అంతరిక్ష కేంద్రంలో గెరిల్లా సూట్‌లో స్కాట్ కెల్లీ

స్పేస్ స్టేషన్‌లో తన అనుభవాలను ఆయన బీబీసీతో పంచుకున్నారు.

నాసా నుంచి పదవీ విరమణ పొంది నాలుగేళ్లు అయిపోయినా..మళ్లీ స్పేస్‌లోకి వెళ్లే అవకాశం వస్తే తప్పకుండా వెళతానని కెల్లీ అంటున్నారు.

2015, జులై 16వ తేదీ.. ఇంటర్నేషనల్ స్పేస్ స్టేషన్ (ఐఎస్ఎస్)లో ఉన్న ముగ్గురు వ్యోమగాములూ రష్యన్ సోయుజ్ స్పేస్‌క్రాఫ్ట్‌లో ఇరుక్కుని కూర్చున్నారు.

ఇది, అత్యవసర పరిస్థితుల్లో లైఫ్‌బోట్‌గా పనిచేసే ఒక అంతరిక్ష నౌక.

అంతరిక్షంలో పనిచేయడం ఆగిపోయిన ఒక పెద్ద శాటిలైట్..సెకండ్‌కు 14 కి.మీ. (గంటకు 50,400 కి.మీ.) వేగంతో వాళ్లున్న స్పేస్ స్టేషన్  దిశగా వస్తోందని మిషన్ కంట్రోల్ టీంనుంచీ కబురు అందింది.

అది వీళ్లకు దగ్గరగా వస్తున్నట్లు తెలుస్తోందిగానీ ఎంత దగ్గరగా వస్తోంది..పక్కనుంచీ ఒరుసుకుంటూ వెళిపోతుందా లేదా స్పేస్‌క్రాఫ్ట్‌ను ఢీకొట్టి ప్రమాదంలోకి నెట్టేస్తుందా అన్నది స్పష్టంగా తెలియట్లేదు.

అమెరికాకు చెందిన స్కాట్ కెల్లీ, రష్యాకు చెందిన గెనడీ పడల్క, మిఖైల్ మిషా కార్నియెంకో స్పేస్‌క్రాఫ్ట్‌లో ఇరుక్కుని కూర్చుని శాటిలైట్ గురించి వస్తున్న సమాచారాన్ని జాగ్రత్తగా... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

గమనిస్తున్నారు.

ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో ఏదైనా జరగొచ్చు..మరణించొచ్చు లేదా తిరిగి భూమికి సురక్షితంగా చేరుకోవచ్చు. అన్నిటికీ సిద్ధమై ఉండాలని వాళ్లకు తెలుసు.

అంతకుముందు మిలటరీలో పైలట్‌గా పనిచేసిన కెల్లీకి ఇలాంటి ప్రమాదకరమైన పరిస్థితులు ఎదుర్కోవడం కొత్తేం కాదు.

కానీ ఈ అనుభవం భిన్నమైనది... అన్నీ ఉండి కూడా అశక్తులుగా, నిస్సహాయులుగా మిగిలిపోవడం లోతుగా ఆలోచింపజేసింది.

శాటిలైట్ ఢీకొని ఉంటే, బయటపడే సమయంగానీ అవకాశంగానీ ఉండదు.

"నేను, మిషా, గెనడీ కూడా ఒక్క క్షణంలో ముక్కలు ముక్కలైపోయి ఈ అనంత విశ్వంలో కలిసిపోయేవాళ్లం" అని స్కాట్ కెల్లీ తన జ్ఞాపకాల పుస్తకం ‘ఎండ్యూరెన్స్’లో రాసుకున్నారు.

ఐఎస్ఎస్‌లో కూడా రోజూ భూమి మీద ఏం చేస్తుంటారో అదే దినచర్య ఉంటూ ఉంటుంది. వీడియో కాల్స్ చెయ్యడం, పరిసరాలు శుభ్రపరుచుకోవడం, ఆఫీసు పనిలో చిరాకులు...ఇలా దాదాపు భూమి మీద చేసే పనులే ఉంటాయి. రోజులు సాఫీగానే గడిచిపోతుంటాయి.

కానీ, ఇలాంటి ప్రమాదకరమైన పరిస్థితులు ఎదురైనప్పుడే అంతరిక్ష నౌకలో జీవితం తాలూకా కఠినమైన వాస్తవాలు కళ్ల ఎదుట కనబడతాయి.

కవలలు..స్కాట్ కెల్లీ (ఎడమ), మార్క్ కెల్లీ

2007నుంచీ కెల్లీ మూడుసార్లు అంతరిక్షంలోకి ప్రయాణించారు. కానీ 2015-16 మధ్యలో చేసిన యాత్ర ద్వారా ఆయనకు ప్రపంచవ్యాప్తంగా గుర్తింపు వచ్చింది. అదే ఆయన చివరి అంతరిక్ష యాత్ర.

మిషా కోర్నియెంకోతో కలిసి ఒక ఏడాదిపాటూ స్పేస్ స్టేషన్‌లో ఉండాల్సి వచ్చింది. మామూలుగా ఆరునెలలకు మించి అంతరిక్షంలో ప్రయాణించరు.

అంతకుముందు, అంతరిక్షంలో ఎక్కువ కాలం గడిపిన రికార్డ్ అమెరికాకు చెందిన మైకేల్ లోపెజ్-అలెగ్రియా పేరు మీద ఉండేది. కానీ స్కాట్ కెల్లీ, లోపెజ్-అలెగ్రియాకన్నా 100 రోజులకు పైగా అంతరిక్షంలో గడిపి కొత్త రికార్డ్ సృష్టించారు.

స్కాట్ కెల్లీకి మరొక ప్రత్యేక గుర్తింపు కూడా ఉంది. ఆయన కవల సోదరుడు మార్క్ కెల్లీ కూడా నాసాలో ఆస్ట్రోనాట్‌గా పనిచేసారు. అంతే కాకుండా, 2020 యూఎస్ ఎన్నికల్లో ఆరిజోనా రాష్ట్ర సెనేటర్‌గా కూడా మార్క్ ఎన్నికయ్యారు.

"నాకెప్పుడూ ఇంటికి తిరిగొచ్చేయాలని అనిపించలేదు. అంతరిక్ష యాత్ర మొదటినుంచీ చివరి వరకూ కూడా అంతే ఉత్సాహంతో సాగించాలని అనుకున్నాను. అలాగే చేశాను" అని స్కాట్ తెలిపారు.

"అవసరమైతే ఇంకా కొన్నాళ్లు ఉండమన్నా ఉండేవాడిని. నేను ఉండలేను అని ఎప్పుడూ అనుకోలేదు. నా సామర్థ్యాన్ని నేనెప్పుడూ శంకించలేదు" అని ఆయన చెప్పారు.

ఆస్ట్రోనాట్స్, కాస్మోనాట్స్‌కు ఎదురయ్యే...


అంతరిక్ష కేంద్రంలోని బో సెక్షన్‌కు ఉన్న పోర్ట్‌తో ఈ క్యాప్సుల్ అనుసంధానమైంది.

ఇందులో ఉన్న వ్యోమగాములు బాబ్ బెంకెన్, డగ్ హార్లీ... లీకేజీ, పీడనం తనిఖీలు పూర్తయ్యాక అంతరిక్ష కేంద్రం లోపలికి ప్రవేశిస్తారు.

ఇప్పటికే అంతరిక్ష కేంద్రంలో ఉన్న రష్యన్, అమెరికన్ వ్యోమగాములను వారు కలుస్తారు.

అనుకున్న సమయం కన్నా కాస్త ముందే, భారత కాలమాన ప్రకారం ఆదివారం 7.46కి క్రూ డ్రాగన్ క్యాప్సుల్ ఐఎస్ఎస్‌తో అనుసంధానమైనట్లు అమెరికా అంతరిక్ష పరిశోధన సంస్థ నాసా ధ్రువీకరించింది.

హార్లీ, బెంకెన్ ప్రమేయం లేకుండానే, పూర్తిగా ఆటోమేటెడ్ విధానంలో ఈ అనుసంధానం జరిగింది. అయితే, మ్యానువల్ పద్ధతిలోనూ దీన్ని చేసేందుకు వారికి శిక్షణ ఇచ్చారు.

అంతకుముందు..స్పేస్ఎక్స్ అంతరిక్షనౌక ‘ద క్రూ డ్రాగన్’ ఇద్దరు నాసా వ్యోమగాములను తీసుకుని మిషన్ కోసం బయలుదేరింది. ఈ మిషన్‌ను అమెరికాలో ఫ్లోరిడాలోని కెనెడీ స్పేస్ సెంటర్ నుంచి లాంచ్ చేశారు.

9 ఏళ్ల తర్వాత అమెరికా ఇలాంటి మిషన్‌ను విజయవంతంగా ప్రయోగించింది. ఒక ప్రైవేటు అంతరిక్ష నౌక ద్వారా వ్యోమగాములను ఇంటర్నేషనల్ స్పేస్ సెంటర్(ఐఎస్ఎస్) దగ్గరకు పంపించడం ఇదే మొదటిసారి.

క్రూ డ్రాగన్ అంతరిక్షనౌ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

కలో వెళ్లిన వ్యోమగాముల పేర్లు బాబ్ బెంకెన్, డగ్ హార్లీ. వీరిని 2000 సంవత్సరంలో ఈ మిషన్ కోసం ఎంపిక చేశారు. ఇద్దరూ స్పేస్ షటిల్ ద్వారా రెండేసి సార్లు అంతరిక్షంలోకి వెళ్లివచ్చారు.

వీరు నాసా ఆస్ట్రనట్ కోర్స్ తీసుకున్న అత్యంత అనుభవజ్ఞులైన వ్యోమగాములు.

ఇద్దరినీ ఎలాన్ మస్క్ కంపెనీ స్పేస్ఎక్స్ ‘ద క్రూ డ్రాగన్’ అంతరిక్ష నౌకలో ఐఎస్ఎస్ దగ్గరకు వెళ్లారు.

బెంకెన్, హర్లీ కక్ష్యలోకి చేరుకుని జీరో గ్రావిటీలో ఉంటారు. వీరు ఇంటర్నేషనల్ స్పేస్ సెంటర్ చేరుకోడానికి దాదాపు 19 గంటలు పట్టింది.

స్పేస్ ఎక్స్ యజమాని ఎలాన్ మస్క్ సంతోషం

బుధవారం చివరి నిమిషంలో లాంచ్ వాయిదా

’క్రూ డ్రాగన్’ లాంచ్ కోసం మొదట బుధవారం ప్రయత్నించారు. కానీ వాతావరణం  సరిగా లేకపోవడంతో చివరి నిమిషంలో ప్రయోగాన్ని వాయిదా వేశారు.

2011 తర్వాత అమెరికా ఇలాంటి ప్రయోగం చేయడం ఇదే మొదటిసారి. ఈ చారిత్రక ఘటనను అమెరికా అధ్యక్షుడు డోనల్డ్ ట్రంప్ ప్రత్యక్షంగా వీక్షించారు.

బుధవారం మొదటిసారి లాంచ్ చేయాలనుకున్నప్పుడు కూడా ఆయన కెనెడీ స్పేస్ సెంటర్ కు వచ్చారు.

నాసా అడ్మినిస్ట్రేటర్ జిమ్ బ్రైడెన్ స్టెయిన్ లాంచింగ్ సమయంలో తను ప్రార్థన చేస్తున్నానని చెప్పారు.

“నేను ఉరుములు విన్నాను. కానీ ఆ సమయంలో నేను వేరే ఏదో అనుకుంటున్నా. మన టీం రాకెట్‌లో ఉన్నప్పుడు అలాగే ఉంటుంది. ఇది మా టీమ్. ఇది అమెరికా టీమ్. ఇది మాకు చాలా కఠిన సమయం అనేది వాస్తవం. కానీ ఈ లాంచింగ్ నుంచి మిగతావారికి ప్రేరణ లభిస్తుంది” అన్నారు.

స్పేస్ ఎక్స్ ప్రయోగాన్ని సముద్ర తీరాల నుంచి వీక్షిస్తున్న ప్రజలు

అమెరికా సహా, ప్రపంచాన్ని కరోనా కల్లోలం కుదిపేస్తున్న సమయంలో శనివారం ఈ ప్రయోగం నిర్వహించారు.

దీంతో కెనెడీ స్పేస్ కాంప్లెక్స్ దగ్గర జనాలు ఎవరూ గుమిగూడవద్దని అధికారులు కోరారు. నాసా కూడా ఈ ప్రయోగం వీక్షించడానికి స్పేస్ పోర్ట్‌లోకి అనుమతించేందుకు చాలా తక్కువ మంది అతిథులను ఆహ్వానించింది.

దీంతో చాలా మంది ఆ చుట్టుపక్కల ప్రాంతాల నుంచీ, సముద్ర తీరాల దగ్గర నుంచే క్రూ డ్రాగన్ ప్రయోగాన్ని వీక్షించారు.

ఇక, వ్యోమగాముల విషయానికి వస్తే అంతరిక్షంలోకి వెళ్లే ముందు వారు సాధారణంగా క్వారంటైన్లోనే ఉంటారు.

కానీ నాసా లాంచింగ్ ఏర్పాట్లు మొదైనలప్పటి నుంచి గత కొన్ని వారాలుగా వ్యోమగాములకు దగ్గరగా పనిచేసేవారి సంఖ్యను చాలా తగ్గించింది. వ్యోమగాములకు దగ్గరగా వెళ్లేవారు కచ్చితంగా మాస్కులు వేసుకోవాలని సూచించింది.

శనివారం క్రూ డ్రాగన్ లాంచ్‌తో...


అంతరిక్షంపై ఆసక్తితో విష్ణు సుశీల్ అంగారకుడిపై భారతదేశ జాతీయ జెండా ఎగురుతున్నట్లు తయారు చేసిన ఊహా చిత్రం ఇది

ఇందులో భాగంగా రెండు మానవరహిత, ఒక మానవసహిత యాత్రకు ప్రణాళికలు రూపొందించనున్నారు.

వీటిలో మొదటి మానవ సహిత అంతరిక్ష యాత్రను 40 నెలలలోపే నిర్వహించాలని భావిస్తున్నారు. ఈ మొదటి దశ అంతరిక్షయాత్రకు 9023 కోట్ల రూపాయలు ఖర్చవుతుందని అంచనా వేస్తున్నారు.

ప్రధాన మంత్రి నరేంద్ర మోదీ అధ్యక్షతన జరిగిన కేబినెట్ సమావేశం గగన్‌యాన్ కార్యక్రమానికి ఆమోదముద్ర వేసింది.

భూమి దిగువ కక్ష్యలో జరిగే ఈ మానవ సహిత అంతరిక్ష యాత్రను కక్ష్య అవధి నుంచి గరిష్టంగా ఏడు రోజులపాటు నిర్వహించనున్నారు.

దీనికి జీఎస్ఎల్వీ మార్క్-3ని ఉపయోగిస్తారు. ఇందులో ఉండే ఆర్బిటల్ మాడ్యూల్‌లో ముగ్గురు వ్యోమగాములు అంతరిక్షంలోకి వెళ్లడానికి అవసరమైన ఏర్పాట్లు ఉంటాయి.

జాతీయ ఏజెన్సీలు, విద్యాసంస్థలు, ఇతర సంస్థల సమన్వయంతో ఇస్రో గగన్‌యాన్ కార్యక్రమంలో సిబ్బందికి శిక్షణ ఇస్తుంది, ఫ్లైట్ సిస్టమ్స్, గ్రౌండ్ ఇన్‌ఫ్రాస్ట్రక్చర్ ఏర్పాటు చేస్తుంది.

టెక్నాలజీ డెవలప్‌మెంట్, ఫ్లైట్ హార్డ్‌వేర్, ఇతర కీలక మౌలిక సదుపాయాలన్నీ కలిపి గగన్‌యాన్ కార్య... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

క్రమానికి మొత్తం 10 వేల కోట్ల రూపాయలు అవసరం అవుతాయి.

గగన్‌యాన్ కార్యక్రమంలో రెండు మానవరహిత యాత్రలు కూడా ఉంటుంది.

గగన్‌యాన్ ప్రయోజనాలు

ఆగస్టు 15న ప్రధాని మోదీ ప్రకటన

భారతీయులు సొంతంగా అంతరిక్షంలోకి పంపించాలనే ప్రాజెక్టు గురించి ఈ ఏడాది ఆగస్టు 15న ప్రధాన మంత్రి నరేంద్ర మోదీ ప్రకటించారు.

ఎర్రకోటపై ప్రసంగించిన మోదీ 2022లో దేశ యువతీయువకుల్లో ఎవరో ఒకరిని అంతరిక్షంలోకి పంపిస్తామని చెప్పారు.

ప్రధాని ప్రకటన తర్వాత దీనిపై మాట్లాడిన ఇస్రో ఛైర్మన్ డాక్టర్ కె శివన్ ప్రస్తుతం తాము బిజీగా ఉన్నామని, కానీ 2022 లోపు మానవ సహిత యాత్రను తాము పూర్తి చేయగలమని చెప్పారు.

ఇస్రో సన్నాహాలు ఎంత వరకు వచ్చాయి?

ముగ్గురు వ్యోమగాములను భూమి దిగువ కక్ష్యలోకి తీసుకెళ్లడానికి అవసరమైన పేలోడ్ సామర్థ్యంతో ప్రయోగించే జీఎస్ఎల్వీ-మార్క్ 3 తయారీని ఇస్రో పూర్తి చేసింది.

మానవ సహిత అంతరిక్షయాత్రలో కీలకమైన క్రూ ఎస్కేప్ సిస్టంను ఇస్రో ఇప్పటికే పరీక్షించింది.

జీఎస్ఎల్వీ మార్క్-3 ప్రయోగంలో భాగంగా ఉపయోగించే క్రూ మాడ్యూల్ ఏరోడైనమిక్ క్యారెక్టరైజేషన్ కూడా పూర్తి చేసింది.

వ్యోమగాములు ధరించే లైఫ్ సపోర్ట్ సిస్టమ్, స్పేస్ సూట్ కూడా ఇప్పటికే పరీక్షించారు.

వీటితోపాటు స్పేస్ కాప్స్యూల్ రీఎంట్రీ ప్రయోగం(ఎస్ఆర్ఈ) ద్వారా ఆర్బిటల్ అండ్ రీఎంట్రీ మిషన్, రికవవరీ ఆపరేషన్స్ కూడా పరీక్షించారు.

మానవ సహిత యాత్రకు కీలకమైన సాంకేతిక అంశాల్లో చాలా వాటిని ఇస్రో ఇప్పటికే రూపొందించి, పరీక్షించింది.

