్తాన్ జోక్యం చేసుకుంటోందని మరో సందర్భంలో ఆరోపించారు.

ఈ ఆరోపణలను కాంగ్రెస్ ఖండించింది. ఎన్నికల్లో తమ జోక్యం లేదని పాకిస్తాన్ స్పష్టంచేసింది.

'నీచుడు(నీచ్ ఆద్మీ)'  అంటూ మోదీని ఉద్దేశించి మణిశంకర్ అయ్యర్ చేసిన వ్యాఖ్యలూ తీవ్రస్థాయిలో దుమారం రేపాయి.  ఇది పార్టీ నుంచి ఆయన సస్పెన్షన్‌కు దారితీసింది.

మణిశంకర్ అయ్యర్

రాహుల్ మతంపై చర్చ

సోమ్‌నాథ్ ఆలయ సందర్శన అనంతరం రాహుల్ మతమేదనే దానిపై చర్చ మొదలైంది.

ఆలయం వద్ద ఉన్న ఒక రిజిస్టర్‌లో రాహుల్ తాను హిందువేతరుడనని పేర్కొన్నట్లు భాజపా ఆరోపించింది. భాజపా ఆరోపణలను కాంగ్రెస్ ఖండించింది.

రాహుల్ హిందువని, జంధ్యం కూడా ధరిస్తారని కాంగ్రెస్ కమ్యూనికేషన్ విభాగం సారథి రణ్‌దీప్ సుర్జేవాలా చెప్పారు.

జంధ్యం గురించి ప్రత్యేకంగా ప్రస్తావించడంపై విమర్శలు వచ్చాయి. తన మతం గురించి చర్చపై రాహుల్ స్పందిస్తూ- తాను శివ భక్తుడినని తెలిపారు.

రెండో విడత పోలింగ్‌కు ముందు రోజు గుజరాత్ ఎన్నికలకు సంబంధించి ప్రసారమైన కొన్ని రాహుల్ ఇంటర్వ్యూలపై ఆయనకు ఎన్నికల కమిషన్ నోటీసు జారీచేసింది.

మీరు ప్రజాప్రాతినిధ్య చట్టాన్ని ఉల్లంఘించారని, మీపై చర్య ఎందుకు తీసుకోకూడదో చెప్పాలని ఆయనకు...


నోట్లు ముద్రించటంతో పాటు ఆర్‌బీఐ చేసే పనులేంటి?

బ్యాంకులకే బ్యాంకు

1934 నాటి భారతీయ రిజర్వ్ బ్యాంకు చట్టం ప్రకారం 1935 ఏప్రిల్ 1న రిజర్వ్ బ్యాంకు ఏర్పాటైంది. ఆర్‌బీఐ ప్రధాన కార్యాలయం ముంబయిలో ఉంది. గవర్నర్ అక్కడే ఉంటారు.

విధానాల రూపకల్పన కూడా అక్కడే జరుగుతుంది. ఆర్‌బీఐ భారత ప్రభుత్వానికి బ్యాంకర్‌గా ఉంటుంది. అట్లాగే అన్ని బ్యాంకుల ఖాతాలు కూడా ఆర్‌బీఐ వద్ద ఉంటాయి. అందుకే దీన్ని బ్యాంకులకే బ్యాంకు అని పిలుస్తారు.

భారతీయ రిజర్వ్ బ్యాంక్ 1935లో ఏర్పాటైంది. ఆర్‌బీఐ కేంద్ర కార్యాలయం 1937 నుంచి ముంబయిలో ఉంది. 1949లో జాతీయీకరణ తర్వాత నుంచి ఇది కూడా ఒక ప్రభుత్వ సంస్థగా ఉంది.

ప్రభుత్వం నోట్ల రద్దులాంటి నిర్ణయాలు తీసుకున్నప్పుడు ఆర్‌బీఐ రంగంలోకి దిగుతుంది.

నోట్ల రద్దు గురించి మీ అందరికీ బాగా తెలిసిందే కదా. ఏటీఎంలు, బ్యాంకుల ముందు పొడవాటి క్యూలు, రోజురోజుకూ మారిపోయే డెడ్‌లైన్లు, కొత్త కరెన్సీ రావడం, వెంటనే అయిపోవడం... అన్నీ గుర్తున్నాయి కదా. ప్రభుత్వం ఇలాంటి నిర్ణయాలు తీసుకున్నప్పుడు ఆర్‌బీఐ వెంటనే రంగంలోకి దిగుతుంది.

ముద్రణ, నియంత్రణ

ఆర్‌బీఐ కరెన్సీ నోట్లను విడుదల చేస్తుంది. నగదు ప్రవాహాన... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

్ని నియంత్రిస్తుంది. పాతబడిన, చినిగిపోయిన నోట్లను రద్దు చేసే అధికారం కూడా ఆర్‌బీఐకే ఉంటుంది.

ఆర్‌బీఐ ముద్రించే ప్రతి నోటుకు బదులుగా దాంతో సమాన విలువ కలిగిన బంగారాన్ని లేదా ఆస్తిని ప్రభుత్వం ఆర్‌బీఐలో జమ చేయాల్సి ఉంటుంది. అప్పుడే ఆర్‌బీఐ దాని విలువకు సమానమైన నోట్లను ముద్రిస్తుంది. ప్రతి నోటుపై ఆర్‌బీఐ గవర్నర్ సంతకం ఉంటుంది.

ముద్రణాలయం నుంచి కొత్త నోట్లు మొదట ఆర్‌బీఐ కార్యాలయానికీ, అక్కడి నుంచి కరెన్సీ చెస్ట్‌లోకి, ఆ తర్వాత బ్యాంకులకు చేరుతుంటాయి.

