భారతదేశంలో సర్వసాధారణంగా పరిచయాలు ఇలాగే ప్రారంభమవుతాయి. ఈ రెండో ప్రశ్నకు నా సమాధానం.. భారతదేశపు మొదటి ప్రధాని నెహ్రూ, బాలీవుడ్ లెజెండ్ అమితాబ్ బచ్చన్‌లకు చెందిన అలహాబాద్ అని గర్వంగా చెప్పుకునేవాణ్ని.

కానీ, ఇక మీదట అలా చెప్పుకోవడం సాధ్యం కాదు. ఎందుకంటే, అలహాబాద్ పేరును ప్రయాగ్‌రాజ్‌గా మార్చేశారు.

అలహాబాద్ బీజేపీ పాలిత ఉత్తర ప్రదేశ్‌లో ఉంది. హిందువుల ప్రముఖ తీర్థయాత్రా స్థలంగా దాని పేరును పునరుద్ధరించేందుకే ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నట్లు యూపీ ప్రభుత్వం వెల్లడించింది.

435 ఏళ్ల క్రితం ఒక ముస్లిం పాలకుడు ఈ నగరానికి ఆ పేరు పెట్టాడన్న కారణంతో బీజేపీ పాలకులు దాని పేరును మార్చారు.

వేలాది మంది సాధువులు కుంభమేళాలో పాల్గొంటారు

అలహాబాద్ - రాజకీయ, సాంస్కృతిక కేంద్రం

నిజమే. 16, 17వ శతాబ్దాలలో భారతదేశం, పాకిస్తాన్‌లలో చాలా భాగాన్ని ఏలిన మొఘల్ పాలకుడు అక్బర్ అలహాబాద్‌కు ఆ పేరు పెట్టారు. మొఘల్ సామ్రాజ్యంలో అది పాలనకు, మిలటరీ, సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలకు కేంద్రంగా ఉండేది.

బ్రిటిష్ పాలనలో కూడా ఆ పరంపర కొనసాగింది. 1947లో దేశానికి స్వాతంత్ర్యం వచ్చాక కూడా అలహాబాద్ ఉత్తర భారతదేశంలోని ప్రధానమైన రాజకీయ, సాంస్... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

కృతిక కేంద్రంగా ఉంది.

హిందూ మతంలో అలహాబాద్‌కు చాలా ఉన్నతస్థానం ఉంది. ప్రతి 12 ఏళ్లకు ఒకసారి అక్కడ గంగ, యమున సంగమ ప్రాంతంలో కుంభమేళా జరుగుతుంది. లక్షలాది మంది భక్తులు పాల్గొనే ఈ కుంభమేళా ప్రపంచంలోనే అతి పెద్ద భక్తుల సమూహం అని పేర్కొంటారు.

కుంభమేళా సందర్భంగా భక్తులను ఆహ్వానించడానికి ఇక్కడికి అన్ని మతాలకు చెందిన వారు వస్తారు. ఉచిత భోజనాన్ని అందించడం కోసం ఇక్కడ వందలాది శిబిరాలు ఏర్పాటవుతాయి.

హిందువులు, ముస్లింలు, క్రైస్తవులు అలహాబాద్ చరిత్రను సమానంగా పంచుకుంటారు.

అలహాబాద్‌లోని ప్రతి మూలకు ఒక చరిత్ర ఉంది.

అలహాబాద్‌లో గంగ, యమున కలుస్తాయి

మరి ఇప్పుడు పేరును మార్చడం ఎందుకు?

''అవి రాజకీయాలు'' అన్నారు అలహాబాద్ యూనివర్సిటీలో చరిత్రను బోధించే హేరంభ్ చతుర్వేది. ''2019లో సాధారణ ఎన్నికలు వస్తున్నాయి. నగరంలో మెజారిటీగా ఉన్న హిందువులను సంతృప్తి పరిచేందుకే ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నట్లు కనిపిస్తుంది.''

ఇలాంటి నిర్ణయం తీసుకోవడం ఇది మొదటిసారి కాదు.

ఇటీవల ప్రభుత్వం చరిత్రాత్మక బ్రిటిష్ కాలం నాటి రైల్వే స్టేషన్ మొఘల్ సరాయ్‌కు బీజేపీ సైద్ధాంతిక మార్గదర్శకుడు దీనదయాల్ ఉపాధ్యాయ అని పేరు పెట్టింది.

ముస్లిం పేర్లతో ఉన్న నగరాలు, పట్టణాల పేర్లను మార్చాలన్న బీజేపీ విధానంలో భాగంగానే అలహాబాద్ పేరును మార్చారని చాలా మంది భావిస్తున్నారు.

జవహర్ లాల్ నెహ్రూ

బీజేపీ మాత్రం అలహాబాద్ పేరు మార్చడం వెనుక ఎలాంటి రాజకీయాలూ లేవని, నిజానికి ఈ నగరం పేరు ప్రయాగరాజే అని అంటోంది. ప్రయాగరాజ్ పేరును అక్బరే 1583లో అలహాబాద్‌గా (అల్లా నివసించే ప్రదేశం) మార్చాడని, అందువల్ల తాము దాన్ని సరిదిద్దడానికి ప్రయత్నిస్తున్నామని చెబుతోంది.

అయితే ప్రయాగరాజ్ అనేది ఎన్నడూ ఒక నగరంగా లేదని అలహాబాద్ యూనివర్సిటీ మాజీ ఛాన్స్‌లర్ ప్రొఫెసర్ ఎన్‌ఆర్ ఫారూఖీ స్పష్టం చేశారు.

''ప్రయాగ్‌ను కొన్ని పుస్తకాలలో ఝాన్సీ ప్రయాగ్‌గా పేర్కొన్నారు. అది ఒక సుప్రసిద్ధ పుణ్యస్థలం. అనేక హిందూ గ్రంథాలలో కూడా దాని గురించి పేర్కొన్నారు. కానీ అది ఎన్నడూ ఒక నగరం కాదు'' అని ఫారూఖీ తెలిపారు.

ఖుస్రో బాగ్‌లో అనేక మంది మొఘల్ ప్రముఖులను సమాధి చేశారు

ఇలాహాబాస్ నుంచి ప్రయాగరాజ్ వరకు

అక్బర్ 1574లో ఒక నగరానికి పునాది వేసి, దానికి ఇలాహాబాస్ అని పేరు పెట్టారు. అక్కడే ఒక పెద్ద కోటను నిర్మించి దానిని ఉత్తర భారతదేశంలో పాలనా నిర్వహణ, మిలటరీ కేంద్రంగా ఉపయోగించుకున్నారు.

ఆ తర్వాత వచ్చిన మొఘల్ పాలకులు...


భారతదేశంలో సుమారు 9000 బ్లాక్ ఫంగస్ ఇన్ఫెక్షన్ కేసులు

అరుదుగా వచ్చే ఈ మ్యూకోర్‌మైకోసిస్ ఇన్ఫెక్షన్ సోకిన వారిలో 50 శాతం మంది మరణిస్తున్నారు.

ఇన్పెక్షన్ సోకిన కంటిని తొలగించడం ద్వారా కొంత మంది మాత్రం ప్రాణాలతో బయటపడుతున్నారు.

కానీ, ఇటీవల కాలంలో కోవిడ్ బారిన పడినవారు, కోవిడ్ బారిన పడి కోలుకుంటున్న కొన్ని వేల మందిలో ఈ ఇన్ఫెక్షన్ కనిపిస్తోంది.

తీవ్ర లక్షణాలతో కోవిడ్ బారిన పడినవారికి చికిత్సలో భాగంగా ఇచ్చిన స్టెరాయిడ్ల కారణంగా ఈ ఇన్‌ఫెక్షన్ సోకుతోందని డాక్టర్లు అంటున్నారు.. ముఖ్యంగా మధుమేహం ఉన్నవారికి ఎక్కువ ముప్పు ఉంటోంది.

కోవిడ్ నుంచి కోలుకున్న 12-18 రోజుల్లో ఈ ఇన్ఫెక్షన్ సోకుతోందని డాక్టర్లు బీబీసీకి చెప్పారు.

నమోదయిన కేసుల్లో సగం మహారాష్ట్ర, గుజరాత్ రాష్ట్రాల నుంచే ఉన్నాయి. కనీసం 15 రాష్ట్రాల్లో 800 నుంచి 900 మధ్య కేసులు నమోదయ్యాయి.

ఈ కేసులు పెరుగుతుండటంతో ఈ ఇన్ఫెక్షన్ ను మహమ్మారిగా ప్రకటించమని కేంద్ర ఆరోగ్య శాఖ 29 రాష్ట్రాలను కోరింది.

ఈ ఇన్ఫెక్షన్ బారిన పడే వారికి చికిత్స చేసేందుకు కొత్తగా తెరిచిన ఆసుపత్రుల్లో వార్డులు కూడా వేగంగా నిండిపోతున్నాయని డాక్టర్లు చెప్పారు.

మ్... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

యూకోర్‌మైకోసిస్ మట్టిలో, మొక్కల్లో, ఎరువులో, కుళ్లిపోయిన పళ్ళు, కాయగూరల్లో కూడా ఉంటుంది.

గత వారం ఇండోర్‌లోని 1100 పడకలు ఉన్న మహారాజా యశ్వంత్ రావు ఆస్పత్రిలో ఈ ఇన్ఫెక్షన్‌తో బాధపడుతున్న రోగులు 8 మంది ఉండగా శనివారం సాయంత్రానికి వారి సంఖ్య 185 మందికి పెరిగింది.

"వీరిలో 80 శాతం మందికి వెంటనే శస్త్ర చికిత్స చేయాల్సిన అవసరం ఉంది" అని ఆస్పత్రిలో  మెడిసిన్ విభాగపు అధిపతి డాక్టర్ విపి పాండే బీబీసీకి చెప్పారు.

బ్లాక్ ఫంగస్ సోకిన వారికి చికిత్స చేసేందుకు ఆస్పత్రిలో 200 పడకలతో 11 వార్డులను ఏర్పాటు చేసినట్లు ఆయన చెప్పారు.

"ఈ ఇన్ఫెక్షన్ తో వచ్చే వారి సంఖ్య పెరుగుతుందని కచ్చితంగా ఊహించలేదు. ఏడాదికి ఇలాంటి కేసులు ఒకటో, రెండో వచ్చేవి" అని అన్నారు.

ఒక్క ఇండోర్‌లోనే బ్లాక్ ఫంగస్ సోకిన రోగులు కనీసం 400 మంది ఉంటారని ఆయన అన్నారు.

"బ్లాక్ ఫంగస్ ఇన్ఫెక్షన్, కోవిడ్ 19 కంటే కూడా పెద్ద సవాలుగా మారింది. ఈ ఇన్ఫెక్షన్ సోకిన రోగులకు సమయానికి చికిత్స చేయకపోతే, మరణాల రేటు 94 శాతానికి పెరిగే ప్రమాదం ఉంది. దీనికయ్యే ఖర్చు చాలా ఎక్కువ. మందుల కొరత కూడా ఉంది" అని డాక్టర్ పాండే అన్నారు.

మ్యూకోర్‌మైకోసిస్ సోకిన రోగులకు ప్రతి రోజూ 8 వారాల వరకు 'యాంఫోటెరిసిన్-బీ' యాంటీ ఫంగల్ ఇంజక్షన్ ఇవ్వాలని డాక్టర్లు చెబుతున్నారు.

ఈ మందులు సాధారణ యాంఫోటెరిసిన్-బీ  డీఆక్సీకోలేట్, లైపోసోమల్ ఆంఫోటెరిసిన్ అనే రెండు రూపాల్లో లభిస్తున్నాయి.

నగరంలోని నాలుగు ఆస్పత్రుల్లో  201 మంది రోగుల సమాచారాన్ని సేకరించినట్లు డాక్టర్ పాండే చెప్పారు.

ఇందులో ఎక్కువగా కోవిడ్ 19 నుంచి కోలుకున్న పురుషులు ఉన్నారు. వాళ్లలో చాలా మందికి కోవిడ్ చికిత్సలో భాగంగా స్టెరాయిడ్లతో వైద్యం అందించారు. వారందరికీ మధుమేహం ఉంది.

బ్లాక్ ఫంగస్ ఇన్ఫెక్షన్ సోకిన మరో 100 మంది రోగులపై జరిగిన మరో అధ్యయనంలో కూడా 79 మంది పురుషులు ఉండగా, అందులో 83 మంది మధుమేహంతో బాధపడుతున్నవారేనని తెలిసింది.

ముంబయిలోని రెండు ఆస్పత్రుల్లో ఉన్న 45 మందిపై చేసిన మరో అధ్యయనంలో కూడా ఈ ఇన్ఫెక్షన్ సోకిన వారందరికీ మధుమేహం ఉన్నట్లు తెలిసింది. వారందరికీ రక్తంలో చక్కెర  స్థాయిలు చాలా ఎక్కువగా ఉన్నట్లు గుర్తించారు.

"మ్యూకోర్‌మైకోసిస్ సోకిన రోగులందరికీ మధుమేహం సాధారణ స్థాయిలో లేదు" అని ఇన్ఫెక్షన్ సోకిన రోగులకు చికిత్స చేసిన కంటి వైద్య నిపుణుడు డాక్టర్ అక్షయ్ నాయర్ బీబీసీకి చెప్పారు.

మ్యూకోర్‌మైకోసిస్ అంటే...


భారతదేశంలోని 17 రాష్ట్రాల్లో 1,023 కరోనావైరస్ కేసులకు తబ్లీగీ జమాత్‌తో సంబంధాలున్నయని చెబుతున్నారు.

దేశ రాజధాని దిల్లీలో నిర్వహిస్తున్న ఆ కార్యక్రమాన్ని ముగించాల్సిందిగా రెండుసార్లు నోటీసులు జారీ చేసినప్పటికీ,  ముహమ్మద్ సాద్ వాటిని పట్టించుకోలేదని పోలీసులు చెబుతున్నారు. దేశంలోని 17 రాష్ట్రాలలో నమోదైన 1023 కరోనావైరస్ పాజిటివ్ కేసులకు నిజాముద్దీన్ కార్యక్రమంతో సంబంధాలు ఉన్నట్లు అధికారులు చెప్పారు. ఈ కార్యక్రమానికి వచ్చిన విదేశీయుల ద్వారా వైరస్ మిగతా వారికి సోకిందని భావిస్తున్నారు.

అయితే, ముహమ్మద్ సాద్, ఆయన ఆధ్వర్యంలోని తబ్లీగీ జమాత్ ఆ ఆరోపణలను తొసిపుచ్చారు.

శిక్షార్హమైన హత్యా నేరానికి పాల్పడ్డారనే అభియోగాలతో ఆయన పై కేసు నమోదు చేశామని దిల్లీ పోలీసులు తెలిపారు. అంటే, సాద్‌కు ఈ కేసులో బెయిల్ కోసం ఆయన దరఖాస్తు చేసుకునేందుకు వీలుండదు.

ఆయన స్వీయ నిర్బంధం (ఐసోలేషన్)లో ఉన్న సమయంలో ఆయనపై ఈ అభియోగాలు నమోదయ్యాయి.

దిల్లీలోని నిజాముద్దీన్ ప్రాంతంలో తబ్లీగీ జమాత్ సామూహిక కార్యక్రమం మార్చి 3న మొదలైందని, భారతదేశంలో మార్చి 24న లాక్‌డౌన్ విధించిన తరువాత కూడా కొనసాగిందని పోలీసులు అంటున్నారు.

అయి... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

తే, మార్చి 22న జనతా కర్ఫ్యూ పాటించాలని ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ ప్రకటించిన వెంటనే, ముహమ్మద్ సాద్ ఆ కార్యక్రమాన్ని సస్పెండ్ చేశారని, అందరూ ఆ ప్రాంతం నుంచి వెళ్లిపోవాలని చెప్పారని తబ్లిగీ జమాత్ సంస్థ అంటోంది.

చాలా మంది వెళ్లిపోయారని, ఆ తర్వాత రోజు నుంచి రాష్ట్రాల సరిహద్దులు మూసివేయడంతో మిగతావారు అక్కడే ఉండిపోయారని, ఆ తర్వాత రెండు రోజులకు దేశవ్యాప్తంగా లాక్‌డౌన్ విధించి, బస్సులు, రైళ్లను రద్దు చేయడంతో వారు వెళ్ళలేకపోయారని ఆ సంస్థ చెబుతోంది.

ఆ మసీదు ప్రాంగణంలో వందల మంది ఉండేందుకు వసతి గదులు ఉన్నాయి.

అన్ని విషయాలనూ పోలీసులకు తెలియజేశామని, మసీదు పరిసరాలను పరిశీలించేందుకు వచ్చిన వైద్య అధికారులకు సహకరించామని నిర్వాహకులు చెబుతున్నారు.

కరోనావైరస్ హెల్ప్‌లైన్ నంబర్లు: కేంద్ర ప్రభుత్వం - 01123978046, ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ - 104

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


భారతదేశంలోని అతి పెద్ద అణు విద్యుత్ ప్లాంట్ అయిన.. తమిళనాడులోని కూడంకుళం అణు విద్యుత్ ప్లాంటు మీద సైబర్ దాడి జరిగిందన్న వార్తలు గత నెలలో పతాక శీర్షికలకు ఎక్కాయి.

ఈ ఉదంతంతో.. భారతదేశ ''సైబర్ సంసిద్ధత'' ఎంత సమర్థవంతంగా ఉందనే దాని మీద చర్చ మొదలైంది. హానికరమైన డిజటల్ దాడుల నుంచి దేశం తన కీలకమైన మౌలిక సదుపాయాలను సంరక్షించుకోగలదా అనే ప్రశ్నలూ తలెత్తాయి.

కానీ.. అంతకన్నా పెద్ద సమస్య ఒకటుంది. అది కోట్లాది మంది భారతీయులను ప్రభావితం చేస్తోంది. అదే.. డెబిట్ కార్డ్ హ్యాకింగ్ వంటి అనేక రకాల ఆర్థిక మోసాలు.

కేవలం గత నెలలోనే.. 12 లక్షల డెబిట్ కార్డుల వివరాలు ఆన్‌లైన్‌లో లభ్యమవటం గురించి దర్యాప్తు చేసే పనిని సింగపూర్‌కు చెందిన 'గ్రూప్-ఐబీ' అనే సైబర్ భద్రత సంస్థకు అప్పగించింది భారత రిజర్వు బ్యాంకు.

ఇక గతేడాది పుణేలోని కాస్మోస్ బ్యాంక్‌కు చెందిన డాటా సప్లయర్ల మీద సైబర్ దాడి చేసిన హ్యకర్లు 90 కోట్ల రూపాయలు కొల్లగొట్టారు.

భారతదేశం ఎందుకు ఇంత బలహీనంగా ఉంది?

''భారతదేశపు ఆర్థిక వ్యవస్థలు చాలా బలహీనంగా ఉన్నాయి.. కారణం మనం లావాదేవీల కోసం స్విఫ్ట్ వంటి అంతర్జాతీయ బ్యాంకింగ్ నెట్‌వర్క్‌లనే ఇప్పటికీ వా... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

డుతున్నాం. ఈ ఇంటర్నేషనల్ గేట్‌వేలు.. దాడులకు వీలుకల్పించే.. తెరిచిన తలుపుల వంటివి'' అని బీబీసీతో చెప్పారు అరుణ్ కుమార్. ఆయన అబ్జర్వర్ రీసెర్చ్ ఫౌండేషన్‌లో సైబర్ విభాగానికి సారథ్యం వహిస్తున్నారు.

సిమాన్‌టెక్ అనే సైబర్ భద్రత సంస్థ తన నివేదికలో.. ప్రపంచంలో ఫిషింగ్, మాల్‌వేర్ దాడులు అత్యధికంగా ఉన్న దేశాల్లో భారతదేశం అగ్రస్థాయి మూడు దేశాల్లో ఉందని పేర్కొంది.

భారతదేశపు డిజిటల్ జనాభా సంఖ్య తక్కువే అయినా.. ఫ్రాన్స్ దేశపు జనాభాతో సమానమైన సంఖ్యలో భారతదేశ ప్రజలు ప్రతి ఏటా కొత్తగా ఇంటర్నెట్‌కు అనుసంధానమవుతున్నారు. కానీ.. ఇలాంటి కొత్త వినియోగదారులు సైతం డిజిటల్ చెల్లింపులు జరపక తప్పని పరిస్థితులు ఉండటం చాలా ఆందోళనకరం.

ఉదాహరణకు.. 2016 నవంబర్‌లో ప్రభుత్వం అకస్మాత్తుగా పెద్ద నోట్లను రద్దు చేసినపుడు.. డిజిటల్ చెల్లింపులు ప్రత్యామ్నాయం అంటూ ప్రధానమంత్రి నరేంద్రమోదీ భారీగా ప్రచారం చేసి ప్రోత్సహించారు.

అప్పటి నుంచీ స్వదేశీ (పేటీఎం), అంతర్జాతీయ (గూగుల్) చెల్లింపుల వేదికలు భారతదేశంలో ఓ భారీ పరిశ్రమగా మారాయి.

ఇండియాలో 2023 నాటికి మొబైల్ చెల్లింపులు లక్ష కోట్ల డాలర్ల మార్కెట్ అవుతుందని క్రెడిట్ సూసీ నివేదిక అంచనా వేసింది. క్రెడిట్, డెబిట్ కార్డ్ చెల్లింపులు కూడా ప్రజాదరణ పొందాయి. ప్రస్తుతం దేశంలో 90 కోట్ల కార్డులు పనిచేస్తున్నాయి.

''భారతదేశంలో ఇంటర్నెట్‌లోకి కొత్తగా ప్రవేశించిన వారిలో చాలా మంది - 30 కోట్ల మందికి పైగా - మధ్య, దిగువ తరగతులకు చెందినవారు. వారి డిజిటల్ అక్షరాస్యత చాలా తక్కువగా ఉంటుంది. చాలా మంది వేరే రాష్ట్రాలకు వచ్చి, తమకు తెలియని భాష ఉన్న ప్రాంతంలో పనిచేస్తున్న వలస కార్మికులు. కాబట్టి వారు మోసపోవటం సులభం'' అని సాంకేతిక నిపుణుడు ప్రశాంతో రాయ్ బీబీసీతో పేర్కొన్నారు.

''రెండో విషయం ఏమిటంటే.. ఇటువంటి మోసాలను బ్యాంకులు రిపోర్ట్ చయటం చాలా అరుదు. అంటే.. కొన్నిసార్లు అసలు ఏం జరిగిందనేది కూడా వినియోదారులకు తెలియదు'' అని చెప్పారు.

ఎటువంటి మోసాలు జరుగుతున్నాయి?

భారతదేశంలో ఆర్థిక మోసాలు చాలా రూపాల్లో ఉన్నాయి. హ్యాకర్లు.. ఏటీఎంలలో స్కిమ్మర్లు, కీబోర్డు కెమెరాలు అమర్చుతారు. వాటిద్వారా వినియోగదారుల కార్డు వివరాలను అవి గ్రహిస్తాయి. అలాగే.. ప్రజలకు ఫోన్ చేసి వారి వివరాలు వారే వెల్లడించేలా మోసం చేస్తుంటారు.

డిజిటల్ లావాదేవీల రేఖలు అస్పష్టంగా, గందరగోళంగా ఉండటం సమస్య. వాస్తవ ప్రపంచంలో ఇచ్చేవారు, తీసుకునేవారి మధ్య...


భారతదేశంలోనే కాకుండా ప్రపంచవ్యాప్తంగా నిమ్మ జాతికి చెందిన పండ్లు విరివిగా లభిస్తున్నాయి.

గ్రామీణ భారతంలో ఇంటి పెరట్లో నిమ్మచెట్టు ఉండటం సర్వసాధారణం.

తియ్యని నారింజ నుంచి చేదు నిమ్మకాయల వరకు అన్నింటినీ సిట్రస్ పండ్లగానే భావిస్తారు.

నిమ్మకాయల్లో కూడా ఎన్నో జాతులు, ఉప జాతులు ఉన్నాయి.

ఇంతకీ నిమ్మకాయ మొదట ఎక్కడ పుట్టింది?

అది ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఎలా విస్తరించింది? ఈ విషయాలపై అమెరికా, స్పెయిన్‌కు చెందిన శాస్త్రవేత్తలు నిమ్మకాయ జీనోమ్‌లను అధ్యయనం చేశారు.

ఇందుకోసం నిమ్మ జాతికి చెందిన 50 రకాల పుల్లని పండ్లపై పరిశోధన చేశారు.

చైనా నుంచి మొదలుకొని స్పెయిన్‌లోని సెవిల్ నారింజ పండ్ల వరకు అన్నింటి జినోమ్‌లను క్షుణ్నంగా అధ్యయనం చేశారు.

వీరి పరిశోధనలో అనేక ఆసక్తికర అంశాలు బయటపడ్డాయి.

పుల్లని పండ్లకు హిమాలయాలే పుట్టినిల్లు

'నిమ్మ జాతికి చెందిన పుల్లని పండ్లకు భారతదేశంలోని హిమాలయాలే పుట్టినిల్లు' అని శాస్త్రవేత్తలు తేల్చారు.

లక్షల సంవత్సరాల క్రితమే హిమాలయాల్లో ఇవి ఉన్నాయని చెప్పారు.

సిట్రస్ పండ్ల డీఎన్‌ఏ ఆధారంగా ఆగ్నేయ హిమాలయ పర్వతపాదాల వద్ద ఇవి ఎక్కువగా ఉన్నట్లు తేలిందని వివరించారు. ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

తూర్పు అస్సోం, ఉత్తర మయన్మార్, పశ్చిమ యూనాన్ ప్రాంతాల్లో ఇవి ఎక్కువగా ఉండేవని తెలిపారు.

నిమ్మకాయ జాతికి చెందిన పుల్లని పండ్లు పూర్వకాలం తడి వాతావరణంలో ఎక్కువగా పెరిగేవట.