40 నెలల్లోపు మొదటి మిషన్ ప్రారంభించగలమని ఇస్రో భావిస్తోంది.

ఇదే మిషన్‌లో భాగంగా నవంబర్‌లో జీఎస్ఎల్వీ మార్క్ 3డీ 2ను ఇస్రో విజయవంతంగా ప్రయోగించింది.

ఇవి కూడా చదవండి

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


అంతరిక్షంలో ప్రమాదకరంగా తిరగాడుతున్న ''స్పేస్ జంక్'' ఇప్పుడు శాస్త్రవేత్తల్లో దడ పుట్టిస్తోంది.

ఎంతో వ్యయంతో రూపొందిన అంతరిక్ష నౌకలను, రాకెట్లను ఈ అంతరిక్ష శిథిలాల నుంచి రక్షించేందుకు శాస్త్రవేతలు ప్రయత్నాలు చేస్తున్నారు.

కొన్నాళ్ల క్రితం అంతరిక్షంలో ఒకే రోజు రెండు వేర్వేరు ఉత్కంఠభరిత సంఘటనలు జరిగాయి.

అందులో ఒకటి ప్రమాదకరమైనదైతే.. మరొకటి భవిష్యత్ తరాలకు ఉపయుక్తమైనది.

మొదటి సన్నివేశంలో రెండు పెద్ద ఉల్కలు ఒకదానితో ఒకటి ఢీకొట్టే విధంగా భూమిపైకి దూసుకొచ్చాయి.

మరికొన్ని క్షణాల తర్వాత అంతరిక్షంలో మరో అద్భుతమైన దృశ్యం ఆవిష్కృత‌మైంది.

కాంతివంతమైన ఎర్రటి అంతరిక్ష నౌక ఒకటి కక్ష్యలోకి ప్రవేశించేందుకు వేగంగా పయనిస్తోంది. రెండింటి సృష్టిక‌ర్త మానవుడే.

అపోలో శాటర్న్ వి తర్వాత అంత పెద్దదైన స్పేస్ ఎక్స్ ఎలాన్ మస్క్ ఎన్నో ప్రశంసలందుకుంది.

భూగ్రహం చుట్టూ ఆవరించిన ఉన్న అంతరిక్ష్య వ్యర్థాలు అన్నీ ఇన్నీ కావు. మార్బుల్ సైజ్‌లో 5 లక్షల వరకు వ్యర్థాలున్నాయి.

క్రికెట్ బాల్ సైజ్‌లో 20వేల వరకు భూ గ్రహం చుట్టూ ప్రమాదకరంగా పరిభ్రమిస్తున్నాయి.

వ్యోమగాముల గ్లోవ్‌లు లేదా పనిచేయని ఉపగ్రహాలు, విడిపోయిన ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

రాకెట్ భాగాలు.. ఇవన్నీ శిథిలాలుగా అంతరిక్షంలో గమ్యం తెలియకుండా ప్రమాదకరంగా చక్కర్లు కొడుతున్నాయి.

కొన్నాళ్లుగా అంతరిక్ష ప్రయోగాలకు పోటీ పెరిగిపోయింది. అమెరికా, రష్యాలకు తోడుగా ఇప్పుడు భారత్, చైనాలు కూడా స్పేస్ రాకెట్లను పంపేందుకు ప్రయోగాలు చేస్తున్నాయి.

ఈ విపరీత పోటీతో భూ కక్ష్యలో పెద్ద సంఖ్యలో శిథిలాలు వచ్చి చేరుతున్నాయి. భూప్రపంచానికి ఇప్పుడు ఇదో పెను సవాలు.

అంతరిక్ష నౌకలను ఈ వ్యర్థాల నుంచి ఎలా కాపాడాలన్నదే సైంటిస్టులకు పెద్ద సమస్యగా మారింది.

శిథిలాల నుంచి ఎలా కాపాడాలన్న అంశంపై ఇప్పటికే అంతరిక్ష పరిశోధక సంస్థలు ప్రయోగాలు మొదలుపెట్టాయి.

''పెద్ద విడిభాగాల కంటే మిల్లీమీటర్ సైజ్‌లో ఉన్న వ్యర్థాలే అత్యంత ప్రమాదకరం. కింది భూ కక్ష్యలోకి అవి అత్యంత వేగంగా పయనిస్తుండటంతో అంతరిక్ష నౌకలు ప్రమాదకర పరిస్థితులను ఎదుర్కొంటాయి'' అని అంతరిక్ష శిథిలాలపై పరిశోధనలకు నాయకత్వం వహిస్తున్న నాసా చీఫ్ సైంటిస్ట్ జెర్ చి లియు పేర్కొన్నారు.

చిన్న చిన్న అణువుల్లాంటి వ్యర్థ రేణువులు గంటకు 48వేల కిలోమీటర్ల వేగంతో బుల్లెట్ల మాదిరిగా భూకక్ష్య వైపు దూసుకొస్తున్నాయి.

ఒక్క ఉపగ్రహం దెబ్బతిన్నా...

వియన్నాలో ఫిబ్రవరిలో అమెరికాకు చెందిన 'సెషన్ ఆఫ్ ది సైంటిఫిక్ అండ్ టెక్నికల్ సబ్ కమిటీ' ఓ సెమినార్ నిర్వహించింది.

'అంతరిక్ష కక్ష్యలో అర్థవంతమైన ప్రయోగాలు' పేరిట నిర్వహించిన ఆ సెమినార్‌లో లియు ఓ ప్రజెంటేషన్ ఇచ్చారు.

అంతరిక్షంలో పేరుకుపోతున్న వ్యర్థాలు, అందుకోసం అమెరికా స్పేస్ సంస్థ తీసుకుంటున్న చర్యలు, పరిశోధనల గురించి వివరించారు.

ఒక్క 2017లోనే 86 ప్రయోగాల ద్వారా 400 అంతరిక్ష వాహనాలను భూ కక్ష్యలోకి ప్రవేశపెట్టారు. భూ కక్ష్యలోకి ప్రవేశపెట్టిన వాహనాల మొత్తం బరువు 7600 టన్నులు.

''23 వేల అతి పెద్ద వస్తువులను స్పేస్ సర్వైలెన్స్ నెట్‌వర్క్ గుర్తించగలిగింది. అతి చిన్న రేణువు సైజులో ఉన్న శిథిలాలు లక్షల్లో ఉన్నాయి. అవి స్పేస్ సర్విలెన్స్ నెట్‌వర్క్ దృష్టికి అందడంలేదు. సైజులో చిన్నవే అయినా, అవే అంతరిక్ష పరిశోధనలకు, రొబోటిక్ మిషన్‌లకు అతి ప్రమాదకరమైనవి'' అని లియు పేర్కొన్నారు.

శాస్త్రవేత్తలను భయపెడుతున్న మరో అంశం కెస్లెర్ సిండ్రోమ్ లేదా కెస్లెర్ ఎఫెక్ట్.

అంతరిక్ష వ్యర్థం, విచ్చినమై, చిన్న రేణువుల్లా విడిపోయి, పెద్ద సంఖ్యగా మారి అంతరిక్ష కక్ష్యను కలుషితం చేస్తాయి. దాన్నేకెస్లెర్ సిండ్రోమ్ లేదా కెస్టెర్ ఎఫెక్ట్ అంటారు.

అంతరిక్ష ప్రయోగాలు...


అంతరిక్షంలో భారత్ టార్గెట్ చేసిన ఉపగ్రహం చాలా ముక్కలయ్యిందని నాసా చీఫ్ జిమ్ బ్రైడెన్‌స్టయిన్ చెప్పారు.

ఉపగ్రహం శిథిలాల సంఖ్య 400 కంటే ఎక్కువే ఉంటుందని ఆయన తెలిపారు. దానివల్ల ఇంటర్నేషనల్ స్పేస్ స్టేషన్‌కు ముప్పు రావచ్చని అన్నారు..

నాసా టౌన్‌హాల్‌లో మాట్లాడిన బ్రైడెన్‌స్టయిన్ "భారత్ ఉపగ్రహాన్ని ధ్వంసం చేయడం వల్ల ఏర్పడిన శిథిలాల్లో ఎక్కువ పెద్దవే ఉన్నాయి. చిన్న ముక్కలను నాసా ట్రాక్ చేసింది, పెద్ద శిథిలాల కోసం గాలిస్తున్నాం" అన్నారు.

అంతరిక్ష మిషన్ కోసం భవిష్యత్తులో ఇలాంటి చర్యలు చేపట్టడం సరికాదని ఆయన అన్నారు.

"భారత్ ఉపగ్రహాన్ని ధ్వంసం చేయడం వల్ల పేరుకున్న చెత్తలో 60 చిన్న శిథిలాలను గుర్తించాం. వీటిలో 24 ముక్కలు ఇంటర్నేషనల్ స్పేస్ స్టేషన్ పైనుంచి వెళ్లాయి" అని జిమ్ చెప్పారు.

"ఇలాంటివి ఆమోదయోగ్యం కాదు. ఈ ప్రభావం గురించి నాసా పూర్తి స్పష్టతతో ఉంది. అమెరికా సైన్యానికి అంతరిక్షంలో ఆ చెత్తకు సంబంధించిన శిథిలాలు లభించాయి. అది ఐఎస్ఎస్, దాని ఉపగ్రహాలకు చాలా ప్రమాదకరమని వారు చెప్పారు" అని జిమ్ తెలిపారు.

భారత్ పరీక్షల వల్ల ఐఎస్ఎస్‌కు వచ్చే ముప్పు 10 రోజుల్లో 44 శాతం పెరిగిందని నాసా చీఫ్ చెప్... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

పారు. అయితే కాలక్రమేణా ఆ ప్రమాదం తొలగిపోవచ్చని అన్నారు. ఎందుకంటే, ఆ ముక్కలు మెల్లమెల్లగా వాతావరణంలోకి రాగానే మండిపోతాయని జిమ్ తెలిపారు.

నాసా ఆరోపణలపై సైన్స్ జర్నలిస్ట్ పల్లవ్ బాగ్లా ఏమంటున్నారు

ఏదైనా ప్రయోగం జరిగితే కచ్చితంగా అంతరిక్షంలో చెత్త పెరుగుతుంది. కానీ వారు 44 శాతం ముప్పు పెరిగిందని చెప్పారు, అంటే అది 1.44 శాతం మాత్రమే. అది చాలా మామూలు ముప్పు.

దీనిని మనం "దెయ్యాల వేదాలు వల్లించినట్టుందని" అనవచ్చు. అంతరిక్షంలో అందరికంటే ఎక్కువ చెత్త వేస్తోంది అమెరికానే. అమెరికా చెత్తను తమకు తగినట్టు మానిటర్ చేస్తుంది. వారు వేసిన చెత్తలో 6 వేల కంటే ఎక్కువ శిథిలాలే ఉన్నాయి. అయితే భారత్ వల్ల ఏర్పడిన శిథిలాల సంఖ్య 100కు దగ్గరగా ఉంది.

అంతరిక్షంలో ఆరు వేలకు పైగా శిథిలాలు ఉన్నాయి. చైనా 2007లో యాంటీ-శాటిలైట్ మిసైల్ ప్రయోగించింది. దానితో 800  కిలోమీటర్లకు పైగా ఎత్తులో ఉన్న తమ ఉపగ్రహాన్ని కూల్చేసింది.

అంతరిక్షంలో సుమారు 10 సెంటీమీటర్ల కంటే పెద్దగా ఉన్న శిథిలాలు 30 వేలకు పైనే ఉన్నాయి. పెద్ద రాడార్ ద్వారా అమెరికా సెంట్రల్ స్పేస్ కమాండ్ వాటిపై నిఘా పెడుతుంటుంది.

1957లో స్పుత్నిక్ లాంచ్ చేశారు. అప్పటి నుంచి ఇప్పటివరకూ మొత్తం 8 వేల కృత్రిమ ఉపగ్రహాలను అంతరిక్షంలోకి పంపించారు. ఇప్పుడు కూడా సుమారు 200 ఉపగ్రహాలు పనిచేస్తున్నాయి. వీటిలో 800 అమెరికావైతే, కొన్ని రష్యా, చైనా శాటిలైట్లు ఉన్నాయి.

భారత్ ఇప్పటివరకూ 48 ఉపగ్రహాలు మాత్రమే పంపించింది. ఏ దేశం ఎన్ని ఎక్కువ ఉపగ్రహాలు అంతరిక్షంలోకి పంపిస్తే, అంత ఎక్కువ చెత్త అక్కడ నింపుతుంది.

జాగ్రత్తగా గమనిస్తే నాసా చీఫ్ చివర్లో మన వ్యోమగాములకు దానివల్ల ముప్పు లేదు అని ఒక మాటన్నారు. కానీ ప్రమాదమైతే కచ్చితంగా కాస్త పెరిగింది. కానీ వారు స్వయంగా చేసిన పరీక్షల వల్ల అంతరిక్షంలో చాలా చెత్త పేరుకుపోయింది.

అంతరిక్ష శిథిలాలంటే ఏంటి

స్పేస్‌లో ఇప్పుడు ఎలాంటి ఉపయోగం లేకుండా ఉన్న మనిషి పంపిన వస్తువులను అంతరిక్ష శిథిలాలుగా చెబుతారు.

నాసా అంచనా ప్రకారం అంతరిక్షం నుంచి ప్రతి రోజూ ఒక శిథిలం భూమిపై పడుతుంది. అది భూమిపై పడడమో, లేదంటే వాతావరణంలోకి ప్రవేశించగానే మండిపోవడమో జరుగుతుంటుంది.

అలాంటి శిథిలాలు ఎక్కువగా భూమిపైన నీళ్లున్న ప్రాంతాల్లో పడుతుంటాయి. ఎందుకంటే భూమిపై దాదాపు 70 శాతం నీళ్లే ఉన్నాయి. గత 50 ఏళ్లకు పైగా జరుగుతున్న అంతరిక్ష కార్యక్రమాల వల్ల పేరుకుపోయిన శిథిలాలు ఇప్పటికీ అంతరిక్షంలో భారీ...


అంతరిక్షంలో శాశ్వత ప్రయోగశాల కోసం చైనా తాజా రాకెట్ ప్రయోగం

సిబ్బందికి నివాసిత గృహాలతో సహా ఉన్న  టియాన్‌హే మాడ్యూల్ ను లాంగ్ మార్చ్ -5బి రాకెట్ ద్వారా వెన్చాంగ్ స్పేస్ కేంద్రం నుంచి ప్రయోగించారు.

ఇది 2022 నాటికి సిద్ధమవుతుందని చైనా భావిస్తోంది.

ప్రస్తుతం కక్ష్యలో అంతర్జాతీయ అంతరిక్ష కేంద్రం (ఐఎస్ఎస్) మాత్రమే  ఉంది. చైనా ఇందులో భాగంగా లేదు.

అంతరిక్ష పరిశోధనల రంగంలో చైనా కాస్త ఆలస్యంగా ప్రవేశించింది. చైనా తొలి వ్యోమగామిని కక్ష్యలోకి తొలి సారి 2003లోనే పంపింది.  అంతరిక్షంలోకి వ్యోమగామిని పంపిన దేశాల్లో సోవియెట్ యూనియన్, అమెరికాల తర్వాత చైనా మూడవ స్థానంలో ఉంది.

ఇప్పటి వరకు చైనా కక్ష్యలోకి రెండు అంతరిక్ష కేంద్రాలను పంపింది. అందులో టియాంగాంగ్ -1, టియాంగాంగ్ -2 ట్రయల్ స్టేషన్లలో వ్యోమగాములకు  చాలా తక్కువ సమయం మాత్రమే ఉండటానికి అనుమతించాయి.

కొత్త  66-టన్నుల మల్టీ-మాడ్యూల్ టియాంగాంగ్ స్టేషన్ కనీసం 10 సంవత్సరాలు పని చేసే విధంగా రూపొందించారు.

అందులో టియాన్హే కీలకమైనది. ఇది 16.6 మీటర్ల పొడవు , 4.2 మీటర్ల వెడల్పు ఉంటుంది.

ఇది వ్యోమగాములకు అవసరమైన పవర్, ప్రొపల్షన్, లైఫ్ సపోర్ట్ సాంకేతి... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

కతతో పాటు వారు నివసించేందుకు కూడా వీలుంటుంది.

వచ్చే సంవత్సరం ఈ అంతరిక్ష కేంద్రం నిర్మాణం పూర్తయ్యే లోపు ఇలాంటి మరో 10 ప్రయోగాలను చేయడం ద్వారా అవసరమైన అదనపు పరికరాలను కక్ష్యలోకి చేర్చాలని  బీజింగ్ భావిస్తోంది. ఇది భూమికి 340 - 450 కిలోమీటర్ల ఆల్టిట్యూడ్ లో పరిభ్రమిస్తుంది.

ప్రస్తుతం కక్ష్యలో ఉన్న అంతర్జాతీయ అంతరిక్ష కేంద్రం (ఐఎస్ఎస్)ను రష్యా, అమెరికా, కెనడా, యూరోప్, జపాన్ లు సంయుక్తంగా నిర్వహిస్తున్నాయి. ఇందులో చైనాను చేరనివ్వకుండా నిరోధించారు.

ఐఎస్ఎస్ 2024లో కక్ష్య నుంచి రిటైర్ అయ్యే సమయానికి,  టియాంగోన్గ్  మాత్రమే కక్ష్యలో ఏకైక అంతరిక్ష కేంద్రంగా మిగులుతుంది.

వెంచాంగ్ స్పేస్ లాంచ్ సెంటర్

చైనా: శాశ్వత అంతరిక్ష కేంద్రం ఏర్పాటు దిశగా

స్టీఫెన్ మెక్ డోనెల్

చైనా ప్రతినిధి విశ్లేషణ

చైనా తన ప్రతిష్ట గురించి ప్రచారం చేసుకుంటున్న వీడియోలలో ప్రతి సారి ఆ దేశ అంతరిక్ష కార్యక్రమం ప్రస్తావన ఉండకుండా ఉండదు.

ప్రపంచ దేశాలతో వేగంగా పోటీపడుతున్న చైనాకు భూమికి అవతల కూడా ప్రతిష్టాత్మక ప్రణాళికలు ఉన్నాయి.

అంతర్జాతీయ అంతరిక్ష కార్యక్రమంలో చేరేందుకు అమెరికా చైనాను నిరోధించడంతో బీజింగ్ సొంతంగా అంతరిక్ష కేంద్రాన్ని నిర్మించాలని నిర్ణయించుకుంది.