వడ్డీ రేట్ల నియంత్రణ

ద్రవ్యోల్బణం, వడ్డీ రేట్లను ఆర్‌బీఐ ఎప్పటికప్పుడు సమీక్షిస్తుంటుంది. గవర్నర్ అధ్యక్షతలో ఆరుగురు సభ్యుల కమిటీ రెపో రేట్‌ను నిర్ణయిస్తుంది. బ్యాంకులు ఇచ్చే రుణాలు దీనిపైనే ఆధారపడి ఉంటాయి. ఆ తర్వాతే బ్యాంకులు తమ వినియోగదారులకు ఇచ్చే రుణాలపై వడ్డీ రేట్లను నిర్ణయిస్తాయి. అంటే మనమంతా బ్యాంకుల నుంచి తీసుకునే గృహ రుణాలు, వాహన రుణాల వడ్డీ రేట్లు ఆర్‌బీఐ తీసుకునే నిర్ణయం మీద ఆధారపడి ఉంటాయన్నమాట.

ఆర్‌బీఐ కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలకు బ్యాంకర్‌గా పని చేస్తుంది. అంటే, వాటి కోసం ప్రభుత్వ సెక్యూరిటీల కొనుగోలు, అమ్మకాలు చేస్తుంది. ఆర్థిక వ్యవస్థలో ఎంత నగదు ఉంచాలనేది కూడా నిర్ణయించేది ఆర్‌బీఐనే. మార్కెట్లో నగదు తగ్గిపోయినప్పుడు ఆర్‌బీఐ కరెన్సీ సరఫరాను కూడా పెంచుతుంది.

విదేశీ మారకం రేటును స్థిరంగా ఉంచడం కోసం భారతీయ రిజర్వ్ బ్యాంక్ విదేశీ కరెన్సీల కొనుగోలు, అమ్మకాలు చేస్తుంది. దేశంలోని విదేశీ మారక నిల్వలను కాపాడుతుంది. అంటే దేశంలో డాలర్ల నిల్వలు తగ్గిపోకుండా చూసే బాధ్యత కూడా ఆర్‌బీఐ పైనే ఉంటుందన్న మాట.

బ్యాంకుల్లో, బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థలో ఎలాంటి మోసాలు జరక్కుండా, ప్రజల డబ్బు సురక్షితంగా ఉండేలా చూసేందుకు అవసరమైన నిబంధనల్ని కూడా రూపొందించేది ఆర్‌బీఐనే.

ఇటీవల వేర్వేరు కారణాల వల్ల ఆర్‌బీఐ వార్తల్లో నిలిచింది. రఘురామ్ రాజన్ నుంచి గవర్నర్ పదవి నుంచి నిష్క్రమణ నుంచీ, ఉర్జిత్ పటేల్ రాజీనామా వరకూ అన్నీ చర్చనీయాంశాలుగానే మారాయి.

గత నలభై ఏళ్లలో గవర్నర్ పదవికి రాజీనామా చేసిన తొలి వ్యక్తి ఉర్జిత్ పటేల్. ఆయన తన పదవీ కాలం పూర్తి కావడానికి ముందుగానే బాధ్యతల నుంచి తప్పుకున్నారు.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


నోట్లో గుచ్చిన ఇనుప చువ్వల్ని పట్టుకున్న సందోస్

అయితే.. హిందూ దేవుడైన శివుడికి తమ భక్తిని ఈ పండుగ ద్వారా తెలియజేయనిదే.. తమ పంట బాగా రాదని స్థానికులు చాలా మంది భావిస్తున్నట్లు గత ఏడాది ఏప్రిల్‌లో ఈ పండుగకు హాజరైన సహర్ జాంద్ చెప్తున్నారు.

సరిగ్గా ఏడాది కిందట ఏప్రిల్ నెలలో ఒక రోజు ఉదయం. గంగా నది ఒడ్డున కొందరు యువకులు ఓ చెట్టు నీడలో వలయంలా కూర్చున్నారు. ఎర్రటి దుస్తులు ధరించారు. ఆ రోజు సంప్రదాయ క్రతువు కోసం ఇనుప చువ్వలకు పదునుపెడుతున్నారు. వాటిని బర్సీలు అంటారు. ఒక్కోటి రెండు అడుగుల పొడవుంది. ఆ చువ్వ ఎంత పదునుగా ఉంటే దానివల్ల అంత తక్కువ గాయం అవుతుంది.

ఈ బృందంలో పెద్దవాడు 26 ఏళ్ల సందోస్. ఇంతకుముందు శరీరాన్ని హింసించుకునే ఈ ఆచారాల్లో పాల్గొన్న అనుభవం ఉన్న వ్యక్తి అతడొక్కడే. గతంలో పండుగలప్పుడు పెదవులు, చెవులు, చేతులు, ఛాతీ, పొట్ట, వీపు.. అన్నిటికీ మోకులు గుచ్చుకున్నానని అతడు నాతో చెప్పాడు.

‘‘అవును. నొప్పిగా ఉంటుంది. కానీ ఆ బాధ తాత్కాలికమే. దాని ఫలితం శాశ్వతంగా ఉంటుంది. మనకు కావలసింది పొందాలంటే మనమంతా మూల్యం చెల్లించాల్సి ఉంటుంది’’ అని పేర్కొన్నాడు.

తన మిత్రులతో సందోస్ (ఎడమ)

వాళ్లు కో... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

రుకుంటున్నది మంచి పంట కావాలని. పశ్చిమ బెంగాల్‌లోని కృష్ణదేవపూర్ గ్రామంలో.. పంట కోతకు ముందు జరిగే పండుగ గజన్. బెంగాలీ కేలండర్ ముగిసే సమయంలో ఈ పండుగ చేసుకుంటారు. సంవత్సరంలో అతి పెద్ద పండుగ ఇదే.