పుల్లనిమ్మకాయలు ఆసియా నుంచి వచ్చాయి

మిలియన్ సంవత్సరాల క్రితం సిట్రస్ పండ్లలో జీవపరిణామం

కానీ సుమారు 25 నుంచి 10 మిలియన్ సంవత్సరాల క్రితం వాతావరణ మార్పులతో సిట్రస్ పండ్లలో ఒక్కసారిగా జీవపరిణామం సంభవించిందని శాస్త్రవేత్తలు భావిస్తున్నారు.

తక్కువ వర్షపాతం, పొడి వాతావరణం కారణంగా ఇవి హిమాలయ ప్రాంతం నుంచి ఇతర ప్రాంతాలకు విస్తరించాయని చెబుతున్నారు.

అదే సమయంలో రేడియేషన్ కారణంగా తడి వాతావరణం నుంచి పొడి వాతావరణంలోనూ పెరిగేలా ఈ చెట్లు మార్పు చెందాయని అంచనా వేస్తున్నారు.

క్రమంగా అవి ఆగ్నేయాసియాకు, అక్కడి నుంచి ప్రపంచవ్యాప్తంగా విస్తరించాయని శాస్త్రవేత్తలు తెలిపారు.

ప్రస్తుతం పెరట్లో, కిచెన్ టేబుళ్ల మీద కూడా పెంచుకునేలా నిమ్మచెట్లను అభివృద్ధి చేశారని వారు వివరించారు.

సిట్రస్ చెట్లు ఎక్కడి నుంచి వచ్చాయో తెలుసుకునేందుకు శాస్త్రవేత్తలు 50 రకాల పుల్లని పండ్లపై పరిశోధన చేశారు.

ఈ పరిశోధన వివరాలతో ఒక సమగ్ర కథనం  'నేచర్ జర్నల్'లో ప్రచురించారు.

ప్రస్తుత నారింజ, నిమ్మకాయలు లక్షల సంవత్సరాల జీవ పరిణామం ఫలితమేనని తేల్చారు. శతాబ్దాలుగా మానవుడు చేస్తున్న మొక్కల పెంపకం కూడా దీనికి ఒక కారణమని అన్నారు.

అయితే, వాటి చరిత్రకు సంబంధించిన ఖచ్చితమైన వివరాలు మాత్రం ఇప్పటి వరకు లభించలేదు.

కొత్త వంగడాల సృష్టికి అవకాశం

తెగుళ్లను తట్టుకుని నిలబడిన సిట్రస్ పండ్ల జెనెటిక్ పటాలను పరిశోధించడం ద్వారా కొత్త వంగడాలను సృష్టించేందుకు శాస్త్రవేత్తలకు అవకాశం కలుగుతుందని భావిస్తున్నారు.

'సిట్రస్ పండ్ల వైవిధ్యం, జన్యు సంబంధాలను అర్థం చేసుకోవడం కొత్త సిట్రస్ పండ్ల ఉత్పత్తిలో తొలి అడుగు' అని అమెరికా డిపార్ట్‌మెంట్ ఆఫ్ ఎనర్జీ, జాయింట్ జీనోమ్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ పరిశోధకుడు ఆల్బర్ట్ వూ అన్నారు.

సిట్రస్ పండ్లపై మరిన్ని పరిశోధనలు చేసే దిశగా ఈ అధ్యయనం దోహదపడుతుందని క్యూ పట్టణంలోని రాయల్ బొటానికల్ గార్డెన్స్ జోడ్రెల్ లాబోరేటరీ పరిశోధకులు డాక్టర్ ఇలియా లీచ్ అన్నారు.

ఒక చెట్టు ఎలా పరిణామం చెందింది, ఎలా సరిహద్దులు దాటి, డీఎన్‌ఏలను మార్చుకుంది, కాలక్రమంలో ఎలాంటి  మార్పులు వచ్చాయి అనే వివరాలను ఈ పరిశోధనతో తెలుసుకోవచ్చని ఇలియా లీచ్ చెప్పారు.

అంతేకాదు, వాతావరణ మార్పులు...


భారతదేశానికి మూడువైపులా సముద్రాలున్నాయి. అందువల్ల షిప్ బిల్డింగ్, నేవల్ ఆర్కిటెక్చర్, ఓషనాలజీ, బల్క్ గూడ్స్ (డేంజరస్ గూడ్స్) ట్రాన్స్‌పోర్టేషన్, సముద్ర జలాలకు సంబంధించిన చట్టాలు, సముద్రపు సరిహద్దుల భద్రత, మెరైన్ ఇంజనీరింగ్... ఈ రంగాల్లో నిపుణులైనవారికి కేంద్ర ప్రభుత్వ ఉద్యోగాలు పొందడానికి, మంచి భవిష్యత్ నిర్మించుకోవడానికి అవకాశాలు చాలా ఉన్నాయి.

ఇంజనీరింగ్ అంటే అందరికీ కంప్యూటర్ సైన్స్, ఐటీ, సివిల్, మెకానికల్... ఇవే అనుకుంటారు. అలాగే ఎంబీఏ అంటే హెచ్ఆర్, ఫైనాన్స్, మార్కెటింగ్... అందరికీ ఇవే గుర్తొస్తాయి. కానీ ఇండియన్ మ్యారిటైమ్ యూనివర్శిటీ (ఐఎమ్‌యూ) ఆఫర్ చేసే ప్రత్యేక కోర్సుల గురించి చాలామందికి అవగాహన తక్కువ.

ఇండియన్ మ్యారిటైమ్ యూనివర్శిటీ (ఐఎమ్‌యూ)లో ప్రవేశాలు, కోర్సులు, ప్రవేశ పరీక్షలు, అడ్మిషన్ ప్రక్రియ, ఉద్యోగావకాశాలు... వీటి గురించి ఈ వారం 'గమ్యం'లో వివరిస్తున్నారు Careers360.com డైరెక్టర్ రామలక్ష్మి పేరి. మీ అభిప్రాయాలు, సందేహాలు బీబీసీ న్యూస్ తెలుగు ఫేస్‌బుక్ పేజీలో కామెంట్  పోస్ట్ చేయండి.

#గమ్యం: ఇండియన్ మ్యారిటైమ్ యూనివర్శిటీలో చేరడం ఎలా?

అసలు మెరైన్ ఇంజనీరింగ్ అంటే...

షిప్... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ఎలా తయారవుతుంది? దానిలో ఇమిడి ఉన్న టెక్నాలజీ ఏమిటి? షిప్ ఎలా నడపాలి, ఏయే జాగ్రత్తలు అవసరం? ప్లాట్‌ఫామ్స్ ఎలా నిర్మించాలి? నేవల్ ఆర్కిటెక్చర్ (షిప్ డిజైనింగ్) అంటే ఏమిటి?... ఇలాంటి అంశాలన్నీ మెరైన్ ఇంజనీరింగ్ కిందకు వస్తాయి.

ముంబైలో మూడు, కోల్‌కతాలో రెండు క్యాంపస్‌లు ఉండేవి. వీటన్నింటినీ కలిపి ఇండియన్ మ్యారిటైమ్ యూనివర్శిటీ అనే పేరుతో సమీకృత విద్యాసంస్థను ఏర్పాటు చేశారు. ఆంధ్ర ప్రదేశ్‌లోని విశాఖపట్నంలో ఓ క్యాంపస్, తమిళనాడులోని చెన్నైలో మరో క్యాంపస్ ఉన్నాయి. ఇవి కాకుండా పుణె, ముంబై, పోర్ట్‌బ్లెయిర్ వంటి కొన్ని నగరాల్లో అనుబంధ సంస్థలు మరో 21 ఉన్నాయి.

షిప్ బిల్డింగ్, ఓషనాలజీ, బల్క్ గూడ్స్ ట్రాన్స్‌పోర్టేషన్, సముద్ర జలాలకు సంబంధించిన చట్టాలు, సముద్రపు సరిహద్దుల భద్రత, మెరైన్ ఇంజనీరింగ్... వంటి అంశాలకు సంబంధించిన విద్యనందించే కేంద్రీయ సంస్థ మ్యారిటైమ్ యూనివర్శిటీ. ఐఎమ్‌యూ వివిధ  కోర్సులను మూడు విభాగాల్లో అందిస్తోంది.

1. గ్రాడ్యుయేషన్ - బీటెక్, బీఎస్సీ, బీబీఏ, డిప్లొమా

బీటెక్‌లో మెరైన్ ఇంజనీరింగ్, నేవల్ ఆర్కిటెక్చర్ అండ్ ఓషనాలజీ ఇంజనీరింగ్ వంటివి ఆఫర్ చేస్తున్నారు. అలాగే బీబీఏలో లాజిస్టిక్స్, రీటైల్ అండ్ ఈ-కామర్స్ వంటి కోర్సులను అందిస్తున్నారు. మ్యారిటైమ్ సైన్స్, నాటికల్ సైన్స్, షిప్ బిల్డింగ్ అండ్ రిపెయిర్‌లపై మూడేళ్ల బీఎస్సీ డిగ్రీని అందిస్తున్నారు. సంవత్సరం వ్యవధితో అందించే డిప్లొమా చేసినా బీఎస్సీలో లేటరల్ ఎంట్రీ ద్వారా చేరవచ్చు.

2. పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేషన్ - ఎంటెక్, ఎంఎస్సీ, ఎంబీఏ, పీజీ డిప్లొమా

మెరైన్ ఇంజనీరింగ్ అండ్ మేనేజ్‌మెంట్, నేవల్ ఆర్కిటెక్చర్ అండ్ ఓషన్ ఇంజనీరింగ్, డ్రెడ్జింగ్ అండ్ హార్బర్ ఇంజనీరింగ్‌లో ఎంటెక్; కమర్షియల్ షిప్పింగ్ అండ్ లాజిస్టిక్స్‌లో ఎంఎస్సీ, పోర్ట్ అండ్ షిప్పింగ్ మేనేజ్‌మెంట్, ఇంటర్నేషనల్ ట్రాన్స్‌పోర్టేషన్ అండ్ లాజిస్టిక్స్ మేనేజ్‌మెంట్‌లలో ఎంబీఏ డిగ్రీని ఐఎమ్‌యూ అందిస్తోంది. మెరైన్ ఇంజనీరింగ్‌లో పీజీ డిప్లొమా (పీజీడీఎంఈ) కూడా ఇక్కడ అందుబాటులో ఉంది. దీనికి ప్రతి సంవత్సరం జనవరిలో మాత్రమే ప్రవేశాలు జరుగుతాయి.

3. రిసెర్చ్ - పీహెచ్‌డీ

సంవత్సరానికి రెండుసార్లు నిర్వహించే పరీక్ష ద్వారా దీనిలో ప్రవేశాలు జరుగుతాయి.

అర్హతలేమిటి? అప్లై చేయడం ఎలా? పరీక్ష ఎప్పుడు?

ఏ కోర్సులో చేరాలన్నా ఐఎమ్‌యూ నిర్వహించే ప్రవేశ పరీక్షల్లో అర్హత సాధించాల్సిందే. అన్ని కోర్సులకూ ఒకే రోజు జరుగుతుంది. దీనికి...


భారతీయ క్రికెట్ లెజెండ్ సచిన్ తెందూల్కర్‌ను తలపిస్తోంది షెఫాలీ వర్మ

అయితే, షెఫాలీ వర్మ టీనేజ్ జీవితంలో మాత్రం ఇవి లేవు. ఆమెది వేరే ప్రపంచం.

భారత మహిళల క్రికెట్ జట్టు ఓపెనింగ్ బ్యాట్స్ఉమెన్ అయిన షెఫాలీ వర్మ తన విధ్వంసకర బ్యాటింగ్‌తో ఆస్ట్రేలియాలో జరుగుతున్న మహిళల టీ20 ప్రపంచకప్‌లో మెరుపులు మెరిపించింది. దీంతో భారత జట్టు ఒక్క మ్యాచ్ కూడా ఓడిపోకుండా ఫైనల్స్‌కు చేరింది. గ్రూపు దశలో ఆడిన నాలుగు మ్యాచుల్లోనూ గెలిచిన భారత జట్టు సెమీ ఫైనల్లో ఇంగ్లండ్‌తో తలపడాల్సి ఉండగా వర్షం కారణంగా మ్యాచ్ రద్దయ్యింది. దీంతో గ్రూపు దశలో అజేయంగా నిలిచి, అత్యధిక పాయింట్లు సాధించిన భారత్ నిబంధనల ప్రకారం ఫైనల్ చేరింది.

ఈ టోర్నమెంట్‌లో షెఫాలీ వర్మ నాలుగు మ్యాచుల్లో బ్యాటింగ్ చేసి 161 పరుగులు సాధించింది. అందరికంటే అత్యధికంగా 161 స్ట్రైక్ రేట్ నమోదు చేసింది. అందరికంటే అత్యధిక సిక్సర్లు (9) కొట్టింది. 2019 సెప్టెంబర్ 24వ తేదీన తొలి టీ20 మ్యాచ్ ఆడిన షెఫాలీ వర్మ ఇప్పటి వరకూ 18 ఇన్నింగ్సుల్లో 147 స్ట్రైక్ రేట్‌తో 485 పరుగులు చేసింది. ఇందులో 58 ఫోర్లు, 21 సిక్సర్లు ఉన్నాయి. టీ20 అంతర్జాతీయ క్రికెట్లో 120 కంటే ఎక్కువ పర... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ుగులు చేసిన మహిళల్లో షెఫాలీ వర్మదే అత్యధిక స్ట్రైక్ రేట్.

తన బ్యాటింగ్ స్టైల్‌తో ప్రేక్షకుల్ని, విమర్శకుల్ని ఆకట్టుకున్న షెఫాలీ వర్మ అంతర్జాతీయ క్రికెట్ మండలి (ఐసీసీ) మహిళల టీ20 బ్యాటింగ్ ర్యాంకింగ్స్‌లో మొదటి స్థానాన్ని చేజిక్కించుకుంది.

స్మృతి మంథానతో షెఫాలీ వర్మ

షెఫాలీ వర్మ తన సహజసిద్ధమైన, శక్తివంతమైన బ్యాటింగ్‌తో ఇప్పటి వరకూ భారత మహిళల క్రికెట్ జట్టు ఆణిముత్యంగా భావించిన మరో ఓపెనర్ స్మృతి మంథానను మించిన ప్రతిభ కనబరుస్తోంది.

''మేం మొదట మంథానను చూసినప్పుడు, ఆమెలాగా బంతిని బాదే వాళ్లు మరెవరినీ చూడలేమనిపించింది. కానీ, షెఫాలీ వర్మ వచ్చింది. షెఫాలీని చూసిన తర్వాత మంథాన బ్యాటింగ్ చూస్తే బోరింగ్‌గా ఉంటోంది. షెఫాలీ బంతిని కొట్టే తీరు నమ్మలేనట్లు ఉంటోంది'' అని ఇంగ్లండ్ మహిళల క్రికెట్ జట్టు స్పిన్నర్ అలెక్స్ హార్ట్‌లీ బీబీసీ స్పోర్ట్స్‌తో చెప్పింది.

''మరో రెండేళ్లలో షెఫాలీ మరింత దృఢంగా, మరింత శక్తివంతంగా మారుతుంది, అప్పుడు ఆమెను చూడాలని నాకు చాలా కుతూహలంగా ఉంది. ఆమె ఒక అద్భుతమైన క్రికెటర్ అవుతుంది'' అని హార్ట్‌లీ తెలిపింది.

అయితే, షెఫాలీ వర్మ ఉన్నట్టుండి ఇంత సక్సెస్ కావడం వెనుక సీక్రెట్ ఏంటి? స్వేచ్ఛ తప్ప మరేమీ లేదని ఆమె టీమ్ మేట్ షిఖా పాండే చెప్పింది.

''తనదైన శైలిలో ఆడుకునేందుకు ఆమెకు ఫ్రీ లైసెన్స్ లభించింది. దేశవాళీ క్రికెట్‌లో ఈ పాప భయంలేకుండా క్రికెట్ ఆడుతోంది. దానివల్లే తనకు జాతీయ జట్టులో చోటు లభించింది. అప్పుడు తన వయసు 15 ఏళ్లు'' అని షిఖా తెలిపింది.

''తనశైలి విషయంలో ఎలాంటి మార్పులూ, చేర్పుల్ని మేం కోరుకోలేదు. తనకు పేరుతెచ్చిన శైలిలోనే వెళ్లి ఆడమని మేం లైసెన్స్ ఇచ్చాం.''

''16 ఏళ్ల వయసులో నేను క్రికెటర్ కావడానికి ట్రైనింగ్ కూడా మొదలు పెట్టలేదు. అప్పటికి నేను గల్లీల్లో క్రికెట్ ఆడేదాన్ని. అలాంటిది ఒక 16 ఏళ్ల అమ్మాయి భారతదేశం తరపున క్రికెట్ ఆడుతుండటం అద్భుతంగా ఉంది'' అని షిఖా వివరించింది.

షెఫాలీ వర్మ రాక్ స్టార్ అన్నారు భారతదేశ లెజెండరీ ఓపెనర్ వీరేందర్ సెహ్వాగ్.

ఆమె భయంలేనిదని, ఆమె ఎదుగుతున్నట్టే భారతదేశంలో మహిళల క్రికెట్‌కు ప్రజాదరణ, అభిమానులు, స్పాన్సర్లు కూడా పెరుగుతున్నారని ఆస్ట్రేలియా మాజీ ఫాస్ట్‌బౌలర్ బ్రెట్ లీ అన్నాడు.

భారత మహిళల క్రికెట్ జట్టు మాజీ కెప్టెన్ మిథాలీ రాజ్ 2002వ సంవత్సరంలో టెస్టు క్రికెట్‌లో అత్యధిక పరుగులు చేసిన మహిళగా రికార్డు సాధించింది. అయితే, అప్పట్లో ఆ విషయం పేపర్లో...


భారతీయ బ్యాంకులు ఈ ఏడాది మార్చి వరకూ లక్షా 44 వేల కోట్ల రూపాయలు మునిగిపోయినట్టు ఏజెన్సీ చెబుతోంది.

ఇందులో 83 శాతం డబ్బు ప్రభుత్వ బ్యాంకులకు చెందిందే. ఇది గత ఏడాదితో పోలిస్తే 62 శాతం ఎక్కువ.

బ్యాంకులు మునిగిపోతే, ఆ ప్రభావం సామాన్యులపై ఎలా ఉంటుంది. తెలుసుకోవడానికి బీబీసీ ప్రతినిధి కులదీప్ మిశ్రా ఆర్థిక వ్యవహారాల నిపుణులు అశుతోష్ సిన్హాతో మాట్లాడారు.

ఐసీఆర్ఏ గణాంకాల ప్రకారం బ్యాంకుల ప్రస్తుత పరిస్థితి ఎన్‌పీఏ(నాన్ పెర్ఫామింగ్ ఎసెట్స్) కంటే పెద్ద ప్రమాదంలో పడింది. దీనిని "రైట్ ఆఫ్" అంటారు.

సాధారణంగా చెప్పాలంటే, ఒక బ్యాంకు ఈ ఏడాది మార్చి వరకు రుణాలుగా ఇచ్చిన 1.44 లక్షల కోట్ల రూపాయలు ఇక తిరిగి రావు అని నిర్ణయించడం. అంటే అంత మొత్తానికి ఆ బ్యాంకు మునిగిపోయింది. అదే ఎన్‌పీఏలో డబ్బులు తిరిగి వస్తాయనే ఆశలు పెట్టుకోవచ్చు.

ఈ నష్టాల్లో ప్రభుత్వ బ్యాంకులకు 83 శాతం భాగం ఉంది. ఈ ప్రభావం నేరుగా సామాన్యులపై పడుతుంది. ఎవరైనా ఏదైనా లోన్ తీసుకోడానికి బ్యాంకుకు వెళ్తే, వారికి రుణం దాదాపు దొరకదు. లేదా కష్టంగా దొరుకుతుంది.

ఎందుకంటే ప్రభుత్వ బ్యాంకుల్లో ఇప్పుడు రుణాలు ఇవ్వడానికి అసలు డబ్బులే లేవు.

ఏ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

బ్యాంకు అయినా, అది ఎలాంటి రుణాలు ఇస్తోంది అనేది తెలుసుకోవడం చాలా ముఖ్యం. అంటే మీరు మీ బ్యాంకులో ఒక లక్ష రూపాయలు జమ చేశారని అనుకుందాం. కానీ బ్యాంకు ఆ లక్ష రూపాయలను తన దగ్గర ఉంచుకోదు. అది దాన్ని అప్పుగా వేరే వాళ్లకు ఇస్తుంది.

సాధారణంగా ఎవరైనా జమ చేసే మొత్తానికి బ్యాంకులు నాలుగు శాతం వడ్డీ చెల్లిస్తాయి. కానీ తాము రుణం ఇచ్చిన వారి నుంచి మాత్రం దానికంటే ఎక్కువ వడ్డీ తీసుకుంటాయి. అది హోమ్ లోన్ అయితే సుమారు 8.5 శాతం, కంపెనీలకు లోన్ అయితే అంతకంటే ఎక్కువ వడ్డీ రేటు ఉంటుంది. తక్కువ రేటింగ్ ఉన్న కంపెనీలకు అయితే వడ్డీ రేటు 11 నుంచి 12 శాతం ఉంటుంది. రుణ గ్రహీతలను బట్టి ఈ వడ్డీ రేట్లు మారుతుంటాయి.

నాలుగు శాతం వడ్డీ చెల్లించే మొత్తానికి 12 శాతం వడ్డీ రాబట్టడం ద్వారా బ్యాంకులు లాభాలు ఆర్జిస్తాయి. దీనిని "నెట్ ఇంట్రెస్ట్ మార్జిన్" అంటారు.

ఇలా రుణాలుగా బయటకు ఇచ్చిన డబ్బులు తిరిగి వచ్చినపుడు, ఆ డబ్బును బ్యాంకులు మళ్లీ వేరే వారికి లోన్ ఇస్తాయి. మీకు కూడా నాలుగు శాతం వడ్డీ ఇస్తుంటాయి. కానీ ఇప్పుడు ప్రభుత్వ బ్యాంకుల పరిస్థితి దీనంగా మారింది.

ఉదాహరణకు మనం ఐడీబీఐ బ్యాంకు విషయానికే వస్తే అందులో ప్రభుత్వం వాటా చాలా ఉంది. ఆ బ్యాంకులో మొత్తం ఎన్‌పీఏ సుమారు 30 శాతం ఉంది. అదే ప్రైవేటు బ్యాంక్ అయిన కొటక్ మహింద్రా బ్యాంకు ఎన్‌పీఏ ఒక్క శాతం కూడా ఉండదు. అంటే, ఒక ప్రైవేటు బ్యాంకుతో పోల్చి చూసినపుడు ప్రభుత్వ బ్యాంకు ఎన్‌పీఏ సుమారు 30 శాతం ఎక్కువ ఉంటుంది.

ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో బ్యాంకులు నడవడం చాలా కష్టం. వంద రూపాయల్లో 30 రూపాయలు తిరిగి రానప్పుడు బ్యాంకుల మనుగడ కష్టం అని అనుకోవడంలో ఎలాంటి సందేహం లేదు.

ప్రభుత్వ పథకాలతో ఉద్యోగాలపై ప్రభావం

మీకు గుర్తుండే ఉంటుంది, ఈసారి బడ్జెట్లో రైతులకు సులభ వాయిదాలలో రుణాలు ఇవ్వాలని అనుకుంటున్నట్టు ప్రభుత్వం చెప్పింది. లోన్లు ఇచ్చే స్థితిలో ప్రభుత్వ బ్యాంకులు లేనప్పుడు ఈ రుణాలకు డబ్బు ఎక్కడి నుంచి వస్తుంది?

బ్యాంకులు మునిగిపోవడం వల్ల భారతీయ ఆర్థిక వ్యవస్థకు ఊతం ఇచ్చే చిన్న, మధ్య తరహా పరిశ్రమలపై మరో రకం ప్రభావం పడుతుంది. దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థలో చిన్న తరహా పరిశ్రమలకు దాదాపు 45 శాతం వాటా ఉంది. ఈ పరిశ్రమలన్నీ లక్ష నుంచి ఐదు లక్షల రుణాలతో నడుస్తుంటాయి. కానీ బ్యాంకులు దీన స్థితిలో ఉన్నప్పుడు వాటికి డబ్బు దొరకడం కష్టమైపోతుంది. చిన్నతరహా పరిశ్రమలు దేశంలో చాలా మందికి ఉపాధి కల్పిస్తున్నాయి. బ్యాంకులు వీటికి లోన్...


భారతీయ మహిళలు అనాదిగా నుదుటి మీద పెట్టుకునే కుంకుమను అందించే ఆ చెట్టు నిజానికి ఆ ప్రాంతంలో పెరగదు. కానీ, ఇప్పుడు పిప్లాంత్రిలో పెరుగుతున్న రకరకాల చెట్లలో సిందూరం ఒకటి. ఇంతకీ పిప్లాంత్రి అంటే ఏమిటి? రాజస్థాన్‌లోని ఆరు పల్లెలను కలిపి పిప్లాంత్రి అంటారు.

శ్యాం సుందర్ పాలీవాల్ 2005లో ఆ గ్రామ అధికారిగా ఎన్నికయ్యే నాటికి ఆ ప్రాంతమంతా పాల రాతి కోసం తవ్వకాలు జరుగుతూ, చుట్టు పక్కల ప్రాంతమంతా పచ్చదనం లేక ఎడారిని తలపించేలా ఉండేది. చాలా ప్రాంతాలలో లాగే, అమ్మాయిలను అక్కడ ఒక ఆర్ధిక భారంలా చూస్తూ వారిని తక్కువగా చూసేవారు.

కానీ, శ్యాం సుందర్ పాలివాల్ 17 ఏళ్ల కూతురు కిరణ్ 2007లో డీహైడ్రేషన్ తో మరణించింది. గుండెలు పగిలే బాధ ఉన్నప్పటికీ ఆమె జ్ఞాపకార్ధం ఆ కుటుంబం ఆ గ్రామం మొదట్లో ఒక చెట్టును నాటారు. పిప్లాంత్రి నాయకుడిగా ఈ చెట్లు నాటే కార్యక్రమాన్ని విస్తృతం చేయాలని ఆయన  భావించారు.