వచ్చే సంవత్సరానికి ఇది తయారయ్యే సమయానికి అంతర్జాతీయ కేంద్రంలో కేవలం పావు పరిమాణంలోనే ఉన్నప్పటికీ, మరే ఇతర దేశానికి  అప్పటికి  సొంత అంతరిక్ష కేంద్రాలు ఉండవు.

చైనాకి మార్స్ పైకి వెళ్లే మిషన్ తో పాటు, రష్యాతో కలిసి చంద్రమండలానికి వెళ్లే ప్రణాళికలు ఉన్నాయనే మాటలు ఇక్కడ  వినిపిస్తున్నాయి.

కోల్డ్ వార్ సమయంలో అంతరిక్షంలో జాగా కోసం జరిగిన పోటీతో దీనిని  పోల్చవచ్చు. ఈ ప్రాజెక్టుల పై భారీగా వెచ్చించిన నిధులను సమర్ధించుకోవడానికి  అంతర్జాతీయంగా ఉన్న అపనమ్మకం, చట్టబద్ధమైన శాస్త్రీయ లక్ష్యాలు, అంతరిక్షాన్ని అదుపులో ఉంచుకోవాలనే ఆలోచన, కొన్ని కీలకమైన ప్రాజెక్టుల గురించి చైనా ఉదాహరణలుగా చెప్పుకోవచ్చు.

చైనా అంతరిక్ష కలలు

"ఈ ప్రాజెక్టు చాలా కీలకమైనది" అని చైనా అంతరిక్ష కార్యక్రమంలో నిపుణులు చెన్ లాన్ ఏఎఫ్ పి వార్తా సంస్థకు చెప్పారు.

"ఇది చైనాకు అత్యంత భారీ అంతర్జాతీయ అంతరిక్ష సహకారం కానుండటంతో దీనికి చాలా ప్రాముఖ్యం ఉంది" అని ఆయన అన్నారు.

చైనా తన అంతరిక్ష కార్యక్రమ ప్రణాళికల గురించి రహస్యంగా ఉంచలేదు.

చైనా అంతరిక్ష కార్యక్రమాలకు చాలా భారీగా నిధులు కేటాయించింది.

చైనా 2019లో...


అంతర్జాతీయ అంతరిక్షకేంద్రం నుంచి తిరిగి వస్తున్న ముగ్గురు వ్యోమగాములు

అంతరిక్షంలో ఐసోలేషన్ (ఒంటరిగా ఉండటం) వారికి కొత్తేం కాదు. కానీ, ఇప్పుడు భూమి మీదకి వచ్చాక కూడా ఈ వ్యోమగాములు ఎవరినీ కలిసే వీలుండదు. అందుకు కారణం కరోనావైరస్.

రష్యాకు చెందిన ఓలెగ్ స్క్రిపోచ్‌కా, అమెరికాకు చెందిన జెస్సికా మెయిర్ 2019 సెప్టెంబర్‌లో అంతరిక్షంలోకి వెళ్లారు. అప్పటికి కోవిడ్-19 వ్యాప్తి మొదలు కాలేదు.

అమెరికాకు చెందిన మరో వ్యోమగామి ఆండ్రూ మోర్గాన్, 2019 జులై నుంచి అంతర్జాతీయ అంతరిక్ష కేంద్రంలో ఉన్నారు. ఈ ముగ్గురూ ఇప్పుడు తిరిగి వస్తున్నారు.

కరోనావైరస్ మహమ్మారి కారణంగా అంతరిక్షం నుంచి వస్తున్న వీరి ప్రయాణంలోనూ అనేక మార్పులు చేసుకోవాల్సి వచ్చింది.

"భూమి మీద చోటుచేసుకుంటున్న పరిణామాలను అసలు నమ్మలేకపోతున్నాం. మేము అంతరిక్షంలోకి వెళ్లక ముందు కరోనా అన్నదే లేదు. ఇప్పుడు దాని వల్ల ప్రపంచమంతా మారిపోయిందంటే విచిత్రంగా ఉంది” అని జెస్సికా మెయిర్ ఇటీవల వీడియో కాల్ ద్వారా విలేకరులతో మాట్లాడుతూ అన్నారు.

ఈ ముగ్గురు వ్యోమగాములు భారత కాలమానం ప్రకారం శుక్రవారం ఉదయం 10.30 గంటలకు భూమి మీద దిగనున్నారు. ఇప్పటికి స్క్రైపోచ్... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

కా, జెస్సికా మెయిర్ 205 రోజులు, మోర్గాన్ 272 రోజులు అంతరిక్షంలో గడిపారు.

ఐఎస్ఎస్‌లో ఉండటం కన్నా భూమి మీద ఐసోలేషన్‌లో ఉండటమే చాలా కష్టం అని జెస్సికా అంటున్నారు.

కరోనా భయంతో ప్రత్యేక ఏర్పాట్లు

సాధారణంగా వారు ప్రయాణించే అంతరిక్ష వాహక నౌక (స్పేస్ క్యాప్సూల్) కజకిస్థాన్ దేశంలో ఎక్కడో ఒక చోట దిగుతుంది. సహాయక సిబ్బంది వెళ్లి వారిని సమీపంలోని విమానాశ్రయానికి తీసుకెళ్తారు. అక్కడి నుంచి ఆ వ్యోమగాములు తమ స్వస్థలాలకు ప్రత్యేక విమానాల్లో బయలుదేరతారు.

అయితే, కరోనావైరస్ మహమ్మారి కారణంగా ప్రస్తుతం కజకిస్థాన్ ప్రభుత్వం అత్యవసర పరిస్థితిని ప్రకటించింది. చాలా విమానాశ్రయాలను మూసివేశారు.

వారు ఎక్కడ దిగారో గుర్తించి విమానాశ్రయానికి తీసుకెళ్లే సహాయక బృందాన్ని ప్రస్తుతం కఠినమైన నిర్బంధంలో ఉంచారు. ఆ వ్యోమగాముల దగ్గరికి వెళ్లేముందు, వారికి కరోనా పరీక్షలు చేస్తారు.

ఏప్రిల్ 9న అంతర్జాతీయ అంతరిక్ష కేంద్రానికి వెళ్లిన రష్యా, అమెరికా వ్యోమగాములు కూడా తమ ద్వారా వైరస్ అంతరిక్షంలోకి వెళ్లకుండా చాలా జాగ్రత్తలు తీసుకున్నారు. వాళ్లు భూమి నుంచి బయలుదేరడానికి ముందు నెలన్నర పాటు క్వారంటైన్‌లో ఉన్నారు.

ఐఎస్ఎస్ నుంచి గత గురువారం వారు భూమికి తిరుగు ప్రయాణమయ్యారు.

రష్యా లీజుకు తీసుకున్న కజకిస్థాన్‌లోని బైకనూర్ అంతరిక్ష ప్రయోగ కేంద్రం ఇంకా పనిచేస్తోంది. భూమి మీద దిగిన తర్వాత ముగ్గురు వ్యోమగాములు ఆ కేంద్రానికి వెళ్తారు. అక్కడి నుంచి ఒకరు రష్యాకు ప్రత్యేక విమానంలో వెళ్లిపోతారు. అమెరికాకు చెందిన ఇద్దరు మాత్రం మొదట కజకిస్థాన్‌లోని కిజిలోర్డా పట్టణానికి చేరుకుంటారు. అక్కడి నుంచి నాసా ఏర్పాటు చేసిన ప్రత్యేక విమానంలో అమెరికాకు వెళ్తారు.

సాధారణంగా, అంతరిక్షం నుంచి వచ్చే వ్యోమగాముల బృందాలు భూమిపై దిగిన తర్వాత కొన్ని వారాల పాటు ప్రత్యేక ఏర్పాట్లున్న ఇంటిలో ఉండాల్సి ఉంటుంది. ఎందుకంటే, వారు చాలా కాలంపాటు గురుత్వాకర్షణలేని అంతరిక్ష కేంద్రంలో గడిపి ఉంటారు. భూమిపై ఉండే స్థిరమైన గురుత్వాకర్షణకు వారి శరీరం అలవాటు పడేందుకు కొంత సమయం పడుతుంది.

బంధువులను కలవడం బంద్

అంతరిక్షంలోకి వెళ్లి వచ్చేవారంటే ఎప్పుడైనా సమాజంలో ఎంతో క్రేజ్ ఉంటుంది. వారిని కలిసేందుకు కుటుంబ సభ్యులతో పాటు, బంధువులు, స్నేహితులు, ప్రముఖులు క్యూ కడుతుంటారు.

కానీ, కరోనావైరస్ కారణంగా ఇప్పుడు అలా ఆప్యాయంగా కుటుంబ సభ్యులను, స్నేహితులను కలుసుకోవడం కష్టంగా ఉంటుందని జెస్సికా మెయిర్ అంటున్నారు.

గత...


అంతర్జాతీయ టీ20 క్రికెట్‌లో ఫాస్టెస్ట్ సెంచరీ నమోదు చేసిన ఆటగాడిగా రోహిత్ శర్మ.. దక్షిణాఫ్రికా ఆటగాడు డేవిడ్ మిల్లర్‌తో కలసి సంయుక్తంగా రికార్డులకెక్కాడు. ఇదే ఏడాది అక్టోబర్‌లో బంగ్లాదేశ్‌తో జరిగిన మ్యాచ్‌లో డేవిడ్ మిల్లర్ కూడా 35 బంతుల్లోనే సెంచరీ నమోదు చేశాడు.

ఈ మ్యాచ్‌లో రోహిత్ శర్మ మొత్తం 43 బంతుల్లో 118 పరుగులు చేశాడు. ఇందులో 10 సిక్స్‌లు, 12 ఫోర్లు ఉన్నాయి. భారత ఇన్నింగ్స్ 11వ ఓవర్‌లోనే రోహిత్ తన శతకాన్ని పూర్తి చేయటం గమనార్హం.

అనంతరం డబుల్ సెంచరీ దిశగా దూసుకెళుతున్నట్లు కనిపించిన రోహిత్ శర్మ వరుసగా.. సిక్స్, ఫోర్, సిక్స్ కొట్టి తర్వాత ఔటై పెవిలియన్ చేరాడు.

రోహిత్ శర్మకు తోడు ఈ మ్యాచ్‌లో ఓపెనర్‌గా దిగిన కేఎల్ రాహుల్ సైతం వేగంగా ఆడాడు. 49 బంతుల్లో 89 పరుగులు చేశాడు. ఇందులో నాలుగు ఫోర్లు, ఎనిమిది సిక్సర్లు ఉన్నాయి.

వీరిద్దరి బ్యాటింగ్ ప్రతిభతో భారత జట్టు 20 ఓవర్లలో ఐదు వికెట్లు కోల్పోయి 260 పరుగుల భారీ స్కోరు నమోదు చేసింది.

261 పరుగుల లక్ష్యంతో బ్యాటింగ్‌కు దిగిన శ్రీలంక జట్టు 17.2 ఓవర్లలో 172 పరుగులకు ఆలౌట్ అయ్యింది. 88 పరుగుల భారీ తేడాతో మ్యాచ్‌ను గెలిచిన భారత జట్టు మూడు ట... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ీ20ల సిరీస్‌ను 2-0తో కైవసం చేసుకుంది. చివరి టీ20 ఆదివారం ముంబైలో జరుగనుంది.

మా ఇతర కథనాలు:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


అంతర్జాతీయ నిబంధనలను ఇటలీ ఉల్లంఘించిందని మాల్టా ప్రధానమంత్రి జోసెఫ్ ముస్కాట్ ఆరోపించారు. ఆక్వేరియస్ దుస్థితి.. ఇటలీ - ఫ్రాన్స్‌ల మధ్య దౌత్య వివాదానికి దారితీసింది.

ప్రాణాలను రక్షించటం ఒక బాధ్యత అయినప్పటికీ.. ‘‘ఇటలీని ఓ పెద్ద శరణార్థి శిబిరంగా మార్చటం బాధ్యత కాదు’’ అని ఇటలీ అంతర్గత వ్యవహారాల మంత్రి, మితవాది మట్టో సాల్విని వ్యాఖ్యానించారు.

దీంతో ఆ నౌకను స్పెయిన్‌కు మళ్లించారు.

మరి వలసదారులతో సముద్రంలో ప్రయాణించే నౌకల విషయంలో చట్టబద్ధమైన బాధ్యత ఎవరిది?

యూరప్ పరిష్కారం లేదు...

వలసదారులు యూరోపియన్ యూనియన్‌లో తాము చేరుకున్న మొదటి దేశంలో ఆశ్రయం కోసం దరఖాస్తు చేసుకోవాలన్న నిబంధనల ఫలితంగా.. వలసల ప్రవాహాన్ని ఎలా నిర్వహించాలనే అంశం మీద యూరప్ దేశాల మధ్య వాద ప్రతివాదనలు కొన్నేళ్లుగా కొనసాగాయి.

ఈ నిబంధన వల్ల.. సముద్ర మార్గంలో వచ్చే వారి భారీ బాధ్యతను తామే మోయాల్సి వస్తుందని ఇటలీ, గ్రీస్ దేశాలు అంటున్నాయి.

ఈయూ బోర్డర్ అండ్ కోస్ట్ గార్డ్ ఏజెన్సీ ఫ్రాంటెక్స్ ప్రధాన విధి.. సరిహద్దు మీద నిఘా, భద్రత అని ఆ సంస్థ అధికార ప్రతినిధి ఒకరు బీబీసీకి చెప్పారు.

అయితే.. ఫ్రాంటెక్స్ నిర్వహించే నౌక ఏదై... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

నా ఒక సంఘటన పరిసర ప్రాంతాల్లో ఉన్నట్లయితే.. ఆ నౌక తాను రక్షించిన వారిని అత్యంత సమీపంలోని ఈయూ రేవుకు తీసుకెళుతుందని ఆమె వివరించారు.

ఆక్వేరియస్ నౌకలోని వలసదారులను.. ఫ్రాంటెక్స్ సాధారణ కార్యకలాపాల ప్రాంతానికి వెలుపల రక్షించిన విషయాన్ని ఆమె గుర్తుచేశారు.

వలసదారులతో ప్రయాణించే నౌకల విషయంలో ఈయూ సభ్య దేశాల చట్టపరమైన బాధ్యతల వివరాల గురించి ఈయూ కమిషన్‌ను బీబీసీ సంప్రదించగా.. ప్రస్తుతమున్న అంతర్జాతీయ సముద్ర ప్రాంత ఒడంబడికలు, చట్టాలే వర్తిస్తాయని ఆ కమిషన్ పేర్కొంది.

వాటిలో.. సముద్రంలో ప్రాణాలకు భద్రత మీద 1974 ఒడంబడిక కూడా ఉంది. సముద్రంలో మనుషులు ఆపదలో ఉన్నట్లు తెలుసుకున్న ఏ నౌక అయినా ‘‘వారికి సాయం చేయటానికి పూర్తి వేగంతో వెళ్లాలి’’ అని అది నిర్దేశిస్తోంది.

ఆపైన.. తన జెండాతో ప్రయాణించే నౌక ఉన్న ప్రతి దేశమూ.. సముద్రంలో ఆపదలో ఉన్న వారిని రక్షించాల్సి ఉంటుందని సముద్ర చట్టం మీద 1982 ఐక్యరాజ్యసమితి ఒడంబడిక చెప్తోంది.

సముద్రంలో రక్షణ చర్యల వెనుక గల మార్గదర్శకాలను రూపొందించటానికి దోహదపడిన ఇంటర్నేషనల్ మారిటైమ్ ఆర్గనైజేషన్ ప్రకారం.. సముద్రంలో రక్షించిన వ్యక్తులను సాధ్యమైనంత త్వరగా సురక్షిత ప్రాంతంలో దించాల్సిన బాధ్యత ఆ సంస్థ సభ్య దేశాలకు ఉంది.

నిర్వచనాల సమస్య

కానీ.. ఇందులో చాలా సమస్యలు ఉన్నాయి. ఆపద అనేదానిని అతిగా నిర్వచించటం వాటిలో ఒకటని యూరోపియన్ మైగ్రేషన్ లా వెబ్‌సైట్ ఎడిటర్ యెస్ పాస్కో చెప్పారు. ఈయూ అంతటా ఆశ్రయం, వలస చట్టాల మీద ఈ వెబ్‌సైట్ సలహాలు అందిస్తుంది.

‘‘ఇది నిర్వచనం గురించిన సమస్య’’ అని ఆయన అన్నారు. ఆక్వేరియస్ నౌక మాల్టా, ఇటలీ జలాల దిశగా పయనించినపుడు.. యాంత్రిక కష్టాల్లో లేదు. ‘‘ఆ నౌక పరిస్థితి ఆపద నిర్వచనానికి అనుగుణంగా ఉందని వారు (ఇటలీ, మాల్టా) భావించలేదు’’ అని ఆయన చెప్పారు.

నౌకలోని వారికి మాల్టా అధికారులు ఆహారం, నీరు అందించారు. అయితే.. ఆ నౌకలో 120 మందికి పైగా చిన్నారులు తమ తల్లిదండ్రులు/సంరక్షుకులు ఎవరూ తోడు లేకుండా ప్రయాణిస్తున్నారని, ఏడుగురు గర్భిణిలు కూడా ఉన్నారని సమాచారం.

చాలా మంది ఆరుబయటే నిద్రపోతున్నారని.. వాతావరణ దుష్ప్రభావాలకు గురవుతున్నారని నౌకలో ఉన్న ఒక జర్నలిస్టు చెప్పారు.

ఆ నౌకను నిర్వహిస్తున్న ఎన్‌జీఓలు.. ఇటలీలో ఆ నౌక తీరం చేరడానికి అనుమతించకపోవటం, నౌకలో ఉన్న వారు స్పెయిన్ చేరుకోవటం కోసం మరిన్ని రోజులు సముద్రంలో గడిపేలా చేయటం.. వారిని మరిన్ని కష్టాలకు గురిచేస్తుందని...


అంతర్జాతీయ బెంచ్ మార్క్‌గా భావించే బ్రెంట్ క్రూడ్ 7 శాతం తగ్గి బ్యారల్ రూ.4,700కి చేరింది. మార్చి నుంచి ఇదే అత్యంత కనిష్ఠ ధర.

అదే సమయంలో వెస్ట్ టెక్సాస్ ఇంటర్మీడియెట్‌గా పిలిచే యూఎస్ ఆయిల్ 7 శాతం తగ్గి రూ.4,020కి చేరింది. గత నవంబర్ నుంచి ఇది అత్యంత కనిష్ఠ ధర.

ముడిచమురును అత్యధికంగా ఉత్పత్తి చేసే ఒపెక్ (ఆర్గనైజేషన్ ఆఫ్ పెట్రోలియం ఎక్స్‌పోర్టింగ్ కంట్రీస్) వచ్చే ఏడాది అంతర్జాతీయంగా చమురు డిమాండ్ తగ్గవచ్చన్న అంచనా వేసిన నేపథ్యంలో ధరలు దిగివచ్చాయి.