‘‘మేం ఆచారాలు మొదలుపెట్టగానే శివుడు మమ్మల్ని ఆవహిస్తాడు. అతడి మానవాతీత బలం, ధైర్యం మాకు వస్తాయి’’ అని సందోస్ చెప్తున్నారు.

ఈ మాటలు రాహుల్ శ్రద్ధగా వింటున్నాడు. తనకు పదేళ్ల వయసు నుంచీ ఈ ఆచారాల్లో పాల్గొనటానికి అనుమతించాలని తన తల్లిదండ్రులను కోరుతున్నట్లు అతడు చెప్పాడు. ఇప్పుడు రాహుల్ వయసు పదిహేనేళ్లు. వరుసగా పంట దిగుబడి తక్కువగా ఉండటంతో అతడి తల్లిదండ్రులు ఈసారి అయిష్టంగానే ఒప్పుకున్నారు.

‘‘శివుడు సంతోషంగా లేడు. అందుకే మేమంతా కష్టాలపాలయ్యాం. మమ్మల్ని ఒత్తిడి చేస్తున్నాడు’’ అని రాహుల్ చెప్తుంటే.. ఆ బృందంలోని మిగతావాళ్లు అవునన్నట్లుగా తల ఊపారు.

‘‘ఆయన క్రోధం నుంచి మమ్మల్ని, మా కుటుంబాలను కాపాడుకోవటానికి అతడి మీద మా భక్తిని నిరూపించుకోవటం ఇప్పుడు చాలా ముఖ్యమైన విషయం’’ అన్నాడు.

ఇనుప చువ్వలకు పదును పెట్టిన తర్వాత.. ఈ యువకులు పవిత్రమైన నదిలో దిగి తమ శరీరాలను, ఆత్మలను పరిశుభ్రం చేసుకుంటారు.

ఆరేళ్లుగా ఈ గజన్‌లో పాల్గొంటున్న 22 ఏళ్ల అజోయ్ ఈసారి పాల్గోవటం లేదు. అతడిలో సందేహాలు పెరిగాయి. ‘‘నాకు ఫలితాలేమీ కనిపించటం లేదు. అలాంటపుడు నన్ను నేను ఎందుకు హింసించుకోవాలి?’’ అని ప్రశ్నిస్తున్నాడు.

అతడు తమ కుటుంబ పొలం దగ్గరికి నన్ను తీసుకెళ్లాడు. పొలం నిండా కుళ్లిపోయిన కూరగాయల వరుసలు, వాటి చుట్టూ ఖాళీ మామిడి చెట్లు, పురుగులు పట్టిన పండ్లు కనిపించాయి.

‘‘కొన్నిసార్లు వర్షాలు పడాల్సినపుడు అసలు వర్షమే ఉండదు. కరవుతో మా పంటలు ఎండిపోతాయి. ఇంకొన్నిసార్లు అకాలంగా భారీ వర్షాలు వచ్చి మా పొలాలను ముంచేస్తాయి. పంట పాడైపోతుంది’’ అని చెప్పాడు. వడగాడ్పులు కూడా మరింతగా ముదురుతున్నాయి.

సమస్య వాతావరణ మార్పు అని, శివుడి ఆగ్రహం కాదని అతడు పేర్కొన్నాడు. కోల్‌కతాలోని ఒక కాలేజీలో బెంగాలీ సాహిత్యం అభ్యసిస్తున్నాడు అజోయ్. చదువు పూర్తయిన తర్వాత ఇంకెక్కడైనా ఉద్యోగం చూసుకుంటానని చెప్పాడు.

అజోయ్

పండగ మొదలుకాబోతుందనగా.. ఒక ఫుట్‌బాల్ మైదానం అంత విస్తీర్ణంలోని ప్రాంతంలో వందలాది మంది జనం పోగయ్యారు. మహిళలు రంగు రంగుల చీరలు కట్టుకున్నారు. పిల్లలు సంతోషంతో పరుగులు తీస్తున్నారు. చిన్నపాటి మంటలు, స్థానిక చిరుతిళ్లు, మసాలాల వాసన, లౌడ్‌స్పీకర్లలో సంగీతం...


నోదీప్ కౌర్ అరెస్ట్ మీద అంతర్జాతీయంగా ఆగ్రహం వ్యక్తమవుతోంది.

#ReleaseNodeepKaur అనే హ్యాష్‌ట్యాగ్‌తో మీనా హారిస్ ట్వీట్ చేస్తూ.. ఆ కార్యకర్తను ‘‘అరెస్ట్ చేసి, హింసించారు, పోలీసు కస్టడీలో లైంగికంగా దాడి చేశారు’’ అని పేర్కొన్నారు.

అంతకు కొన్ని రోజుల ముందు బ్రిటన్ పార్లమెంటులో సైతం లేబర్ పార్టీ ఎంపీ తన్మన్‌జీత్ సింగ్ దేశి కూడా నోదీప్ అరెస్టు విషయాన్ని ప్రస్తావించారు.

నోదీప్ కౌర్ కేసు గురించి వేలాది మంది ట్వీట్ చేశారు. పంజాబ్ రాష్ట్రంలో రైతు సంఘాల నాయకులు, విద్యార్థి నేతలు ఆమెకు సంఘీభావం తెలిపారు.

బుధవారం నాడు పంజాబ్, హరియాణా హైకోర్టు ఆమె బెయిల్ పిటిషన్‌ను విచారించింది. అదే కోర్టు మరో విచారణను కూడా ప్రారంభించింది. ఆమెను అక్రమంగా నిర్బంధించారని, కస్టడీలో హింసించారని హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తికి ఈ-మెయిల్ ఫిర్యాదులు అందటంతో.. దీనిపై వివరణ ఇవ్వాలని హరియాణా పోలీసులను హైకోర్టు అడిగింది.