మరి కొన్ని రోజుల్లోనే చుట్టు పక్కల గ్రామాలు కూడా ఆయన పంథాను అనుసరించడం మొదలు పెట్టాయి.

శ్యాం సుందర్ పాలీవాల్

ఇదే సంప్రదాయం ఈ ఊరిలో ఇప్పటికీ కొనసాగుతూ వస్తోంది. ఆ ఊళ్లో ఆడపిల్ల పుట్టిన ప్రతి సారి ఆ బిడ్డకు గుర్తుగా గ్రామ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

స్థులు 111 చెట్లను నాటుతారు. ఈ సంఖ్యను హిందువులు పవిత్రంగా భావిస్తారు. ఇలా చేయడం వలన పర్యావరణ పరిరక్షణకు కూడా తోడ్పడుతున్నారు.

'ఒక అమ్మాయి పేరు మీద చెట్టు నాటినప్పుడు, ఊరిలోని ఉన్న ప్రతి అమ్మాయి పేరు మీద ఎందుకు ఇదే పని చేయకూడదు" అని పాలీవాల్ అన్నారు.

ఇప్పుడు ఈ ప్రాంతంలో ఉసిరి, మామిడి, గంధం, రావి, వెదురు లాంటి రకాలతో కూడిన 3,50,000 చెట్లు ఉన్నాయి. ఒకప్పుడు ఈ ప్రాంతంలో 1000 హెక్టారుల స్థలం నిస్సారంగా ఉండేది.

పాలీవాల్ కి వచ్చిన ఈ చిన్న ఆలోచన ఒక పెద్ద పర్యావరణ-స్త్రీవాద ఉద్యమంగా మారిపోయింది.

చెట్లు నాటడంతో పాటు ఆడపిల్లల తల్లితండ్రులందరూ తమ పిల్లలు స్కూలు చదువు పూర్తి చేసుకునే వరకు, 18 సంవత్సరాల లోపు  వివాహం చేయమని అఫిడవిట్ పై కూడా సంతకం చేస్తారు.

ప్రతి అమ్మాయికి 31,000 రూపాయలతో ఒక ఫిక్స్డ్ డిపాజిట్ కూడా వేసి అది ఆమె 18 సంవత్సరాలు నిండేసరికి వాడుకునే విధంగా ఏర్పాటు చేస్తారు. ఆ డబ్బును ఆమె చదువుకు గాని, పెళ్ళికి కానీ వినియోగిస్తారు.

భారతీయ గ్రామాలు నీటి నిర్వహణను మెరుగుపర్చుకుంటూ పచ్చదనంతో ఎలా విలసిల్లవచ్చో చెప్పడానికి పిప్లాంత్రి ఒక ఉదాహరణగా నిలుస్తుంది.

పాములు, తేళ్లు గురించి హెచ్చరిస్తూ పాలివాల్ నన్ను ఊరి మొదట్లో ఉన్న ఒక కదంబ చెట్టు దగ్గరకు తీసుకుని వెళ్లారు. అది ఆయన ఈ ఊరిలో నాటిన మొదటి చెట్టు. ఇప్పుడు ఆ చెట్టు చుట్టూ మరిన్ని చెట్లు ఉన్నాయి.

ఊళ్లో అమ్మాయిలు పుట్టిన ప్రతి సారి గ్రామస్థులు 111 చెట్లను నాటడంతో పాటు ప్రతి సంవత్సరం  ఆగస్టులో అంతకు సంవత్సరం ముందు పుట్టిన పిల్లలందరి కోసం  ఒక ప్రత్యేక చెట్లు నాటే ఉత్సవాన్ని జరుపుకుంటారు. 5,500 మంది జనాభా ఉండే  గ్రామంలో సుమారు ఏటా 60 మంది అమ్మాయిలు పుడతారని పాలీవాల్ చెప్పారు.

అమ్మాయిలు పెరిగి పెద్దయ్యాక వారి పేర్ల మీద నాటిన చెట్లకు వాటిని సోదరుల్లా భావించి  రాఖీ కడతారు.

మరో వైపు గ్రామాధికారులు, ఇతర అధికారులు తమ పనిని బాధ్యతాయుతంగా నిర్వర్తిస్తామని, పర్యావరణాన్ని పరిరక్షిస్తామని  ఒక రావి చెట్టు దగ్గర ప్రమాణం చేస్తారు.

"ఈ ప్రాంతాన్ని పాలించిన చక్రవర్తుల పేర్లు చెబుతూ చారిత్రకంగా ఈ ప్రాంతంలో యుద్ధ వీరులు ఉండేవారు. ఈ ప్రాంత ప్రజలు ఓటమిని అంగీకరించరు. మేము కూడా ఓటమిని అంగీకరించం" అని పాలివాల్ చెప్పారు.

"పూర్వం వారు దాడులను ఎదుర్కొనే వారు. మేము జబ్బులను, కాలుష్యాన్ని ఎదుర్కొనేందుకు పోరాడుతున్నాం" అని అన్నారు.

 పిప్లాంత్రిలో చెట్లు పెరగడంతో భూగర్భ జలాల...


భారతీయ రైల్వే ప్రత్యక్ష నియామక పరీక్షల్లో భారతీయ భాషల వాడకం గురించి లోక్‌సభలో బుధవారం ఒక ప్రశ్నకు ఆయన సమాధానం ఇస్తూ.. 2017వ సంవత్సరం నుంచి ఇప్పటి వరకు మూడేళ్ల కాలంలో 47.18 లక్షల మంది అభ్యర్థులు 13 భారతీయ భాషల్లో పరీక్షలు రాశారని తెలిపారు.

రైల్వే ఉద్యోగాల కోసం పరీక్షలకు సిద్ధమయ్యే అభ్యర్థులు ఇంగ్లీష్, హిందీలతో పాటు 15 భారతీయ భాషల్లో పరీక్షలు రాసే అవకాశం ఉందని మంత్రి తెలిపారు. జనరల్ డిపార్ట్‌మెంటల్ కాంపిటీటివ్ ఎగ్జామినేషన్స్ (జీడీసీఈ)కి కూడా ఇదే విధంగా భారతీయ భాషల్లో పరీక్షలు రాసే విధానం వర్తిస్తుంది.

ఇంగ్లీషు, హిందీలను మినహాయిస్తే.. తెలుగుతో పాటు మరాఠీ, బెంగాలీ, తమిళం, మలయాళం భాషల్లో ఎక్కువ మంది అభ్యర్థులు రైల్వే పరీక్షలు రాశారు. 2018వ సంవత్సరంలోనే 9,89,818 మంది అభ్యర్థులు తెలుగులో పరీక్షలు రాయగా.. 8,42,298 మంది మరాఠీలో పరీక్షలు రాశారు. అలాగే.. అస్సామీలో 1,52,179 మంది, గుజరాతీలో 3,61,900 మంది, పంజాబీలో 1,13,745 మంది, తమిళంలో 3,87,69 మంది, కన్నడలో 3,58,194 మది అభ్యర్థులు పరీక్షలు రాశారని లోక్‌సభలో రైల్వే మంత్రి పేర్కొన్న గణాంకాలు చెబుతున్నాయి.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


భారతీయ రైల్వేది ప్రపంచంలోని అతిపెద్ద రైల్వే నెట్‌వర్క్‌లలో నాలుగో స్థానం.

కరోనావైరస్ వ్యాప్తిని అరికట్టేందుకు మార్చి 25 లాక్‌డౌన్ అమల్లోకి రావడంతో రైల్వే తొలిసారి సేవలు నిలిపివేసింది.

ఈ సంక్షోభంలో రైల్వే వ్యవస్థ తరఫున దేశానికి తోడ్పాటు ఎలా అందించాలో ఆలోచించామని, తమకో పరిష్కార మార్గం తట్టిందని భారతీయ రైల్వే అధికార ప్రతినిధి రాజేశ్ బాజ్‌పేయీ  బీబీసీతో అన్నారు. తమ ఆలోచన కూడా అందరికీ నచ్చిందని ఆయన చెప్పారు.

రైల్వే కోచ్‌లను క్వారంటీన్ లేదా ఐసోలేషన్ వార్డులుగా మార్చడమే ఆ ఆలోచన.

భారతీయ రైల్వే నెట్‌వర్క్ ప్రపంచంలోనే నాలుగో అతిపెద్దది

5000 రైల్వే కోచ్‌లను ఐసోలేషన్ వార్డులుగా మార్చే పనులను ఇప్పటికే రైల్వే మొదలుపెట్టింది. ఇవి పూర్తైతే 40వేల పడకలు అందుబాటులోకి వస్తాయి. మరో 15వేల పడకలను అందుబాటులోకి తెచ్చేందుకు కూడా తాము సిద్ధంగా ఉన్నామని రైల్వే మంత్రిత్వశాఖ తెలిపింది.

భారీ తనానికి భారతీయ రైల్వే, రైల్వే మంత్రిత్వ శాఖ పేరు పొందాయి. రోజూ 2.3 కోట్ల మంది ప్రయాణికులు రైల్వే సేవలను వినియోగించుకుంటారు. దేశం మొత్తాన్ని కలుపుతూ 65 వేల కి.మీ.ల పొడవున రైల్వే ట్రాక్‌లు ఉన్నాయి. 12 వేలకుపైగా రైళ్లు నడు... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

స్తుంటాయి.

ఇన్నేసి కోచ్‌లు ఐసోలేషన్ వార్డులకు కేటాయించడం వల్ల సమస్యేమీ లేదని బాజ్‌పేయీ అన్నారు. తాము ఎక్కువగా పాత కోచ్‌లనే ఇందుకు కేటాయిస్తున్నామని, రాబోయే నెలల్లో ప్రయాణికుల సంఖ్య తక్కువగానే ఉంటుంది కాబట్టి తక్కువ కోచ్‌లతో రైళ్లు నడిచినా ఇబ్బందేమీ ఉండదని వివరించారు.

‘‘రైల్వేకు ఇది కొత్త విషయమేం కాదు. ప్రత్యేక, ఎగ్జిబిషన్, లగ్జరీ రైళ్లు మేం నడుపుతుంటాం. ఆపరేషన్ థియేటర్లుండే ఆసుప్రతి రైళ్లు కూడా నడుపుతుంటాం.   కోచ్‌లు ఖాళీ డబ్బాలు. వాటిని అవసరానికి తగ్గట్లు ఎలాగైనా మార్చుకోవచ్చు. కిచెన్, డైనింగ్ రూమ్, హాస్పిటల్.. ఇలా ఎలాగైనా తీర్చిదిద్దుకోవచ్చు’’ అని ఆయన అన్నారు.

రైల్వే కోచ్‌ను క్వారంటీన్ వార్డుగా మార్చేందుకు మూడు రోజుల వరకూ సమయం పడుతుంది

‘ఎక్కడికి తీసుకువెళ్తారు’

కొన్ని రాష్ట్రాలు ఇప్పటికే స్టేడియాలు, క్రీడా కేంద్రాలు, ఫంక్షన్ హాళ్లు, హోటళ్లు, రిసార్టులను క్వారంటీన్ కేంద్రాలుగా మార్చేస్తున్నాయి. అయినా, పెద్ద స్థాయిలో పరీక్షలను చేపడితే, క్వారంటీన్‌లో ఉంచాల్సిన జనాన్ని పెట్టేందుకు స్థలం చాలకపోవచ్చని అధికారులు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.

ఒక్క వ్యక్తికి కరోనావైరస్ పాజిటివ్‌గా తేలితే, ఆ వ్యక్తిని కలిసినవారిని, కుటుంబ సభ్యులను పెద్ద సంఖ్యలో క్వారంటీన్‌లో పెట్టాల్సి రావచ్చు. ఎందుకంటే ఉమ్మడి కుటుంబాల్లో, ముఖ్యంగా జనం ఎక్కువుండే ఇరుకైన వాడల్లో నివసించేవాళ్లకు ఇళ్లలో క్వారంటీన్‌లో ఉండటం వీలుపడకపోవచ్చు.

ముంబయిలోని ధారావి మురికివాడలో ఓ వ్యక్తికి కరోనావైరస్ పాజిటివ్ సోకినట్లు తెలిశాక, అధికారులు ఆయన ఉండే భవనంలోని సుమారు 300 మందిని క్వారంటీన్‌లో పెట్టారు.

ఇలాంటి కేసులు మరిన్ని వస్తే, కోవిడ్-19 లక్షణాలున్నవారిని, బాగా ముప్పు ఉన్నవారిని ఎక్కడికి తరలిస్తారన్న ప్రశ్న కూడా తలెత్తుతోంది.

దీనికి చాలా మార్గాలున్నాయని, అందులో రైల్వే కోచ్‌లు కూడా ఒకటిని బాజ్‌పేయీ దానికి బదులిస్తున్నారు.

ఇప్పుడున్న క్వారంటీన్ కేంద్రాలు నిండిపోయే వరకూ సమస్యేమీ రాకపోవచ్చని ఆయన అంటున్నారు. అయితే, తాము అవసరమైన వసతులను సమకూర్చుతామని ఆయన చెప్పారు.

కోచ్‌ల్లో ఆక్సిజన్ సిలిండర్లు, బాత్ రూమ్‌లు, అవసరమైన వైద్య సామగ్రిని పెట్టేలా క్యాబిన్లు.. . ఇలా ఏర్పాట్లన్నీ చేస్తామని చెప్పారు. వైద్య అవసరాలకు తగ్గట్లుగా కుళాయిలు, చెత్త డబ్బాలను కూడా మార్చుతామని వివరించారు.

అన్ని క్యాబిన్ల కోసం దోమ తెరలను, హుక్కులను రైల్వే శాఖ ఆర్డర్ చేసింది. చార్జింగ్ పాయింట్లు...


భారతీయ వాయుసేన విమానం (ఫైల్ ఫొటో)

ఎనిమిది రోజుల కిందట అసోంలోని జోర్‌హాట్ నుంచి పైకెగిరిన తర్వాత ఈ విమానం కనిపించకుండా పోయింది.

‘‘అదృశ్యమైన ఏఎన్-32 శకలాలు లిపోకు ఉత్తరాన 16 కిలోమీటర్ల దూరంలో, టాటోకు ఈశాన్యాన దాదాపు 12 వేల అడుగుల ఎత్తు నుంచి భారతీయ వాయుసేనకు చెందిన ఎంఐ-17 హెలీకాప్టర్‌కు కనిపించాయి’’ అని ఇండియన్ ఎయిర్‌ఫోర్స్ ట్వీట్ చేసింది.

పోస్ట్ of Twitter ముగిసింది, 1

ఈ విమానంలో పైలట్ల బృందానికి సంబంధించి 8 మందితో పాటు మొత్తం 13 మంది ప్రయాణిస్తున్నారని, వీరంతా వాయుసేనకు సంబంధించినవారేనని గతంలో వాయుసేన ప్రతినిధి రత్నాకర్ సింగ్ తెలిపారు.

జోర్‌హాట్ నుంచి 3వ తేదీ సోమవారం మధ్యాహ్నం 12 గంటల 25 నిమిషాల సమయంలో బయలుదేరిన ఈ విమానం అరుణాచల్ ప్రదేశ్‌లోని మెచుంగా అడ్వాన్స్ ల్యాండింగ్ గ్రౌండ్‌కు చేరుకోవాల్సి ఉంది.

ఎయిర్ ట్రాఫిక్ కంట్రోల్ (ఏటీసీ) వద్ద చివరిసారిగా మధ్యాహ్నం ఒంటి గంటకు విమానం ప్రయాణ వివరాలు నమోదయ్యాయి.

అయితే, నిర్ణీత సమయానికి విమానం మెచుంగా చేరుకోకపోవటంతో వాయుసేన విమానం కోసం వెతుకులాట ప్రారంభించింది.

అందుబాటులో ఉన్న అన్ని సాధనాలతో విమానం ఆచూకీ కోసం గాలింపు చర్యలు చేపట్టామని రత... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

్నాకర్ సింగ్ తెలిపారు.

గాలింపు చర్యల కోసం సుఖోయ్ 30, సీ 130 హెర్క్యులస్ విమానాలను ఉపయోగిస్తున్నామని, భారతీయ సైన్యం, ఇండో-టిబెటన్ సరిహద్దు రక్షణ దళం సహాయాన్ని కూడా తీసుకుంటున్నామని రత్నాకర్ సింగ్ స్థానిక విలేకరి దిలీప్ కుమార్ శర్మాతో చెప్పారు.

గాలింపు చర్యలపై రక్షణ మంత్రి ఆరా

కేంద్ర రక్షణ శాఖ మంత్రి రాజ్‌నాథ్ సింగ్ మాయమైన విమానం ఆచూకీ, గాలింపు చర్యల వివరాలపై ఆరా తీశారు.

‘‘ఎయిర్ మార్షల్ రాకేశ్ సింగ్ భదౌరియాతో మాట్లాడాను. అదృశ్యమైన విమానాన్ని వెదికేందుకు భారతీయ వాయుసేన తరపున తీసుకున్న చర్యలను ఆయన వెల్లడించారు. విమానంలోని ప్రయాణీకుల క్షేమం కోసం ప్రార్థిస్తున్నాను’’ అని రాజ్‌నాథ్ ట్వీట్ చేశారు.

భారతీయ వాయుసేన చరిత్రలో అత్యంత భారీ గాలింపు చర్య అదే

2016లో కూడా భారతీయ వాయుసేనకు చెందిన ఏఎన్-32 విమానం ఒకటి అదృశ్యమైంది. చెన్నై నుంచి అండమాన్, నికోబార్ దీవులకు బంగాళాఖాతం మీదుగా వెళుతూ ఆ విమానం కనిపించకుండా పోయింది.

అప్పట్లో విమానం ఆచూకీ కనిపెట్టేందుకు ముమ్మర గాలింపు జరిగింది. భారతీయ వాయుసేన చరిత్రలో అత్యంత భారీ గాలింపు చర్య అదే. అయినప్పటికీ విమానం ఆచూకీ మాత్రం లభ్యం కాలేదు. ఆ విమానంలో 29 మంది ప్రయాణిస్తున్నారు.

ఏఎన్-32 విమానం ప్రత్యేకతలేంటి?

ఏఎన్-32 లేదా ఆంటొనోవ్-32 అని పిలిచే ఈ విమానం సైన్యానికి అవసరమైన సరుకులను రవాణా చేసే విమానం.

భారతీయ వాయుసేన 1984 నుంచి ఈ విమానాలను వినియోగిస్తోంది.

వీటిని ఉక్రెయిన్‌కి చెందిన పంతొనోవ్ స్టేట్ కార్పొరేషన్ డిజైన్ చేసింది.

ఏఎన్-32 విమానాలను సంక్లిష్ట వాతావరణ సమయాల్లో కూడా ఆధారపడదగ్గ విమానం అని భావిస్తుంటారు. భారతీయ వాయుసేన ఎన్నో ఆపరేషన్లలో దీనిని వినియోగించింది.

ఏడున్నర టన్నుల బరువును ఈ ఏఎన్-32 విమానం మోసుకెళ్లగలదు. రెండు ఇంజిన్ల ఈ విమానం గంటకు 530 కిలోమీటర్ల వేగంతో ప్రయాణించగలదు.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


భారతీయ సంతతికి చెందిన రాహుల్ దూబే 70 మంది నిరసనకారులకు తన ఇంట్లో ఆశ్రయం ఇచ్చారు

ఈ నిరసనల్లో పాల్గొంటున్నవారిలో అన్ని వర్గాల వారూ ఉంటున్నారు. దక్షిణాసియాకు చెందినవాళ్లు కూడా ఇందుకు అతీతం కాదు. నల్ల జాతీయుల్లాగే పోలీసుల అతిగా ప్రవర్తనకు దక్షిణాసియాకు చెందినవాళ్లు కూడా బాధితులే.

‘‘నల్ల జాతి వారికి వ్యతిరేకంగా వ్యవస్థీకృత, వ్యక్తిగత స్థాయిల్లో కూడగట్టుకుపోయిన విద్వేషంపై మాట్లాడాల్సిన అవసరం దక్షిణాసియా వారిగా మాకు ఉంది. అలా మాట్లాడాకపోతే, నల్ల జాతి అమెరికన్ల మరణాలకు మేమూ బాధ్యత పంచుకున్నట్లే’’ అని సౌత్ ఏషియన్ అమెరికన్స్ లీడింగ్ టుగెదర్ (ఎస్ఏఏఎల్‌టీ) వ్యాఖ్యానించింది.

ఫ్లాయిడ్ మరణం, దాని తర్వాత చెల రేగిన నిరసనలతో ప్రభావితమైనవారిలో దక్షిణాసియాకు చెందిన కొందరితో బీబీసీ మాట్లాడింది. వాళ్లు చెప్పిన విషయాలు వారి మాటల్లోనే...

‘బ్లాక్ లైవ్స్ మ్యాటర్’ నిరసనల్లో దక్షిణాసియా వాళ్లు కూడా పాల్గొంటున్నారు

రాహుల్ దూబే - వైద్య ఆవిష్కరణల రంగంలో పనిచేస్తున్నారు. తన ఇంట్లో 70 మంది నిరసనకారులకు ఆశ్రయం కల్పించారు

పోలీసులు, నిరసనకారులు బయట ఉన్నారు. నిరసనకారులు నినాదాలు చేస్తూ ఉన్నారు. శాంతియుతంగా ఉన్న నిరస... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

నకారులపై రాత్రి 9.15కు పోలీసులు దాడి చేశారు.

బయట జనాల సునామీ ఉంది. పోలీసులు వారిని కొడుతూ ఉన్నారు. నేను మా తలుపు దగ్గర నిల్చున్నా. త్వరగా ఇంట్లోకి రండంటూ అరిచా.

పది నిమిషాల పాటు అలా అరుస్తూనే ఉన్నా. సుమారు వంద మంది మా ఇంట్లోకి వచ్చారు. వాళ్ల కళ్లలో మంటతో బాధపడుతున్నారు. కళ్లపై నీళ్లు చల్లుకుంటున్నారు. ఇంకొందరు ఏడుస్తూ ఉన్నారు. భావోద్వేగానికి గురవుతూ ఉన్నారు.

పోలీసులు మమ్మల్ని చూసి నవ్వుతూ ఉన్నారు. మా ఇంట్లోకి పెప్పర్ స్ప్రే కొడుతూ ఉన్నారు.

మా ఇల్లు 1500 చదరపు అడుగుల విస్తీర్ణంలో ఉంది. మాకు ఇంటి వెనుక స్థలం కూడా ఉంది. అక్కడో ఇరవై మంది కూర్చొని ఉన్నారు. మెయిన్ ఫ్లోర్‌లో 30 మంది దాకా ఉన్నారు.

ఆకలి వేయడంతో అర్ధరాత్రి పిజ్జా ఆర్డర్ చేశాం. కానీ, పోలీసులు ప్రధాన దారికి అడ్డంకిగా ఉన్నారు. మరుసటి రోజు ఉదయం 6-7 గంటల వరకూ ఆ నిరసనకారులు మా ఇంట్లోనే ఉన్నారు.

రాత్రంతా మాట్లాడుకుంటూనే ఉన్నాం. కొందరు అక్కడ జరుగుతున్నదంతా సోషల్ మీడియాలో లైవ్ స్ట్రీమ్ చేశారు. మా భయాలు, తదుపరి ఏం చేయాలి? భద్రత దళాలు ఏం చేస్తాయి?... ఇలా అన్ని విషయాల గురించి మాట్లాడుకున్నాం. నల్లజాతి, తెల్లజాతి, హిస్పానిక్, భారతీయులు... ఇలా అందరూ ఉన్నారు వారిలో.

నిరసనకారులు వెళ్లిపోయిన ఓ ఆరు గంటల తర్వాత నాకు కరోనావైరస్ ముప్పు గుర్తుకు వచ్చింది. ఇంత మంది ఒక్కచోట చేరాం. అందుకే ఈ రోజు నుంచే సెల్ఫ్ క్వారంటీన్‌లో ఉండాలని నిర్ణయం తీసుకున్నా.

రజా రుమీ

రజా రుమీ – ఇతకా కాలేజ్‌లోని సెంటర్ ఫర్ ఇండిపెండెంట్ మీడియా డైరెక్టర్. నిరసన ప్రదర్శనలో పాల్గొన్నారు

పోలీసుల జులుం ఎక్కువగా ఉండే ప్రాంతాలు మావి. ఈ సమస్య ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉంది. పోలీస్ ఎన్‌కౌంటర్లపై భారత్‌లో ఎన్నో సినిమాలు, నాటకాలు, పుస్తకాలు వచ్చాయి.

రాబోయే అధ్యక్ష ఎన్నికల్లో ఇదో పెద్ద అంశం కాబోతోంది. వివిధ జాతుల వారు పెద్ద సంఖ్యలో ఉన్నారు. క్రితం సారి హిల్లరీ, శాండర్స్ మధ్యలో వాళ్లు చీలిపోయారు.

ఏదైనా నేరం మీద నల్ల జాతి వాళ్లు జైలుకు వెళ్తే, వాళ్లకు అవకాశాలు తగ్గిపోతాయి.  9/11 తర్వాత అమెరికన్ ముస్లింలపై నిఘా ఎక్కువైంది. నేను వారి కథలు విన్నా. వారి గురించి మాట్లాడా. పోలీసులు వారిపైనా జులుం చూపించారు.

సమయంతోపాటు ఇది మారాలి. రాత్రికి రాత్రే ఏదీ జరగదు. వారి వాణిని వినకతప్పదని అమెరికన్లకు ఈ నిరసనలు గుర్తుచేశాయి. పరిస్థితి ఇలాగే కొనసాగకూడదు.

నేనూ బాధితుడిని కావొచ్చు. నేనొక ముస్లింను. పాకిస్తాన్‌తో నాకు సంబంధాలు...


భారతీయ సంస్కృతిలో స్వలింగ సంపర్కులకు ఆమోదం ఉందా?