వచ్చే ఏడాది అంతర్జాతీయ డిమాండ్ రోజుకు 12.9 లక్షల బ్యారళ్ల మేర పెరగొచ్చని అంచనా వేసింది. అయితే, గతనెల అంచనాల కన్నా ఇది రోజుకు 70వేల బ్యారెళ్లు తక్కువ.

సోమవారం సౌదీ ఇంధన శాఖ మంత్రి ఖాలిద్ అల్ ఫలీజ్ అధిక సరఫరాను నివారించేందుకు చమురు ఉత్పత్తిని తగ్గించాలని ఒపెక్ నిర్ణయించిందని తెలిపారు.

మధ్యప్రాచ్యం, ఆఫ్రికాలో చమురును ఉత్పత్తి చేస్తున్న దేశాలలో సౌదీ అరేబియా మొదటి స్థానంలో ఉంది.

స్వతంత్ర పరిశోధనా సంస్థ కేపిటల్ ఎకనమిక్స్.. చమురు మార్కెట్‌లో సరఫరా పెరిగిపోతోందనే ఆందోళన ఎక్కువవుతోందని, ఇదే ధరలు పడిపోవడానికి కారణమని పేర్కొంది.

అంతర్జాతీయంగ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ా ఆర్థికాభివృద్ధి మందగిస్తున్న నేపథ్యంలో.. ఒపెక్ ప్రస్తుతం అంచనా వేస్తున్న దానికన్నా డిమాండ్ ఇంకా తగ్గే అవకాశం ఉందని అభిప్రాయపడింది.

చమురు ధరలు తగ్గిన నేపథ్యంలో వచ్చే ఏడాది తమ చమురు ఉత్పత్తిని తగ్గించే విషయం గురించి ఆలోచిస్తున్నామని సౌదీ అరేబియా ప్రకటించిన నేపథ్యంలో అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్.. చమురు ఉత్పత్తిని తగ్గించకూడదని ట్వీట్ చేశారు. సరఫరాకు అనుగుణంగా చమురు ధరలు ఉండాలని ట్రంప్ అన్నారు.

ఇవి కూడా చదవండి

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


అంతర్జాతీయ మత స్వేచ్ఛపై అమెరికా కమిషన్ ప్రకటన అనవసరమని, ఆ ప్రకటన కచ్చితంగా కూడా లేదని భారత విదేశాంగ శాఖ చెప్పింది.

పౌరసత్వ సవరణ బిల్లు, ఎన్ఆర్సీ ప్రక్రియ వల్ల, ఏ మతాన్ని విశ్వసించే వారైనా భారత పౌరుల పౌరసత్వాన్ని అంతం చేయడం జరగదని చెప్పింది.

భారత విదేశాంగ శాఖ ప్రకటన

"యుఎస్‌సిఐఆర్ఎఫ్ ఇలాంటి అంశంలో పక్షపాతంతో మాట్లాడడం విచారకరం. దీనిపై ఏదైనా చెప్పేందుకు దానికి అధికారం లేదు" అని విదేశాంగ శాఖ ప్రతినిధి రవీష్ కుమార్ అన్నారు.

యునైటెడ్ నేషన్స్ కమిషన్ ఆన్ ఇంటర్నేషనల్ రిలిజియస్ ఫ్రీడం(యుఎస్‌సిఐఆర్ఎఫ్) భారత పార్లమెంటులోని దిగువ సభలో పౌరసత్వ సంరక్షణ బిల్లు ఆమోదం పొందడం గురించి ఆందోళన వ్యక్తం చేసింది.

"ఈ బిల్లు పార్లమెంటులో  ఆమోదం పొందితే, భారత హోంమంత్రి అమిత్ షా, మిగతా ప్రముఖ నేతలపై ఆంక్షలు విధించడం గురించి అమెరికా ప్రభుత్వం ఆలోచించాలి" అని కమిషన్ ఒక పత్రికా ప్రకటనలో చెప్పింది.

సోమవారం అర్థరాత్రి లోక్‌సభలో పౌరసత్వ సవరణ బిల్లు ఆమోదం పొందింది. ఇప్పుడు దీనిని రాజ్యసభలో ప్రవేశపెడతారు.

ఈ బిల్లులో బంగ్లాదేశ్, అఫ్గానిస్తాన్, పాకిస్తాన్‌కు చెందిన ఆరు మైనారిటీ సమాజాలకు ( హిందు, బౌద్ధులు, జైనులు, పా... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ర్సీలు, క్రైస్తవులు, సిక్కులు) సంబంధించిన వారికి భారత పౌరసత్వం అందించాలనే ప్రతిపాదన ఉంది.

సమానత్వ హామీకి భంగకరమా...

"భారత సెక్యులర్ చరిత్రకు, ఎలాంటి మత వివక్ష లేకుండ సమానత్వం హామీని అందించే భారత రాజ్యాంగానికి ఈ బిల్లు వ్యతిరేకం" అని అమెరికా కమిషన్ అంటోంది.

కాబ్‌తో పాటు అసోంలో ఎన్ఆర్సీ ప్రక్రియ నడుస్తోంది. భారత హోంమంత్రి అమిత్ షా దీనిని భారతదేశం అంతటా అమలు చేయాలని భావిస్తున్నారు.

భారత పౌరసత్వం కోసం మతపరమైన పరీక్ష పాస్ కావాల్సి ఉంటుందని, దానివల్ల లక్షలాది ముస్లింల పౌరసత్వం ప్రమాదంలో పడుతుందని కమిషన్ ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తోంది.

2019 జనవరిలో మొదటిసారి  పౌరసత్వ సవరణ బిల్లు లోక్‌సభలో ఆమోదం పొందింది. కానీ దీనిపై నిరసనలు వెల్లువెత్తడంతో రాజ్యసభలో ఓటింగుకు ముందే ప్రభుత్వం దీనిని వెనక్కు తీసుకుంది.

తర్వాత కొత్త ఎన్నికలు వచ్చాయి. ఇప్పుడు మళ్లీ మోదీ ప్రభుత్వమే రావడంతో, బిల్లును మళ్లీ లోక్‌సభలో ప్రవేశపెట్టారు. అక్కడ దానికి ఆమోదం లభించింది.

చట్టం చేయడానికి ముందు  ఈ బిల్లుకు పార్లమెంటు ఉభయ సభల్లో ఆమోదం పొందడం తప్పనిసరి.

లోక్‌సభలో బిల్లు ఆమోదం

సోమవారం అర్థరాత్రి వరకూ జరిగిన చర్చ తర్వాత భారత పార్లమెంటు దిగువ సభ లోక్‌సభలో ఓటింగ్ జరిగింది. అందులో బిల్లుకు అనుకూలంగా 311 ఓట్లు, వ్యతిరేకంగా 80 ఓట్లు వచ్చాయి.

బిల్లు ఆమోదం పొందడంపై ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ సంతోషం వ్యక్తం చేశారు. కేంద్ర హోంమంత్రి అమిత్ షాను ప్రశంసిస్తూ "ఇది భారత శతాబ్దాల పురాతన సంప్రదాయానికి, మానవ విలువలపై ఉన్న విశ్వాసానికి అనుగుణంగా ఉంది" అన్నారు.

కానీ లోక్‌సభలో చర్చ సమయంలో బిల్లును చించి పారేసిన ఎంఐఎం ఎంపీ అసదుద్దీన్ ఒవైసీ తన ట్వీట్‌లో "అర్థరాత్రి మొత్తం ప్రపంచం నిద్రపోతున్నప్పుడు స్వేచ్ఛ, సమానత్వం, సోదరభావం, న్యాయం పట్ల భారతదేశ ఆదర్శాలకు ఒకే దెబ్బతో ద్రోహం చేశారు" అన్నారు.

కాంగ్రెస్ సహా చాలా విపక్షాలు ఈ బిల్లును వ్యతిరేకించాయి. దీనిని భారత రాజ్యాంగ భావనలకు వ్యతిరేకమని చెప్పాయి. ప్రభుత్వం మాత్రం ఆ ఆరోపణలను తోసిపుచ్చుతోంది.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


అంతర్జాతీయ వాణిజ్యంపై ప్రభావం చూపిన బ్రెగ్జిట్ అంశమే చైనా జీడీపీపై ప్రభావం చూపి ఉండొచ్చని అంతర్జాతీయ ద్రవ్యనిధి సంస్థ (ఐఎంఎఫ్) తెలిపింది.

ఆర్థికరంగంలో ఒడిదొడుకులు ఏర్పడినపుడు ఎలా వ్యవహరించాలో ఇంతవరకూ లెక్చర్లు ఇచ్చిన చైనా, తాజా పరిణామంతో.. ఇది ముందుగా ఊహించినదే! అంటూ స్వరం మార్చింది.

కానీ చైనా మీడియా మాత్రం, జీడీపీ తగ్గుదల అంశం కాకుండా, జీడీపీలోని కొన్ని అంశాల గురించి మాత్రమే చర్చిస్తూ, వృద్ధిరేటుపై ఆశావహ దృక్పథం కల్పించే దిశగా ప్రయత్నిస్తోంది.

చైనా జాతీయ మీడియా కమ్యూనిస్టు పార్టీ నియంత్రణలో ఉంది. 2018 చివరి త్రైమాసికంలో చైనా జీడీపీ 6.4శాతం ఉంది. కానీ 2009లో ఏర్పడిన ప్రపంచ వాణిజ్య సంక్షోభ సమయం నుంచి, ప్రస్తుతం అమెరికా-చైనా మధ్య నెలకొన్న వాణిజ్య యుద్ధ సమయం వరకూ ఇంత తక్కువ జీడీపీ ఎప్పుడూ నమోదవ్వలేదనే వాస్తవాన్ని జాతీయ మీడియా చెప్పడం లేదు.

అమెరికాతో వాణిజ్య యుద్ధం మొదలవడానికి ముందే చైనా జీడీపీ పడిపోయింది అని సమర్థించుకోవడానికి చైనా చేస్తున్న ప్రయత్నాలకు మరిన్ని కొత్త అంశాలు తోడయ్యాయి.

పురోగతి ఉత్పత్తిలో కాదు.. నాణ్యతలో!

జీడీపీ రేటు తగ్గుదల నేపథ్యంలో, అంతర్జాతీయ మీడియా ఏవిధంగా ప్రవ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ర్తిస్తుందో చైనా మీడియాకు బాగా తెలుసు. అందుకే తమ అస్త్రాలను ముందుగానే సిద్ధం చేసుకుంది. అందులో భాగంగానే, ఆర్థికాభివృద్ధి మీద కాకుండా తమ ఉత్పత్తుల నాణ్యతపై చైనా తన దృష్టి సారించిందని ఆ దేశపు మీడియా చెబుతోంది.

''చైనా జీడీపీలో తగ్గుదల కనిపించిన వెంటనే, 'గత 28ఏళ్లలో ఇదే అత్యంత తక్కువ జీడీపీ రేటు' అంటూ విదేశీ మీడియా కామెంట్ చేసింది. అది వాస్తవమే కావొచ్చు కానీ, వృద్ధి రేటు పడిపోవడం మీద మాత్రమే దృష్టి సారిస్తే, అసలు విషయం తప్పుదోవ పట్టే అవకాశం ఉంది'' అని చైనా జాతీయవాద పత్రిక 'గ్లోబల్ టైమ్స్' ఎడిటోరియల్ కథనం తెలిపింది.

పర్యావరణానికి హాని కలిగించే పరిశ్రమలపై చర్యలు తీసుకోవడం, సాంకేతిక రంగంపై దృష్టి సారించడం వల్లనే జీడీపీ వృద్ధి రేటు తగ్గిందని గ్లోబల్ టైమ్స్ కథనం పేర్కొంది.

''గతంలో చైనా వృద్ధి రేటు ఎక్కువగా ఉండేది. కానీ అందుకు తగ్గట్లుగానే మేం పర్యావరణానికి తగిన మూల్యం కూడా చెల్లించాల్సి వచ్చింది. చైనా సృష్టించిన సంపద.. ప్రజల జీవన ప్రమాణాలను మెరుగుపరచడంలో విఫలమైంది'' అని ఎడిటోరియల్ కథనం వివరించింది.

వృద్ధి రేటు ఎక్కువగా ఉండటం అందరూ ఆకాంక్షించేదే కానీ, 6.6% అత్యల్ప వృద్ధి రేటు నమోదవ్వడం అంటే చైనా సంక్షోభంలోకి వెళుతోందని కాదు. జటిలమైన సమస్యలను పరిష్కరిస్తూ, ప్రమాదాలను నియంత్రిస్తూ జాగ్రత్తగా అడుగులు వేస్తోందని అర్థం'' అని గ్లోబల్ టైమ్స్ తెలిపింది.

‘ప్రభుత్వ లక్ష్యం నెరవేరింది’

6.6% అంకె అన్నది చైనా ప్రభుత్వం అంచనాలో ఉన్నదేనని చైనా మీడియా చెబుతోంది. చైనాలోని ప్రధాన ఇంగ్లిష్ వార్తా పత్రిక జనవరి 21నాడు తన పత్రికలో 'చైనా జీడీపీ వృద్ధి రేటు 6.6%కు చేరుకుంది' అన్న హెడ్‌లైన్‌తో వార్తను ప్రచురించింది. అందులో చైనా జాతీయ గణాంకాల శాఖ వెలువరించిన లెక్కలను ప్రస్తావించింది.

''2018 సంవత్సరానికి నిర్దేశించుకున్న 6.5% జీడీపీ వృద్ధిరేటును చైనా చేరుకుంది'' అని జాతీయ గణాంకాల శాఖ తెలిపింది.

కానీ చైనా నేతలు మాత్రం ఈ వృద్ధి రేటుతో అంత సంతృప్తిగా ఉన్నట్లు లేరు. జీడీపీ శాతాన్ని ప్రకటించిన జనవరి 21న చైనా ప్రధాని మాట్లాడుతూ, ఒత్తిడిని తట్టుకోవడం కోసం దేశ వాణిజ్య రంగానికి ఊతమివ్వాల్సిన అవసరాన్ని ప్రస్తావించారు.

‘సరికొత్త వార్త’

కమ్యూనిస్టు పార్టీకి చెందిన 'పీపుల్స్ డైలీ' మరో అంశాన్ని తెరపైకి తెచ్చింది. చైనా జీడీపీ మొట్టమొదటిసారిగా 13.2 ట్రిలియన్ డాలర్లకు చేరుకుందంటూ.. జాతీయ గణాంకాల శాఖ సమాచారం ఆధారంగా మరో వార్తను ప్రచురించింది.

6.6%...


అంతర్జాతీయ శాస్త్రవేత్తల బృందం గోదుమలోని ఒక లక్షకు పైగా జన్యువులను గుర్తించింది.

ఈ జన్యుపటం రూపొందితే వాతావరణ మార్పుల వల్ల వచ్చే వడగాలులను తట్టుకొని నిలిచే గోదుమ పంటను అభివృద్ధి చేయొచ్చని శాస్త్రవేత్తలు చెబుతున్నారు. ఇలా తయారు చేసిన పంట తక్కువ నీటితో అధిక దిగుబడిని ఇస్తుందని అంటున్నారు. వీరి పరిశోధన వివరాలు సైన్స్ జనరల్‌లో ప్రచురితమయ్యాయి.

'గోదుమ జన్యుపట ఆవిష్కరణ సాధ్యమైతే సాగు దశ మారుతుంది' అని నోర్విచ్‌లోని జాన్ ఇన్నెస్ సెంటర్‌లో క్రాప్ జెనెటిక్స్ ప్రాజెక్టుకు నేతృత్వం వహిస్తున్న ప్రొఫెసర్ క్రిస్టోబల్ అన్నారు.

''వాతావరణ మార్పులు, డిమాండ్ పెరుగుతున్న క్రమంలో ఈ సమస్యలను పరిష్కరించేందుకు గోధుమల ఉత్పత్తికి మార్గాలను అన్వేషించాల్సిన అవసరం ఉంది'' అని ఆయన బీబీసీతో చెప్పారు.

''చాలా ఏళ్లుగా దీని కోసం ఎదురు చూస్తున్నాం. ప్రపంచమంతా ఆసక్తిగా ఎదురు చూస్తోంది. భవిష్యత్తు అవసరాలను తీర్చే గోదుమ జాతుల కోసం శాస్త్రవేత్తలు, సాగుదారులు ఎదురుచూస్తున్నారు.'' అని ఆయన అన్నారు.

ఇది ఎందుకంత ముఖ్యం?

2050 నాటికి గోదుమల ఉత్పత్తిని 60 శాతానికి పెంచాల్సిన అవసరం ఉందని ఐక్యరాజ్యసమితి అనుబంధ ఫుడ్ అండ్ అగ్రికల్... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

చర్ ఆర్గనైజేషన్ (ఎఫ్‌ఏవో) అంచనా వేసింది.

గోదుమల దిగుబడిని పెంచేందుకు మెక్సికో కేంద్రంగా పనిచేసే అంతర్జాతీయ మొక్కజొన్న మరియు గోధుమ జాతుల అభివృద్ది కేంద్రం (సీఐఎంఎంవైటీ) కృషి చేస్తోంది.

కొత్త రకాలను అభివృద్ధి చేయడంతో పాటు, పేద దేశాల్లో దిగుబడిని పెంచి రైతులకు చేయూతనందించడానికి ఈ కేంద్రం సహాయం చేస్తోంది.

''గోదుమ పంట పెరిగే దశలో రాత్రిపూట ఒక్క డిగ్రీ ఉష్ణోగ్రత పెరిగినా దిగుబడి 8 శాతానికి పడిపోతుంది. అందుకే వాతావరణ మార్పులను తట్టుకునేలా కొత్త వంగడాలను సృష్టించడం మా ముఖ్యమైన పని'' అని సీఐఎంఎంవైటీ అధ్యక్షుడు డాక్టర్ రవి సింగ్ తెలిపారు.

జన్యుపటం ప్రపంచం ఆకలిని ఎలా తీర్చుతుంది?

సంకర విధానంతో శాస్త్రవేత్తలు ఏటా కొత్త గోదుమ వంగడాలను సృష్టిస్తున్నారు. ఈ విధానం బాగానే ఉన్నా.. అధికంగా వ్యయం అవుతోంది. ఒక్కోసారి కొత్త వంగడాన్ని సృష్టించి రైతులకు అందించాలంటే 10 నుంచి 15 ఏళ్లు పడుతోంది.