దేశ రాజధాని దిల్లీ సివార్లలో గల కుండ్లీ ఇండస్ట్రియల్ ఏరియా (కేఐఏ)లో ఒక ఫ్యాక్టరీ వెలుపల నిరసనలో పాల్గొన్న నోదీప్ కౌర్‌ను జనవరి 12వ తేదీన అరెస్ట్ చేశారు.

ఆమెను అరెస్ట్ చేసిన పరిస్థితులు, ఆమెపై లైంగికం... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

గా దాడిచేశారని, హింసించారనే ఆరోపణలు ట్విటర్‌లో దుమారం రేపాయి. ఈ ఆరోపణలను పోలీసులు తీవ్రంగా ఖండించారు.

‘‘మగ పోలీసులు ఆమెను బహిరంగంగా కొట్టారు. జుట్టుపట్టుకుని ఈడ్చుకెళ్లి పోలీస్ వ్యాన్‌లో వేశారు’’ అని ఆమె అక్క రాజ్‌వీర్ కౌర్ నాతో చెప్పారు.

‘‘ఆ మరుసటి రోజు ఆమెను నేను జైలులో కలిసినపుడు.. వ్యాన్ లోపల, పోలీస్ స్టేషన్‌లోనూ తనను తీవ్రంగా కొట్టారని ఆమె నాకు చెప్పారు. ఆమెను చేతులతో కొట్టారు. పిడిగుద్దులు కురిపించారు. బూటు కాళ్లతో తన్నారు. లాఠీలతో కొట్టారు. ఆమె గోప్య శరీరభాగాల మీద కూడా ఈ హింసకు పాల్పడ్డారు. దీనివల్ల కొన్ని రోజుల పాటు తీవ్రంగా రక్తస్రావమైంది’’ అని రాజ్‌వీర్ వివరించారు.

నోదీప్ కౌర్ వైద్య నివేదికను ఆమె కుటుంబానికి ఇంకా అందించాల్సి ఉంది. అయితే.. ఆ నివేదికను చూసిన క అధికారి నాతో మాట్లాడుతూ.. ‘‘ఆమెను హింసించారని, ఆమె గోప్య శరీరభాగాలపై తీవ్రంగా కొట్టారని ఆమె గాయాలు సూచిస్తున్నాయి’’ అని తెలిపారు.

తన తల్లి, అక్క, చెల్లితో నోదీప్ కౌర్

అసలు ఎవరీ నోదీప్ కౌర్? ఆమెను ఎందుకు అరెస్ట్ చేశారు?

ఇదో సంక్లిష్టమైన కథ. కులం, పేదరికం, రాజకీయాలు, నిరసనలు, వేర్వేరు పార్టీల పాలనలో ఉన్న రెండు రాష్ట్రాల మధ్య వైరం, కార్మికులు, రైతుల హక్కులు.. ఇవన్నీ కలగలసి ఉన్న కథ.

నోదీప్ కౌర్‌ది గ్రామీణ పంజాబ్‌లోని ఒక పేద దళిత (భారతదేశపు నిచ్చెనమెట్ల కుల వ్యవస్థలో గతంలో అట్టడుగున ఉన్న అంటరానివారు) కుటుంబ నేపథ్యం. హైస్కూల్ విద్య తర్వాత ఆర్థిక ఇబ్బందులు కారణంగా ఆమె చదువు మానేయాల్సి వచ్చింది.

సిక్కు మతం సమానత్వాన్ని బోధిస్తున్నా కానీ.. పంజాబ్‌లో కుల వివక్ష పాతుకుపోయి ఉంది. రాష్ట్ర జనాభాలో దళితులు మూడో వంతు ఉన్నారు. వారిలో సగం మందికి పైగా సిక్కులే. నోదీప్ కుటుంబం కూడా సిక్కులే.

‘‘దళితులమైనందున మేం ఎల్లప్పుడూ కుల వివక్షను ఎదుర్కొంటూనే ఉన్నాం. పైగా మహిళలం అయినందున లింగ వివక్షకూ గురవుతున్నాం. ఆపైన మేం పేదవాళ్లం. ఈ అంశాలన్నిటినీ నోదీప్ కౌర్ ఎప్పుడూ గట్టిగా పట్టించుకునేది’’ అని ఆమె చెల్లెలు హర్వీర్ కౌర్ చెప్తున్నారు.

గత ఏడాది శరత్కాలంలో తన అక్క కుండ్లీలోని ఒక గ్లాస్ ఫ్యాక్టరీలో ఉద్యోగంలో చేరిందని, ఆ తర్వాత ఎప్పటికైనా కాలేజీలో చేరాలని ఆకాంక్షించేదని హర్వీర్ చెప్తున్నారు.

అక్కడ ఆమె కార్మికుల సంఘం మజ్దూర్ అధికార్ సంఘటన్ (ఎంఏఎస్)లో చేరారు. ఈ సంఘం బకాయిల చెల్లింపుల కోసం ఫ్యాక్టరీ యాజమాన్యంపై ఒత్తిడి తేవటానికి నిరసన ప్రదర్శనలు...


నోబెల్ బహుమతి గ్రహీత అయిన మలాలా తల మీద స్కార్ఫ్ ధరిస్తారు. ఆమె అలా క్యూబెక్ రాష్ట్రంలో పాఠాలు చెప్పలేరు.