సేమ్ సెక్స్ మేరేజెస్‌కు చట్టబద్ధత కోరుతూ దాఖలైన అప్పీళ్లకు సంబంధించిన కేసులను ఇటీవల దిల్లీ హైకోర్టు విచారించింది. అయితే, కేంద్ర ప్రభుత్వం మాత్రం ఈ వివాహాలకు చట్టబద్ధత కల్పించడానికి వ్యతిరేకంగానే వాదించింది.

దేశంలో వివిధ మతాలకు చెందిన సంస్కృతులు, ఆచారాలకనుగుణంగా స్త్రీ పురుషుల మధ్య  జరిగే వివాహాలకు చట్టబద్ధత ఉంది. "ప్రస్తుతం అమలులో ఉన్న వివాహ విధానంలో తల దూర్చి ఉన్న చట్టాలను సవరిస్తే అది అరాచకానికి దారి తీస్తుంది" అని కేంద్ర ప్రభుత్వం  దిల్లీ హై కోర్టులో వేసిన అఫిడవిట్లో పేర్కొంది.

వివాహం చేసుకునే హక్కును ప్రాథమిక హక్కుల్లో చేర్చడానికి కూడా ప్రభుత్వం తిరస్కరించింది. కేంద్ర ప్రభుత్వం దాఖలు చేసిన అఫిడవిట్లో స్వలింగ వివాహాలు భారతీయ విలువలు, సంస్కృతికి వ్యతిరేకమని పేర్కొంది.

సేమ్ సెక్స్ వివాహాలకు చట్టబద్ధత లేకపోవడం వలన చాలా మంది గే, లెస్బియన్ జంటలు విదేశాలకు వెళ్లి తమ వివాహాలను ఆ దేశాలలో నమోదు చేసుకుంటూ ఉంటారు. కొంత మంది విదేశాలలోనే స్థిరపడిపోతారు.

కానీ, రాఘవ్ అలా దేశం వదిలి వెళ్లిపోవాలని అనుకోవటం లేదు. ఆయన ఇక్కడే ఉండాలని అనుకుంటున్న... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ారు. ఆయన మూడేళ్ళ పాటు భాగస్వామితో సంబంధంలో ఉన్న తర్వాత బెల్గామ్‌లో వివాహం చేసుకున్నారు. వారిరువురి కుటుంబాలు వారికి మద్దతిచ్చాయి.

వారిద్దరూ హిందూ సంప్రదాయ పద్దతిలో కుటుంబ సభ్యుల సమక్షంలో పెళ్లి చేసుకున్నారు. వారికి వివాహం జరిగి 9 ఏళ్ళు కావస్తున్నా వారి వివాహం ఇంకా చట్టబద్ధంగా నమోదు కాలేదు.

సాధారణ దంపతులకు లభించే చట్టపరమైన హక్కులేవీ వారికి లభించవు. వారిద్దరూ వాళ్ల తల్లితండ్రులతోనే కలిసి ఉంటారు. వారి తల్లితండ్రులు కూడా వాళ్లని తమతోనే ఉండమని చెబుతారు.

భారతీయ సంస్కృతిలో స్వలింగ సంపర్కులకు ఆమోదం ఉందా?

"మన సమాజంలో ప్రేమ వివాహాలకు కూడా ఒక్కొక్కసారి వ్యతిరేకత ఎదురవుతుంది. సేమ్ సెక్స్ వివాహాలను గుర్తించడం ఇప్పట్లో తీరే లక్ష్యంగా కనిపించటం లేదు. మా ఊర్లో ఇప్పుడు వాతావరణం అంతా రెండు మతాల మధ్య విభజితమై ఉంది. ఈ పరిస్థితుల్లోసేమ్ సెక్స్ వివాహాలకు బహిరంగంగా మద్దతు తెలపడం కూడా ప్రమాదకరంగానే భావిస్తారు" అని రాఘవ్ అన్నారు.

రాఘవ్ వివాహం విషయం రహస్యంగానే ఉంచాల్సి వచ్చింది. వారిద్దరూ కేవలం స్నేహితులలాగే  బయట తిరుగుతూ ఉంటారు. వారి వివాహానికి సాక్ష్యం లేదు. దీని వలన చాలా సమస్యలున్నాయని రాఘవ్ అంటారు.

"మా వివాహానికి చట్టబద్ధత లేకపోవడం వలన మేమిద్దరం కలిసి ఇల్లు కొనుక్కోలేం. మేము పిల్లలను సరోగసి ద్వారా కనేందుకు అనుమతి లేదు. మేము పిల్లలను పెంచుకోలేం".

"నా భాగస్వామితో కలిసి ఒక ఎల్ఐసి పాలసీ తీసుకోవాలని అనుకున్నాను. కానీ, మేము ఎల్ఐసి కి వెళ్లినప్పుడు మేమిద్దరం వివాహితులం కానీ, లేదా రక్త సంబంధీకులం కానీ అయి ఉండాలని చెప్పారు.

ఇద్దరూ కేవలం స్నేహితులే అయితే కలిసి పాలసీ తీసుకోవాల్సిన అవసరమేమిటని అధికారులు ప్రశ్నించినట్లు చెప్పారు. దాంతో, ఇద్దరూ పాలసీలను విడి విడిగా కొనుక్కునట్లు చెప్పారు.

అలాగే, వారిద్దరూ ఒకరి పేర్లను ఒకరు నామినేట్ కూడా చేసుకోలేరు. దాంతో నామినేషన్లో వారి తల్లితండ్రుల పేర్లు పెట్టాల్సి వచ్చింది.

"ఈ వివక్ష అధికారిక పత్రాల నుంచే మొదలయింది. ఇది ప్రతి చోటా ఉంది. మాకు ఒక సాధారణ దంపతులకుండే హక్కులేవీ ఉండవు" అని రాఘవ్ అన్నారు.

భారతీయ సంస్కృతిలో స్వలింగ సంపర్కులకు ఆమోదం ఉందా?

"మా ఊర్లో చాలా మంది సంకుచిత మనస్తత్వంతో ఉంటారు. మతం ప్రభావం పెరుగుతున్న రోజుల్లో మా సంబంధం గురించి బయటకు చెప్పాలంటే కూడా భయంగా ఉంటోంది. ఎల్‌జి‌బి‌టి హక్కులు పెద్ద నగరాలకే పరిమితం. నా గురించి ఆఫీసులో చెప్పినప్పుడు నన్ను తక్కువ చేసి చూడటం...


భారతీయ సైనికులు

రాజీవ్ గాంధీ గయూమ్‌తో మాట్లాడి, ఆయన తన పర్యటనను వాయిదా వేసుకోవాలని కోరారు. అయితే గయూమ్‌కు వ్యతిరేకంగా తిరుగుబాటును ప్లాన్ చేసిన మాల్దీవుల వ్యాపారి అబ్దుల్లా లుతుఫి, ఆయన సహాపరాధి సిక్కా అహ్మద్ ఇస్మాయిల్ మానిక్‌లు మాత్రం ఈ తిరుగుబాటును వాయిదా వేసుకోగూడదనే నిర్ణయించుకున్నారు.

గయూమ్ మాలేలో లేని సమయంలో తిరుగుబాటు లేవదీయాలనేది వాళ్ల ఆలోచన. అప్పటికే వాళ్లు దీని కోసం శ్రీలంక తీవ్రవాద సంస్థ 'ప్లోట్' (పీపుల్స్ లిబరేషన్ ఆర్గనైజేషన్ ఆఫ్ తమిళ్ ఈలమ్)కు చెందిన ఫైటర్లను స్పీడ్ బోట్ల ద్వారా టూరిస్టుల రూపంలో దేశంలోకి రమ్మని చెప్పి ఉన్నారు.

ఆ సమయంలో ఏకే బెనర్జీ మాల్దీవుల భారత హై కమిషనర్. గయూమ్ పర్యటన నేపథ్యంలో ఆయన అప్పటికే దిల్లీలో ఉన్నారు.

మౌమూన్ అబ్దుల్ గయూమ్

బలగాలు పంపాలని భారత్‌కు విజ్ఞప్తి

నాటి సంఘటనలను గుర్తు చేసుకుంటూ ఏకే బెనర్జీ, ''ఆ సమయంలో నేను దిల్లీలోని మా ఇంటిలో దీర్ఘనిద్రలో ఉన్నా. హఠాత్తుగా ఉదయం 6.30 సమయంలో నా ఫోన్ మోగింది.''

''మాలేలో తిరుగుబాటు జరిగిందని నా కార్యదర్శి చెప్పాడు. వీధుల్లో కాల్పులు జరుగుతున్నాయని అన్నాడు. తన భవనంలో సురక్షితంగా ఉన్న అధ్యక్షుడు గయూమ్ భ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ారత్ వెంటనే తన బలగాలను పంపి తనను రక్షించాలని విజ్ఞప్తి చేశాడు.''

అటు, విదేశాంగ వ్యవహారాల శాఖ జాయింట్ సెక్రటరీ కుల్దీప్ సహదేవ్‌కు కూడా మాలేలోని భారత హై కమిషన్ కార్యాలయం నుంచి మరో కాల్ వచ్చింది. ఆయన వెంటనే ప్రధాని కార్యాలయ జాయింట్ సెక్రటరీ రోనెన్ సేన్‌కు ఈ విషయాన్ని తెలిపారు.

దీంతో సేన్ వెంటనే సౌత్ బ్లాక్‌లోని ఆర్మీ ఆపరేషన్ రూమ్‌లో ఒక హైలెవల్ మీటింగ్ ఏర్పాటు చేశారు. కలకత్తా నుంచి తిరిగి వచ్చిన వెంటనే రాజీవ్ గాంధీ అందులో పాల్గొన్నారు.

బీబీసీ స్టూడియోలో రెహాన్ ఫజల్‌తో సుశాంత్ సింగ్

'ఇండియన్ ఎక్స్‌ప్రెస్' కో ఎడిటర్ సుశాంత్ సింగ్ తన పుస్తకం 'మిషన్ ఓవర్సీస్: డేరింగ్ ఆపరేషన్స్ బై ద ఇండియన్ మిలటరీ'లో- ''రోనెన్ సేన్, కుల్దీప్ సహదేవ్‌లతో కలిసి రాజీవ్ గాంధీ మిలటరీ ఆపరేషన్ రూమ్‌లో సమావేశమయ్యారు. నాటి డిప్యూటీ హోమ్ మంత్రి పి. చిదంబరం మాలేకు నేషనల్ సెక్యూరిటీ గార్డ్స్ పంపాలని భావించినా, సైన్యం ఆ ప్రతిపాదనను తోసిపుచ్చింది'' అని రాసుకొచ్చారు.

''మాలేలోని హల్‌హ్యూల్ విమానాశ్రయాన్ని వందలాది మంది తిరుగుబాటుదారులు ఆక్రమించుకున్నట్లు 'రా' చీఫ్ ఆనంద్ స్వరూప్ వర్మ తెలిపారు. అయితే  దీనిపై నోరు విప్పొద్దని రోనెన్ సేన్ ఆయనకు సూచించారు. నిజానికి మాలేలో ఏం జరుగుతుందో రోనెన్ సేన్‌కు బాగా తెలుసు'' అని సుశాంత్ సింగ్ తెలిపారు.

టెలిఫోన్ రిసీవర్‌ను క్రాడిల్ మీద ఎందుకు పెట్టలేదు?

''మాల్దీవుల విదేశాంగ కార్యదర్శి జకీ సరాసరి  7, రేస్ కోర్స్ రోడ్‌కు ఫోన్ చేశారు. దానిని సేన్ స్వయంగా రిసీవ్ చేసుకున్నారు. జకీ ఆయనకు తిరుగుబాటుదారులు సరిగ్గా తన ఎదురుగా ఉన్న టెలిఫోన్ ఎక్స్‌చేంజ్‌ను స్వాధీనం చేసుకున్నారని చెప్పారు.

సేన్ ఆయనకు రిసీవర్‌ను క్రాడిల్ మీద పెట్టవద్దని సూచించారు. అలా చేస్తే టెలిఫోన్ ఎక్స్‌చేంజ్‌లోని బోర్డు మీద ఉన్న లైటు ఆరిపోయి, తిరుగుబాటుదారులకు ఆయన ఎవరితోనే మాట్లాడుతున్నట్లు తెలిసిపోతుందని వివరించారు. అందువల్ల 18 గంటల పాటు, ఆపరేషన్ పూర్తయ్యేంత వరకు ఆ రిసీవర్‌ను క్రాడిల్ మీద పెట్టలేదు'' అని సుశాంత్ సింగ్ తన పుస్తకంలో వివరించారు.

అంతకు ముందే ఈ సమావేశంలో ఆగ్రాకు చెందిన 50 పారా బ్రిగేడ్ సైనికులు పారాషూట్ల ద్వారా మాలేలో దిగడంపై చర్చ జరిగింది. అయితే ఈ ప్లాన్‌లో ఒక సమస్య వచ్చిపడింది. పారాషూట్లతో సముద్రంలో కాకుండా, నేలపై సురక్షితంగా దిగే ఒక 'డ్రాప్ జోన్' వాళ్లకు కావాల్సి వచ్చింది.

ప్రస్తుతం మాల్దీవుల పరిస్థితిలో భారత్ జోక్యం చేసుకోవాలని...


భారతీయ సైనికులు ఆయుధాలు ఉపయోగించకపోవడానికి కారణాలను కేంద్ర విదేశాంగ శాఖ మంత్రి జయశంకర్ వెల్లడించారు

"అసలు ఆయుధాలు లేకుండా వారిని సరిహద్దులకు ఎందుకు పంపారు'' అని కాంగ్రెస్ నేత రాహుల్ గాంధీ ప్రశ్నించారు. అయితే గతంలో చైనాతో కుదుర్చుకున్న ఒప్పందాల వల్లే ఆయుధాలను వాడలేకపోయామని విదేశాంగ శాఖ మంత్రి జయశంకర్ అన్నారు.

సరిహద్దులో పోస్ట్ చేసిన సైనికులందరి దగ్గరా ఆయుధాలున్నాయని జయశంకర్ ట్విటర్‌లో పేర్కొన్నారు. పోస్ట్ నుంచి దూరంగా వెళ్లేటప్పుడు వారు ఆయుధాలను తప్పకుండా తీసుకెళతారని, జూన్ 15న గాల్వాన్ లోయలో పోస్ట్ చేసిన సైనికుల దగ్గర ఆయుధాలున్నాయని ఆయన తెలిపారు, 1996, 2005లో కుదిరిన ఒప్పందం ప్రకారం ఇండో-చైనా సైనికులు ముఖాముఖి తలపడినప్పుడు తుపాకులను ఉపయోగించకూడదని విదేశాంగ మంత్రి వెల్లడించారు.

విదేశాంగమంత్రి చెప్పిన ఆ ఒప్పందంలో ఏముంది?

"ఇరుపక్షాలు ఒకదాని మీద మరొకటి ఎలాంటి బలాన్ని ప్రయోగించవు. సైనిక ఆధిపత్యాన్ని సాధించడం కోసం ఇతరులను బెదిరించవు'' అని 1996లో కుదిరిన ఒప్పదంలో ఉంది. అందులోని మొదటి పేరాలో "రెండు దేశాలు ఏవీ మిలటరీ శక్తిని మరొక దేశానికి వ్యతిరేకంగా ఉపయోగించవు. ఎల్‌ఎసి (లైన్ ఆఫ్ య... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ాక్చువల్ కంట్రోల్) రెండువైపులా మోహరించిన ఏ సైన్యం, దాని సైనిక సామర్ధ్యంతో మరొక సైన్యంపై దాడి చేయదు. అలాంటి సైనిక కార్యకలాపాల్లో పాల్గొనదు. అలా చేసేలా మరోదేశంపై ఒత్తిడి చేయదు. తద్వారా ఇండో-చైనా సరిహద్దు ప్రాంతంలో శాంతి, స్థిరత్వాలు కొనసాగుతాయి'' అని రాసి ఉంది.

విదేశాంగ మంత్రి జయశంకర్ ప్రస్తావిస్తున్న ఒప్పందంలోని ఈ భాగం ఆర్టికల్ 6లో ఉంది. దీని ప్రకారం "ఎల్‌ఎసికి రెండు కిలోమీటర్ల వ్యాసార్థంలో ఏ దేశమూ కాల్పులు జరపదు.  జీవరసాయన ఆయుధాలు, పేలుడు పదార్ధాలు, తుపాకులతో దాడులకు దిగదు.''

1993లో కూడా చైనాతో ఒక ఒప్పందం కుదిరింది. ఇందులో "భారత్, చైనా మధ్య సరిహద్దు వివాదం శాంతియుతంగా, స్నేహపూర్వక చర్చల ద్వారా పరిష్కరించుకోవచ్చని ఇరుపక్షాలు నమ్ముతున్నాయి. ఏ దేశమూ బలప్రయోగానికి దిగదు'' అని ఉంది. 1993, 1996 నాటి ఒప్పందాలలోని అనేక అంశాలు 2005 ఒప్పందంలో పునరావృతమయ్యాయి.

ఈ ఒప్పందం ఆయుధాలను పూర్తిగా నిషేధించిందా ?

ఆయుధాలను ఉపయోగించడానికి ఏ దేశానికి అనుమతిలేదని ఒప్పందాలను బట్టి అర్ధమవుతోంది. అయితే పరిస్థితులు పరస్పర దాడి వరకు వచ్చినప్పుడు ఈ నియమాలు వర్తిస్తాయా? ఈ సందర్భంలో భారత సైన్యం చేస్తున్న వాదనలు సరైనవేనా? రిట్రీట్ మేజర్ జనరల్ అశోక్ మెహతాతో ఈ విషయంపై బీబీసీ మాట్లాడింది.

''మనపై మెరుపు దాడి జరుగుతుంటే, అనూహ్యంగా రాళ్లతో దాడికి దిగితే మీరు మీ దగ్గరున్న ఆయుధాలను వదిలేయలేరు. ఆత్మరక్షణ కోసం ఒప్పందాలను ఉల్లంఘించాలా వద్దా అని అక్కడున్న కమాండర్ నిర్ణయించాలి. కమాండర్ లేకపోతే సెకండ్-ఇన్-కమాండ్ ఆదేశించాలి. ఆత్మరక్షణ కోసం ఆయుధాన్ని ఉపయోగించడంలో తప్పులేదు" అన్నారు మెహతా. జయశంకర్ చెబుతున్న ఒప్పందాన్ని చైనా అప్పటికే ఉల్లంఘించిందని అంటారు మెహతా. "సాధారణంగా సరిహద్దు వివాదాలు సమయంలో బ్యానర్లను తొలగిస్తారు. ఇక్కడ కూడా బ్యానర్ లేదు. వారు సాయంత్రంపూట అకస్మాత్తుగా దాడికి దిగారు. అంటే సరిహద్దు ఒప్పందాన్ని అప్పటికే వారివైపు నుంచి ఉల్లంఘించారు" అన్నారాయన.

"అయితే అక్కడ పరిస్థితులు ఏమిటో మనకు తెలియదు. అసలు ఎంతమంది ఉన్నారు, ఎంతమంది చనిపోయారు, ఎంతమంది బతికి ఉన్నారు, ఎంతమంది కాల్పులు జరపగలిగే స్థితిలో ఉన్నారో తెలియదు. ముందుగా దాడి చేసిన వారిదే సాధారణంగా పై చేయి అవుతుంది" అన్నారు మెహతా.

అంతర్జాతీయ వ్యవహరాల నిపుణులు ఎస్.డి. మున్షి ''పూర్తి వివరాలు తెలిసే వరకు రెండువైపులా ఎవరు ఎలాంటి బలప్రయోగం చేశారు, ఎవరు ఒప్పందాన్ని ఉల్లంఘించారో చెప్పడం కష్టం....


భారతీయ స్టార్టప్ సంస్థ అయిన జొమాటోలో ఊబర్‌కు 9.99 శాతం వాటా లభిస్తుంది. తద్వారా ఈ రంగంలో ఊబర్ ఉనికి కొనసాగుతుంది.

భారతదేశంలో ఊబర్ ఈట్స్ వినియోగదారులందరినీ ఇప్పుడు జొమాటోకు బదలాయిస్తారు. అయితే.. ఈ విక్రయం వల్ల ఊబర్ ఈట్స్‌లో ఉద్యోగుల తొలగింపు ఉంటుందా లేదా అనే అంశంపై ఇంకా స్పష్టత లేదు.

ఈ ఒప్పందంతో వేగంగా విస్తరిస్తున్న, తీవ్ర పోటీ ఉన్న ఫుడ్ డెలివరీ రంగంలో.. జొమాటోకి తన ప్రత్యర్థి స్విగ్గీ మీద పైచేయి లభించే అవకాశం ఉంది.

జొమాటో భారతదేశంలో 500కు పైగా నగరాల్లో సర్వీసులు అందిస్తోంది. ఊబర్ ఈట్స్ కొనుగోలుతో తన ఉనికి మరింత పటిష్టమవుతుందని జొమాటో భావిస్తోంది.

''భారతదేశ వ్యాప్తంగా అగ్రస్థాయి వ్యాపారాన్ని సృష్టించినందుకు, రెస్టారెంట్లను గుర్తించటంలో ముందంజలో ఉన్నందుకు మేం గర్విస్తున్నాం. ఈ రంగంలో మా స్థానాన్ని ఈ ఒప్పందం మరింత బలోపేతం చేస్తుంది'' అని జొమాటో వ్యవస్థాపకుడు, సీఈఓ దీపీందర్ గోయల్ పేర్కొన్నారు.

భారతదేశంలో ఫుడ్ డెలివరీ రంగాన్ని విప్లవాత్మకంగా మారుస్తామనే హామీతో ఊబర్ ఈట్స్ 2017లో మొదలైంది. అమెరికాలోని శాన్ ఫ్రాన్సిస్కో కేంద్రంగా ఉన్న ఈ కంపెనీ.. అప్పటి నుంచీ తన వినియోగదారుల పునాదిని... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

పెంచుకోవటానికి ప్రయత్నిస్తూనే ఉంది. అయితే జొమాటో, స్విగ్గీల నుంచి బలమైన పొటీ ఎదుర్కొంది.

భారత మార్కెట్ మీద స్విగ్గీ, జొమాటోలకు మెరుగైన పట్టు ఉందని కేర్ రేటింగ్స్ సంస్థ విశ్లేషకురాలు దర్శిని కాన్సారా చెప్పారు.

''ఊబర్ ఈట్స్‌కు 'ప్రపంచ అనుభవం' ఉన్నప్పటికీ.. అభివృద్ధి చెందిన మార్కెట్ కన్నా భారత మార్కెట్ ధరలు, వ్యూహాలు వంటి అంశాల్లో.. చాలా భిన్నమైనది. ఇక కస్టమర్లు ఫొటోలు పోస్ట్ చేయటానికి, ఆహార పదార్థాల మీద తమ సమీక్షలు రాయటానికి వీలుకల్పించే ఇంటరాక్టివ్ యాప్‌లు.. రెస్టారెంట్లతో ఒప్పందాలు చేసుకోవటం వంటి ఇతర అంశాలు జొమాటో, స్విగ్గీలకు పై చేయి లభించటానికి తోడ్పడ్డాయి'' అని ఆమె విశ్లేషించారు.

భారతదేశం తమ ప్రాధాన్యతగా కొనసాగుతుందని ఊబర్ చెప్పింది.

''ఊబర్‌కు భారతదేశం ఒక విశిష్టమైన ముఖ్యమైన మార్కెట్‌గానే ఉంటుంది. పెరుగుతున్న స్థానిక ప్రయాణ వ్యాపారంలో మేం పెట్టుబడులు పెట్టటం కొనసాగిస్తాం'' అని ఊబర్ సీఈఓ డారా ఖోస్రోషాహి పేర్కొన్నారు.

ఈ ఒప్పందం వల్ల జొమాటో, స్విగ్గీల మధ్య పోటీ మరింత పెరుగుతుందని పరిశీలకులు చెప్తున్నారు.

భారత ఫుడ్ డెలివరీ మార్కెట్ కోసం పోరాటం

సురంజన తివారి, బీబీసీ న్యూస్, ముంబై

భారతదేశంలో రోజువారీ జీవనంలో ఫుడ్ డెలివరీ సర్వీసులు అంతర్భాగంగా మారాయి. కొర్పొరేట్ ప్రొఫెషనల్స్ ప్రతి రోజూ తాము పనిచేసే చోటుకు మధ్యాహ్న భోజనం డెలివరీ చేయటానికి ఫుడ్ డెలివరీ సంస్థల మీద ఆధారపడుతున్నారు. ఫలితంగా రెస్టారెంట్లు, కిచెన్‌లు తమ వినియోగదారుల విస్తృతిని గణనీయంగా పెంచుకోగలిగాయి. దేశవ్యాప్తంగా కోట్లాది మంది ప్రజలు తమకు ఇష్టమైన ఆహారం ప్రతి రోజూ తమ ఇంటికే తెప్పించుకోవటానికి అలవాటుపడ్డారు.

భారీ జనాభా ఉన్న దేశంలో ఇప్పటికే పటిష్టంగా ఉన్న కాబ్ అగ్రిగేటర్ సర్వీసు గల ఊబర్.. ఫుడ్ డెలివరీ మార్కెట్‌లో ప్రవేశించటం పెద్ద కష్టమైన పని కాదు.

కానీ.. గత మే నెలలో పబ్లక్ ఇష్యూకు వెళ్లినప్పటి నుంచీ ఈ మాతృ సంస్థ మీద నష్టాల్లో ఉన్న వ్యాపారాలను తగ్గించుకోవాల్సిన ఒత్తిడి పెరిగింది. ఊబర్ ఈట్స్ నష్టాల్లో ఉంది. ఇటీవలి సంవత్సరాల్లో రష్యా, చైనా, ఆగ్నేయాసియాల్లో పలు వ్యాపారాల నుంచి వైదొలగిన ఊబర్ తాజాగా భారతదేశంలో ఫుడ్ డెలివరీ రంగం నుంచి తప్పుకుంది.

మరైతే భారత మార్కెట్‌లో ఇంత పోటీ ఎందుకుంది?