ప్రస్తుతం గోదుమలకు సంబంధించి సుమారు లక్షకు పైగా జన్యువులను, వాటి డీఎన్‌ఏ స్థానాలను పరిశోధకులు గుర్తించారు.

జన్యుపటం పూర్తైతే.. కరువు పరిస్థితులను ఎదుర్కొనేలా, పోషక విలువలు, దిగుబడి పెంచేలా కొత్త వంగడాలను సృష్టించే అవకాశం ఉంది. జన్యుపటాన్ని సవరించి వాటి లక్షణాలను త్వరితగతిన మార్చే ఆస్కారం ఉంది.

జన్యు పటం రూపొందించడం ఎంత కష్టమంటే?

గోదుమల జన్యుపటం రూపొందించడం అనేది భారీ ప్రయత్నమనే చెప్పాలి. 20 దేశాలకు చెందిన 73 సంస్థల నుంచి వచ్చిన 200 మంది శాస్త్రవేత్తలు గోదుమ జన్యు రచన పనిలో నిమగ్నమై ఉన్నారు. వీళ్లందరూ కలసి  ఇప్పటి వరకు గోదుమలకు సంబంధించి 21 క్రోమోజోములు, 1,07,891 జన్యువులను గుర్తించారు.

గోదుమ డీఎన్‌ఏలో 16 బిలియన్ల రసాయన బంధాలున్నాయి. మానవుని జన్యువులతో పోల్చితే ఇవి ఐదు రెట్లు ఎక్కువ.

అంతేకాదు, గోదుమల్లో మళ్లీ మూడు ప్రత్యేక ఉప జన్యువులు ఉన్నాయి. ఇందులోని ప్రతి ఉప జన్యువును తీసుకొని వాటిని విశ్లేషించడం, సరైన క్రమంలో అమర్చడం శాస్త్రవేత్తలకు సవాలుగా మారింది.

ఇవి కూడా చదవండి

BBC SPECIAL: ‘దేశంలో అతిపెద్ద మారణకాండను నేను ఆరోజే చూశాను’

నెహ్రూ కాలర్ పట్టుకుని నిలదీసిన మహిళ

జాతీయగీతానికి మదనపల్లెకూ ఉన్న సంబంధమిది

క్విట్ ఇండియా ఉద్యమం: ఆ ఊళ్లో ఇంటి పేరును ఆజాద్ అని మార్చుకున్నారు

ముత్తులక్ష్మి రెడ్డి: దేశంలో తొలి మహిళా ఎమ్మెల్యే.. దేవదాసీ వ్యవస్థపై పోరాడిన మొదటి డాక్టర్

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో...


అంతర్జాతీయంగా చైనా చిక్కుల్లో పడడం తనకు లాభిస్తుందని భారత్ భావిస్తోంది.

ఈ అవకాశాన్ని ఉపయోగించుకుని భారతదేశం చైనా స్థానాన్ని ఆక్రమించాలని భావిస్తోంది.

ప్రపంచ దేశాల దృష్టిలో క్షీణించిన చైనా స్థానం భారతదేశానికి పెట్టుబడులు ఆహ్వానించడానికి వరంగా మారనున్నదని కేంద్ర రవాణా శాఖ మంత్రి నితిన్ గడ్కరి ఒక ఇంటర్వ్యూ లో  అన్నారు.

బ్రెజిల్ దేశంతో సమానంగా జనాభా కలిగిన ఉత్తర్ ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో ఇప్పటికే పరిశ్రమలని ఆకర్షించడానికి ఆర్ధిక టాస్క్ ఫోర్స్ ని రూపొందించే  ప్రణాళికల్ని చేస్తున్నారు.

చైనా నుంచి తమ కార్యకలాపాల్నిఉపసంహరించుకోవాలని  చూస్తున్న పరిశ్రమల కోసం కావల్సిన  స్ధలాన్ని సమకూరుస్తోంది. ఇప్పటికే భారతదేశం పెట్టుబడుల కోసం 1000 అమెరికన్ కంపెనీలతో  సంప్రదింపులు జరిపినట్లు బ్లూమ్ బెర్గ్ పత్రిక పేర్కొంది.

‘కంపెనీలతో సంప్రదింపులు జరపడమనేది నిరంతర ప్రక్రియ’ అని ఇన్వెస్ట్ ఇండియా ప్రధాన అధికారి దీపక్ బాగ్ల  బీబీసీ కి చెప్పారు. కోవిడ్ కారణంగా చాలా కంపెనీలు తమ సేవలని చైనా నుంచి ఉపసంహరించుకునే అవకాశం పెరగవచ్చని ఆయన అన్నారు.

భారతదేశం పెట్టుబడుల కోసం తీవ్రంగా ప్రయత్నిస్తోందని భారత్ -అమెరికా మధ్య పెట్... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

టుబడుల కోసం లాబీ గ్రూప్ గా పని చేసే ‘ది యుఎస్ ఇండియా బిజినెస్ కౌన్సిల్’ కూడా వ్యాఖ్యానించింది.

కేంద్ర, రాష్ట్ర స్థాయిలలో కూడా సప్లై చైన్ లని ఆకర్షించేందుకు భారత్ ప్రయత్నిస్తోందని యు ఎస్ ఐ బి సి అధ్యక్షురాలు నిషా బిస్వాల్ చెప్పారు.

ఇప్పటికే భారతదేశంలో కొంత భాగం కార్యకలాపాలు నిర్వహిస్తున్న కంపెనీలకి చైనా నుంచి మిగిలిన సేవలని తరలించి ఇక్కడ ఉత్పత్తిని పెంచడం సులభమవుతుందని అన్నారు.

కానీ, ప్రస్తుత పరిస్థితులు ఇంకా చర్చల స్థాయిలోనే ఉన్నాయని, తొందరపడి నిర్ణయాలు తీసుకోవడం సాధ్యం కాదని అన్నారు.

ప్రపంచ వ్యాప్తంగా వ్యాపార కార్యకలాపాలు కుంటుపడిన ఈ దశలో సప్లై చైన్లని తరలించమని చెప్పడం సులభంగా ఉన్నప్పటికీ ఆచరణలో చాలా కష్టతరమని అభిప్రాయపడ్డారు.

చైనాలో ఉన్న మౌలిక సదుపాయాలతో భారత్ పోటీ పడగలదా

కరోనావైరస్ విపత్తు వలన ఇప్పటికే ప్రపంచ వ్యాప్తంగా చాలా కంపెనీలు, ద్రవ్య నిల్వలు, పెట్టుబడులు లేక సతమతమవుతున్నాయని, ఈ సమయంలో కంపెనీలని తరలించడంలో ఆచి తూచి వ్యవహరించాల్సి ఉంటుందని ఆర్ధిక వేత్త రూపా సుబ్రమణ్యం అన్నారు.

భారతదేశంలో పరిశ్రమల కోసం భూమిని సమీకరించడం మంచి ప్రయత్నమే కానీ, కేవలం భూమి ఉందని పెద్ద కంపెనీలు ఏవీ తమ కార్యకలాపాల్ని పూర్తిగా తరలించవని  హాంగ్ కాంగ్ ఫైనాన్షియల్ టైమ్స్ మాజీ బ్యూరో చీఫ్ రాహుల్ జాకబ్ అన్నారు.

ఉత్పత్తి చైన్లు, సప్లై చైన్లని అంత సులభంగా అర్ధం చేసుకోలేమని , రాత్రికి రాత్రి వాటిని తరలించడం సాధ్యం కాదని  అన్నారు.

చైనా అంతర్జాతీయ వ్యాపార కార్యకలాపాలకి అవసరమైన  సమగ్రమైన పోర్టులు, హై వే లు, శిక్షణ పొందిన కార్మికులు, ఆధునిక సదుపాయాలతో కూడిన సౌకర్యాలని అందిస్తోందని తెలిపారు.

భారతదేశం ప్రపంచంలోని అన్ని సప్లై కేంద్రాలతో అనుసంధానమై లేకపోవడం కూడా భారతదేశానికి పెట్టుబడులు రాకపోవడానికి ఒక కారణం కావచ్చని అన్నారు.

ఏడు సంవత్సరాల పాటు చర్చలు నడిచిన తర్వాత గత సంవత్సరం భారత దేశం అతి కీలకమైన 12 ఆసియా దేశాలతో కుదరనున్న ప్రాంతీయ సమగ్ర ఆర్ధిక భాగస్వామ్య ఒప్పందం నుంచి తప్పుకుంది. ఇలాంటి నిర్ణయాలు భారతీయ ఎగుమతిదారులకు లాభాలు చేకూర్చవు.

"నేను సింగపూర్ మార్కెట్ లో అమ్మాలనుకుంటున్న ఉత్పత్తిని భారతదేశంలో ఎందుకు తయారు చేస్తాను?” అని  ది ఫ్యూచర్ ఆఫ్ ఆసియన్ పుస్తక రచయత పరాగ్ ఖన్నా బీబీసీ తో అన్నారు.

పోటీ ధర ఇవ్వడం ఎంత ముఖ్యమో సంస్థాగతంగా చేసుకునే వాణిజ్య ఒప్పందాల్లో అనుసంధానత కూడా అంతే ముఖ్యమని ఆయన అన్నారు.

అంతర్జాతీయ...


అంతర్జాతీయంగా వస్తున్న విమర్శలను లెక్క చేయకుండా ఈ నెలలోనే ట్రంప్ జెరూసలెంకు ఇజ్రాయెల్ రాజధానిగా గుర్తింపునిచ్చిన విషయం తెలిసిందే.

"వాళ్లు మన నుంచి వందల కోట్ల డాలర్ల సహాయం తీసుకుంటారు. మళ్లీ మనకు వ్యతిరేకంగా ఓటు వేస్తారు" అని వైట్‌హౌస్‌లో ట్రంప్ విలేకరులతో అన్నారు.

"సరే.. వాళ్లు అలాగే మనకు వ్యతిరేకంగా ఓట్లు వెయ్యనివ్వండి. మాక్కూడా డబ్బులు ఆదా అవుతాయి. దీంతో మాకొచ్చే నష్టమేమీ లేదు" అని ట్రంప్ వ్యంగంగా అన్నారు.

జెరూసలెంను ఇజ్రాయెల్ రాజధానిగా గుర్తించడానికి వ్యతిరేకించే తీర్మానంపై ఐరాసలో ఓటింగ్ జరగడానికి ముందు ట్రంప్ ఈ వ్యాఖ్యలు చేశారు.

తీర్మానం ముసాయిదాలో అమెరికా ప్రస్తావన లేనప్పటికీ జెరూసలెంపై చేసిన ఎలాంటి నిర్ణయాన్నయినా రద్దు చేయాలని అందులో పేర్కొన్నారు.

జెరూసలెం నగరం విషయంలో ఇజ్రాయెల్, పాలస్తీనాల మధ్య చిరకాలంగా వివాదం కొనసాగుతోంది. ప్రపంచంలోనే పవిత్ర నగరంగా గుర్తింపున్న జెరూసలెం మాదేనని రెండూ వాదిస్తున్నాయి.

ఇజ్రాయెల్ దీనిని తన రాజధాని అని భావిస్తోంది కానీ దానికి ఒక్క అమెరికా మినహా ప్రపంచంలో మరే దేశమూ మద్దతు ఇవ్వడం లేదు.

'ఉత్తుత్తి బెదిరింపే'

అమెరికా, ఐరాసలో అమెరికా దూత నికీ హ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ేలీ ఇతర దేశాలను తమ వైపు తిప్పుకోవడానికి దౌత్యనీతిని ఉపయోగించడానికి బదులు అమెరికా కండబలాన్ని, దాని ప్రభావాన్ని ఉపయోగిస్తున్నారని బీబీసీ న్యూయార్క్ ప్రతినిధి నాదా తౌఫీక్ అభిప్రాయపడ్డారు.

జెరూసలెంను ఇజ్రాయెల్ రాజధానిగా గుర్తించడం, తమ రాయబార కార్యాలయాన్ని అక్కడికి తరలించాలనే నిర్ణయం తమ సార్వభౌమిక అధికారం కిందకు వస్తుందని అమెరికా భావిస్తోంది. కానీ ఐరాసతో పాటు ప్రపంచంలోని అత్యధిక దేశాల వైఖరి ఇందుకు భిన్నంగా ఉంది.

కాగా, ట్రంప్ చేసిన తాజా కటువైన వ్యాఖ్యలను ఉత్తుత్తి బెదిరింపులుగా పలు అమెరికా సహచర దేశాలు అభివర్ణించాయి.

ఇజ్రాయెల్ విషయంలో తీసుకున్న నిర్ణయంపై ట్రంప్ ప్రభుత్వం ఎంత మొండి వైఖరితో ఉన్నప్పటికీ ఆర్థిక మద్దతును నిలిపివేయడం వంటి కఠిన నిర్ణయాలు తీసుకోకపోవచ్చని ప్రముఖ రాయబారి ఒకరు నాదా తౌఫీక్‌తో అన్నారు.

నాదా తౌఫీక్ అభిప్రాయం ప్రకారం, గురువారం నాడు ఐరాస సాధారణ సభలో అమెరికా ఒంటరి అవుతుంది. ఇజ్రాయెల్ పట్ల తీసుకున్న నిర్ణయానికి తమ ఆమోదం లేదని ప్రపంచం ట్రంప్‌కు మరోసారి స్పష్టం చేయనుంది.

వివాదానికి కేంద్రం జెరూసలెం

1967 నాటి యుద్ధం తర్వాత ఇజ్రాయెల్ తూర్పు జెరూసలెంను ఆక్రమించుకుంది. అంతకు ముందు అది జోర్డాన్ నియంత్రణలో ఉంది.

ఇప్పుడు అవిభాజ్య జెరూసలెంను ఇజ్రాయెల్ తమ రాజధానిగా భావిస్తుంది. మరోవైపు పాలస్తీనియులు తూర్పు జెరూసలెంను తమ ప్రతిపాదిత దేశానికి రాజధానిగా భావిస్తారు.

జెరూసలెం విషయంలో అంతిమ నిర్ణయం భవిష్యత్తులో జరిగే శాంతి చర్చలలో తీసుకోవాల్సి ఉంది.

జెరూసలెంపై ఇజ్రాయెల్ చేసే వాదనలకు అంతర్జాతీయ సముదాయం ఎప్పుడూ ఆమోదం తెలపలేదు. ప్రపంచంలోని అన్ని దేశాల రాయబార కార్యాలయాలు ప్రస్తుతం టెల్ అవీవ్‌లోనే ఉన్నాయి. అయితే ట్రంప్ మాత్రం రాయబార కార్యాలయాన్ని టెల్ అవీవ్ నుంచి జెరూసలెంకు మార్చాలని విదేశాంగ శాఖను ఆదేశించారు.

అరబ్, ముస్లిం దేశాల ప్రతిపాదనపై 193 దేశాలతో కూడిన ఐరాస గురువారం నాడు అత్యవసర సమావేశాన్ని ఏర్పాటు చేయాలని నిర్ణయించింది. దశాబ్దాలుగా కొనసాగుతున్న అమెరికన్ విధానాన్ని మార్చివేశారంటూ అరబ్, ముస్లిం దేశాలు ట్రంప్‌పై భగ్గుమంటున్నాయి.

అమెరికా వీటో

జెరూసలెంపై తీసుకున్న నిర్ణయాన్ని రద్దు చేస్తూ ఐరసా భద్రతా మండలి ప్రతిపాదించిన తీర్మానంపై అమెరికా వీటో చేసింది. పవిత్ర నగరమైన జెరూసలెంలో రాయబార కార్యాలయం ఏర్పాటును వ్యతిరేకించాలంటూ పాలస్తీనియులు కూడా అన్ని దేశాలకూ విజ్ఞప్తి చేశారు.

భద్రతా మండలిలోని మొత్తం 14 దేశాలూ...


అంతర్యుద్ధం సమయంలో పదేళ్ల కిందట అక్కడి నుంచి రిపోర్ట్ చేసిన బీబీసీ ప్రతినిధి అన్బరస్ ఎతిరాజన్.. మైనారిటీ తమిళుల జీవితాల్లో వచ్చిన మార్పేమిటో చూడటానికి ఉత్తర ప్రాంతంలోని నాటి వార్ జోన్‌కు ఇటీవల మళ్లీ వెళ్లారు.

శ్రీలంక: యుద్ధం ముగిసి పదేళ్లైంది.. మరి అదృశ్యమైన తమిళ టైగర్లు ఎక్కడ?

కిలినోచ్చి... ఉత్తర శ్రీలంకలో ఒకప్పుడు తమిళ రెబెల్స్ పట్టులో ఉన్న ప్రాంతం.

పదేళ్ల కిందట అంతర్యుద్ధం పతాక స్థాయిలో ఉన్నపుడు నేను ఇక్కడికొచ్చాను. అప్పుడీ ప్రాంతం శిథిలమైవుంది.

ఇప్పుడీ పట్టణం కళకళలాడుతోంది. అయితే, కొందరికి మాత్రం ఆ యుద్ధం చేసిన గాయాలు ఇంకా మానలేదు.

యుద్ధ కాలంలో అదృశ్యమైన తమ వారి గురించి సమాధానాలు కావాలని ఇక్కడి జనం కోరుతున్నారు.

''యుద్ధం చివరి దశలో ఉన్నపుడు మేం తిరుగుబాటుదారుల ప్రాంతం నుంచి బయటకు వచ్చాం. మమ్మల్ని ముళ్ల తీగల కంచె వెనుక ఉంచారు. తమిళ రెబెల్స్‌తో సంబంధం ఉన్న వారందరూ ముందుకు రావాలని ఆర్మీ చెప్పింది. వారందరికీ క్షమాభిక్ష లభిస్తుందని హామీ ఇచ్చింది. నా కొడుకు, కోడలు.. తమ ఇద్దరు పిల్లలతో సహా లొంగిపోయారు. వారిని సైన్యం ఒక బస్సులో తీసుకుని వెళ్లిపోయింది. వారిని తీసుకెళుతుంటే మేమ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ంతా ఏడుస్తూ ఉండిపోయాం. వారిని చూడటం అదే ఆఖరు’’ అన్నారు అదృశ్యమైన ఓ తమిళ కుటుంబానికి తల్లి కండసామి పొన్నమ్మ.

ఇలాంటి మహిళలు చాలా మంది ఉన్నారు. దాదాపు 20 వేల మంది ఆ అంతర్యుద్ధంలో అదృశ్యమయ్యారు. వారిలో అత్యధికులు తమిళులు.

తమిళ టైగర్స్ ఓటమితో ఆ కిరాతక యుద్ధం ముగిసింది.