ఎందుకంటే, క్యూబెక్ ఇటీవల ఒక వివాదాస్పద చట్టం చేసింది. ఉపాధ్యాయులు సహా పౌర సేవకులు అంటే ప్రభుత్వ సిబ్బంది ఎవరూ పని ప్రదేశంలో మత చిహ్నాలు ధరించరాదని నిషేధిస్తూ చేసిన చట్టం అది.

బాలికలకు విద్య అందుబాటు, ప్రపంచ అభివృద్ధి అంశాలపై తాను మలాలాతో చర్చించినట్లు క్యూబెక్ విద్యా మంత్రి జీన్ ఫ్రాంకో రోబర్జ్ చెప్పారు.

పాకిస్తాన్‌లోని ఛాందసవాద ప్రాబల్యమున్న ప్రాంతంలో బాలికలకు విద్యావకాశాలు అవసరమని గళమెత్తుతూ.. పాఠశాలకు వెళ్లటానికి ధైర్యం చేసిన మలాలా మీద 2012లో తాలిబన్ మిలిటెంట్లు కాల్పులు జరిపారు. ఆమె తలకు తూటా గాయాలయ్యాయి. సుదీర్ఘ చికిత్స అనంతరం ప్రాణాలతో బయటపడ్డారు.

అప్పటి నుంచీ బాలికల విద్యా హక్కు కోసం ఆమె చేస్తున్న ఉద్యమానికి అంతర్జాతీయ గుర్తింపు లభించింది.

అధికారిక పదవులు, ఉద్యోగాల్లో ఉన్న పౌర సేవకులు కృపాణం, తలపాగా, హిజాబ్ వంటి మత చిహ్నాలను పని ప్రదేశాల్లో ధరించరాదని నిషేధిస్తూ క్యూబెక్ జూన్ నెలలో లౌకిక చట్టం చేసింది.

న్యాయమూర్తులు, పోలీస్ అధికారులు, ఉపాధ్యాయులు తదితర ప్రభుత్వ ప... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

్రతినిధులు ఈ జాబితాలో ఉంటారు.

ఈ చట్టం మీద విమర్శలు వచ్చాయి. రాష్ట్రంలో చాలా చర్చ జరిగింది.

క్యూబెక్‌లో ప్రభుత్వం నుంచి మతాన్ని ముఖ్యంగా చర్చిని వేరు చేసే దిశగా ఈ చట్టం ముందడుగు అని మద్దతుదారులు అంటున్నారు.

క్యూబెక్ కొత్త చట్టం కారణంగా అమృత్ కౌర్ వంటి కొందరు ప్రభుత్వ ఉద్యోగాల్లో చేరటం పట్ల పునరాలోచనలో పడ్డారు

ఈ చట్టంలో ఏ మతాన్ని నిర్దిష్టంగా ప్రస్తావించకపోయినప్పటికీ, ఇది వివక్షా పూరితమని, రాష్ట్రంలో హిజాబ్ ధరించే ముస్లిం మహిళలను అన్యాయంగా లక్ష్యం చేసుకుందని విమర్శకులు వాదిస్తున్నారు.

ఈ నేపథ్యంలో మలాలాతో ఇలా ఫొటో దిగిన విద్యా మంత్రి మీద ఆన్‌లైన్‌లో కొందరు విమర్శించారు.

ఫ్రాన్స్ పర్యటనకు వెళ్లినపుడు మలాలాను కలిసిన రోబెర్జ్... తమ రాష్ట్రం చేసిన లౌకిక చట్టాన్ని సమర్థించారు.

'తాను క్యూబెక్‌లో ఉపాధ్యాయురాలిగా పాఠాలు బోధించాలని మలాలా కోరితే మీరెలా స్పందిస్తార'ని సలీమ్ నదీమ్ వాల్జీ అనే జర్నలిస్ట్ ట్విటర్‌లో అడిగిన ప్రశ్నకు, ''అది క్యూబెక్‌కు పెద్ద గౌరవం'' అని చెప్తానని బదులిచ్చారు. అంతేకాదు, ''ఫ్రాన్స్ తదితర సహనశీల దేశాల తరహాలోనే క్యూబెక్‌లో కూడా ఉపాధ్యాయులు తమ విధుల్లో ఉన్నపుడు మతపరమైన చిహ్నాలు ధరించటానికి కుదరదు అని కూడా ఆమెకు కచ్చితంగా చెప్తా'' అని పేర్కొన్నారు.

కుల వివక్షపై బ్రిటన్‌లో చర్చ

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


నోబెల్ బహుమతి లభించడం ఎంతో సంభ్రమంగా ఉందని కజువో స్పందించారు

’’ఆయన ఉద్వేగ భరితమైన తన నవలల్లో ప్రపంచంతో మన అనుబంధం గురించిన భ్రమాత్మక భావన వెనుక గల అగాధాన్ని పట్టి చూపారు‘‘ అని స్వీడిష్ అకాడమీ ప్రశంసించింది.

కజువో ఎనిమిది పుస్తకాలు రాశారు. వాటిని 40కి పైగా భాషల్లోకి అనువదించారు. ఆయనకు 1995లో ఆర్డర్ ఆఫ్ బ్రిటిష్ ఎంపైర్ (ఓబీఈ) ప్రకటించారు.

'ద రిమైన్స్ ఆఫ్ ద డే', 'నెవర్ లెట్ మి గో' నవలలు ఆయన రచనల్లో విఖ్యాతమైనవి. ఈ రెండు నవలలు ఆధారంగా తీసిన సినిమాలకు కూడా విశేష ప్రశంసలు లభించాయి.

తనకు నోబెల్ బహుమతి ప్రకటించడం ఎంతో సంభ్రమంగా ఉందని, పట్టలేని ఆనందం కలుగుతోందని 62 ఏళ్ల కజువో స్పందించారు.