భారతదేశంలో ఇప్పటికే వందలాది నగరాలు, పట్టణాల్లో పనిచేస్తున్న జొమాటో, స్విగ్గీ వంటి దేశీయ యాప్‌లు ఇబ్బడి ముబ్బడిగా ఉన్నాయి. వాటికి విస్తారంగా...


భారతీయులు ఇప్పుడు చిన్ని తెరలకు అతుక్కుపోతున్నారు. ఆ సంఖ్య వేలల్లో కాదు, లక్షల్లో ఉంది. అంటే ఈ వేదికకు మార్కెట్లో మంచి డిమాండ్ ఉన్నట్లు స్పష్టమవుతోంది.

ముంబయిలోని ఓ స్టూడియో ప్రాంగణంలో వెబ్ కోసం ఓ షో చిత్రీకరణ జరుగుతోంది.

ఇటీవల కాలంలో వెబ్ సిరీస్‌ల నిర్మాణం జోరందుకుంది. దానిలో భాగమే ఇది.

బాలీవుడ్ చిత్రాల్లో అరుణోదయ్ సింగ్ చిన్న చిన్న పాత్రలు పోషిస్తుంటారు. అయితే ఇందులో ఆయనది ప్రధాన పాత్ర.

నటులు, రచయితలతో పాటు ఇక్కడ చాలా మందికి అవకాశాలుంటాయి. అది చాలా మంచి విషయం. ఖర్చు తక్కువయ్యే వ్యాపారమిది. మరిన్ని నాణ్యమైన అంశాలు తెరపైకి రావడం ఎప్పుడైనా మంచిదే.

భారత మార్కెట్‌లో ‘వెబ్‌సిరీస్’ల జోరు

సెన్సార్‌తో ఇబ్బంది లేదు

ఇంటర్నెట్ ఇప్పుడు కథనాలను సైతం మారుస్తోంది.  మాయ2 కార్యక్రమంలో గే, లెస్బియన్ ప్రేమకథే కేంద్ర బిందువు. ఇటువంటి కథలు భారతీయ సినిమాలు, టీవీల్లో కనిపించడం చాలా కష్టం. కఠినమైన సెన్సార్ నిబంధనలే దీనికి కారణం. వెబ్‌లో ప్రసారమయ్యే వినోద కార్యక్రమాలు ఎక్కువ శాతం క్రమబద్ధమైనవి కావు.

''ఎటువంటి కోతలూ లేకుండా నేను అనుకున్న కథను అలాగే చూపించే శక్తి నాకు ఈ మాధ్యమంలో ఉంది. ఇదొక కొత్త రకం ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

స్వేచ్ఛ. ఇది స్వాతంత్ర్యం లాంటిది.'' అని వెబ్‌సిరీస్‌ల గురించి దర్శకుడు క్రిష్ణ భట్ అన్నారు.

వినోద పరిశ్రమను ప్రజాస్వామ్యయుతంగా మార్చేశాయి

భారతీయ బాక్సాఫీసుల్లో యాక్షన్, రొమాంటిక్ చిత్రాలకే  గిరాకీ ఎక్కువ. పేరున్న నటులు, చిత్రరంగ ప్రముఖుల కుటుంబ సభ్యులకే ప్రధాన పాత్రలు లభిస్తుంటాయి. టీవీ ప్రైమ్ టైంలలో ఫ్యామిలీ డ్రామా కార్యక్రమాలు వేలకు వేల ఎపిసోడ్లతో సంవత్సరాల పాటు సాగుతాయి. ఈ పరిస్థితి ఇతర కార్యక్రమాలకు అవకాశాలను తగ్గిస్తోంది. ఆ సమయంలో డిజిటల్ ప్లాట్‌ఫాం భారతీయ వినోద పరిశ్రమను ప్రజాస్వామ్యయుతంగా మార్చేసింది. అవకాశాల కోసం ముంబయిలో వేచి చూస్తున్న వేలాది మంది కళాకారులకు ఇది పని కల్పించింది. అంతేకాదు, విస్తృత స్థాయి కథలను చెప్పే అవకాశం కూడా ఇది కల్పించింది.

మొబైల్ డేటా వల్లే..

ఇక్కడి ఈ వ్యాపారానికి ఉన్న అవకాశాలేంటో విదేశీ సంస్థలు పసిగట్టాయి. భారత్‌లో మొదటి భారీ వెబ్ సిరీస్ 'సేక్రెడ్ గేమ్స్' తర్వాత నెట్‌ఫ్లిక్స్ తాను నిర్మిస్తున్న కొత్త షోలను ప్రకటించింది. చాలా భారతీయ స్టూడియోలకు సొంత వెబ్ ప్లాట్‌ఫాంలు కూడా ఉన్నాయి.

కానీ, ఈ వెబ్ బూమ్ అంతా మొబైల్ డేటా రేట్లు తక్కువగా ఉన్నందువల్లే. టెలికం పరిశ్రమలో నెలకొన్న పోటీ వల్లే డేటా రేట్లు తక్కువగా ఉన్నాయి. అది అలా కొనసాగినంత కాలం ఈ కెమెరాలు పని చేస్తూనే ఉంటాయి.

ఇవి కూడా చదవండి

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


భారత్ - చైనాల మధ్య సరిహద్దు వివాదం పరిధి లద్దాఖ్, డోక్లాం, నాథులా మీదుగా అరుణాచల్ ప్రదేశ్ తవాంగ్ లోయ వరకూ విస్తరించింది.

అరుణాచల్ ప్రదేశ్‌లోని తవాంగ్ ప్రాంతం తమదేనని చైనా ఎప్పటి నుంచో వాదిస్తోంది. తవాంగ్‌ను టిబెట్‌లో భాగమని.. తవాంగ్, టిబెట్ సంస్కృతి, సంప్రదాయాలు చాలా వరకూ ఒకేలా ఉంటాయని చెబుతోంది.

తవాంగ్ బౌద్ధుల ప్రముఖ ఆరామం. దలైలామా తవాంగ్ ఆరామాన్ని సందర్శించిన సమయంలో కూడా చైనా ఆ పర్యటనను చాలా వ్యతిరేకించింది.

ఈ ఏడాది ఫ్రిబవరిలో ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ అరుణాచల్ ప్రదేశ్ పర్యటనకు వెళ్లినపుడు కూడా చైనా ఆయన పర్యటన గురించి అధికారికంగా వ్యతిరేకత తెలియజేసింది.

టిబెట్‌తోపాటు అరుణాచల్ ప్రదేశ్ కూడా తమదేనని చైనా చెబుతోంది. దానిని దక్షిణ టిబెట్ అంటోంది. అరుణాచల్ ప్రదేశ్‌కు చైనాతో 3,488 కిలోమీటర్ల పొడవు సరిహద్దు ఉంది.

1938లో ఏర్పాటు చేసిన మెక్‌మోహన్ లైన్ ప్రకారం అరుణాచల్ ప్రదేశ్ భారత్‌లో భాగం. చైనా టిబెట్‌ను 1951లోనే తన నియంత్రణలోకి తెచ్చుకుంది.

టిబెట్ చరిత్ర

ఇక్కడి జనం ప్రధానంగా బౌద్ధ మతాన్ని అనుసరిస్తారు. ఈ మారుమూల ప్రాంతం ‘ప్రపంచానికి పైకప్పు’ అని కూడా పేరుపడింది. చైనాలో టిబెట్... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

స్వయంప్రతిపత్తి హోదా గల ప్రాంతంగా చెప్తారు.

ఈ ప్రాంతంపై శతాబ్దాల నుంచి తమకు సర్వాధికారాలు ఉన్నాయని చైనా చెబుతోంది. అటు టిబెట్ ప్రజలు చాలా మంది బహిష్కరణకు గురైన తమ ఆధ్యాత్మిక నాయకుడు దలైలామాకు అనుచరులుగానే ఉన్నారు.

దలైలామాను ఆయన అనుచరులు గౌతమ బుద్ధుడి అంశగా చూస్తారు. చైనా మాత్రం ఆయన వల్ల వేర్పాటువాద ప్రమాదం ఉందని భావిస్తోంది.

టిబెట్ చరిత్ర చాలా అల్లకల్లోలాలను చవిచూసింది. ఒకప్పుడు అది స్వీయ పాలనలో ఉన్న అందమైన ప్రాంతం. కొన్నాళ్లు మంగోలియా రాజులు, మరి కొన్నాళ్లు చైనాలో బలమైన రాజవంశాలు ఆ ప్రాంతంపై అధికారం చెలాయించాయి.

కానీ 1950లో చైనా ఈ ప్రాంతంలో తమ జెండా ఎగరేయాలని వేలాది సైనికులను పంపించింది. టిబెట్‌లోని కొన్ని ప్రాంతాలను అది స్వయంప్రతిపత్తి గల ప్రాంతాలుగా మార్చింది. మిగతా ప్రాంతాలను వాటి పక్కనే ఉన్న చైనా రాష్ట్రాల్లో కలిపేసింది.

కానీ, 1959లో చైనాకు వ్యతిరేకంగా జరిగిన తిరుగుబాటు విఫలం కావడంతో దలైలామా టిబెట్ వదిలి భారత్‌ను శరణుకోరారు. భారతదేశంలో ఆయన ఒక ప్రవాస టిబెట్ ప్రభుత్వాన్నికూడా ఏర్పాటుచేశారు.

1960, 70వ దశకంలో చైనాలో సాంస్కృతిక విప్లవం వచ్చిన సమయంలో టిబెట్‌లోని ఎన్నో బౌద్ధ ఆరామాలను ధ్వంసం చేశారు. ఈ అణచివేత, సైనిక పాలన సమయంలో వేలాది టిబెటన్లు ప్రాణాలు కోల్పోయారని చెబుతారు.

భారత్‌ను శరణు కోరిన దలైలామా

చైనా టిబెట్ వివాదం ఎప్పుడు మొదలైంది?

చైనా, టిబెట్ మధ్య గొడవ.. టిబెట్ చట్టబద్ధ హోదాకు సంబంధించినది. టిటెబ్ 13వ శతాబ్దం మధ్య కాలం నుంచీ తమ దేశంలో భాగంగా ఉందని చైనా చెబుతుంది.

కానీ టిబెటన్లు మాత్రం తమ దేశం ఎన్నో శతాబ్దాల పాటు స్వతంత్ర రాజ్యంగా ఉందని, తమపై చైనా అధికారం నిరంతరంగా లేదని చెబుతారు.

మంగోల్ రాజు కుబ్లాయ్ ఖాన్ యువాన్ రాజవంశాన్ని స్థాపించి.. తన రాజ్యాన్ని టిబెట్‌తో పాటు, చైనా, వియత్నాం, కొరియా వరకూ విస్తరించాడు.

తర్వాత 17వ శతాబ్దంలో చైనా చింగ్ రాజవంశానికి టిబెట్‌తో సంబంధాలు ఏర్పడ్డాయి. 260 ఏళ్ల బంధం తర్వాత చింగ్ సైన్యం టిబెట్‌ను ఆక్రమించింది. కానీ మూడేళ్లలోనే టిబెటన్లు వారిని తరిమికొట్టి.. 1912లో 13వ దలైలామా టిబెట్ స్వతంత్ర దేశమని ప్రకటించారు.

1951లో చైనా సైన్యం మరోసారి టిబెట్‌ను తమ అధీనంలోకి తెచ్చుకుంది. టిబెట్ ప్రతినిధి బృందంతో ఒక ఒప్పందం చేసుకుంది. దాని ప్రకారం టిబెట్ సౌర్వభౌమాధికారాన్ని చైనాకు అప్పగించారు.

దలైలామా భారత్ పారిపోయి వచ్చారు. అప్పటి నుంచి ఆయన టిబెట్ స్వయం ప్రతిపత్తి...


భారత్ 1954లో టిబెట్‌పై చైనా సౌర్వభౌమాధికారాన్నికూడా అంగీకరించింది. అంటే, టిబెట్ చైనాలో భాగం అని అంగీకరించింది. 'హిందీ-చీనీ భాయీ భాయీ' అనే నినాదం కూడా అందుకుంది.

జూన్ 1954 నుంచి జనవరి 1957 మధ్య వరకూ చైనా మొదటి ప్రధానమంత్రి చౌ ఎన్ లై నాలుగుసార్లు భారత పర్యటనకు వచ్చారు. 1954 అక్టోబర్‌లో నెహ్రూ కూడా చైనా వెళ్లారు.

నెహ్రూ చైనా పర్యటన గురించి అమెరికా వార్తాపత్రిక న్యూయార్క్ టైమ్స్.. “పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనా ఏర్పడిన తర్వాత, ఒక కమ్యూనిస్టేతర దేశ ప్రధాని ఆ దేశంలో పర్యటించడం ఇది మొదటిసారి. ఎయిర్ పోర్ట్ నుంచి నగరం వరకూ మధ్యలో దాదాపు 10 కిలోమీటర్ల వరకూ చైనీయులు నెహ్రూకు చప్పట్లతో స్వాగతం పలుకుతూ నిలబడ్డారు” అని రాసింది.

ఆ పర్యటనలో నెహ్రూ చైనా ప్రధానమంత్రినే కాదు, పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనా చీఫ్ మావోను కూడా కలిశారు. మరోవైపు టిబెట్ పరిస్థితి అంతకంతకూ ఘోరంగా మారుతుంటే, చైనా దూకుడు పెరుగుతూపోయింది.

1950లో టిబెట్ మీద దాడి చేసిన చైనా, దానిని తమ అధీనంలోకి తెచ్చుకుంది. టిబెట్ మీద చైనా దాడి ఆ ప్రాంత భౌగోళిక రాజకీయాలను పూర్తిగా మార్చేసింది. దాడికి ముందు టిబెట్‌కు చైనాతో పోలిస్తే భారత్‌తో సన్నిహ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ిత సంబంధాలు ఉన్నాయి. తర్వాత చివరికి టిబెట్ ఒక స్వతంత్ర దేశంగా ఉండలేకపోయింది.

స్వీడిష్ విలేకరి బర్టిల్ లింట్నర్ తన ‘చైనా - ఇండియా వార్’ అనే పుస్తకంలో “అప్పుడు టిబెట్‌లో జరిగిన మార్పులకు ఎంత ప్రాధాన్యం ఉందో అర్థం చేసుకున్న కొందరు నేతల్లో నెహ్రూ ప్రభుత్వంలోని హోంమంత్రి సర్దార్ వల్లభ్ భాయ్ పటేల్ ఒకరు. పటేల్ దాని గురించి నెహ్రూకు 1950లో తన మరణానికి ఒక నెల ముందు ఒక లేఖ కూడా రాశార”ని చెప్పారు.

ఆదర్శవాది నెహ్రూ

పటేల్ తన లేఖలో “టిబెట్‌ను చైనా తనలో కలిపేసుకున్న తర్వాత అది మన గుమ్మం వరకూ వచ్చింది. దీని ఫలితాన్ని మనం అర్థం చేసుకోవాల్సిన అవసరం ఉంది. చరిత్ర అంతటా మనం ఈశాన్య సరిహద్దు గురించి మనం పెద్దగా ఆందోళన చెందలేదు. ఉత్తరాన హిమాలయాలు మనకు అన్ని ప్రమాదాలనూ అడ్డుకునే రక్షణ కవచంలా నిలిచాయి. టిబెట్ మన పొరుగు ప్రాంతం. దానితో ఎప్పుడూ ఎలాంటి సమస్యా రాలేదు. కానీ ఇప్పుడు పరిస్థితులు మారుతున్నాయి” అన్నారు.

“ఆదర్శవాది నెహ్రూ చైనాలో కొత్త కమ్యూనిస్ట్ ప్రభుత్వాన్ని అర్థం చేసుకోవడంలో విఫలమయ్యారు. రెండు దేశాల మధ్య స్నేహం ఉందని, భారత్, చైనా రెండూ వేధింపులపై విజయం సాధించి నిలబడ్డాయని ఆయన భావించేవారు. ఆసియా, ఆఫ్రికాలో స్వతంత్రం పొందిన కొత్త దేశాలతో కలిసి రెండు దేశాలూ పనిచేయాలని ఆయన అనుకునేవారు” అంటారు లింట్నర్.

1950 దశకం మధ్యలో చైనా భారత భూభాగంలో కూడా ఆక్రమణలు ప్రారంభించింది. 1957లో చైనా అక్సాయి చీన్ మార్గంలో పశ్చిమాన 179 కిలోమీటర్ల పొడవున్న రోడ్డు కూడా నిర్మించింది.

సరిహద్దుల్లో ఇరు దేశాల సైనికులు 1959 ఆగస్టు 25న మొదటిసారి తలపడ్డారు. చైనా గస్తీ దళాలు నెఫా ఫ్రంటియర్‌పై లెంగాజూలో దాడి చేశాయి. అదే ఏడాది అక్టోబర్ 21న లద్దాఖ్ కోంగకాలో కాల్పులు జరిగాయి. ఆ కాల్పుల్లో 17 మంది భారత సైనికులు చనిపోయారు. అవి ఆత్మరక్షణ కోసం జరిగిన కాల్పులుగా చైనా చెప్పుకుంది.

అప్పుడు తమ సైనికులపై హఠాత్తుగా దాడి జరిగిందని భారత్ కూడా చెప్పింది.

మావో 1938 నవంబర్‌లో ఒక చైనా కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ సెంట్రల్ కమిటీ (సీపీపీ) సమావేశంలో “తుపాకీ గొట్టం ద్వారానే అధికారం సిద్ధిస్తుంది” అన్నారు. ఆ తర్వాత చైనా కమ్యూనిస్ట్ విప్లవంలో ఈ నినాదం ఒక మంత్రంలా మారిపోయింది. ఈ నినాదం కార్ల్ మార్క్స్ “ప్రపంచ కార్మికులారా ఏకం కండి” అనే నినాదానికి పూర్తి విరుద్ధం.

చైనా ఉద్దేశం తెలుసుకోలేకపోయారు

1962లో హిమాలయాల్లోని ఒక ప్రాంతంపై నియంత్రణ కోసమో, సరిహద్దులు మార్చేయడానికో చైనా భారత్...


భారత్ అంటే ఇక్కడ భారత ప్రజలని అర్థం. అన్ని మతాలు, ప్రాంతాలు, భాషలు, కులాల సమూహం. సమానత్వం, సోదరభావం, మానవత్వం తదితర ఆదర్శాలతో పురుషులు, మహిళలు, పిల్లలతో ఈ దేశం రూపొందింది.

ఇలా ఒక లౌకిక భారత దేశం ఏర్పడింది. ప్రపంచానికి ఒక అద్భుతమైన ఉదాహరణగా ఈ దేశం ఉండాలి.

కానీ, ఇప్పుడు భారత్ ఎక్కడ ఉంది? ఈ రోజు గాంధీ మళ్లీ వచ్చి భారత్‌ను తన దృక్పథంతో పరిశీలిస్తే ఈ దేశానికి ఎన్ని మార్కులు వేసేవారు? భారత్ తనకు తాను ఎన్ని మార్కులు కేటాయించుకుంటుంది? ఇవన్నీ సమాధానం లేని ప్రశ్నలే.

భారత్ బయటి సమస్యలపై ఐక్యంగా పోరడటానికి ముందు తన సమాజంలోని పలు రుగ్మతలు తనకు సమస్యలను సృష్టించాయి.

ఈ సమస్యలు రాజకీయ, ఆర్థిక, సామాజికపరమైనవిగా కనిపించినప్పటికీ, ఇవి సైద్ధాంతిక, అస్తిత్వ సంక్షోభంగా పరిణమించడం ప్రారంభించాయి.

కశ్మీర్ వాస్తవ పాలకులు ఎవరు?

కశ్మీర్ అంతా ఇప్పుడు నిశ్శబ్దంగా ఉంది. ఈ బలవంతపు నిశ్శబ్దాన్ని భారత సమాజం శాంతిగా భావిస్తోంది. ఇప్పుడు కశ్మీరీలు సైన్యం నియంత్రణలో ఉన్నారు. మిగిలిన భారత దేశాన్ని మీడియా నియంత్రిస్తోంది.

ఇటువంటి పరిస్థితిలో గాంధీ ఉంటే ఏం చేసేవారో ఊహించటం కష్టం. దేశ విభజనప్పుడు ఒక సంతకంతో తనకు ఇష్ట... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

మైన దేశంలో విలీనమయ్యే అవకాశం కశ్మీర్ రాజుకు ఉన్న సమయంలో గాంధీ అక్కడ పర్యటించారు.

కశ్మీర్ తన రాజు కోసమో, భూమి కోసమో కాదు అక్కడి ప్రజల కోసం నిలబడుతుందని గాంధీ అన్నారు.

ప్రజల భాగస్వామ్యంతో బ్రిటిష్ పాలకుల పునాదులను కదిలించిన గాంధీ, ప్రజల మనోభావాల గురించి ఆలోచించడం, వారి హృదయాలను గెలవడం చాలా ముఖ్యమైన అంశం అని అంటారు.

చరిత్రాత్మక కశ్మీర్ పర్యటనకు రెండు రోజుల ముందు, 1947 జులై 29న గాంధీ తన ప్రసగంలో ఇలా అన్నారు, ''భారత్‌లోనే ఉండేలా కశ్మీర్‌ను ఒప్పించేందుకు నేను అక్కడికి వెళ్లడం లేదు. ఆ నిర్ణయం తీసుకోవాల్సింది కశ్మీర్ ప్రజలు.. అది నేను లేదా మహారాజా తీసుకునే నిర్ణయం కాదు. కశ్మీర్‌కు మహారాజా ఉన్నారు, పౌరులు ఉన్నారు. ఒకవేళ రేపు రాజు మరణించినా, ఆ ప్రజలు అక్కడే ఉంటారు. కశ్మీర్ భవితవ్యాన్ని నిర్ణయించేది వాళ్లే.''

''మీరు ఈ వయసులో అంత క్లిష్టమైన ప్రయాణం చేయడం అవసరమా? మీరు మహారాజాకు లేఖ పంపితే సరిపోతుంది కదా'' అని ఒకరు ఆనాడు గాంధీకి సలహా ఇచ్చారు. గాంధీ ఆయన కళ్లలోకి కళ్లు పెట్టి చూస్తూ... ''మీ లాజిక్ ప్రకారం, బంగ్లాదేశ్‌లోని నోవాఖలీకి కూడా నేను వెళ్లాల్సిన అవసరం లేదు. అక్కడికి కూడా నేను ఉత్తరం పంపేవాడిని కదా. కానీ మిత్రమా, అలా చేస్తే పనులు జరగవు'' అని అన్నారు.

1947 అక్టోబర్ 26న కశ్మీర్‌పై పాక్ దాడి చేసిన విషయం వెలుగులోకి వచ్చినప్పుడు ఇరు దేశాలకు గాంధీ స్పష్టమైన హెచ్చరికలు జారీ చేశారు "ఈ రాచరిక రాజ్యానికి నిజమైన పాలకులు ప్రజలే. వాళ్లు పాకిస్తాన్‌తో వెళ్లాలని అనుకుంటే, వారిని ఏ శక్తీ అడ్డుకోలేదు. కానీ, ప్రజల అభిప్రాయాలను మీరెలా సేకరిస్తారు? ప్రజాభిప్రాయాన్ని సేకరించేందుకు అనువైన పరిస్థితులను నెలకొల్పాలి. ప్రజలు స్వేచ్ఛగా తమ అభిప్రాయాలను వెల్లడించేలా చూడాలి. వారిపై దాడి చేసి, వారి గ్రామాలను, ఇళ్లను తగలబెట్టడం ద్వారా మీరు వారి అంగీకారాన్ని పొందలేరు.

తాము ముస్లింలం అయినప్పటికీ భారతదేశంలోనే ఉండాలని కోరుకుంటున్నామని ఇక్కడి ప్రజలు చెబితే, వారిని ఏ శక్తీ ఆపలేదు. పాకిస్తానీయులు ఈ ప్రాంతంలోకి ప్రవేశిస్తే, వారు తమ పాలనను స్థాపించకుండా ఇక్కడి ప్రజలు అడ్డుకోవాలి. పాకిస్తాన్‌ను అడ్డుకోలేకపోతే, అప్పుడు వారు నిందల నుంచి తప్పించుకోలేరు'' అని గాంధీ పేర్కొన్నారు.

గాంధీ దృష్టిలో గో రక్షణ అంటే...

గాంధీ తనను తాను సనాతన హిందువుగా భావించారు. భారత గ్రామీణ ఆర్థిక వ్యవస్థ, దాని సంప్రదాయాల కోణం నుంచి ఆయన గోవుల ప్రాముఖ్యతను అర్థం చేసుకున్నారు....


భారత్ అంతర్జాతీయ సరిహద్దు దాటి, పాకిస్తాన్ మీద దాడి చేసినప్పుడు ఈ యుద్ధం అధికారికంగా 1965 సెప్టెంబర్ 6న మొదలైంది.

కానీ, పాకిస్తాన్ సైన్యం కచ్ ప్రాంతంలోని కంజర్‌కోట్ ప్రాంతాన్ని ఆక్రమించిన 1965 ఏప్రిల్ 26న ఈ యుద్ధం ప్రారంభమైందని కొందరు చరిత్రకారులు చెబుతున్నారు.

ఆ తర్వాత కొన్ని రోజులకు బ్రిటన్ ప్రధాని హెరాల్డ్ విల్సన్ భారత్-పాకిస్తాన్ మధ్య సయోధ్య కుదిర్చే ప్రతిపాదన తెచ్చారు. దాంతో 1965 జూన్ 30న భారత్, పాకిస్తాన్ యుద్ధ విరమణ పత్రంపై సంతకాలు చేశాయి. ఈ అంశాన్ని ఒక అంతర్జాతీయ ట్రైబ్యునల్‌కు అప్పగించాయి.

1965 జులైలో పాకిస్తాన్ సైన్యం, భారత పాలిత కశ్మీర్‌ను భారత్ నుంచి దూరం చేయడానికి ఒక గొరిల్లా ఆపరేషన్ ప్రారంభించింది. దానికి ‘జిబ్రాల్టర్’ అనే పేరు పెట్టారు.