''హక్కుల ఉల్లంఘనలు జరిగాయని అంగీకరించినప్పుడు మాత్రమే సామరస్యం సాధ్యమవుతుందని, ఒక దేశంగా అభివృద్ధి చెందుతామని నా అభిప్రాయం. వందలు, వేల మంది అదృశ్యమైన ఉదంతాలు ఉన్నాయి. దానిని మనం అంగీకరించి తీరాలి. అలా మళ్లీ జరగకూడదు'' అని ఆఫీస్ ఆఫ్ ద మిస్సింగ్ పర్సన్స్ చైర్మన్ సాలియా పేరిస్ అన్నారు.

మైనారిటీలైన తమిళుల సాంస్కృతిక రాజధానిగా ఉత్తర శ్రీలంకలోని జాఫ్నా నగరాన్ని పరిగణిస్తారు. కానీ ఈ తమిళ ప్రజల్లో అంతర్లీనంగా చాలా ఆందోళనలున్నాయి. మూడు దశాబ్దాల కిందట సంఘర్షణ తలెత్తటానికి కారణమైన కీలక అంశాల్లో చాలా వాటిని శ్రీలంక ప్రభుత్వాలేవీ పరిష్కరించలేదని వారు భావిస్తున్నారు.

తమిళుల ఆందోళనలను.. ప్రత్యేకించి బలవంతపు అదృశ్యాల అంశాన్ని పరిశీలిస్తున్నామని ప్రభుత్వం చెప్తోంది.

''అధికారిక వ్యవస్థ జనం నుంచి సమాచారం సేకరిస్తోంది. ఆ పని జరుగుతోంది. ఎవరూ కాదనలేరు. వినికిడి మాటలపై మేం ఆధారపడలేం. ఎవరైనా 40 వేల మంది, 10 వేలు, 30 వేలు అని చెప్పొచ్చు. ఇప్పుడు ప్రభుత్వ వ్యవస్థ అధికారికంగా ఈ విషయంపై దర్యాప్తు చేస్తోంది’’ అని అధ్యక్షుడి అధికార ప్రతినిధి శిరిల్ లక్తిలకే చెప్పారు.

అయితే.. కిలినోచ్చిలో.. అదృశ్యమైన తమ వారు తిరిగి వచ్చినపుడే యుద్ధం ముగుస్తుందని.. శాంతి తిరిగి నెలకొంటుందని.. వారి బంధువులు అంటున్నారు.

ఎంత కాలం మీ నిరసన కొనసాగిస్తారని అడిగినపుడు.. ఒక మహిళ చెప్పిన సమాధానం 'నేను బతికున్నంత వరకూ...'

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


అంతా సవ్యంగానే ఉందని మొదట ఇస్రో ఛైర్మన్ కే శివన్ తెలిపారు. అయితే మరో 2.1 కి.మీ. దూరం ఉండగా ల్యాండర్‌తో సంబంధాలు తెగిపోయాయని ఆయన స్పష్టం చేశారు.

ఇప్పటివరకూ అమెరికా, రష్యా, చైనా మాత్రమే చంద్రుడిపై తమ వ్యోమనౌకలను చంద్రుడిపై ల్యాండింగ్ చేయగలిగాయి. భారత్ ఈ లక్ష్యానికి ఒక్క అడుగు దూరంలో ఉండిపోయింది.

ఈ చరిత్రాత్మక ప్రయోగాన్ని వీక్షించేందుకు భారత ప్రధాన మంత్రి నరేంద్ర మోదీ.. స్వయంగా బెంగళూరులోని ఇస్రో కేంద్రానికి శుక్రవారం వెళ్లారు.

ల్యాండర్‌తో సంబంధాలు తెగిపోయిన వెంటనే శాస్త్రవేత్తలకు మోదీ ధైర్య వచనాలు చెప్పారు. ఏ ప్రయోగంలో అయినా ఎత్తు పల్లాలు ఉంటాయంటూ వారి వెన్నుతట్టారు.

ఈ ప్రయోగాన్ని యావద్భారతావని ఎంతో ఆసక్తిగా తిలకించింది.  శుక్రవారం అర్ధరాత్రి వరకూ ప్రజలు ఏం జరుగుతుందోనని టీవీలకు అతుక్కుపోయారు.

ల్యాండర్‌తో సంబంధాలు తెగిపోయాయని తెలియగానే కొందరు నిరుత్సాహానికి లోనయ్యారు. అయితే అందరూ శాస్త్రవేత్తల కృషిని కొనియాడారు.

కానీ పొరుగు దేశం పాకిస్తాన్ నుంచి మాత్రం వ్యంగ్యాస్త్రాలు, పరుష వ్యాఖ్యలు వచ్చాయి.

తొలుత పాకిస్తాన్ శాస్త్ర, సాంకేతిక శాఖల మంత్రి  ఫవాద్ హుస్సేన్ చౌధరి స్పందించారు. చంద... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

్రయాన్-2 ల్యాండర్‌తో సంబంధాలు తెగిపోవడంపై ట్విటర్‌లో మోదీ స్పందనను ఆయన రీ-ట్వీట్ చేశారు.  ''ఉపగ్రహ కమ్యూనికేషన్ వ్యవస్థలపై మోదీజీ ప్రసంగం ఇస్తున్నారు. ఆయన నాయకుడు కాదు ఓ వ్యోమగామి. పేద దేశానికి చెందిన రూ.900 కోట్లను వృథా చేసినందుకు లోక్‌సభ ఆయన్ను నిలదీయాలి''అని ఫవాద్ వ్యాఖ్యలు చేశారు.

''భారతీయులు చేస్తున్న ట్రోల్స్ చూస్తుంటే ఆశ్చర్యంగా ఉంది.  చంద్రయాన్-2 ఏదో నా వల్ల విఫలమైనట్లు నన్ను తిడుతున్నారు. రూ.900 కోట్లను వృథా చేయమని మేం ఏమైనా చెప్పామా? ప్రశాంతంగా ఉండండి. వెళ్లి నిద్ర పోవడానికి ప్రయత్నించండి''అని ఆయన మరో వ్యాఖ్య కూడా చేశారు. అంతేకాదు దీనికి ఇండియా ఫెయిల్డ్ అనే హ్యాష్ ట్యాగ్‌ను తగిలించారు.

కంట్రోల్ రూమ్ నుంచి మోదీ వెళ్లిపోవడాన్ని చూశారా అని ఓ పాకిస్తానీ ప్రశ్నించగా.. ''అయ్యో.. చూడలేకపోయానే''అని వ్యంగ్యాస్త్రాలు విసిరారు.

అభయ్ కశ్యప్ అనే భారతీయుడి ట్వీట్‌పై ఫవాద్ స్పందిస్తూ.. '' పడుకో సోదరా..  చంద్రుడికి బదులు ముంబయిలో ఓ బొమ్మ కొనిస్తా''అని ట్వీట్‌చేశారు. ఇండియాను ఎండియాగాను సంబోధించారు.

ఫవాద్ వ్యాఖ్యలపై భారత టీవీ జర్నలిస్టు ఆదిత్య రాజ్ కౌల్ ఘాటుగా స్పందించారు. ''ఈయనతో పాకిస్థాన్‌కు కూడా ఒరిగే మంచేమీ లేదు. సమాచార శాఖ నుంచి గెంటేసినట్టే.. శాస్త్ర, సాంకేతిక శాఖ నుంచీ ఈయన్ను తీసేయండి.  సూర్య, చంద్రులు ఎప్పుడొచ్చారు? ఎప్పుడెళ్లారు? అని నోట్ చేసుకోవడమే వీరి పని.  నువ్వు చదువుకున్నది ఇదేనా. మతి చెడినట్టు ఉంది''అని వ్యాఖ్యానించారు.

మరోవైపు పాకిస్తాన్‌లో ఇండియా ఫెయిల్డ్ హ్యాష్ ట్యాగ్ ట్రెండింగ్‌లో ఉంది. చంద్రయాన్-2 విఫలమైందని రెచ్చగొడుతూ పలువురు వ్యాఖ్యలూ చేశారు.

అదే సమయంలో పలువురు పాకిస్తానీలు కూడా భారత్ చంద్రయాన్-2ని సమర్థిస్తూ పాక్ మంత్రినే విమర్శించారు. కనీసం భారత్ ప్రయత్నించింది.. మనం కనీసం ప్లాన్ చేయడం కూడా లేదు కదా అంటూ మంత్రి ఫవాద్ హుస్సేన్‌కు చీవాట్లు పెట్టారు.

తమ దేశ సైన్స్, టెక్నాలజీ మంత్రి పోటీపడలేక ఇలా మాట్లాడుతున్నారని.. నిజానికి భారత్ చేపట్టిన చంద్రయాన్ విజయవంతం కాలేకపోయినంత మాత్రాన దాన్ని వైఫల్యం అనరాదని జరార్ ఖాన్ అనే పాకిస్తానీ మంత్రి ట్వీట్‌కు సమాధానం ఇచ్చారు.

పాకిస్తాన్ సైనిక అధికార ప్రతినిధి ఆసిఫ్ గఫూర్ కూడా పరుష వ్యాఖ్యలు చేశారు. ''చాలా బావుంది ఇస్రో.. ఇప్పుడు ఎవరిని నిందిస్తారు? గృహ నిర్భంలోనున్న అమాయక కశ్మీరీలనా?, 'ఎండియా'లో ముస్లింలు, మైనారిటీలనా?, 'ఎండియా'లో హిందూ వ్యతిరేక...


అంతెందుకు, కొరియోగ్రాఫర్లు, రచయితలు, ప్రొడ్యూసర్లు, డైరెక్టర్లలో ఎంతమంది మహిళలున్నారు?

తెలుగు సినిమా ఇండస్ట్రీలో పని చేస్తున్న మహిళా టెక్నీషియన్లు ఎంతమంది?

దీనికి జవాబు మనకు చాలా నిరాశాజనకంగా అనిపించవచ్చు.

తొలి తెలుగు దర్శకురాలిగా గుర్తింపు పొందిన భానుమతీ రామకృష్ణ, అత్యధికంగా 42 సినిమాలకు దర్శకత్వం వహించి గిన్నిస్ రికార్డ్ సృష్టించిన విజయనిర్మల లాంటి ప్రతిభావంతులు పని చేసిన పరిశ్రమలో ఇప్పటివరకు మెగాఫోన్ చేతబట్టిన మహిళలు పట్టుమని పది మంది కూడా లేకపోవడం ఆశ్చర్యం కలిగించకమానదు.

ఇప్పటివరకూ తెలుగు సినిమా తెర వెనుక విభాగాల్లో పని చేసిన మహిళలను వేళ్లపై లెక్కించొచ్చు.

భానుమతి రామకృష్ణ

మహిళా దర్శకులు ఎంతమంది?

1953లో ‘చండీరాణి’ సినిమాకు దర్శకత్వం వహించిన పి. భానుమతి తొలి తెలుగు సినీ దర్శకురాలు.

ఈ సినిమాను ఏక కాలంలో తెలుగు, తమిళం, హిందీ భాషల్లో తీశారు. ఇందులో ఆమె ద్విపాత్రాభినయం చేశారు.

అంతేకాకుండా, చండీరాణి సినిమా కథను అందించడంతో పాటు తన భర్త రామకృష్ణతో కలిసి నిర్మాణ సారథ్యం కూడా వహించారు.

1939లో వరవిక్రయం సినిమాతో నటిగా తన ప్రస్థానాన్ని ప్రారంభించిన భానుమతి తెలుగు, తమిళం, హిందీ భాషల... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

్లో సుమారు వంద చిత్రాల్లో నటించడమే కాక సుమారు 14 చిత్రాలకు దర్శకత్వం వహించారు. నేపథ్య గాయనిగా కొన్ని వందల పాటలు పాడారు.

నటిగా, గాయనిగా, దర్శకురాలిగా, సంగీత దర్శకురాలిగా, కథా రచయితగా, నిర్మాతగా తెలుగు సినిమాలలో భానుమతిది ఒక ప్రత్యేక అధ్యాయం.

మెగాఫోన్ పట్టిన వరలక్ష్మి

ఆ తరువాత పదిహేనేళ్లకు 1968లో నటి జి. వరలక్ష్మి స్వయంగా కథ రాసి ‘మూగజీవులు’ అనే సినిమాకు దర్శకత్వం వహించారు.

రంగస్థల నటి అయిన వరలక్ష్మి 1940లో సినీరంగ ప్రవేశం చేసి ఎన్నో సినిమాలలో హీరోయిన్‌గా, సహాయ నటిగా అనేక పాత్రలు పోషించారు.

మహిళల టీంతో సావిత్రి ప్రయోగం

అదే సంవత్సరంలో మహానటి సావిత్రి కూడా మెగాఫోన్ చేతబట్టి ‘చిన్నారి పాపలు’ అనే సినిమాకు దర్శకత్వం వహించారు. ఈ సినిమా బాక్సాఫీసు వద్ద విఫలమైనప్పటికీ, విమర్శకుల మెప్పు పొందింది.

ఆ ఏడాది రెండో ఉత్తమ చలన చిత్రంగా నంది అవార్డ్ అందుకుంది.

కాగా, చిన్నారి పాపలు చిత్రానికి తెర వెనుక విభాగాల్లో ఎక్కువమంది మహిళలే పనిచేయడం విశేషం.

రచన, నిర్మాణ సారథ్యాన్ని సరోజిని చేపట్టగా, ప్రముఖ నేపథ్య గాయని పి.లీల సంగీత దర్శకత్వం వహించారు. కళా దర్శకత్వం, నృత్య దర్శకత్వాలను వరుసగా మోహన, రాజసులోచన నిర్వహించారు.

ఆ తరువాత, సావిత్రి తెలుగు, తమిళ భాషల్లో మరో ఐదు చిత్రాలకు దర్శకత్వం వహించారు.

42 చిత్రాలకు దర్శకత్వం వహించిన విజయ నిర్మల

1972లో 'కవిత’ అనే మలయాళ సినిమాతో దర్శకత్వ శాఖలోకి అడుగుపెట్టిన విజయనిర్మల తెలుగులో తీసిన తొలి సినిమా ‘మీనా’ (1973).

మలయాళ చిత్రసీమలో తొలి మహిళా దర్శకురాలు ఆమె.

1953లో బాల నటిగా సినిమాల్లోకి వచ్చిన విజయనిర్మల తెలుగు, తమిళ, మళయాళ భాషల్లో 200లకు పైగా చిత్రాల్లో నటించారు.

దర్శకత్వం మీద మక్కువతో మెగాఫోన్ పట్టుకుని ఏకంగా 42 చిత్రాలకు దర్శకత్వం వహించారు. దాంతో గిన్నిస్ బుక్ ఆఫ్ వరల్డ్ రికార్డ్స్‌లో ఆమె చోటు సంపాదించుకున్నారు.

బి.జయ, జీవిత, సుచిత్ర చంద్రబోస్

ఈ వరుసలో తరువాత వచ్చిన దర్శకురాలు బి. జయ. జర్నలిస్ట్‌గా కెరీర్ ప్రారంభించిన జయ 2003లో ‘చంటిగాడు’ సినిమాతో దర్శకత్వంలోకి అడుగుపెట్టారు.

ఈ సినిమా సూపర్ హిట్ అయి 100 రోజులు ఆడింది. తరువాత గుండమ్మగారి మనవడు (2007), లవ్లీ (2012) చిత్రాలతో సహా ఐదు చిత్రాలకు దర్శకత్వం వహించారు.

నటి జీవిత 2002లో ‘శేషు’ సినిమాతో దర్శకురాలిగా తెలుగు ప్రేక్షకులకు పరిచయం అయ్యారు. ఆ తరువాత ఎవడైతే నాకేంటి (కో డైరెక్టర్), సత్యమేయ జయతే, మహంకాళి చిత్రాలకు...


అంతే కాకుండా.. మియన్మార్ ప్రభుత్వాధినేత ఆంగ్ సాన్ సూచీ ఈ హింసాకాండను నిలువరించడంలో విఫలమయ్యారంటూ నివేదిక తీవ్రంగా విమర్శించింది.

వందలాది మందితో మాట్లాడి రూపొందించిన ఈ నివేదిక.. సైన్యంలోని ఆరుగురు సీనియర్ మిలటరీ అధికారులను విచారించాలని అభిప్రాయపడింది.

మిలటరీ ఒక పద్ధతి ప్రకారం రోహింజ్యాలను నిర్మూలించే ప్రయత్నం చేసిందని , హింసాకాండకు సంబంధించిన కేసులను అంతర్జాతీయ క్రిమినల్ కోర్టుకు అప్పగించాల్సిన అవసరం ఉందని నివేదికలో పేర్కొన్నారు.

హత్యలు, మహిళలపై సామూహిక అత్యాచారాలు, పిల్లలలపై దాడులు, గ్రామాలకు గ్రామాలను తగలబెట్టడం లాంటి చర్యలను మిలటరీ ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ సమర్థించుకోజాలదని నివేదిక పేర్కొంది.

రఖినె రాష్ట్రంలో గ్రామాలకు గ్రామాలను తగలబెట్టారు

నివేదికలో ఇంకా ఏం ఉంది?

మియన్మార్‌లో, ముఖ్యంగా రఖైన్ రాష్ట్రంలో జరిగిన మానవ హక్కుల ఉల్లంఘనపై మార్చి 2017లో ఐక్యరాజ్య సమితి నిజనిర్ధారణ కమిటీని ఏర్పాటు చేసింది.

రఖైన్ రాష్ట్రంలో రోహింజ్యా మిలిటెంట్ల దాడుల అనంతరం మయన్మార్ మిలటరీ పెద్ద ఎత్తున జాతినిర్మూలన కార్యక్రమాలకు పాల్పడింది.

అనంతరం జరిగిన హింసలో సుమారు 7 లక్షల మంది రోహింజ్యాలు మియన... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

్మార్‌ను వదిలి పారిపోయారు.

ఆ సందర్భంగా రోహింజ్యాలపై ఒక పద్ధతి ప్రకారం హింసాకాండకు పాల్పడ్డారని, అంతర్జాతీయ చట్టాల ప్రకారం అవి అత్యంత తీవ్రమైన నేరాలని ఐక్యరాజ్యసమితి నివేదిక అభిశంసించింది.

ప్రత్యక్ష సాక్షులు, ఉపగ్రహ చిత్రాలు, ఫొటోలు, వీడియోల ఆధారంగా ఈ నివేదికను వెలువరించారు.

కమాండర్ ఇన్ చీఫ్ మిన్ ఆంగ్ హ్లయింగ్‌తో ఆంగ్ సాన్ సూచీ

ఎవరెవరిపై ఆరోపణలు చేశారు?