నోబెల్ బహుమతితో పాటు రూ. 7.17 కోట్ల నగదు బహుమతి కూడా లభిస్తుంది.

బీబీసీ ఆయనను సంప్రదించినపుడు.. నోబెల్ కమిటీ నుంచి తనకు ఇంకా ఎలాంటి సమాచారం రాలేదని, తనకు బహుమతి ప్రకటించినట్లు వచ్చిన వార్త హాస్యానికి పుట్టించిన వార్తేమో తనకు తెలీదని కజువో పేర్కొన్నారు.

''ఇది బ్రహ్మాండమైన గౌరవం. ఈ అవార్డు లభించిందంటే ఎందరో మహా రచయితల బాటలో నేను నడుస్తున్నానని అర్థం. ఇదొక గొప్ప ఆశ్చర్యం'' అని ఆయన అభివర్ణించారు.

‘... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

‘ప్రపంచం చాలా అనిశ్చిత పరిస్థితిలో ఉంది. ఈ ప్రపంచంలో నోబెల్ బహుమతులు సానుకూల శక్తిగా పనిచేస్తాయని నేను ఆశిస్తున్నా’’ అని కజువో పేర్కొన్నారు.

’’ఎంతో అనిశ్చితమైన ఈ కాలంలో ఏదైనా సానుకూల వాతావరణం కోసం తోడ్పాటునందించే ఎలాంటి కృషిలోనైనా ఏరకంగానైనా నేను పాలుపంచుకోగలిగితే అది నాకెంతో ఉద్వేగాన్నిస్తుంది’’ అని చెప్పారు.

కజువో రచనలు 'కొంచెం జేన్ ఆస్టిన్ - ఫ్రాంజ్ కాఫ్కా రచనల కలబోతలా ఉంటాయి'

కజువో రచనలు జ్ఞాపకం, కాలం, స్వీయ-భ్రమ అంశాల మీద ఉంటాయి. సినిమాలు, టెలివిజన్‌లకు స్క్రిప్టులు కూడా ఆయన రాశారు.

2015లో విడుదలైన ఆయన తాజా పుస్తకం 'ద బరీడ్ జెయింట్'.. ''విస్మృతికి జ్ఞాపకానికి, వర్తమానానికి చరిత్రకు, వాస్తవానికి కల్పనకు గల సంబంధాన్ని అన్వేషిస్తుంద''ని నోబెల్ కమిటీ కీర్తించింది.

కజువో రచనలు ''కొంచెం జేన్ ఆస్టిన్ - ఫ్రాంజ్ కాఫ్కా రచనల కలబోతలా ఉంటాయి'' అని స్వీడిష్ అకాడమీ శాశ్వత కార్యదర్శి సారా డేనియస్ అభివర్ణించారు.

ఆయన గొప్ప నిబద్ధత గల రచయిత అని సారా పేర్కొన్నారు. ''ఆయన పక్కకి చూడరు. ఆయన పూర్తిగా తన సొంతదైన కళాత్మక ప్రపంచాన్ని రూపొందించారు'' అని ప్రశంసించారు.

’ద బరీడ్ జెయింట్' నవల ''విస్మృతికి జ్ఞాపకానికి, వర్తమానానికి చరిత్రకు, వాస్తవానికి కల్పనకు గల సంబంధాన్ని అన్వేషిస్తుంద''ని నోబెల్ కమిటీ కీర్తించింది

ఎవరీ కజువో ఇషిగురో?

కజువో రచనలు కొన్ని సినిమాలుగా కూడా రూపొందాయి

కజువో ఇషిగురో పుస్తకాలివీ...

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


నోబెల్ శాంతి పురస్కారంతో గౌరవించడం రెడ్ క్రాస్ స్థాపకులు జీన్ హెన్రీ డ్యూనెంట్ నుంచి ప్రారంభమైంది. కానీ 19 సార్లు ఈ పురస్కారాన్ని ప్రకటించలేదు. ఇక 27 సార్లు ఈ పురస్కారాన్ని వ్యక్తుల కంటే సంస్థలకు ఇవ్వడమే సబబని భావించారు.

ఏటా ఈ పురస్కారం ప్రకటనకు ముందు, తర్వాత, భారత్‌లో దీనిపై ఎప్పుడూ ఒక చర్చ జరగడం మామూలే. ఆధునిక యుగంలో అందరికంటే గొప్ప శాంతి దూత అయిన మహాత్మా గాంధీకి ఈ పురస్కారం ఎందుకు దక్కలేదా అని చాలా మంది అనుకుంటారు.

నోబెల్ కమిటీ దీని గురించి ఎప్పుడూ పెదవి విప్పలేదు. దాంతో సాధారణంగా అందరిలో ఒకే ఆలోచన వచ్చేది. గాంధీజీకి ఈ పురస్కారం ఇచ్చి ఆంగ్లేయ పాలకుల నుంచి ఇబ్బందులు ఎదుర్కోకూడదని నోబెల్ కమిటీ భావించిందని అందరూ అనుకున్నారు.

నాలుగు సార్లు నామినేట్ అయిన గాంధీ

నోబెల్ శాంతి పురస్కారానికి గాంధీ నాలుగు సార్లు నామినేట్ అయ్యారు. ఆయనను వరసగా 1937, 1939లో నామినేట్ చేశారు. 1947లో కూడా ఆయన నామినేట్ అయ్యారు. చివరగా 1948లో గాంధీని నామినేట్ చేశారు. కానీ తర్వాత నాలుగు రోజులకే ఆయన హత్యకు గురయ్యారు.