అధ్యక్షుడు అయూబ్ ఖాన్ సూచనలతో 12 డివిజినల్ జనరల్ ఆఫీసర్, కమాండింగ్ జనరల్ అఖ్తర్ హుసేన్ మలిక్ ఆ ఆపరేషన్ ప్లాన్ చేశారు. అప్పటి విదేశాంగ మంత్రి జుల్ఫికర్ అలీ భుట్టో, విదేశాంగ మంత్రి అజీజ్ అహ్మద్‌కు కూడా దీని గురించి తెలుసు. వారు దానికి అంగీకారం కూడా తెలిపారు.

ఆపరేషన్ ‘జిబ్రాల్టర్’ బాధ్యతను పాక్ సైన్యంలోని తారిక్, కాసిమ్, ఖాలిద్, ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

సలాహుద్దీన్, గజ్నవీ అనే ఐదు బృందాలకు అప్పగించారు.

ఈ ఆపరేషన్‌ను విజయవంతం చేయడానికి ‘సుస్రత్’ అనే మరో ఆపరేషన్ మొదలైంది. జులై 24న బయల్దేరిన సైనిక బృందాలు, జులై 28న తమ గమ్యాలకు చేరుకున్నాయి.

కానీ, ఆ తర్వాత జరిగినవి పాకిస్తాన్, ముఖ్యంగా కశ్మీర్ చరిత్రలోనే విషాదకరమైన అధ్యాయంగా నిలిచిపోయింది. సైనిక బృందాలు తమ మిషన్‌లో దారుణంగా విఫలమయ్యాయి. ఒక్క గజ్నవీ బృందం మాత్రం కచ్‌లోని కొన్ని ప్రాంతాలను ఆక్రమించగలిగింది. కానీ ఆపరేషన్ ‘జిబ్రాల్టర్’ పూర్తిగా ముక్కలైంది.

ఘోరంగా విఫలమైన ఆపరేషన్

ఈ ఆపరేషన్ విఫలం కావడానికి చాలా కారణాలు ఉన్నాయి. వాటిలో మొదటి కారణం, అందులో పాల్గొన్న సైనికులకు సరైన శిక్షణ లేదు.

పాకిస్తాన్ విదేశాంగ శాఖ, నిఘా ఏజెన్సీల కంటే భారత్ చాలా మెరుగైన ఏర్పాట్లు చేసుకుంది. ప్రభావిత ప్రాంతాల్లో తలెత్తిన గందరగోళాలను అణచివేసేందుకు సమర్థవంతమైన, కఠిన చర్యలను చేపట్టింది.

పాకిస్తాన్ సైన్యం నేతృత్వంలో ఆపరేషన్ ‘జిబ్రాల్టర్’ విఫలమవడంతో, తర్వాత ఆపరేషన్ ‘గ్రాండ్ శ్లామ్’ మొదలయ్యింది. భారత పాలిత కశ్మీర్‌లో మోహరించిన సైనికులకు సరుకుల సరఫరాను అడ్డుకోవాలని పాక్ సైన్యం ఎత్తు వేసింది. అక్కడి వరకూ ఉన్న ఒకే ఒక రైల్వే లైన్ కట్ చేయడానికి అఖ్నూర్ సెక్టార్‌ను ఆక్రమించింది. కానీ ఆ ఆపరేషన్ కూడా పూర్తిగా విఫలమైంది.

ఆపరేషన్ ‘గ్రాండ శ్లామ్’, ఆపరేషన్ ‘జిబ్రాల్టర్’ కంటే ముందు జరిగుండాల్సిందని సైనిక నిపుణులు చెబుతున్నారు. “ఆపరేషన్ జిబ్రాల్టర్ విఫలమైన తర్వాత ఆ ఆపరేషన్‌ను లాంచ్ చేయడం ఆత్మహత్యకు పాల్పడడం లాంటిదేని” అన్నారు.

1965 ఆగస్టు 25న భారత సైన్యం దానా ప్రాంతాన్ని స్వాధీనం చేసుకుంది, ముజఫరాబాద్‌కు దగ్గరగా వెళ్లింది. తర్వాత ఆగస్టు 28న హాజీపీర్ పాస్‌ను కూడా ఆక్రమించింది.

దాంతో, అప్పటి పాక్ ఆర్మీ చీఫ్ జనరల్ మూసా ధైర్యం కోల్పోయారు. బాధగా విదేశాంగ మంత్రి జుల్ఫికర్ అలీ భుట్టో దగ్గరకు వెళ్లి “నా జవాన్ల దగ్గర పోరాడ్డానికి రాళ్లు తప్ప, ఏం లేవు” అన్నారు.

ఇరు దేశాల యుద్ధ ప్రకటన

1965 సెప్టెంబర్ 6న భారత్ అంతర్జాతీయ సరిహద్దు దాటింది. ఈ విషయం అయూబ్ ఖాన్‌కు ఉదయం 4 గంటలకు తెలిసింది.

ఆ తర్వాత భారత్, పాకిస్తాన్ మధ్య అధికారికంగా యుద్ధం మొదలైంది. పాకిస్తాన్‌లోని కొన్ని ప్రాంతాలు భారత్ అధీనంలో ఉంటే, భారత్‌లోని కొన్ని ప్రాంతాలు పాకిస్తాన్ స్వాధీనంలో ఉన్నాయి.

కొన్ని దేశాలు పాకిస్తాన్‌కు ఆయుధాలు ఇవ్వడానికి నిరాకరించాయని సెప్టెంబర్ 11న పాక్ రక్షణ మంత్రి...


భారత్ కన్నా ఒక రోజు ముందే తమకు స్వాతంత్ర్యం వచ్చిందని పాకిస్తానీలు వాదిస్తుంటారు

భారత్‌లో ఏటా ఆగస్టు 15న స్వాతంత్ర్య దినోత్సవ సంబరాలు జరుగుతాయి. పాకిస్తాన్‌లో మాత్రం ఒక రోజు ముందుగా, ఆగస్టు 14న ఈ సంబరాలు చేసుకుంటారు.

భారత్, పాకిస్తాన్‌లు ఒకేసారి స్వతంత్ర దేశాలుగా మారాయి. మరి, స్వాతంత్ర్య దినోత్సవ తేదీల్లో ఈ తేడా ఎందుకు వచ్చింది?

ముస్లింలు పవిత్రంగా భావించే జుమ్మా అల్-వదా రోజున పాకిస్తాన్‌కు స్వాతంత్ర్యం వచ్చిందని, అది 1947, ఆగస్టు 14న అని పాకిస్తాన్‌లో ప్రచారంలో ఉంది.

భారత్ కన్నా ఒక రోజు ముందే తమకు స్వాతంత్ర్యం వచ్చిందని పాకిస్తానీలు వాదిస్తుంటారు కూడా.

పాకిస్తాన్‌కు స్వాతంత్ర్యం వచ్చాక 11 నెలలకు, అంటే 1948 జులై 9న పాకిస్తాన్‌లో తొలిసారి పోస్టల్ స్టాంపులు జారీ చేశారు. ఆ స్టాంపులపై పాకిస్తాన్‌కు స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన రోజు 1947, ఆగస్టు 15 అని స్పష్టంగా ముద్రించి ఉంది.

కానీ, ఆ తర్వాత ఏటా ఆగస్టు 14నే పాకిస్తాన్ స్వాతంత్ర్య దినోత్సవ వేడుకలు జరుపుకుంటోంది.

భారత్, పాకిస్తాన్‌ల స్వాతంత్ర్యానికి సంబంధించి ముఖ్యమైన అధికార పత్రం ఇండియన్ ఇండిపెండెన్స్ యాక్ట్-1947.

బ్రిటీష్ పార్లమెంటు ఆమోదిం... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

చిన ఈ బిల్లుపై అప్పటి బ్రిటీష్ రాజు జార్జ్- VI 1947 జులై 18న సంతకం చేశారు.

పాకిస్తాన్ సెక్రటరీ జనరల్ చౌధరి మహమ్మద్ అలీ (ఆ తర్వాత పాక్‌కు ప్రధాని కూడా అయ్యారు) దీని కాపీని పాకిస్తాన్ వ్యవస్థాపకుడు మహమ్మద్ అలీ జిన్నాకు జులై 24న పంపారు.

బ్రిటీష్ ప్రభుత్వం 1983లో ప్రచురించిన ‘అధికార బదిలీ’ అనే పత్రంలోని 12వ వాల్యూమ్‌లోని 234వ పేజీలో... 1947 ఆగస్టులో బ్రిటీష్ ఇండియాలో భారత్, పాకిస్తాన్ పేర్లతో రెండు స్వతంత్ర, సార్వభౌమ దేశాలు ఏర్పడతాయని... ఇవి ఏర్పడే తేదీ ఆగస్టు 15 అని ఉంది.

ఐరాసలోని బ్రిటీష్ శాశ్వత రాయబారికి బ్రిటన్ విదేశంగ శాఖ నుంచి 1947 ఆగస్టు 7న ఓ సందేశ పత్రం అందింది.

‘‘ఐరాస సభ్యత్వం కోసం ముస్లిం నాయకులు దరఖాస్తు చేసుకోవాలనుకుంటున్నారని వైశ్రాయ్ సందేశం పంపారు. ఆగస్టు 15న పాకిస్తాన్ స్వతంత్ర దేశంగా ఏర్పడగానే, ఆ దేశానికి ఐరాస సభ్యత్వం వచ్చేలా బ్రిటన్ తరఫున వెంటనే పిటిషన్‌ను వేయండి’’ అని అందులో ఉంది.

భారత్, పాకిస్తాన్ అధికారాల విషయమై ఐరాస సెక్రటేరియట్  మెమురాండం గురించి 1947 ఆగస్టు 12న జారీ చేసిన పత్రిక ప్రకటనలో... ‘‘1947, ఆగస్టు 15న భారత్, పాకిస్తాన్ పేర్లతో రెండు స్వతంత్ర దేశాలు ఏర్పడుతున్నట్లు ఇండియన్ ఇండిపెండెన్స్ యాక్ట్ పేర్కొంది’’ అని ఉంది.

భారత్ స్వాతంత్ర్యం గురించి ప్రకటన చేస్తున్న మౌంట్‌బాటెన్

మౌంట్‌బాటెన్‌కు సమయం లేక...

1947, ఆగస్టు 15 రోజు మొదలవుతూనే (ఆగస్టు 14న రాత్రి 12 గంటలకు) భారత్, పాకిస్తాన్‌లకు ఒకేసారి స్వాతంత్ర్యం వస్తుందని బ్రిటీష్ ప్రభుత్వం ప్రకటించింది.

అయితే, అప్పటి భారత వైశ్రాయ్ లార్డ్ మౌంట్‌బాటెన్ ఆగస్టు 14, 15ల మధ్య రాత్రి స్వాతంత్ర్యం గురించి ప్రకటించేందుకు, స్వతంత్ర భారత్‌కు మొదటి గవర్నర్ జనరల్ పదవిని చేపట్టేందుకు దిల్లీలో ఉండాల్సి వచ్చింది.

అందుకే, ఆయన పాకిస్తాన్‌లోని కరాచీకి ఆగస్టు 13నే వెళ్లారు.

ఆ రోజు రాత్రి కరాచీలో మౌంట్‌బాటెన్ గౌరవార్థం ఓ విందు ఏర్పాటైంది. ఇందులో జిన్నా ప్రసంగించారు.

ఆగస్టు 15న బ్రిటీష్ ప్రభుత్వం నుంచి పూర్తి అధికారాలు భారత్‌కు బదిలీ అవుతున్నందుకు... భారత్, పాకిస్తాన్ రెండు స్వతంత్ర దేశాలుగా ఏర్పడుతున్నందుకు సంతోషంగా ఉందని జిన్నా అన్నారు.

పాకిస్తాన్ తొలి గవర్నర్ జనరల్‌గా జిన్నా నామినేట్ అయ్యారు.

ఆగస్టు 14 ఉదయం పాకిస్తాన్ రాజ్యాంగ సభలో మౌంట్‌బాటెన్ ప్రసగించారు. ఆగస్టు 14, 15 తేదీల మధ్య రాత్రి 12 గంటలకు పాకిస్తాన్ స్వతంత్ర దేశంగా అవతరిస్తుందని...


భారత్ కూడా ఇప్పటికే యూకే నుంచి విమానాల రాకపోకలపై నిషేధం విధించింది.

మరోవైపు మహారాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఈ కొత్త రకం వైరస్ ముప్పును ఎదుర్కోవడానికి డిసెంబరు 22 నుంచి ముంబయి,ఇతర అన్ని నగరాలు, పట్టణాలలో రాత్రి కర్ఫ్యూ విధిస్తామని ప్రకటించింది.

రాత్రి 11 నుంచి తర్వాత రోజు ఉదయం 6 వరకూ నైట్ కర్ఫ్యూ విధిస్తున్నట్లు సోమవారం చెప్పింది.

జనవరి 5 వరకు ఈ నైట్ కర్ఫ్యూ అమలు చేస్తారు.

అలాగే యూరప్, మధ్యప్రాచ్యం నుంచి వచ్చే ప్రయాణికులకు కొత్త క్వారంటీన్ నిబంధనలను ప్రకటించింది.

యూరప్, మధ్యప్రాచ్యం నుంచి వచ్చే ప్రయాణికులు ఇప్పుడు 14 రోజుల ఇనిస్టిట్యూషనల్ క్వారంటీన్‌కు పంపిస్తారు. మిగతా వారిని 14 రోజులపాటు హోం ఐసొలేషన్‌లో ఉండాలని సూచించారు.

నైట్ కర్ఫ్యూ సమయంలో కూరగాయలు, పాలు లాంటి అత్యవసర వస్తువుల సరఫరాను అడ్డుకోరు. అయితే ఒకేసారి ఒక దగ్గర ఐదుగురికి మించి గుమిగూడకూడదు.

40కిపైగా దేశాల నిషేధం

దీనిపై ఒక ఉమ్మడి విధానం రూపొందించడానికి ఈయూ చర్చలు జరిపింది, బ్రిటన్ నుంచి వచ్చే విమానాలను 40కి పైగా దేశాలు నిషేధించాయి.

డెన్మార్క్ లో కొత్త రకం కరోనా వైరస్ కేసులు బయటపడడంతో, ఆ దేశం నుంచి వచ్చే ప్రయాణికులపైనా స్వీడన్ ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

నిషేధం విధించింది.

కొత్త రకం కరోనావైరస్ మరింత వ్యాపిస్తుందని తెలుస్తున్నప్పటికీ, ఇది మరింత ప్రమాదకరం అనడానికి ఇప్పటివరకూ ఆధారాలు లభించలేదు.

బ్రిటన్ నుంచి వచ్చే విమానాలపై ఆంక్షలు విధిస్తున్న దేశాల జాబితా పెరుగుతుండడంతో, ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ దీనిపై స్పందించింది.

"మహమ్మారి ఆవిర్భావంలో కొత్త రకాలు రావడం అనేది సహజమే. అది 'అదుపు తప్పి పోలేదు' అని డబ్ల్యుహెచ్ఓ అత్యవసర పరిస్థితుల చీఫ్ మైక్ రయాన్ అన్నారు.

బ్రిటన్ ఆరోగ్య మంత్రి మాట్ హాంకాక్ ఆదివారం చేసిన ప్రకటనకు ఇది పూర్తి విరుద్ధంగా ఉంది.

బ్రిటన్‌లో బయటపడిన కొత్త రకం వైరస్‌కు సంబంధం లేని, మరో కొత్త రకం కరోనావైరస్ దక్షిణాఫ్రికాలో బయటపడడంతో, ఆ దేశం నుంచి వచ్చే ప్రయాణికులపైనా కొన్ని దేశాలు నిషేధం విధించాయి.

యూరప్‌లో ఏం జరుగుతోంది

కొత్త రకం వైరస్ వ్యాపించకుండా అడ్డుకునే ప్రయత్నాల్లో భాగంగా ప్రపంచవ్యాప్తంగా చాలా దేశాలు బ్రిటన్ నుంచి వచ్చే విమానాలపై నిషేధం విధించాయి.

బ్రిటన్ నుంచి వచ్చే ప్రయాణికులు, సరుకులను ఫ్రాన్స్ నిషేధించింది. దీంతో, దక్షిణ బ్రిటన్‌లో కీలకమైన రేవు డోవర్‌లో అంతరాయం ఏర్పడింది.

రెండు దేశాల మధ్య వాణిజ్యం పునరుద్ధరించేందుకు ఫ్రాన్స్ అధ్యక్షుడు ఎమాన్యుయేల్ మాక్రాన్‌తో కలిసి పనిచేస్తున్నట్లు బ్రిటన్ ప్రధాని బోరిస్ జాన్సన్ చెప్పారు. వీలైనంత త్వరగా సమస్య పరిష్కారం అవుతుందని ఆశించారు.

ఈయూ మంగళవారం వరకూ దీనిపై ఏ నిర్ణయాలూ తీసుకోలేదు. కానీ, బ్రిటన్ నుంచి వెళ్లే ప్రయాణికులకు కోవిడ్-19 పరీక్షల్లో నెగటివ్ ఉండాలనేదానిపై చర్చించారు.

పైజర్-బయోఎన్‌టెక్ వ్యాక్సీన్‌కు సోమవారం అనుమతించిన ఈయూ ఔషధ నియంత్రణ సంస్థ యూరప్ ప్రజలకు శుభవార్త వినిపించింది. వీలైనంత త్వరగా వీటిని ఇవ్వాలని భావిస్తోంది.

మిగతా ప్రపంచం ఏం చేస్తోంది

భారత్, ఇరాన్, కెనడా లాంటి దేశాలు కూడా బ్రిటన్ నుంచి వచ్చే ప్రయాణికులపై నిషేధం విధించాయి. అమెరికా ఇంకా దీనిపై నిర్ణయం తీసుకోలేదు. కానీ బ్రిటిష్ ఎయిర్ వేస్, డెల్టా ఎయిర్ లైన్స్ మాత్రం కోవిడ్ పరీక్షల్లో నెగటివ్ వచ్చిన వారిని మాత్రమే న్యూయార్క్ తీసుకెళ్తున్నాయి.

సౌదీ అరేబియా, కువైట్, ఒమన్ అంతర్జాతీయ ప్రయాణికులకు తమ సరిహద్దులను మూసివేశాయి.

డెన్మార్క్‌తోపాటూ ఆస్ట్రేలియా, ఇటలీ, నెదర్లాండ్స్‌లో కూడా కొత్త రకం కరోనా వైరస్ బయటపడింది.

డెన్మార్క్‌లో కొన్ని కేసులు నమోదవడంతో అక్కడి నుంచి వచ్చేవారిపై స్వీడన్ నిషేధం విధించింది. పొరుగు దేశ ప్రయాణికులపై...


భారత్ జట్టు కెప్టెన్ విరాట్ కోహ్లి, ఓపెనర్ మయాంక్ అగర్వాల్ హాఫ్ సెంచరీలు కొట్టారు. మరోవైపు వెస్టిండీస్ సారథి జేసన్ హోల్డర్ మూడు వికెట్లు తీశాడు.

అయితే, తొలిరోజు ఆట ముగిసేనాటికి మ్యాచ్‌కు సంబంధించి సోషల్ మీడియాలో మరో క్రికెటర్‌పై వార్తలు హల్‌చల్ చేస్తున్నాయి.  అతడే రహ్‌కీమ్ కార్న్‌వాల్.

వెస్టిండీస్ టీమ్‌లోకి కార్న్‌వాల్ కొత్తగా అడుగుపెట్టాడు.  అతడి ఎత్తు, బరువు గురించే అందరూ మాట్లాడుకుంటున్నారు.

26 ఏళ్ల  కార్న్‌వాల్‌కు ఇది తొలి టెస్ట్‌మ్యాచ్.  అతడి బరువు 140 కేజీలని, ప్రపంచంలో అత్యంత బరువైన టెస్ట్ క్రికెటర్ అతడేనని మీడియాలో వార్తలు వచ్చాయి.

ఐసీసీ వీటిని ధ్రువీకరించలేదు.  క్రికెట్ గణాంకాల నిపుణుడు రజనీశ్ గుప్తా మాత్రం ఈ విషయంపై స్పందించారు.

ఆస్ట్రేలియాకు చెందిన వార్విక్ ఆర్మ్‌స్ట్రాంగ్ (133-139 కేజీలు) కంటే కార్న్‌వాల్ బరువే ఎక్కువని ట్వీట్ చేశారు.  140 కేజీల బరువుండే కార్న్‌వాల్ ప్రపంచంలో అత్యంత బరువైన టెస్ట్ క్రికెటర్ అని వ్యాఖ్యానించారు.

కార్న్‌వాల్ ఎత్తు 6.5 అడుగులు.  రైట్‌హ్యాండ్ బ్యాట్స్‌మన్ అయిన అతడు ఆఫ్‌బ్రేక్ బౌలర్.

తొలి మ్యాచ్‌లోనే కీలకమైన ఛటేశ్వర్ పుజారా వికెట్‌న... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ు కార్న్‌వాల్ పడగొట్టాడు. దీంతో 'టెస్ట్‌మ్యాచ్‌ల చరిత్రలోనే ఇది అత్యంత బరువైన వికెట్'అని మరో క్రికెట్ గణాంకాల నిపుణుడు మోహన్‌దాస్ మేనన్ చమత్కరించారు.

వెస్టిండీస్‌లో కార్న్‌వాల్‌కు మంచి పేరుంది.  సిక్సర్‌లను అతడు ఇట్టే బాదేయగలడు.  ఎత్తుగా ఉండటంతో అతడు వేసే స్పిన్ చక్కగా బౌన్స్ అవుతుంది.  వెస్టిండీస్ చాంపియన్‌షిప్(2018-19)లో 17.68 సగటుతో అతడు 54 వికెట్లు తీశాడు.

క్రికెట్ వెబ్‌సైట్ ఈఎస్‌పీఎన్ క్రికెఇన్ఫో సమాచారం ప్రకారం 55 ఫస్ట్‌క్లాస్ మ్యాచ్‌లలో అతడు 2224 పరుగులు చేశాడు. 24 సగటుతో 260 వికెట్లు పడగొట్టాడు.  టీ-20 మ్యాచ్‌లలో ఆయన స్ట్రైక్‌రేట్ 131 పైనే ఉంది.

బాగా ఆడుతున్నప్పటికీ అతి బరువు వల్ల ఇంటర్నేషనల్ క్రికెట్‌లో అతడి తెరంగేట్రం ఆలస్యమైంది.  బరువు తగ్గించుకోవడంలో కార్న్‌వాల్‌కు సహకరిస్తున్నట్లు గత ఏడాది వెస్టిండీస్ చీఫ్ సెలెక్టర్ కోర్ట్నీ బ్రౌన్ తెలిపారు.

దక్షిణాఫ్రికా ఆల్ రౌండర్ జాక్వెస్ కలిస్‌ను తన రోల్ మోడల్‌గా కార్న్‌వాల్ చెబుతుంటాడు.

మ్యాచ్ పరిస్థితి ఇదీ..

రెండో టెస్ట్ తొలిరోజు భారత్ క్రికెటర్లు విరాట్ కోహ్లి, మయాంక్ అగర్వాల్ హాఫ్ సెంచరీలు కొట్టారు.  కేఎల్ రాహుల్, చటేశ్వర్ పుజారా నిరాశతో పెవీలియన్ బాట పట్టారు.

కోహ్లీ వికెట్ అనంతరం భారత్ జట్టు కాస్త ఇబ్బందుల్లో పడినట్టు అనిపించింది. యువ క్రికెటర్లు హనుమ విహారీ, రిషబ్ పంత్ నిలదొక్కుకోగలిగారు. విహారీ 42, పంత్ 27 స్కోర్‌తో ఆడుతున్నారు.

కింగ్‌స్టన్‌లో జరుగుతున్న ఈ మ్యాచ్‌లో వెస్టిండీస్ టాస్ గెలిచి, బ్యాటింగ్ ఎంచుకుంది.  భారత ఓపెనర్లు  రాహుల్, మయాంక్ అగర్వాల్ తొలి ఆరు ఓవర్లకు సగటున 5.33 స్కోర్ కొట్టారు.

జట్టు 32 పరుగులు చేసిన అనంతరం  రాహుల్ మొదట అవుట్ అయ్యాడు. తర్వాత ఆరు పరుగులు తీసి పుజారా కూడా వెనుదిరిగాడు. మయాంక్ అగర్వాల్, కెప్టెన్ కోహ్లీ కలిసి స్కోర్‌ను వంద వరకు తీసుకెళ్లారు.

మయాంక్ అగర్వాల్ అనంతరం క్రీజ్‌లో అడుగుపెట్టిన రహానే 24 పరుగులకే ఔట్ అయ్యాడు.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


భారత్ దాడుల తర్వాత పాకిస్తాన్ తీవ్రంగా స్పందించింది. నేతల సమావేశాలు, ప్రెస్ బ్రీఫింగ్స్ ఇంకా కొనసాగుతూనే ఉన్నాయి.

భారత ప్రభుత్వం భారత వైమానిక దళ యుద్ధ విమానాలు పాకిస్తాన్ లోపల జైషే మహమ్మద్ శిబిరాలను ధ్వంసం చేసిందని చెబుతుంటే, అటు పాకిస్తాన్ మాత్రం తమ వైమానిక దళం భారత యుద్ధ విమానాలను తిప్పికొట్టిందని చెబుతోంది.

భారత్ వైమానిక దాడుల వార్తల తర్వాత పాకిస్తాన్ ప్రధాన మంత్రి ఇమ్రాన్ ఖాన్ నేతృత్వంలో భద్రతా సలహా మండలి సమావేశం జరిగింది. ఈ సమావేశం తర్వాత పాకిస్తాన్ విదేశాంగ మంత్రి షా మహమూద్ కురేషీ పాకిస్తాన్ సౌర్వభౌమాధికారాన్ని భారత్ ఉల్లంఘించిందని అన్నారు.

భారత్ అనవసర దాడులకు తాము తగిన సమయం, ప్రాంతంలో సమాధానం ఇస్తామని పాకిస్తాన్ చెప్పింది.