అనేక మంది సైనికాధికారులతో పాటు కమాండర్ ఇన్ చీఫ్ మిన్ ఆంగ్ హ్లయింగ్, ఆయన డిప్యూటీలదే దీనికి ప్రధాన బాధ్యత అని ఐక్యరాజ్యసమితి నివేదిక ఆరోపించింది.

అత్యాచారాలను చూసీచూడనట్లు వదిలేయడం ద్వారా ప్రభుత్వ అధికారులూ నేరాలకు సహకరించారని తెలిపింది.

ఆంగ్ సాన్ సూచీ కూడా ప్రభుత్వ అధినేతగా తన అధికారాన్ని సక్రమంగా ఉపయోగించి హింసాకాండను అరికట్టడంలో విఫలమయ్యారని నివేదిక విమర్శించింది.

మిలటరీ జరిపిన నేరాలపై సెప్టెంబర్ 18న ఐక్యరాజ్య సమితి సమగ్ర నివేదికను విడుదల చేయనుంది.

ఇవికూడా చదవండి

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


అంతే కాదు, పార్టీ అధికారిక ప్రారంభానికి ముందే తెలగాణ రాష్ట్రంలో ప్రత్యక్ష కార్యాచరణకు దిగబోతున్నారు షర్మిల.

ఖమ్మం పట్టణంలో మొదటిసారి బహిరంగ సభ నిర్వహించి జూలై 8న పార్టీ పెడుతున్నట్టు తెలిపారు.

తనపై వస్తున్న పలు ప్రశ్నలు, విమర్శలకు సమాధానం చెప్పే ప్రయత్నం చేశారు.

తెలంగాణలో నిరుద్యోగులకు ఉద్యోగాలు కల్పించేలా వెంటనే నోటిఫికేషన్లు విడుదల చేయాలని డిమాండ్ చేస్తూ ఏప్రిల్ 15 నుంచి నిరాహార దీక్ష చేయబోతున్నట్టు వైయస్ షర్మిల ప్రకటించారు.

తాను నిరాహార దీక్ష ప్రారంభించిన మూడవ రోజు నుంచి జిల్లా కేంద్రాల్లో తమ కార్యకర్తలు రిలే దీక్షలు చేస్తారని ఆమె తెలిపారు.

ముఖ్యమంత్రి కేసీఆర్‌పై తీవ్రమైన విమర్శలు చేశారు. తనకు ఏ పార్టీతో సంబంధం లేదనీ, తనదీ తెలంగాణనే అనీ వివరణ ఇచ్చే ప్రయత్నం చేశారు.

తన ప్రసంగంలో ఎక్కడా సోదరుడు జగన్ ప్రస్తావన తీసుకురాలేదు.

వైయస్ రాజశేఖర రెడ్డి సంక్షేమ కార్యక్రమాల గురించి మాట్లాడుతూ.. కేసీఆర్ హయాంలో వాటిని నిర్లక్ష్యం చేస్తున్నారని ఆక్షేపించారు.

కేసీఆర్‌ది కుటుంబ పాలన అనీ, అహంకార పూరిత పాలన, అవినీతి పాలన అనీ షర్మిల విమర్శించారు.

షర్మిల వ్యాఖ్యల్లో కొన్ని:

ప్రజలు ఆశీ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ర్వదిస్తే రాజన్న రాజ్యం అందిస్తామని, లేదంటే ప్రజల తరపునే ఉండి కొట్లాడతామని అన్నారు.

తెలంగాణలో ప్రభుత్వాన్ని ప్రశ్నించే పార్టీయే లేదని, కాంగ్రెస్ అమ్ముడుపోయిందని, బీజేపీకి మతం తప్ప ఇంకేం లేదని ఆరోపిస్తూ ఆ ఖాళీని పూడ్చడానికే తాను రాజకీయాల్లోకి వస్తున్నట్లు షర్మిల తెలిపారు.

దీక్ష వివరాలు:

తెలంగాణ రాష్ట్రంలో నిరుద్యోగ సమస్య గురించి విస్తృతంగా మాట్లాడిన షర్మిల తన మొదటి ప్రత్యక్ష కార్యాచరణగా ఇదే సమస్యను ఎంచుకున్నారు.

తక్షణం ఒక లక్షా 91వేల ఉద్యోగాల భర్తీకి నోటిఫికేషన్ వేయాలని, లేదంటే ఏప్రిల్ 15 నుంచి నిరాహార దీక్ష చేపడతానని షర్మిల ప్రకటించారు.

వ్యవసాయ సమస్యలు రైతు ఆత్మహత్యల గురించి మాట్లాడారు. కౌలు రైతులను అసలు గుర్తించడం లేదన్నారు.

వివిధ వృత్తులు, కులాలు, ప్రాంతాల వారీగా పలు సమస్యలను ప్రస్తావించారు.

రాయలసీమ, తెలంగాణల మధ్య నీటి సమస్యలపై పలువురు షర్మిల వైఖరిని ప్రశ్నిస్తోన్న నేపథ్యంలో.. తెలంగాణకు రావాల్సిన ఒక్క చుక్క నీటిని కూడా వదలనని ఆమె చెప్పారు.

జగన్ పేరు వినగానే హర్షధ్వానాలు

ఈ సభలో షర్మిల కంటే ముందు వైయస్ విజయలక్ష్మి మాట్లాడారు. భావోద్వేగ పూరిత ప్రసంగం చేశారామె.

అంతుకు ముందు వేదిక పక్కన వైయస్ రాజశేఖర రెడ్డి విగ్రహానికి నివాళులు అర్పించినప్పుడు షర్మిలను వేదికపై ముద్దాడి ఆశీర్వదించారామె.

తన బిడ్డను మీ చేతుల్లో పెడుతున్నాని, ప్రజలకు తమ కుటుంబం ఎప్పటికీ రుణ పడి ఉంటుందని అన్నారు.

మాట తప్పని అందర్నీ ఆదరించే రాజశేఖర రెడ్డి లక్షణాలు షర్మిలలో ఉన్నాయన్నారు.

‘‘బహుశా షర్మిల ఇలా రాజకీయాల్లోకి రావాలన్నది దేవుడి కోరికేమో! అందుకే అప్పుడు షర్మిళ చేత పాదయాత్ర చేయించాడు దేవుడు’’ అన్నారు విజయలక్ష్మి.

ప్రస్తుతం షర్మిల తెలంగాణ సమస్యలను అధ్యయనం చేస్తోందని, తెలంగాణ ప్రముఖుల గురించి చదువుతోందని ఆమె చెప్పారు.

ఆమె ప్రసంగంలో భాగంగా జగన్ పేరు ఎత్తగానే సభలో పెద్ద ఎత్తున హర్షధ్వానాలు వినిపించాయి.

జగన్ పేరెత్తని షర్మిల

షర్మిల తన ప్రసంగంలో ఎక్కడా వైయస్ జగన్మోహన రెడ్డి పేరు ప్రస్తావించలేదు.

ఆద్యంతం రాజశేఖర రెడ్డి చుట్టూనే ఆమె ప్రసంగం సాగింది. సభకు ఆమె తల్లి విజయలక్ష్మితో పాటూ, మరో బంధువు కూడా హాజరయ్యారు.

సభకు వచ్చే ముందు హైదరాబాద్ నుంచి ఖమ్మం వరకూ వందల కార్లతో ఊరేగింపుగా వచ్చారు. దారిలో పలుచోట్ల ఆగి స్వాగతం అందుకున్నారు.

ఈ సభ కోసం ఆమె పసుపు రంగు నేత చీర ధరించారు. తండ్రి రాజశేఖర రెడ్డి పెట్టుకునే వాచీ...


అంతేకాదు భారత్‌లో ఆగస్టు 30నాటి కేసులు ప్రపంచంలో ఒకే రోజు నమోదైన అత్యధిక కేసులు కూడా.

ఆర్ధిక వ్యవస్థను గాడిన పెట్టే ప్రయత్నంలో భాగంగా ప్రభుత్వం లాక్‌డౌన్ నిబంధనలను తొలగిస్తుండటంతో కేసుల సంఖ్య క్రమంగా పెరుగుతోంది. మార్చి నుంచి మొదలైన లాక్‌డౌన్‌తో ఇప్పటికే లక్షల ఉద్యోగాలు పోయినట్లు అంచనా.

భారత్‌లోని గ్రామీణ ప్రాంతాలలో కూడా కేసులు పెరుగుతుండటం ఆందోళన కలిగిస్తోంది.

ఆదివారంనాటికి ప్రపంచవ్యాప్తంగా కేసులు 2.5కోట్లు దాటాయి. కరోనా వల్ల ప్రపంచవ్యాప్తంగా 843,000 మంది మరణించారు. 60 లక్షల ఇన్‌ఫెక్షన్ కేసులతో అమెరికా ప్రపంచంలోనే నెంబర్ వన్ స్థానంలో ఉన్నట్లు జాన్స్ హాప్కిన్స్  యూనివర్సిటీ గణాంకాలు చెబుతున్నాయి.

ఇండియాలో మరణాల నమోదు చాలా తక్కువగా ఉందని ఆందోళన వ్యక్తమవుతోంది

ఇండియాలో కేసులు పెరగడానికి కారణాలేంటి?

జులై 17న అమెరికాలో నమోదైన ఒక రోజులో అత్యధిక కేసుల రికార్డు  77,299ని ఆదివారంనాడు ఇండియా దాటేసింది. “గ్రామీణ ప్రాంతాలకు కూడా మహమ్మారి విస్తరించడమే దీనిక ప్రధాన కారణం’’ అని కార్డియాలజీ డాక్టర్‌గా పని చేస్తున్న డాక్టర్ మనోజ్‌కుమార్ రాయిటర్స్ వార్తా సంస్థతో అన్నారు.

ఆరంభంలో లాక... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

్‌డౌన్ నిబంధనలు కఠినంగా అమలు చేయడంతో దేశంలో కోవిడ్ వైరస్ విస్తరణ మందకొడిగా సాగింది. అయితే మహా నగరాలైన ముంబయి, ఢిల్లీలో కేసులు మొదట్లో ఎక్కువగా కనిపించగా, అవి తర్వాత చిన్ననగరాలకు వ్యాపించడం ప్రారంభించాయి. అయితే ఒకపక్క వైరస్ వ్యాప్తి పెరుగుతున్నా ప్రభుత్వం లాక్‌డౌన్ నిబంధనలను క్రమంగా తొలగిస్తూ వస్తోంది.

సెప్టెంబర్ నుంచి ఒకేచోట 100మంది గుమిగూడే సాంస్కృతిక, వినోద కార్యక్రమాలకు ప్రభుత్వం అనుమతించనుంది. అయితే ఫేస్‌మాస్క్‌లు, భౌతిక దూరం పాటించడం మాత్రం తప్పని సరి.

ప్రధాన నగరాలలో అండర్ గ్రౌండ్ రైల్వే సర్వీసులు కూడా ప్రారంభమవుతాయి.

“వైరస్ కాస్త తగ్గగానే ఇక అంతా పోయినట్లేనని, తాము కరోనాపై విజయం సాధించామని ప్రజలు భావిస్తునారు. మాస్కులు ధరించకుండా, భౌతిక దూరం పాటించకుండా స్వేచ్ఛగా తిరుగుతున్నారు’’ అని డాక్టర్ రాజీవ్ పరేఖ్ అన్నారు. ఆయన మేదాంత హాస్పిటల్‌లో పెరిఫెరల్ వాస్కులర్ అండ్ ఎండోవాస్కులర్ సైన్స్ విభాగానికి చైర్మన్‌గా పని చేస్తున్నారు.

“ఇలాంటివన్నీ జరక్కుండా మనం జాగ్రత్త పడాలి’’ అని పరేఖ్ అన్నారు.

చాలా కేసులు నమోదుకాకపోవడం, టెస్టింగ్‌కు సదుపాయాలు లేకపోవడం పెద్ద సమస్యని వైద్య నిపుణులు అంటున్నారు.

మరణాలలో భారత్, మెక్సికోలు దాదాపు సరిసమానంగా ఉండగా, కేసుల సంఖ్యలో మాత్రం మెక్సికో ముందుంది. 591,000 కేసులు మెక్సికోలో నమోదుకాగా, భారత్‌లో మాత్రం మూడున్నర లక్షలు పైగా నమోదయ్యాయి.

 అయితే భారత ప్రభుత్వం చనిపోయినవారు, ఇన్‌ఫెక్షన్‌కు గురైనవారిని మాత్రమే గణాంకాలలో చూపుతోంది తప్ప అనుమానిత కేసులు రికార్డులలోకి ఎక్కించడం లేదు.

“ ఇండియాలో పది లక్షలమందిలో 30,000మందికి మాత్రమే టెస్టులు జరుగుతున్నాయి. కరోనా బాధిత దేశాలలో అతి తక్కువ టెస్టులు జరుపుతున్నవాటిలో భారత్ రెండోస్థానంలో ఉంది’’ అని వైరాలజిస్టు షాహిద్ జమీల్ ఏఎఫ్‌పీ వార్తా సంస్థతో అన్నారు.

భారత్ లో టెస్టుల సంఖ్య పెంచాలని డాక్టర్లు సూచిస్తున్నారు

ప్రభుత్వం ఏం చెబుతోంది?

ఆగస్టు 30న నమోదైన గరిష్ట కేసుల సంఖ్యను ప్రస్తావించకుండానే ప్రధానమంత్రి నరేంద్రమోదీ వారంవారం ఇచ్చే మన్‌కీబాత్ రేడియో ప్రసంగాన్ని కొనసాగించారు.

నిబంధనలను పాటిస్తూ దేశవాసులంతా కరోనావైరస్‌ను ఓడించాలని ఆయన పిలుపునిచ్చారు.  “ అందరూ ఆరోగ్యంగా, సంతోషంగా ఉండాలి. అందరం కలిసి కరోనాను ఓడిద్దాం’’ అని మోదీ పిలుపునిచ్చారు.

“ సురక్షిత పద్దతులు పాటిస్తే కరోనా పోతుంది. ఇందుకోసం మనిషికి మనిషికి...


అంతేకాదు, ఈ ప్రాంతం విమాన ప్రయాణానికి ఓ ప్రముఖ కేంద్రంగా నిలుస్తోంది.

సింగపూర్‌లో ఆసియా అతి పెద్ద ఎయిర్ షో నిర్వహిస్తున్న వేళ ఈ పరిధిలోని విమానయాన పరిశ్రమ తీరుతెన్నులను పరిశీలిస్తే..

విమాన ప్రయాణంలో ఆసియా ఆధిపత్యం చలాయిస్తోంది. 2016లో ప్రపంచ వ్యాప్తంగా విమాన ప్రయాణికుల సంఖ్యను పరిశీలిస్తే 35 శాతం ప్రయాణికులను గమ్యస్థానాలకు చేర్చి ఆసియా అగ్ర భాగాన నిలిచింది.

అంతేకాదు, మార్కెట్‌లో ఆసియా ఎయిర్ లైన్స్ వాటా మరింతగా పెరుగుతోంది. ప్రతి యేటా చైనా నుంచి కోట్ల మంది ప్రయాణికులు తొలిసారి విమాన ప్రయాణం చేస్తున్నారు.

ఎయిర్‌లైన్ సంస్థ ఐఏటీఏ అంచనా ప్రకారం చైనా 20 ఏళ్లలో అమెరికాను అధిగమించి ప్రపంచంలోనే అతి పెద్ద విమానయాన సంస్థగా నిలుస్తుంది.

2016లో చైనాలో 5.37 కోట్ల మంది విమాన ప్రయాణికులున్నారు. 2036 నాటికి వీరి సంఖ్య 146 కోట్లకు చేరుతుందని భావిస్తున్నారు.  ఊహించిన దానికంటే వేగంగా భారత్‌లో విమాన ప్రయాణికుల సంఖ్య పెరుగుతోందని కింద చార్ట్‌ను చూస్తే మనకు అవగమతమవుతుంది.

''మధ్య తరగతి సంపాదన పెరుగుతుండటం, పని చేసే వారి సంఖ్య ఎక్కువగా ఉండటంతోనే విమాన ప్రయాణికుల సంఖ్య పెరుగుతోంది'' అని ఎయిర్‌పోర్ట్ ఇంటర... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

్నేషనల్ వరల్డ్ డైరెక్టర్ జనరల్ అంజెలా గిట్టెన్స్ వివరించారు.

టాప్ ఎయిర్‌పోర్టులు ఇక్కడే

ప్రపంచంలో శరవేగంగా వృద్ధి చెందుతున్న 10 ఎయిర్ పోర్టులలో 8 ఆసియా ప్రాంతంలోనే ఉన్నాయిని ఎయిర్‌పోర్ట్స్ కౌన్సిల్ ఇంటర్నేషనల్ పేర్కొంది. ఈ 8 ఎయిర్‌పోర్టులలో ఆరు చైనాలోని టియాన్ జిన్, జెంగ్‌జు, హర్బిన్, చోంగ్‌జింగ్ సిటీలలోనే ఉన్నాయి.

ఉదాహరణకు టియాన్‌జిన్ ఎయిర్‌పోర్ట్‌ను పరిశీలిస్తే 2006లో ఇక్కడి నుంచి వెళ్లే ప్రయాణికుల సంఖ్య 27 లక్షలు. 2016లో వీరి సంఖ్య 1.68 కోట్లకు పెరిగింది.

అయితే, అత్యంత రద్దీగా ఉన్నంత మాత్రాన అవే ఉత్తమ ఎయిర్‌పోర్టులుగా భావించలేం. ఎందుకంటే సమయపాలన పాటించని చెత్త రికార్డు కూడా చైనా విమానయాన సంస్థలకే ఉంది. సురబయా, బాలీలోని డెన్‌పసర్ ఎయిర్‌పోర్టులతో సహా ఇండోనేషియాలో కొన్ని విమానాశ్రయాలు వేగంగా విస్తరిస్తున్నాయి.

ప్రయాణికుల సంఖ్యను తీసుకుంటే, బీజింగ్‌లోని షాంఘై, టొక్యోలోని హనెడా ప్రపంచంలోనే అత్యంత రద్దీగా ఉండే టాప్ 10 ఎయిర్‌పోర్టులలో ముందువరసులో నిలిచాయి. ఇందులో అగ్రస్థానంలో ఉంది మాత్రం అట్లాంటా ఎయిర్‌పోర్ట్.

భారతదేశంలో పెరుగుతున్న విమానాలు

ఏ ఎయిర్‌లైన్స్ వేగంగా విస్తరిస్తోందో ఈ చార్ట్‌లో తెలుసుకోవచ్చు.