మొదటిసారి ఒక నార్వే ఎంపీ గాంధీ పేరును సూచించారు. పురస్కారం ఇచ్చే సమయంలో కమిటీ ఆయన్ను పట్టించుకోల... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ేదు.

ఆ సమయంలోని దస్తావేజుల నుంచి లభించిన వివరాల ప్రకారం, నోబెల్ కమిటీలోని జాకబ్ వార్మూలర్ అనే సలహాదారు గాంధీకి నోబెల్ పురస్కారం ఇవ్వడం గురించి తన అభిప్రాయం రాశారు.

"గాంధీ ఎప్పుడూ తన అహింసా విధానం కొనసాగించారు. ఆంగ్లేయులకు వ్యతిరేకంగా తను చేస్తున్న అహింసా ఉద్యమం ఎప్పుడో ఒకప్పుడు హింసాత్మకంగా మారొచ్చని  తెలిసినా ఆయన దానిని వీడలేదు" (ఆ తర్వాత ఏర్పడిన పరిస్థితులు ఆయన సందేహం నిరాధారం కాదనే విషయం నిరూపించాయి) అని రాశారు.

గాంధీమార్గంలోనే నడిచాం

"గాంధీ జాతీయవాదం భారత్‌లోని పరిస్థితులకే పరిమితం కాలేదు, దక్షిణాఫ్రికాలో ఆయన చేసిన ఉద్యమం కూడా భారతీయుల ప్రయోజనాలకే పరిమితం చేశారు" అని జాకబ్ వార్మూలర్ రాశారు.  "ఆయన భారతీయుల కంటే దుర్భర జీవితం అనుభవించిన నల్లవారి కోసం ఏమీ చేయలేదు" అన్నారు.

మార్టిన్ లూథర్ కింగ్, నెల్సన్ మండేలా లాంటి వారు నోబెల్ శాంతి పురస్కారం అందుకున్న సమయంలో, "మేం గాంధీ మార్గంలో నడిచామని, ఆయన అహింసా ఉద్యమం నుంచే స్ఫూర్తి పొందాం" అని చెప్పినపుడు ఈ వాదన హాస్యాస్పదంగా అనిపించవచ్చు.

1947లో నోబెల్ శాంతి పురస్కారం కోసం కేవలం ఆరుగురినే నామినేట్ చేశారు. వారిలో గాంధీ పేరు కూడా ఉంది.

భారతదేశ విభజన తర్వాత గాంధీ చేసిన కొన్ని వివాదాస్పద వ్యాఖ్యల వల్లే ఆయనకు శాంతి పురస్కారం దూరమైందని వార్తాపత్రికల్లో రాశారు. ఆ ఏడాది నోబెల్ పురస్కారం మానవ హక్కుల ఉద్యమం ‘క్వేకర్’కు లభించింది.

కమిటీ ముందు చిక్కులు

 1948లో క్వేకర్ స్వయంగా నోబెల్ శాంతి పురస్కారం కోసం గాంధీ పేరును సూచించింది.

నామినేషన్ చివరి తేదీకి రెండు రోజుల ముందు గాంధీ హత్య జరిగింది. ఆ సమయానికే నోబెల్ కమిటీకి గాంధీ తరఫున ఐదు సిఫార్సులు అందాయి.

అప్పుడు మరో సమస్య ఎదురైంది. ఆ సమయంలో మరణానంతరం ఎవరికీ నోబెల్ పురస్కారం ఇచ్చేవారు కాదు. ఇప్పుడు మాత్రం ఇలాంటి ప్రత్యేక పరిస్థితుల్లో నోబెల్ పురస్కారం మరణానంతరం కూడా ఇవ్వవచ్చు.

అప్పుడు కమిటీకి మరో ప్రశ్న కూడా ఎదురవుతుంది. శాంతి పురస్కారం నగదు ఎవరికి చెల్లించాలి. ఎందుకంటే గాంధీకి అప్పుడు ఎలాంటి ట్రస్టుగానీ, సంఘం గానీ లేదు. ఆయనకంటూ ఎలాంటి ఆస్తులు కూడా లేవు. దీనికి సంబంధించి ఆయన ఎలాంటి వీలునామా కూడా రాయలేదు.

ఈ అంశంలో పరిష్కరించలేనంతగా ఎలాంటి న్యాయపరమైన చిక్కులూ లేవు. కానీ ఎలాంటి గందరగోళంలో పడడం నోబెల్ కమిటీకి ఇష్టం లేకుండాపోయింది. అలాంటి పరిస్థితుల్లోనే 1948 నోబెల్ శాంతి పురస్కారం ఎవరికీ అందకుండా పోయింది.

చేజారిన...


నోవాక్ జొకోవిచ్

ఆస్ట్రేలియన్ ఓపెన్ టైటిల్‌ను జొకోవిచ్ సాధించడం ఇది తొమ్మిదో సారి. అలాగే, అతడు సాధించిన 18వ గ్రాండ్ స్లామ్ టైటిల్ కూడా. ఇప్పటి వరకు అత్యధికంగా గ్రాండ్ స్లామ్ టైటిల్స్ సాధించిన రికార్డు నాదల్, ఫెదరర్ పేరిట ఉంది. ఇప్పటి వరకు ఈ ఇద్దరూ చెరో 20 గ్రాండ్ స్లామ్ సింగిల్స్ ట్రోఫీలు సాధించారు.

కరోనా మహమ్మారి కారణంగా మ్యాచ్ చూసేందుకు చాలా తక్కువ మంది ప్రేక్షకులు మైదానానికి వస్తున్నారు. ఈ ఫైనల్ మ్యాచ్ వీక్షించేందుకు మెల్బోర్న్‌లోని స్టేడియానికి ఏడున్నర వేల మంది ప్రేక్షకులు వచ్చారు.