ఇప్పుడు అందరూ పాకిస్తాన్ ఏం చేస్తుందా అనేదానిపైనే దృష్టిపెట్టారు.

పాకిస్తాన్ బుధవారం నేషనల్ కమాండ్ అథారిటీ(ఎన్‌సీఏ) సమావేశానికి పిలుపునిచ్చింది. ఇమ్రాన్ ఖాన్ ఆధ్వర్యంలో ఈ భేటీ జరిగింది.

ఈ నేపథ్యంలో అసలు ఎన్‌సీఏ అంటే ఏంటి, అది పాక్‌కు అంత కీలకమో తెలుసుకుందాం.

ఎన్‌సీఏ అంటే ఏంటి?

ఇది పాకిస్తాన్ అత్యున్నత స్థాయి సైనిక వేదిక. ఇక్కడ దేశ రక్షణ విధానానికి స... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ంబంధించిన పెద్ద పెద్ద నిర్ణయాలు తీసుకుంటారు. పాకిస్తాన్ అణ్వాయుధాల ప్రయోగంపై కూడా ఎన్‌సీఏ నిర్ణయం తీసుకుంటుంది.

యుద్ధవ్యూహాల విషయంలో కీలకమైన అణు, క్షిపణి సంబంధిత అన్ని పాలసీలపై నిర్ణయం తీసుకునే హయ్యస్ట్ అథారిటీ ఎన్‌సీఏ. దీనితోపాటు అణు, క్షిపణి కార్యక్రమాన్ని అది పర్యవేక్షిస్తుంది.

యుద్ధం జరిగేటపుడు, ఉద్రిక్త పరిస్థితుల్లో ఆర్మీని ఎలా మొహరించాలనేదానిపై ఎన్‌సీఏ నిర్ణయం తీసుకుంటుంది. వీటితోపాటు పాలసీ మేకింగ్, ఆర్మీ ప్రాక్టీస్, మోహరింపు, అనుసంధానం, అభివృద్ధి, పాకిస్తాన్ అణ్వాయుధాల ఆపరేషన్ కంట్రోల్‌కు సంబంధించి కీలక నిర్ణయాలు తీసుకుంటుంది.

ఇందులో రాజకీయ, సైనిక నేతృత్వం రెండూ భాగంగా ఉంటాయి. పాక్ ప్రధాన మంత్రి దీనికి అధ్యక్షుడుగా ఉంటారు. త్రివిధ దళాల చీఫ్, రక్షణ మంత్రి, విదేశాంగ మంత్రి ఇందులో సభ్యులుగా ఉంటారు.

"వైమానిక దాడుల తర్వాత  స్పందించిన పాకిస్తాన్ బుధవారం పార్లమెంటు సంయుక్త సమావేశాలు పిలుపునిచ్చినట్లు బీబీసీ ప్రతినిధి షుమాయలా జాఫ్రీ చెప్పారు. దీనితోపాటు నేషనల్ కమాండ్ అథారిటీ సమావేశానికి కూడా పిలుపునిచ్చారు. ఎన్‌సీఏ సమావేశంలో దాడులపై ఎలాంటి వ్యూహాన్ని అనుసరించాలి, భారత్‌కు ఎలాంటి సమాధానం ఇవ్వాలి అనేది పాకిస్తాన్ నిర్ణయిస్తుంది.

పాక్ ఆర్మీ మేజర్ జనరల్ ఆసిఫ్ గఫూర్

ఎన్‌సీఏ సమావేశానికి ఎప్పుడు పిలుపునిస్తారు

సాధారణంగా ఎన్‌సీఏ సమావేశం చాలా అరుదుగా జరుగుతుంది. దేశంలో భద్రత సంబంధిత విషయాలు తలెత్తినపుడు, సరిహద్దు దాటి చొరబాట్లు జరిగినపుడు ఈ సమావేశానికి పిలుపునిస్తారు. ఇది చాలా తీవ్రమైన, అత్యున్నత స్థాయి వేదిక.

2000లో నేషనల్ సెక్యూరిటీ కౌన్సిల్ అణ్వాయుధాలకు సంబంధించి నిర్ణయాలు తీసుకోవడం కోసం ఎన్‌సీఏ సమావేశానికి పిలుపునిచ్చింది.

1999 ఏప్రిల్‌లో అప్పటి ఆర్మీ చీఫ్ జనరల్ పర్వేజ్ ముషారఫ్ అణు మిసైల్ టెక్నాలజీ ఉపయోగించడానికి రెండు నెలల లోపు ఒక సెంట్రల్ కమాండ్ సిస్టమ్ రూపొందిస్తామని చెప్పారు. ఈ సిస్టమ్‌లో నేషనల్ కమాండ్ అథారిటీ, డెవలప్‌మెంటల్ కంట్రోల్ బోర్డ్ గవర్నింగ్ బాడీ, స్ట్రాటజిక్ ఫోర్స్ కమాండ్ కోసం సెక్రటేరియట్ ఉంటారని ఆయన తెలిపారు.

కానీ సైనిక ఉత్తర్వులు, నియంత్రణతో ఈ కొత్త సంస్థను ఆప్పుడు ఏర్పాటు చేయలేకపోయారు. సైనిక పాలన తర్వాత పర్వేజ్ ముషారఫ్ అధ్యక్షుడు అయ్యాక దీనిని అమలు చేశారు.

2000 ఫిబ్రవరి 2న నేషనల్ సెక్యూరిటీ కౌన్సిల్ 'నేషనల్ కమాండ్ అథారిటీ'ని ఏర్పాటు చేసింది. ఇందులో ఎంప్లాయ్‌మెంట్ కంట్రోల్ కమిటీ,...


భారత్ నుంచి పాకిస్తాన్‌లోకి వచ్చే నదీ జలాలను ఆ దేశం అడ్డుకుంటోందని పాక్ సుప్రీంకోర్టు చీఫ్ జస్టిస్ మియా సాకిబ్ నిసార్ చెప్పారు. అందుకే భారత చానెళ్లపై నిషేధ నిర్ణయం న్యాయమైనదే అన్నారు.

భారత్ నీళ్లను ఆయుధంలా ఉపయోగిస్తోందని పాక్ వరుస ఆరోపణలు చేస్తోంది. పాకిస్తాన్ వైపు ప్రవహిస్తున్న నదులపై భారత్ డ్యాంలు కట్టి తమపై ఒత్తిడి పెంచుతోందని చెబుతోంది.

ఇరుదేశాల జల ఒప్పందాలను భారత్ ఉల్లంఘిస్తోందని పాక్ ఇటీవలే ఆరోపించింది. దీనికి వ్యతిరేకంగా తీవ్రంగా ఉద్యమం చేస్తామని చెబుతోంది. పాకిస్తాన్ ఆరోపణలను భారత్ తరచూ ఖండిస్తోంది.

పాక్ సుప్రీంకోర్టు విధించిన నిషేధం ఆ దేశంలో భారత కార్యక్రమాలు చూపించే స్థానిక చానళ్లపై కూడా ఉంటుంది. ఈ కేసులో ఒక కింది కోర్టు ఇచ్చిన తీర్పును సుప్రీం చీఫ్ జస్టిస్ కొట్టివేశారు. భారత చానెళ్లపై గతంలో ఉన్న నిషేధం ఎత్తివేయాలని కింది కోర్టు ఆదేశించింది.

పాకిస్తాన్ జల సంక్షోభం

పాకిస్తాన్‌లో 1990 నుంచి నీటి సమస్య తీవ్రంగా ఉంది. 2005లో ఇది మరింత తీవ్రమైంది. 2025 నాటికి పాక్ పూర్తిగా ఎండిపోతుందని ఐక్యరాజ్యసమితి అభివృద్ధి కార్యక్రమం(యూఎన్‌డీపీ), పాకిస్తాన్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ రీసెర్చ్ ఇన్ వాట... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ర్ రిసోర్సెస్( పీసీఆర్‌డబ్ల్యుఆర్) ఆ దేశాన్ని హెచ్చరించాయి.

పాక్‌లో 80 శాతానికి పైగా వ్యవసాయం కోసం సింధు, దాని ఉప నదుల నీళ్లపై ఆధారపడతారు. వీటిలో చాలా నదులు హిమాలయాల నుంచే ప్రవహిస్తున్నాయి.

ఒక నివేదిక ప్రకారం పాకిస్తాన్ చీఫ్ జస్టిస్ సాకిబ్ నిసార్ దేశ  నీటి సమస్యను దూరం చేసేందుకు స్వయంగా ఆసక్తి చూపుతున్నారు. పాక్‌లో రెండు ఆనకట్టల నిర్మాణం కోసం ఆయన నిధులు కూడా సేకరించడానికి సిద్ధమయ్యారు.

ఒప్పంద ఉల్లంఘన ఆరోపణలు

దేశ విభజన తర్వాత పాకిస్తాన్, భారత్ 1960 వరకూ వినియోగించుకున్న జలాల విషయంలో ఉద్రిక్తతలు తలెత్తాయి. దాంతో వరల్డ్ బ్యాంక్ మధ్యవర్తిత్వంతో రెండు దేశాల మధ్య సింధు-తాస్ ఒప్పందం జరిగింది.

భారత్ ఈ ఒప్పందం ఉల్లంఘించిందని ఆరోపిస్తున్న పాకిస్తాన్, దీనికి వ్యతిరేకంగా తీవ్ర ఉద్యమం చేస్తామని అంటోందని పాక్ పత్రిక డాన్ ఒక కథనం ప్రచురించింది.

భారత్ చీనాబ్ నదిపై 48 మెగావాట్ల సామర్థ్యంతో లోయర్ కల్నై, 1500 మెగావాట్ల సామర్థ్యంతో పాకల్ దుల్ ప్రాజెక్టులు నిర్మిస్తోంది. పాకల్ దుల్ డ్యాంపై పాక్ అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేస్తోంది.

పాకల్ దుల్ ప్రాజెక్ట్ ఎత్తు 1708 మీటర్లు ఉందని. దాన్ని కడితే పాకిస్తాన్ వచ్చే నీటి స్థాయి తగ్గుతుందని, భారత్ తనకు నచ్చినట్టు నీళ్లు వదలడం, ఆపడం చేస్తుందని ఆరోపిస్తోంది.

ఏమిటీ ఒప్పందం?

సింధు-తాస్ ఒప్పందం ప్రకారం సింధు బేసిన్‌లోని ఆరు నదులు, వాటి ఉప నదుల నీటిని రెండు దేశాలు ఎలా ఉపయోగించుకోవాలి అనేదానిపై రెండు దేశాలు ఒక ఫార్ములా రూపొందించాయి.

ఆరింటిలో మూడు నదులు భారత్‌కు, మూడు నదులు పాకిస్తాన్‌కు వచ్చాయి. వీటిని తూర్పు, పశ్చిమ నదులు అంటారు.

తూర్పు నదులైన సింధు, జీలం, చీనాబ్ జలాలపై పాకిస్తాన్‌కు హక్కు ఉంటుంది. పశ్చిమ నదులైన రావి, బియాస్, సట్లెజ్ జలాలపై భారత్‌కు హక్కు ఉంటుంది.

ఈ ఒప్పందం ప్రకారం కొన్ని షరతులకు లోబడి తూర్పు నదుల జలాలను భారత్ కూడా ఉపయోగించుకోవచ్చు.

ఈ ఒప్పదంలో ఏవైనా అభిప్రాయ బేధాలు వస్తే రెండు దేశాలు వరల్డ్ బ్యాంక్ దగ్గరికి వెళ్తాయి. గతంలో రెండు దేశాల మధ్య యుద్ధం జరిగినప్పుడు కూడా ఈ ఒప్పందాన్ని గౌరవించాయి.

చానెళ్లపై నిషేధంతో ఏం సాధిస్తారు?

భారత సినిమాలు, టీవీ సీరియళ్లు పాకిస్తాన్‌లో చాలా పాపులర్.

2016లో ఇరుదేశాల సంబంధాల్లో ఉద్రిక్తతలు తలెత్తడంతో పాకిస్తాన్ అదే ఏడాది సెప్టెంబర్‌లో భారత సినిమాల విడుదలపై నిషేధం విధించింది.

ఒక నివేదిక ప్రకారం ఆ సమయంలో పాకిస్తాన్‌లోని సినిమా...


భారత్ బంగ్లాదేశ్‌ను 95 రన్స్ తేడాతో ఓడించింది.

మొదట బ్యాటింగ్ చేసిన భారత్ మహేంద్ర సింగ్ ధోనీ, కేఎల్ రాహుల్ సెంచరీలతో 359 రన్స్ చేసింది. 360 పరుగుల లక్ష్యంతో బరిలోకి దిగిన బంగ్లాదేశ్ 264 పరుగులే చేయగలిగింది.

రెండు వికెట్లు త్వరగానే కోల్పోయిన బంగ్లాదేశ్ జట్టును ఓపెనర్ లిటన్ దాస్, వికెట్ కీపర్ రహీమ్ ఆదుకున్నారు. కానీ 73 పరుగులు చేసిన లిటన్ దాస్‌ను స్పిన్నర్ యజువేంద్ర చహల్ బౌలింగ్‌లో దినేశ్ కార్తీక్ స్టంప్డ్ చేశాడు.

బాగా ఆడుతున్న ముష్ఫికర్ రహ్మాన్ కూడా 90 పరుగుల వ్యక్తిగత స్కోరు దగ్గర కులదీప్ యాదవ్ బంతికి బౌల్డ్ అయ్యాడు. ఆ తర్వాత బంగ్లాదేశ్ వరసగా వికెట్లు కోల్పోతూ వచ్చింది.

జట్టులో మెహిదీ హసన్, మహమ్మద్ సైఫుద్దీన్ మాత్రమే రెండంకెల స్కోర్లు చేశారు. ముగ్గురు బంగ్లాదేశ్ బ్యాట్స్‌మెన్లు డకౌట్ అయ్యారు.

49.3 ఓవర్లలో బంగ్లాదేశ్ 264 పరుగులకు ఆలౌట్ అయ్యింది.

భారత్ బౌలర్లలో కులదీప్ యాదవ్, యజువేంద్ర చహల్ మూడేసి వికెట్లు తీయగా, జస్‌ప్రీత్ బుమ్రా 2, రవీంద్ర జడేజా ఒక వికెట్ పడగొట్టారు.

అంతకు ముందు...

భారత జట్టు ప్రధాన వికెట్ కీపర్ ఎంఎస్ ధోనీ ఈ మ్యాచ్‌లో 78 బంతుల్లో ఎనిమిది ఫోర్లు, ఏడు సిక్సర్ల... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

సహాయంతో 113 పరుగులు సాధించాడు.

నాలుగో స్థానంలో బ్యాటింగ్ చేసిన కేఎల్ రాహుల్ సైతం 99 బంతుల్లో 12 ఫోర్లు, నాలుగు సిక్సర్ల సహాయంతో 108 పరుగులు చేశాడు.

మిగతా బ్యాట్స్‌మెన్లలో.. శిఖర్ ధావన్ 1, రోహిత్ శర్మ 19, కెప్టెన్ విరాట్ కోహ్లీ 47, విజయ్ శంకర్ 2, హార్దిక్ పాండ్యా 21, రవీంద్ర జడేజా 11, దినేశ్ కార్తీక్ 7 పరుగులు చేశారు.

ఈ మ్యాచ్‌లో ధోనీ, దినేశ్ కార్తీక్ ఇద్దరూ కీపింగ్ చేశారు.

బంగ్లాదేశ్ బౌలర్లలో రూబెల్ హొస్సైన్, షకీబ్ అల్ హసన్ చెరో రెండు వికెట్లు, ముస్తఫిజుర్ రహ్మాన్, మొహమ్మద్ సైఫుద్దీన్, సబ్బీర్ రహ్మాన్ తలా ఒక వికెట్ తీశారు.

వరల్డ్ కప్‌లో భారత్ జూన్ 5న తన తొలి మ్యాచ్‌లో దక్షిణాఫ్రికాను ఢీకొంటుంది.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


భారత్ యువరక్తంతో ఉరకలెత్తుతోంది. దేశంలో యువతీయువకుల సంఖ్య భారీగానే ఉంది. మరందుకే ఉద్యోగావకాశాలు కూడా అంతే రేంజ్ లో ఉండాలి. కానీ లేవు. అదే అసలు సమస్య.

ఉద్యోగం కోసం ప్రయత్నించే వాళ్ళ సంఖ్య, ఉద్యోగాల సంఖ్య బ్యాలన్స్ అవ్వట్లేదు. పైగా అత్యాధునిక టెక్నాలజీతో రూపొందిన ఆటోమేషన్ పేరుతో అన్ని పనులు యంత్రాలే  చేసేస్తుంటే నిరుద్యోగ సమస్య ఇంకా పెరిగిపోతోంది.

అనేక రంగాల్లో ఉద్యోగాల సంఖ్య పెరుగుతోంది కానీ అదే సమయంలో  చాలా  రంగాల్లో  అవకాశాలు తగ్గిపోతున్నాయి.

ఇంటర్నేషనల్ లేబర్ ఆర్గనైజేషన్ తాజా నివేదిక ప్రకారం ప్రపంచ దేశాలు, దక్షిణాసియాతో పోల్చి చుస్తే భారత్ లో నిరుద్యోగ సమస్య ఎక్కువ.

2017 నుంచి 2019 మధ్య కాలంలో ఈ సమస్య 3.4-3.5%గా ఉంది.

15 నుంచి 24 ఏళ్ల వయస్సు వారిలో నిరుద్యోగం అత్యధికంగా ఉంది.

ఐఎల్‌వో లెక్కల ప్రకారం 2017లో భారత్‌లో నిరుద్యోగుల సంఖ్య దాదాపు కోటి ఎనభై మూడు లక్షలు.

2018 లో ఈ సంఖ్య కోటి ఎనభై ఆరు లక్షలకు పెరిగే అవకాశముంది.

2019 కల్లా ఈ సంఖ్య కోటి ఎనభై తొమ్మిది లక్షలకు చేరే అవకాశముంది.

బాధాకరమైన విషయమేంటంటే చాలా మంది వేరేదారిలేక అసంఘటిత రంగంలో ఏదో ఒక పని చేయాల్సిన పరిస్థితి... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ఏర్పడింది.

ప్రతి పది మందిలో ఏడుగురు ఇలా అసంఘటిత రంగంలో  పని చేసుకుంటున్నారు.

వీరికి ఎటువంటి సామజిక భద్రత లేదు. అంతేకాదు చాలా మంది ఎటువంటి లిఖితపూర్వక కాంట్రాక్టులు లేకుండా పని చేస్తున్నారు.

మరిన్ని వివరాలు పై వీడియోలో చూడండి.

ఇవి కూడా చదవండి:

బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.


భారత్ సరిహద్దుల్లో చైనా సైనికుడు(పాత చిత్రం)

రెండు దేశాల మధ్య నెల రోజులుగా సరిహద్దు వివాదం నడుస్తోంది. ఈ వివాదం ప్రధానంగా లద్దాఖ్ పాంగాంగ్ సరస్సు(కాన్‌క్లేవ్ లేక్)తూర్పు లద్దాఖ్ గల్వాన్ లోయ దగ్గర ప్రాంతాల గురించి మొదలైంది.

రెండు దేశాల మధ్య లెఫ్టినెంట్ జనరల్ స్థాయిలో చర్చలు భారత్ చొరవతో జరుగుతున్నాయి.

అందుకే మొదటి దశ చర్చలకు భారత్-చైనా మధ్య నియంత్రణ రేఖ దగ్గర ఉన్న చుశుల్-మోల్దో బోర్డర్ పాయింట్ మీటింగ్ హట్ వేదికైంది.

ఈ సమావేశంలో భారత్ తరఫున లేహ్‌లోని ఇండియన్ ఆర్మీ 14వ కోర్ కమాండర్ లెఫ్టినెంట్ జనరల్ హరిందర్ సింగ్ పాల్గొంటున్నారు. ఈ వారంలోనే భారత సైన్యం నార్తర్న్ కమాండ్ కమాండింగ్ ఆఫీసర్ లెఫ్టినెంట్ జనరల్ వై.కె.జోషి లేహ్‌లో పర్యటించారు.

క్షేత్రస్థాయిలో వరుసగా మారుతున్న పరిస్థితుల గురించి స్వయంగా ప్రత్య సమీక్ష జరపాలనే ఉద్దేశంతో జనరల్ జోషి లేహ్‌లో పర్యటించారు.

దీన్ని బట్టి ఈ అంశం ఎంత తీవ్రమైనదో మనకు అర్థమవుతుంది. ఇలా సరిహద్దు పోస్టులో రెండు దేశాల మధ్య లెఫ్టినెంట్ జనరల్ స్థాయి చర్చలు జరగడం ఇదే మొదటిసారి.

ఈసారీ పరిస్థితి ఉద్రిక్తంగా ఉంది

సాధారణంగా సరిహద్దు పోస్టుల్లో ఇలాంటి చర్చలు బ్ర... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ిగేడియర్ స్థాయిలోనే జరుగుతుంటాయి. ఆ చర్చల ద్వారా రెండు దేశాల సైనికుల మధ్య ప్రాంతీయ స్థాయిలో ఏర్పడే ఉద్రిక్తతలకు తెరచిందేందుకు వారు ప్రయత్నిస్తుంటారు.

ఇప్పటివరకూ రెండు వైపులా సరిహద్దు పోస్టుల్లో లోకల్ కమాండర్ల మధ్య పది సార్లు చర్చలు జరిగాయి. కానీ రెండు దేశాల మధ్య ఉద్రిక్తతలు మాత్రం చల్లారలేదు.

సరిహద్దుల్లో ఏర్పడిన అనిశ్చితిని చూసి భారత్ ఈరోజు చైనా లెఫ్టినెంట్ జనరల్‌తో చర్చలు జరుపుతోందంటే, ఇందులో వారికి షాక్ ఇచ్చే అంశాల్లాంటివి ఏవీ లేవు.

ముఖ్యంగా నియంత్రణ రేఖ దగ్గర చైనా అతిక్రమణ ఘటనలు ఏడాదిలో 600 సార్లకు చేరుకోవడంతో భారత్ ఈ చర్చలకు సిద్ధమైంది.

అంతే కాదు, రెండు దేశాల సైనికుల మధ్య అప్పట్లో మూడేళ్లలో ఒకసారి ఘర్షణ తలెత్తితే, ఇప్పుడు ఏడాదిలో మూడు సార్లు వారు గొడవపడ్డారు. ఇంత ఉద్రిక్తంగా ఉన్నప్పటికీ రెండు దేశాల మధ్య ఘర్షణ స్థితి రాలేదంటే ఆ ఘనత ఈ లెఫ్టినెంట్ జరనళ్లకే దక్కుతుంది. వారు తమ సైనికులను ఎప్పటికప్పుడు అదుపులో పెడుతూ వచ్చారు.

లద్దాఖ్‌లో సున్నిత పరిస్థితి

ఉదాహరణకు ఈసారీ భారత్, చైనా సైనికులు నియంత్రణ రేఖ దగ్గర నాలుగు సున్నిత ప్రాంతాల్లో అమీతుమీకి సిద్ధపడ్డారు.

వీటిలో తూర్పు లద్దాఖ్ చాలా సున్నితమైన ప్రాంతం. అక్కడ పాంగాంగ్ సరస్సు(కాంక్లేవ్ లేక్) గల్వాన్ లోయ ప్రాంతాలను రెండు దేశాలూ మావంటే మావని చెబుతుండడంతో ఇవి చర్చల్లో నిలిచాయి.

అయితే దీనిని భారత్, చైనా మధ్య ఉద్రిక్తలకు కొత్త కారణంగా చూస్తున్నారు. ఎందుకంటే ఇటీవల కొన్నేళ్లుగా తూర్పు లద్దాఖ్ రెండు దేశాల మధ్య సరిహద్దు వివాదానికి కేంద్ర బిందువుగా ఆవిర్భవించింది.

ఇక్కడ డెమచోక్, చుమార్, త్రిక్ పర్వతాలపై ఇంతకు ముంద కూడా భారత, చైనా జవాన్ల మధ్య గొడవలు జరిగింది.

అయితే, మే 4న గల్వాన్ లోయ దగ్గర భారత్, చైనా సైనికులు గొడవకు దిగిన ప్రాంతం నుంచి చైనా దళాలు దాదాపు రెండు కిలోమీటర్లు వెనక్కు వెళ్లాయి. అలాగే భారత సైనికులు కూడా ప్రాంతం నుంచి దాదాపు ఒక కిలోమీటర్ వెనక్కు తగ్గాయి.

భారత్ తన ఉద్దేశాన్ని కూడా బాహాటంగా చెప్పింది. ఇటీవల వివాదాలకు కారణమైన ప్రాంతాల నుంచి చైనా తమ సైనికులను వెనక్కు పిలిపిస్తే, భారత్ కూడా తమ సైన్యాన్ని మే 4కు ముందున్న స్థితికి తీసుకురావడానికి సిద్ధంగా ఉందని చెప్పింది.

కానీ చైనా సైనికులు ఇప్పటికీ తూర్పు లద్దాఖ్‌లోని ఫింగర్-4 దగ్గర అలాగే ఉన్నారు. ఇది ఇంతకు ముందు భారత్ నియంత్రణలో ఉన్న ప్రాంతం.

దాంతో, ప్రభుత్వం నిర్దేశించిన ‘సంయమనంతో కఠిన వైఖరి’ అనే...


భారత్, అమెరికాల త్రివిధ దళాల సంయుక్త విన్యాసాలు ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రజలను ఆకట్టుకుంటున్నాయి. తొలుత విశాఖలో మొదలైన ఈ విన్యాసాలు అక్కడి నుంచి కాకినాడకు చేరాయి.

బంగాళాఖాతంలో చేపట్టిన ఈ విన్యాసాలను భవిష్యత్తులో పసిఫిక్ సముద్ర తీరానికి విస్తరిస్తామని రెండు దేశాలు ప్రకటించాయి.

టైగ‌ర్ ట్ర‌యంఫ్ పేరుతో చేప‌ట్టిన ఈ సంయుక్త విన్యాసాలు న‌వంబ‌ర్ 13 నుంచి 21 వ‌ర‌కు సాగాయి.