బర్డ్ ఫ్లూ: మనుషుల్లో తొలి హెచ్5ఎన్8 బర్డ్ ఫ్లూ కేసును గుర్తించిన రష్యా

బర్డ్ ఫ్లూ వైరస్ హెచ్5ఎన్8 మనుషులకు సోకిన తొలి కేసును రష్యా గుర్తించింది. ఇది పౌల్ట్రీ (పెంపుడు కోళ్లు వంటి పక్షులు) నుంచి మనుషులకు సోకింది.

దేశంలోని దక్షిణ ప్రాంతంలో గల ఒక పౌల్ట్రీ ప్లాంట్‌లో గత డిసెంబర్‌లో బర్డ్ ఫ్లూ వ్యాపించిందని.. అందులో పని చేసే ఏడుగురు కార్మికులకు ఈ బర్డ్ ఫ్లూ సోకిందని అధికారులు చెప్పారు.

''ఆ ఏడుగురూ ఇప్పుడు ఆరోగ్యంగానే ఉన్నారు'' అని రష్యా వినియోగదారుల ఆరోగ్య పర్యవేక్షణ సంస్థ అధినేత అన్నా పొపోవా తెలి... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

పారు.

ఈ వైరస్ వ్యాప్తిని నిరోధించటానికి వేగంగా తగిన చర్యలు చేపట్టినట్లు ఆమె చెప్పారు. ఈ వ్యాధి మనుషుల నుంచి మనుషులకు వ్యాపిస్తున్న సంకేతాలు లేవన్నారు. ఈ బర్డ్ ఫ్లూ కేసుల గురించి ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థకు నివేదించామని తెలిపారు.

రష్యాకు చెందిన వెక్టార్ లేబరేటరీ.. బర్డ్ ఫ్లూ సోకిన కార్మికుల నుంచి సేకరించిన వైరస్ జన్యు పదార్థాన్ని విజయవంతంగా వేరు చేసిందని అన్నా పొపోవా వెల్లడించారు. ఇది అతి ముఖ్యమైన శాస్త్రీయ ఆవిష్కరణగా అభివర్ణించారు.

''ఈ వైరస్ మనుషుల నుంచి మనుషులకు వ్యాపించే సామర్థ్యాన్ని ఇంకా సంతరించుకోలేదు. ఈ మ్యుటేషన్లను గుర్తించటం.. మున్ముందు రాగల మ్యుటేషన్లను తగినవిధంగా ఎదుర్కోవటానికి, సమయానికి ప్రతిస్పందించటానికి మనందరికీ, ప్రపంచం మొత్తానికీ తగిన సమయాన్ని అందిస్తుంది'' అని ఆమె వివరించారు.

ఈ వైరస్ సోకితే గుర్తించటానికి అవసరమైన పరీక్షా వ్యవస్థలను తయారు చేయటంపై రష్యా శాస్త్రవేత్తలు ఇప్పుడు కృషి మొదలు పెట్టగలరని పేర్కొన్నారు.

బర్డ్ ఫ్లూ ఇతర రకాలు అప్పుడప్పుడు మనుషులకు సోకుతుంటాయి. మరణాలకు కూడా దారితీశాయి. అయితే.. హెచ్5ఎన్8 రకం మనుషులకు సోకినట్లు గుర్తించటం ఇదే తొలిసారి.

అమెరికాలో డెన్వర్ నుంచి బయలుదేరిన విమానంలో మంటలు

యునైటెడ్ ఎయిర్‌లైన్స్ యూఏ328 విమానం కుడి వైపు ఇంజన్లో మంటలు

అమెరికాలోని డెన్వర్ విమానాశ్రయం నుంచి హోనోలులుకు బయలుదేరిన బోయింగ్ జెట్ విమానం గాల్లోకి ఎగరగానే ప్రమాదానికి గురైంది.

విమానం కుడివైపు ఇంజన్ చెడిపోవడంతో ఈ ప్రమాదం జరిగిందని ఫెడరల్ ఏవియేషన్ అడ్మినిస్ట్రేషన్ (ఎఫ్ఏఏ) తెలిపింది. ఇంజన్ కేసింగ్ శకలాలు డెన్వర్‌లోని ఒక ఇంటి గార్డెన్‌లో పడ్డాయని బ్రూమ్‌ఫీల్డ్ పోలీసులు ఫోటోలు పోస్ట్ చేశారు.

యునైటెడ్ ఎయిర్‌లైన్స్‌కు చెందిన ఫ్లయిట్-328 బోయింగ్777 విమానం 231 మంది ప్రయాణికులు, 10 మంది సిబ్బందితో డెన్వర్ ఎయిర్‌పోర్ట్ నుంచి టేకాఫ్ తీసుకున్న వెంటనే ఈ ప్రమాదం జరిగింది.

ఈ ప్రమాదంలో ప్రయాణికులు ఎవరూ గాయపడలేదు. టేకాఫ్ తీసుకున్న కాసేపటికి విమానంలో పేలుడు శబ్దం వినిపించిందని ప్రయాణికులు చెప్పారు.

"విమానం భయంకరంగా ఊగింది. అది పైకి వెళ్లకుండా కిందకు పడిపోవడం మొదలైంది" అని డేవిడ్ డెలూసియా అనే ప్రయాణికుడు చెప్పారు. "నేను, నా భార్య ఐడీ కార్డులను జేబులో పెట్టుకున్నాం. ఏమైనా జరిగితే మమ్మల్ని గుర్తించడానికి వీలుంటుందని అలా చేశాం" అని కూడా ఆయన అన్నారు.

ఆన్‌లైన్లో పోస్ట్ చేసిన ఫోటోల్లో ఇంజన్ నుంచి పొగ...