ఎందుకీ కసరత్తులు

భౌగోళిక ప‌రిస్థితుల‌ను బ‌ట్టి ఒక్కో దేశంలో ఒక్కో విధ‌మైన విప‌త్తులు సంభ‌విస్తుంటాయి. అందులో భాగంగా ఆయా దేశాల ర‌క్ష‌ణ ద‌ళాలు చేప‌ట్టే స‌హాయ కార్య‌క్ర‌మ‌లాపై అవ‌గాహ‌న పెంచుకునేందుకు ఈ క‌స‌ర‌త్తులు చేసినట్లు భార‌త నావికాద‌ళ అధికారి రియ‌ర్ అడ్మిర‌ల్ సూర‌జ్ బేరి చెప్పారు.

ఆయ‌న బీబీసీతో మాట్లాడుతూ ''ప్ర‌కృతి వైప‌రీత్యాల ప్ర‌భావంతో తూర్పు తీరంలో అనేక సార్లు తీర‌ని న‌ష్టం కలుగుతోంది. అలాంటి సంద‌ర్భాల్లో నావికాద‌ళంతో పాటుగా త్రివిధ ద‌ళాలు చేప‌ట్ట‌ే స‌హాయ చ‌ర్య‌ల‌పై అవ‌గాహ‌న పెంచుకోవాల్సి ఉంది. అనుభ‌వాలు పంచుకోవాల్సి ఉంది. అందుకే అమెరిక‌న్ ద‌ళాల‌తో క‌లిసి ఈ కార్య‌క్ర‌మం చేప‌ట్టామ''న్నారు.

ఏమేం చేశారు...

విప‌త్తుల స‌మ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

యంలోనే కాకుండా కదన రంగంలోనూ ఎలా క‌దులుతార‌న్న‌ది రెండు దేశాలు చ‌ర్చించాయి. తొలుత విశాఖ‌లో స్నేహ పూర్వ‌క వాతావ‌ర‌ణం కోసం న‌వంబ‌రు 13 నుంచి 16వ‌ర‌కూ విశాఖ‌లో స‌న్నాహాలు చేశారు. వివిధ క్రీడ‌లు నిర్వ‌హించి, ఇరు దేశాల బృందాల మ‌ధ్య స‌న్నిహిత సంబంధాల పెంపొందించే ప్ర‌య‌త్నం సాగింది.

అనంత‌రం కాకినాడ‌కు తర‌లిన బృందాలు క‌స‌ర‌త్తులు చేప‌ట్టాయి. విప‌త్తుల స‌మ‌యంలో త‌మ‌ను తాము ర‌క్షించుకోవ‌డం,  యుద్ధ నౌక‌లు, ఇత‌ర సామాగ్రి కాపాడుకుంటూ స్థానికుల‌కు స‌హాయం అందించే విధానంలో నైపుణ్యం కోసం అనుభ‌వాలు పంచుకునే కార్య‌క్ర‌మం చేప‌ట్టారు.

ఆయుధ పాటవం

ఈ సంయుక్త విన్యాసాల్లో పాల్గొనేందుకు  తూర్పునావికాదళం నుంచి ఐఎన్‌ఎస్ జలస్వ, ఐఎన్‌ఎస్ ఐరావత్, ఐఎన్‌ఎస్ సంథ్యాయక్ వంటి యుద్ధ నౌకలు, అమెరికా యుద్ధ నౌక జర్మన్‌టౌన్ కూడా కాకినాడ‌కు త‌ర‌లివ‌చ్చాయి. వాటితో పాటుగా ర్యాపిడ్ యాక్ష‌న్ మెడిక‌ల్ టీమ్స్ (రాంప్ట్స్) కూడా వ‌చ్చాయి.

ఇవి తీరం సమీపానికి రాగా అందులోంచి యుద్ధ ట్యాంకులు, ట్రక్కులు, త్రివిధ దళాల ట్రూపులు, స్పీడ్‌బోట్ల ద్వారా విన్యాసాలు ప్రదర్శించారు. ఈ విన్యాసాల్లో ఇండియా త‌రుపున త్రివిధ ద‌ళాల త‌రుపున 1200 మంది పాల్గొన‌గా, అమెరికాకు చెందిన 500 మంది ర‌క్ష‌ణ ద‌ళాల సిబ్బంది పాల్గొన‌ట్టు సూర‌జ్ భేరి వెల్ల‌డించారు.

అమెరికా జర్మన్‌టౌన్ యుద్ధ నౌక నుంచి విన్యాసాల కోసం ల్యాండింగ్ క్రాఫ్ట్ ఎయిర్ కుషన్ ఒడ్డుకు వచ్చింది. జల, భూ మార్గంలో పయనించే దీన్నుంచి అమెరికా దళాలు ఆయుధాలను చేతబట్టి విన్యాసాల్లో పాల్గొనడం హైలెట్‌గా నిలిచింది. తూర్పు నావికాదళానికి చెందిన ఎంఐ-17 హెలికాప్టర్లు రెండు, ఎంఐవీ-17 హెలికాప్లర్లు విపత్తులు, యుద్ధ సమయాల్లో గాయపడ్డ త్రివిధ దళాల సిబ్బందికి వైద్య చికిత్సలు అందించేందుకు అవసరమైన ఫస్ట్ ఎయిడ్ పరికరాలను సంచాయత్ నౌక ద్వారా ఒడ్డుకు తీసుకువచ్చి దళాలకు అందించాయి.

చాలా నేర్చుకున్నాం

సంయుక్త విన్యాసాల్లో అమెరికా ద‌ళాలకు అనేక విష‌యాల‌పై అవ‌గాహ‌న పెరిగింద‌ని లెఫ్టినెంట్ క‌ల్న‌ల్ డానా డెమ‌ర్ బీబీసీకి తెలిపారు.

''అమెరికాలో టోర్న‌డోలు వంటివి వ‌చ్చిన‌ప్పుడు చేప‌ట్టే స‌హాయ‌క కార్య‌క్ర‌మాల్లో పాల్గొన్న అనుభవం మాకు ఉంది. ఇండియాలో సునామీలు, తుపాన్ల స‌మ‌యంలో ఎలాంటి జాగ్ర‌త్త‌లు పాటిస్తున్నార‌న్న‌ది తెలుసుకున్నాం. అలాంటి సంద‌ర్భాల్లో గాయ‌ప‌డిన ప్ర‌జ‌లు, సైనికుల‌కు అందించాల్సిన స‌హాయంపై అవ‌గాహ‌న పెంచుకున్నాం. ఇలాంటి సంయుక్త విన్యాసాలు...


భారత్, చైనా విదేశీ వ్యవహారాల మంత్రులు

రెండు దేశాల విదేశీ వ్యవహారాల మంత్రులు గురువారం భేటీ అయ్యారు. ఉద్రిక్తతలు తగ్గించడానికి చర్యలు తీసుకుంటామని ఇద్దరూ చెప్పారు.

కచ్చితంగా నిర్ణయం కాని సరిహద్దుల వెంబడి రెండు దేశాల సైనికుల మధ్య తరచూ వాగ్వాదాలు, ఘర్షణలు జరుగుతుంటాయి.

సైనికులు తమ భూభాగంలోకి చొచ్చుకొచ్చారంటూ పరస్పరం ఆరోపించుకుంటూ ఉంటారు. ఒక్కోసారి వీరి మధ్య జరిగే ఘర్షణలు ప్రాణ నష్టానికి దారి తీసిన సందర్భాలూ ఉన్నాయి.

కాగా గురువారం నాటి భేటీ తరువాత విడుదల చేసిన సంయుక్త ప్రకటనలో.. ''ప్రస్తుత పరిస్థితిని ఎవరూ కోరుకోలేదు'' అని చెప్పారు.

''రెండు దేశాల సరిహద్దు బలగాల మధ్య చర్చలు కొనసాగాలి, తలపడడం ఆపేయాలి, బలగాలు తగినంత దూరం పాటిస్తూ ఉద్రిక్తతలు తగ్గేలా చేయాలన్న ఒప్పందానికి వచ్చాం'' అని విదేశీ వ్యవహారాల మంత్రులు సంయుక్త ప్రకటనలో పేర్కొన్నారు.

శాంతి, సామరస్యం కాపాడుకునేలా, పెంపొందేలా మరిన్ని కొత్త చర్యలను వేగవంతం చేస్తామని చెప్పారు. అయితే, ఆ చర్యలేమిటన్నవి మాత్రం వివరించలేదు.

కాగా సరిహద్దు వెంబడి తిరిగే సైనికులు తుపాకులు, మోర్టార్లు వంటి కాల్పులు జరిపే వీలున్న ఆయుధాలు వాడరాదన్న ఒప్పందం రెండు... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

దేశాల మధ్య ఉంది.

అయితే, రెండు దేశాల మధ్య సంబంధాలు ఇటీవల కాలంలో తీవ్రంగా దెబ్బతిన్నాయి. భారత సైనికులు సరిహద్దు దాటి తమ భూభాగంలో ప్రవేశించి గస్తీ కాస్తున్న తమ బలగాలపై కాల్పులు జరిపారని చైనా ఇటీవల ఆరోపించింది.

తాము కాదు చైనా సైనికులే తొలుత సరిహద్దు దాటి వచ్చి గాల్లోకి కాల్పులు జరుపుతూ ఒప్పందాలను ఉల్లంఘించారని భారత సైన్యం ఆరోపించింది.

ఇది జరగడానికి ఒక రోజు ముందు తమ పౌరులు అయిదుగురిని చైనా సైనికులు అపహరించారంటూ భారత సైన్యం చైనా అధికారుల దృష్టికి తీసుకెళ్లింది.

ఆ తరువాత చైనా ఆ అయిదుగురు భారత పౌరులను తమ భూభాగంలోనే గుర్తించామని, వారిని అప్పగించడానికి అన్ని ఏర్పాట్లు చేస్తున్నామని చెప్పింది.

సరిహద్దుల్లో బరిసెలు, బళ్లాలతో చైనా సైనికులు

జూన్‌లో 20 మంది భారతీయ సైనికులు చైనా బలగాలతో ఘర్షణలో ప్రాణాలు కోల్పోయారు. భారత్, చైనాల మధ్య వాస్తవాధీన రేఖ 3,440 కిలోమీటర్ల పొడవున ఉంది. వాస్తవాధీన రేఖ వెంబడి నదులు, సరస్సులు, మంచు శిఖరాలు ఉండడం వల్ల సరిహద్దు విషయంలో కచ్చితత్వం లేదు.

ప్రపంచంలోనే అతి పెద్ద సైనిక బలగం ఉన్న ఈ రెండు దేశాల మధ్య సరిహద్దు వెంబడి అనేక ప్రాంతాల్లో బాహాబాహీ జరుగుతుంటుంది.

చైనా పెద్ద సంఖ్యలో బలగాలను లద్దాఖ్‌లోని గల్వాన్ లోయకు పంపిస్తోందని భారత్ ఆరోపిస్తోంది. అంతేకాదు.. తమ భూభాగంలో 38 వేల చదరపు కిలోమీటర్లను చైనా ఆక్రమించుకుందనీ భారత్ ఆరోపిస్తోంది.

గత మూడు దశాబ్దాలుగా రెండు దేశాల మధ్య అనేక సార్లు చర్చలు జరిగినా సరిహద్దు వివాదం మాత్రం పరిష్కారం కాలేదు.

'అనూహ్య ప్రకటన ఇది'

రెండు దేశాల మధ్య ఇటీవల కాలంలో పెరిగిన ఉద్రిక్తతలు, ఆరోపణలుప్రత్యారోపణల నేపథ్యంలో సాయుధ ఘర్షణ జరిగే అవకాశం ఉందని చాలామంది విశ్లేషకులు భావించిన తరుణంలో ఇలాంటి ప్రకటన రావడం అనూహ్యమే అని బీబీసీ ప్రతినిధి వికాస్ పాండే అన్నారు.

తెరవెనుక చర్చలు ప్రస్తుతానికి ఫలించడం వల్లే ఈ ప్రకటన వచ్చిందని అర్థమవుతుందన్నారు.

మొత్తానికి ఇది రెండు దేశాలకు కొంత ఉపశమనమేనని... భారత్ కోవిడ్‌తో పోరాడుతుండడం.. చైనా అంతర్జాతీయంగా అనేక సమస్యలతో సతమతమవుతున్న తరుణంలో కనీసం ఈ పోరాటమైనా ఆగడమంటే అది ఉపశమనమేనని ఆయన అభిప్రాయపడ్డారు.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


భారత్, చైనాలను కలిపే రహదారి మార్గం నేపాల్‌లో ఉంది. జిన్‌పింగ్ పర్యటన తర్వాత ఇప్పుడు దాని గురించి చర్చ జరుగుతోంది.

కోసీ, గండ్కీ, కర్ణాలీ కారిడార్ల నిర్మాణానికి కట్టుబడి ఉన్నట్లు చైనా, నేపాల్ విదేశాంగ కార్యాలయం సంయుక్త ప్రకటనలో పునరుద్ఘాటించాయి.

ప్రస్తుతం కాలీగండ్కీ కారిడార్‌ను నేపాల్ స్వయంగా నిర్మించుకుంటోంది.

తాజా సంయుక్త ప్రకటన తర్వాత భారత్‌తో కలిపే ఇతర రహదారుల నిర్మాణానికి చైనా ఆర్థిక సాయం చేస్తుందని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు.

బెల్ట్ అండ్ రోడ్ ఇనిషియేటివ్ (బీఆర్ఐ) ద్వారా హిమాలయ ప్రాంతంలో రహదారులు, రైల్వేవ్యవస్థ, ఓడ రేవులు, విమానాశ్రయాలు ఏర్పాటు చేయడం ద్వారా రవాణా వ్యవస్థను అభివృద్ధి చేయాలని చైనా అనుకుంటోంది.

బీఆర్ఐ కార్యక్రమంపై ఇప్పటికే నేపాల్ సంతకం చేసింది. ఇందులో మూడు కారిడార్ల అభివృద్ధి ప్రణాళికలు ఉన్నట్లు అధికారులు చెబుతున్నారు.

అవి కోసీ, కాలీగండ్కీ, కర్ణాలీ కారిడార్లు. వీటిలో చాలా వరకూ రహదారులు మెరుగయ్యాయి.

మిగిలిన ప్రాంతాల్లో అదనపు రహదారులను నిర్మించి నెట్‌వర్క్‌ను విస్తారించాలన్నది లక్ష్యం. ఉన్న రహదారులను వెడల్పు చేసి, రెండు లైన్లుగా మార్చడంపైనా దృష్టిసారించారు.

కోసీ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

కారిడార్

కోసీ కారిడార్ పొడవు దాదాపు 340 కి.మీ.లు.

ఇది మోరాంగ్‌లోని జోగ్బనీ నుంచి నేపాల్-భారత్ సరిహద్దు వరకు ఉంది. ధమన్, ధన్కుటా, తెహర్థుమ, ఖండ్బాడీ, సాంఖువాసభా ప్రధాన కేంద్రాలను చైనా సరిహద్దుల్లోని కిమథ్నకాతో కలుపుతుంది.

ఈ రహదారిలో 14 కి.మీ.ల మార్గాన్ని ఇంకా తెరవాల్సి ఉందని వాయవ్య నేపాల్ వ్యాపార మార్గాల విస్తరణ కార్యాలయం డైరెక్టర్ శివ నేపాల్ చెప్పారు.

కొండ ప్రాంతం కావడంలో ఇక్కడ రహదారి వేసే బాధ్యతను సైన్యానికి ఇవ్వాలని ప్రభుత్వం నిర్ణయం తీసుకున్నట్లు చెప్పారు.

కాలీగండ్కీ కారిడార్

కాలీగండ్కీ కారిడార్ పొడవు సుమారు 435 కి.మీ.లు.

భారత సరిహద్దు ప్రాంతాన్ని నేపాల్‌లోని నవల్పరాసీ, ఉత్తర చైనాలోని కోర్లాలతో ఈ రహదారి కలుపుతుంది.

కాలిగండ్కీ కారిడార్‌లోని రామ్‌డి-రీరి భాగానికి సమీపంలో ఉన్న కొండ ప్రాంతంలోని మార్గం ఇంకా తెరుచుకోవాల్సి ఉంది.

మిగతా ప్రాంతాల్లో రహదారులను వెడల్పు చేస్తున్నట్లు అధికారులు చెబుతున్నారు.

కర్ణాలీ కారిడార్

మూడు కారిడర్లలోకెల్లా కర్ణాలీ అత్యంత పొడవైంది.

682 కి.మీ.ల పొడవుండే ఈ కారిడార్ ద్వారా భారత్, చైనాలను అనుసంధానం చేయొచ్చని భావిస్తున్నారు.

ఇందులోని 22 కి.మీ. మార్గాన్ని తెరిచేందుకు ఇక్కడి రాష్ట్ర ప్రభుత్వం కృషి చేస్తోంది. మిగిలిన ప్రాంతాల్లో మార్గాల కోసం నేపాల్ సైన్యం, రహదారుల శాఖ పనిచేస్తున్నాయి.

ప్రస్తుతం రహదారుల నిర్మాణ పనులు వేగంగా సాగుతున్నట్లు శివ నేపాల్ చెప్పారు.

ఈ ఆర్థిక సంవత్సరం ముగిసేనాటికి మూడు రహదారుల నెట్‌వర్క్‌ను ప్రారంభించాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నట్లు వివరించారు.

నేపాల్ ద్వారా భారత్, చైనాలను కలిపే ఈ మూడు రహదారుల నెట్‌వర్క్ ఓ వ్యాపార మార్గంలా ఉపయోగపడనుంది. నేపాల్‌లో ఈ ప్రాజెక్టును దేశానికే తలమానికంగా చూస్తున్నారు.

అయితే దీన్ని పూర్తి చేసేందుకు అనేక సవాళ్లు ఎదుర్కోవాల్సి వస్తోందని శివ నేపాల్ అంటున్నారు.

''ఎత్తైన పర్వత ప్రాంతాల గుండా రహదారులు వేయాల్సి వస్తోంది. అక్కడ కార్మికులకు ఆవాసం కల్పించడం సమస్యగా మారింది'' అని ఆయన అన్నారు.

పేలుడు పదార్థాల కొరత కారణంగా గతేడాది వరకూ ప్రణాళిక ప్రకారం పనులు పూర్తికాలేదని చెప్పారు. ఇప్పుడు అలాంటి సమస్యలు లేవని, నిపుణులైన కార్మికులు మాత్రం పెద్దగా దొరకడం లేదని అన్నారు.

నేపాల్‌లో సీనియర్ పాత్రికేయుడు యువరాజ్ ఘిమిరే విశ్లేషణ

అనుసంధానత గురించే మనం మాట్లాడుకుంటే..  ఐదారు పెద్ద రహదారులతో చైనా, నేపాల్‌లు కలుస్తాయి.

12-13 ఏళ్ల క్రితం...


భారత్, దక్షిణాఫ్రికా మధ్య జరుగుతున్న టెస్టు సిరీస్ చివరి మ్యాచ్‌లో తొలి రోజు శతకం కొట్టిన అతడు.. రెండో రోజైన ఆదివారం అదే జోరును కొనసాగిస్తూ 212 పరుగులు చేశాడు.

ఈ సిరీస్‌తోనే రోహిత్ టెస్టుల్లో ఓపెనర్‌గా మారాడు. తొలి మ్యాచ్‌లో రెండు సెంచరీలు (176, 127) కొట్టి.. భారత్ విజయంలో కీలకపాత్ర పోషించాడు.

రెండో మ్యాచ్‌లో 14 పరుగులకే ఔటైనా, మూడో మ్యాచ్‌లో మళ్లీ విజృంభించాడు.

భారత జట్టు 224/3 ఓవర్‌నైట్ స్కోరుతో ఆదివారం ఆట ప్రారంభించింది.

117 పరుగులతో బ్యాటింగ్ కొనసాగించిన రోహిత్, అజింక్య రహానే (115) ధాటిగా ఆడుతూ నాలుగో వికెట్‌కు మొత్తంగా 267 పరుగులు జోడించారు.

జట్టు స్కోరును 300 దాటిన తర్వాత కొద్దిసేపటికే రహానే ఔటయ్యాడు. అతడి స్థానంలో రవీంద్ర జడేజా వచ్చాడు.

లంచ్ విరామ సమయానికి 199 పరుగులకు చేరుకున్న రోహిత్.. విరామం తర్వాత ఎంగిడి బౌలింగ్‌లో ఓ సిక్సర్ బాది ద్విశతకం పూర్తి చేసుకున్నాడు.

అయితే, ఆ తర్వాతి ఓవర్‌లోనే (88.1) రబాడా బౌలింగ్‌లో భారీ షాట్‌కు ప్రయత్నించి ఎంగిడికి క్యాచ్ ఇచ్చాడు.

అతడు ఔటయ్యే సమయానికి భారత్ స్కోరు 370-5.

తన ఇన్నింగ్స్‌లో రోహిత్ మొత్తం 28 ఫోర్లు, 6 సిక్సర్లు బాదాడు.

వన... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

్డేల్లో రోహిత్ పేరిటే అత్యధిక డబుల్ సెంచరీల రికార్డు ఉంది. పరిమిత ఓవర్లలో అతడు మూడు ద్విశతకాలు సాధించాడు.

రోహిత్ స్థానంలో బ్యాటింగ్‌కు వచ్చిన సాహా (24) ఎక్కువ సేపేమీ నిలబడలేదు.

జట్టు స్కోరు 417 పరుగులుండగా లిండే అతడిని బౌల్డ్ చేశాడు.

భారత్ 9 వికెట్ల నష్టానికి 497 పరుగులు చేసి డిక్లేర్ చేసింది.

అనంతరం తొలి ఇన్నింగ్స్ ప్రారంభించిన దక్షిణాఫ్రికా రెండో రోజు ఆట ముగిసే సమయానికి రెండు వికెట్లు కోల్పోయి 9 పరుగులు చేసింది.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.


భారత్, పాకిస్తాన్ దేశాల క్రికెట్ జట్ల మధ్య 2005 మార్చి 9వ తేదీన మొదటి టెస్ట్ మ్యాచ్ రెండో రోజు ఆట సందర్భంగా మొహాలీలో ఇరు దేశాల జెండాలను కలిపి ప్రదర్శిస్తున్న ప్రేక్షకులు

అయితే, కొరియాలను భారత్-పాకిస్తాన్‌లతో పోల్చడం సరికాదన్నది నా అభిప్రాయం. ఉభయ కొరియాలు.. తూర్పు, పశ్చిమ జర్మనీల్లాగా రెండు ప్రాంతాలు.  ప్రచ్ఛన్న యుద్ధానికి గుర్తులు. భారత్, పాకిస్తాన్‌లు మాత్రం రెండు భిన్న దేశాలు.

బహుశా ఉభయ కొరియాలు జర్మనీలాగే ఒకరోజు ఏకమైపోవచ్చు. ఎందుకంటే అవి కలవాలనే కోరుకుంటున్నాయి. రెండు కొరియా దేశాల నాయకుల ఆలోచనా ధోరణి వేర్వేరు కావొచ్చు.. కానీ, ఆ రెండు దేశాల్లోనూ ఒకటే భాష, ఒకటే జాతి, ఒకటే రంగు, ఒకటే ఆహారం, ఇరు దేశాల చరిత్ర కూడా ఒక్కటే.

ఒకవేళ ఉత్తర కొరియాలో ఎక్కువ మంది ముస్లింలు, దక్షిణ కొరియాలో ఎక్కువ మంది హిందువులు ఉన్నారనుకోండి, 2018లో.. ప్రస్తుతమున్న ప్రపంచంలో.. 72 ఏళ్ల విభజన గురించి వాళ్లు ఒకరి గురించి మరొకరు ఏ విధంగా ఆలోచిస్తుండవచ్చు?

కలయిక అసాధ్యమా?

కొరియన్ల ముక్కులు ఎలాంటివంటే.. చాలా సులభంగా అవి కలసిపోతాయి. కానీ, మన ముక్కులు మాత్రం చాలా పొడవైనవి. ఒకదాన్ని మరొకటి కోసేసుకుంటాయే తప్ప కలవటం అ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

సాధ్యం. అవి విరిగి పడతాయే తప్ప ఏమాత్రం తగ్గవు.

ఇలాంటి పొడవాటి ముక్కులు పెట్టుకుని కూడా మనం సామాన్య దేశాల్లాగా కలసి జీవించలేమా? కచ్చితంగా జీవించగలం, కానీ ఎందుకు జీవించాలి? అలా జీవించటం మొదలు పెడితే విసుగు మినహా సాధించేదేముంది? మిగతా ప్రపంచానికి, మనకీ తేడా ఏముంటుంది?

ఏదేమైనా మేము, మీరు గాలిబ్‌ను అంగీకరిస్తాం. ఆయన కొరియన్ల గురించే కాదు మన గురించి కూడా ఇలా చెప్పుకొచ్చారు..

‘‘కలయిక అసాధ్యమైతే.. విరోధమే మేలు’’

మన వద్ద కశ్మీర్ ఉంది, అణ్వాయుధాలు ఉన్నాయి, ఆర్ఎస్ఎస్ భావజాలం ఉంది, హఫీజ్ సయీద్ ఉన్నాడు, రా ఉంది, ఐఎస్ఐ ఉంది, ఆఫ్ఘానిస్తాన్ ఉంది, వాఘా-అటారీ పరేడ్ ఉంది, ఒకరినొకరు కలవలేకపోవటానికి చాలా సాకులున్నాయి, వ్యంగ్యాస్త్రాలున్నాయి, తరతరాలను అజ్ఞానుల్ని చేసేందుకు అవసరమైన నకిలీ చరిత్రను చదివి వినిపించే కర్మాగారాలు ఉన్నాయి.

కొరియన్ల వద్ద ఏమున్నాయి? అసహాయ చూపులున్న, వయసు మళ్లిన తల్లులు తప్ప? కాబట్టి కొరియన్లు ఎక్కడ.. మనం ఎక్కడ?

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)