ఎయిర్‌బస్, బాంబ్రాడియెర్, ఎంబ్రారియర్‌ల డాటా తీసుకుంటే (విమానాల సంఖ్య, ఆర్డర్ ఇచ్చి ఇంకా బయటకురాని విమానాలు పరిగణిస్తే) ఏసియన్ ఎయిర్‌లైన్స్ ఎక్కువ సంఖ్యలో ఉన్నట్లుగా తెలుస్తోంది.

ఈ గణాంకాల ఆధారంగా మలేసియాకు చెందిన ఎయిర్ ఏసియా 472 ఎయిర్ బస్‌లకు ఆర్డర్ ఇచ్చి అతిపెద్ద విమానయాన సంస్థగా నిలిచిందని చెప్పవచ్చు.

ఇండోనేసియా చవక విమానయాన సంస్థ లయన్ ఎయిర్ తన వ్యాపారాన్ని ఎయిర్‌బస్, బోయింగ్ విమానాలతో రెండుగా విభజించింది. మరో 381 విమానాల రాక కోసం అది ఎదురు చూస్తోంది.

ఇక ఇండియా విషయానికి వస్తే, దేశీయ విమాన ప్రయాణం శర వేగంగా విస్తరిస్తోంది. రైల్వేల మీద ఆధారపడకుండా విమాన ప్రయాణానికి మొగ్గుచూపుతున్న వారి సంఖ్య కూడా పెరుగుతోంది.

ఇండిగో 400 ఎయిర్ బస్‌లకు ఆర్డర్ ఇచ్చింది. స్పైస్ జెట్ మరో 167 జెట్ విమానాలను ప్రవేశపెట్టబోతోంది. గో ఎయిర్, జెట్ ఎయిర్ వేస్‌లు కొత్త విమానాల గురించి ఎదురు చూస్తున్నాయి.

అయితే, ఈ వరుసలో చైనా ఎందుకు లేదని ఆశ్చర్యపోవాల్సిన అవసరం లేదు. ఎందుకంటే కొత్త విమానాల కొనుగోలు చైనాలో నిలిచిపోయింది. అత్యధిక విమానాలతో ఇప్పటికే అది ఎక్కువ మంది ప్రయాణికులను గమ్యస్థానాలకు చేర్చుతోంది.

ఆ విషయంలో అమెరికానే...


అంతేకాదు, ఈ రాష్ట్రాల్లో గత కొద్ది సంవత్సరాలుగా హిందూ జాతీయవాదం బాగా పెరగటమే కాకుండా, చాలా సార్లు అది హింసాత్మకంగా కూడా మారింది. ఎన్నికల వేళ ఈ మూడు రాష్ట్రాల్లో పరిస్థితులు ఎలా ఉన్నాయో అంచనా వేసేందుకు బీబీసీ ప్రతినిధి నితిన్ శ్రీవాస్తవ్ నాలుగు వేల కిలోమీటర్లకు పైగా ప్రయాణించారు.

2014 లోక్‌సభ ఎన్నికలు… హిందుత్వ విధానాల పునాదిపై నరేంద్ర మోదీ నాయకత్వంలో బీజేపీ అధికార పీఠంపైకి దూసుకొచ్చింది. దాంతో 1992లో బాబ్రీ మసీదు విధ్వంసం తర్వాత మూగబోయిన కొన్ని గొంతుకలకు కొత్త ఊపిరి లభించినట్టయింది.

హిందుత్వ భావజాలం, విశ్వాసాల ముసుగులో జరిగిన హింసాత్మక ఘటనలు చాలా వివాదాస్పదమయ్యాయి. ఆవులను అక్రమంగా తరలిస్తున్నారన్న ఆరోపణలతో చాలా మంది రోడ్ల మీదకు వచ్చారు.

గోవధపై నిషేధం విధించాలని పట్టుబడుతున్న సమూహాల ఆగ్రహానికి ఉత్తర్ ప్రదేశ్‌లో ఒక పోలీసు అధికారి సైతం ప్రాణాలు కోల్పోయారు.

హిందువుల పరిస్థితి ప్రమాదంలో పడిందా?

ఆవులకు సంబంధించిన హింసాత్మక ఘటనలు 2015 నుంచి బాగా పెరిగిపోయాయని ఇండియా స్పెండ్ గణాంకాలు చెబుతున్నాయి.

అదే సమయంలో కోట్లాది మంది హిందువులు పవిత్రంగా భావించే గంగానదిని, భారతీయ సంస్కృతిని, ఆవులను... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

కాపాడాలన్న నినాదాలు బలం పుంజుకున్నాయి. భారత్‌లో హిందువుల ఉనికి నిజంగానే ప్రమాదంలో పడిందనే ప్రచారాన్ని కూడా చాలా మంది నమ్మసాగారు.

గంగా మైదానంలో ‘హిందూత్వ’ పరిస్థితి ఏమిటి

 ''బీజేపీ అధికారంలోకి వచ్చిన తర్వాత జనం మరింత ఎక్కువ సంఖ్యలో హిందుత్వ విధానాల పట్ల ఆకర్షితులవుతున్నారు. మునుపటి ప్రభుత్వాలన్నీ దేశంలోని అత్యధిక సంఖ్యాకులైన హిందువులను ఏదో విధంగా అణచివెయ్యాలనే చూశాయి. వాళ్లొక వివాదాస్పద చట్టాన్ని కూడా తేవాలని చూశారు. ఆ చట్టం హిందువులను తమ సొంత దేశంలోనే శరణార్థులుగా మార్చగలిగేది'' అని వారణాసికి చెందిన గౌరవ్ ప్రకాష్ అభిప్రాయపడ్డారు.

పవిత్రమైన ఆవులను కాపాడాలనే పేరుతో కొత్త చట్టాలు, పన్నులు ముందుకొచ్చాయి. పాలక బీజేపీ ప్రభుత్వాలు ఫైజాబాద్, అలహాబాద్ వంటి నగరాలకున్న ముస్లిం పేర్లను తొలగించి హిందూ పేర్లు పెట్టడం పట్ల కూడా చాలా చోట్ల నిరసనలు వ్యక్తమయ్యాయి.

''ఒక నగరానికి ఉండే మౌలిక స్వభావం ఎప్పుడూ మారకూడదు. నిజానికి అది మరింత అభివృద్ధి చెందాలి. ఉదాహరణకు నేను నా పేరును ‘ఎక్స్‌వైజెడ్’ గా మార్చుకున్నాననుకోండి. దాంతో వచ్చే మార్పేంటి? పేరులో మార్పు ద్వారా ముఖాన్ని మార్చకోలేం కదా. మీకు నిజంగానే పట్టింపు ఉంటే ఇతర అంశాల్లో మార్పు చేయండి'' అని ప్రయాగ్‌రాజ్‌కు చెందిన జానపద గాయని మంజు నార్యన్ అన్నారు.

మితవాద భావజాలంలో ఇటీవల వచ్చిన ఊపుతో ఇప్పటి వరకు సమాజంలో ఒక మూలన ఉంటూ వస్తున్న శక్తులకు బలం చేకూరినట్టయ్యింది.

చాలా చోట్ల మతపరమైన ఊరేగింపులు హింసకు దారితీయగా, ఘర్షణలను రెచ్చగొట్టేందుకు వాటిని వాడుకున్న ఉదంతాలు కూడా ఉన్నాయి. బిహార్‌కు చెందిన ఈ నిరుపేద ఆంబులెన్స్ డ్రైవర్ తన దారిన తాను వెళ్తుండగా ఇలాంటి ఘర్షణలో చిక్కుకుపోయారు. ఇక ఆయన జీవితాంతం వైకల్యంతో గడపాల్సిందే.

''కోపోద్రిక్తులైన గుంపులు ఒకరిపై ఒకరు రాళ్లు రువ్వుకుంటున్నాయి. అప్పటికే నేను దాదాపు మా ఇంటి పక్కన ఉండే వీధి వరకు చేరుకున్నాను. కొద్ది నిమిషాల్లో నేను ఇంట్లోకి చేరుకునే వాణ్నే. కానీ అలా జరగలేదు. ఒక బుల్లెట్ నా పేగుల్ని చీల్చుకుంటూ వెళ్లింది. నేనక్కడే పడిపోయాను'' అని మొహమ్మద్ నయీమ్ అన్నారు.

ఒకప్పుడు కమ్యూనిస్టులకు కంచుకోటలా ఉన్న తూర్పు ప్రాంత రాష్ట్రం పశ్చిమ బెంగాల్ లో కూడా మతహింసకు సంబంధించిన ఘటనలు బాగా పెరిగాయి.

బంగ్లాదేశ్ సరిహద్దులో నిస్త్రాణంగా ఉన్నట్టు కనిపించే మాల్దా నగరం ఇలాంటి ఘర్షణలకు వేదికయ్యింది. అయితే, కొందరు బాధితులు కూడా దీని పట్ల...


అంతేకాదు, ట్రిపుల్ రైడింగ్ చేసే (ఒకే బైక్‌పై ముగ్గురు వెళ్లడం) యువతను ప్రభుత్వం లక్ష్యంగా చేసుకుంటుందంటూ ఆయన విమర్శించారు. హైదరాబాద్ ఓల్డ్ సిటీలో ఎవరూ జరిమానాలు చెల్లించడం లేదనీ, వారి దగ్గర నుంచి ప్రభుత్వం వసూలు చేయడం లేదని ఆయన ఆరోపించారు.

‘‘(ట్రాఫిక్) చలాన్ల విషయంలో ఇష్టానుసారంగా వ్యవహరిస్తున్నారు. యువకులు (బైక్‌పై) మగ్గురు ముగ్గురు పోయినా, రోడ్డు దాటినా... వాళ్లను లక్ష్యంగా చేసుకుంటున్నారు. భారతీయ జనతా పార్టీ జీహెచ్ఎంసీ ఎన్నికల్లో మేయర్ పదవి చేపట్టిన తరువాత, భాగ్యనగరంలో చలాన్ల పైసలు మొత్తం జీహెచ్ఎంసీయే కట్టేలా చర్యలు తీసుకుంటాం. మొత్తం చలాన్లు మేమే, వంద శాతం కడతాం. ఎక్కువ మంది యువకులే పాపం. ఏదో పిల్లలు కష్టపడి చదువుకుంటున్నారని తల్లితండ్రులు బైకులు కొనిస్తున్నారు. చేయని పొరపాటుకు యువకులు ఇలా జరిమానాలు కట్టాల్సి వస్తుంది. ఓల్డ్ సిటీలో ఎంత మంది జరిమానాలు కడుతున్నారు? ఓల్డ్ సిటీలో చలాన్లు ఎన్ని వేస్తున్నారు? ఎన్ని వసూలు చేశారు? బయటి వాళ్లు మనుషులు కారా. అన్నీ రద్దు చేస్తాం. జీహెచ్ఎంసీ తరఫున కట్టే ప్రయత్నం చేస్తాం. కడతాం కూడా’’ అని అన్నారు సంజయ్.

ఈ వ్యాఖ్యలపై సోషల్ మీడియాలో తీవ్ర చర్చ ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

జరిగింది. సాధారణంగా పౌరులు చేసే తప్పులకు శిక్షగా జరిమానా వసూలు చేస్తుంటాయి ప్రభుత్వాలు. కానీ, పౌరుల తప్పులకు ప్రభుత్వాలే జరిమానా చెల్లించేలా చేస్తామంటూ సంజయ్ ఈ హామీ ఇవ్వడం చాలా మందిని విస్మయానికి గురి చేసింది.

సంజయ్ తీరును లోక్ సత్తాలో పనిచేసిన కటారి శ్రీనివాస్ తప్పుపట్టారు.

‘‘ఓల్డ్ సిటీలో పట్టించుకోవడం లేదు. ఇక్కడ వసూలు చేస్తున్నారని ఆయన ఆరోపించారు. అది సరికాదు. ఒకవేళ తప్పు జరిగితే ఆ తప్పును సరిదిద్దే ప్రయత్నం చేయాలి. అంతే కానీ, మీరూ తప్పు చేయండి అనడం పరిష్కారం కాదు’’ అని ఆయన అన్నారు.

’’అయితే ట్రాఫిక్ ప్రస్తావన వచ్చింది కాబట్టి ఇక్కడో విషయం చెప్పాలి. ఈ మధ్య ఒక సమస్య వచ్చింది. హైదరాబాద్‌లో కొత్తగా బండిపై వెనక కూర్చున్న వారికి కూడా హెల్మెట్ తప్పనిసరి చేశారు. కానీ, దీనిపై సరైన ప్రచారం కల్పించలేదు. దీంతో చాలా మంది తెలియక జరిమానాలు కట్టాల్సి వచ్చింది. అటువంటి నిబంధన అమలు చేసేప్పుడు ముందు ప్రచారం చేసి, అలాగే బండి ఆపి చెబితే తెలుస్తుంది. కానీ నేరుగా ఫోటోలు తీసి పంపడం వల్ల కొందరు నష్టపోయింది వాస్తవం’’ అన్నారు శ్రీనివాస్.

పాత నగరంలో ట్రాఫిక్ చలాన్లు వసూలు చేయడం లేదన్న ఆరోపణలపై సమాధానం కోసం హైదరాబాద్ నగర అదనపు కమిషనర్ ట్రాఫిక్, అనిల్ కుమార్‌ను బీబీసీ సంప్రదించింది. దీనిపై స్పందించడానికి ఆయన నిరాకరించారు.

దీనిపై బీజేపీ అధ్యక్షుడు బండి సంజయ్ వివరణ తీసుకునేందుకు ప్రయత్నించగా ఆయన అందుబాటులోకి రాలేదు.

‘‘మా పార్టీ అధ్యక్షుడు ప్రకటించే ఏ నిర్ణయమైనా పార్టీలో చర్చించాకే బయటకు వస్తుంది. అది అధ్యక్షుడి వ్యక్తిగత నిర్ణయం కాదు. అధ్యక్షుడి మాటకు పార్టీ కట్టుబడి ఉంటుంది’’ అని బీజేపీ జాతీయ కార్యవర్గ సభ్యులు పేరాల శేఖర రావు అన్నారు.

కొందరు పౌరులు చేసిన తప్పులకు పడిన జరిమానా ప్రజల సొమ్ము నుంచి ఎలా కడతారు అన్న ప్రశ్నకు... ‘‘ఎన్నికల మేనిఫెస్టోలు పక్కాగా అమలు చేయాలనీ, అమలు చేయకపోతే ఆయా పార్టీల నాయకులపై కేసులు వేసేలా ఒప్పందాలు రావాలి. మా పార్టీయే కాదు, అన్ని పార్టీలు దీనిపై సంతకం చేయాలి’’ అని శేఖర రావు బదులు ఇచ్చారు.

నిబంధనలు ఏం చెబుతున్నాయి?

ట్రాఫిక్ నిబంధనలు పాటించని వారిపై భారీ ఎత్తున జరిమానాలు విధించాలని కేంద్రం నిర్ణయించింది. 2019 సెప్టెంబరు 1న అమల్లోకి వచ్చిన కొత్త మోటార్ వాహనాల చట్టం ఈ జరిమానాలను భారీగా పెంచింది.

అప్పట్లో ఆ పెంపుదలను చాలా రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు ఒప్పుకోకుండా పాత రేట్లనే కొనసాగించాయి. తరువాత క్రమంగా...


అంతేకాదు.. వారు ఫోన్లో మునిగిపోయిన సమయంలో వారి వల్ల ఇతరులు ఇబ్బందిపడే సందర్భాలూ ఉంటాయి.

చైనాలోని షియాన్ ప్రావిన్స్ ఈ స్మార్ట్ ఫోన్ వినియోగదార్ల సమస్యల్ని గుర్తించింది. అందుకే వాళ్ల కోసం ప్రత్యేకంగా ఓ రోడ్డునే ఏర్పాటుచేసింది. షియాన్‌లోని ఓ భారీ షాపింగ్ మాల్ దగ్గర ఈ చిన్న రోడ్డుని ఏర్పాటు చేసినట్టు చైనాకు చెందిన ‘షాంగ్జీ ఆన్‌లైన్ న్యూస్’ పేర్కొంది.

ఆ రోడ్డుకు ఎరుపు, ఆకుపచ్చ, నీలం రంగులేశారు. ఇది ఫోన్ చూసుకుంటూ నడిచేవారికోసం అని స్పష్టంగా తెలిసేలా స్మార్ట్ ఫోన్ బొమ్మలు కూడా గీశారు.

ఒక్కోసారి కొందరు ఫుట్‌పాత్‌పైనే వాహనాలు నిలుపుతుంటారు. ఫోన్లతో బిజీగా ఉంటూ చూసుకోకుండా వాహనాలను ఢీకొడుతుంటారు. ఇలాంటివన్నీ నివారించేందుకే నెల రోజులుగా ఓ కొత్త రోడ్డును ఏర్పాటు చేయమని కోరుతున్నామని, దానికి అధికారులు స్పందించి ఈ ఏర్పాటు చేశారని షాపింగ్ మాల్ యాజమాన్యం చెబుతోంది.

చుట్టుపక్కల ఏం జరుగుతుందో పట్టించుకోకుండా ఫోన్లలో నిమగ్నమయ్యేవాళ్లను ‘ఫబ్బర్స్’ అంటారు. ఈ రోడ్డుని చూసి ఫబ్బర్లంతా చాలా సంతోషిస్తున్నారు.

‘ఫోన్లను చూస్తూ ఫుట్‌పాత్‌పైన నడిచే పాదచారులకు కూడా భద్రత లేకుండా పోయింది. అందుకే ఈ ప్రత్యేక ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

రోడ్డు బాగా పనికొస్తుంది’ అని షియావీ అనే వ్యక్తి అన్నారు.

‘ఈ తరం కుర్రాళ్లకు వేగం ఎక్కువ. క్షణం కూడా ఖాళీగా ఉండరు. ఫోన్లను విడిచి అసలే ఉండలేరు. అలాంటి వారు దీన్ని చాలా ఇష్టపడతారు’ అని హు షుయా అనే మరో వ్యక్తి తెలిపారు.

అయితే ఈ రోడ్డుని విమర్శించేవాళ్లూ లేకపోలేదు. చైనాకు చెందిన మైక్రోబ్లాగింగ్ సైట్ ‘సీనా వీబో’లో కొందరు దీనిపైన కామెంట్ చేస్తున్నారు. ‘అప్పట్లో ఓపియమ్ స్మోకింగ్‌కు జనాలు బానిసలైనట్లే ఇప్పుడు స్మార్ట్  ఫోన్లకు బానిసలవుతున్నారు’ అని ఒక యూజర్ అన్నారు.

ఇవి కూడా చదవండి

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.


అంతేగాకుండా జీరో బడ్జెట్ వ్యవసాయం వైపు దృష్టి సారించాలని చెప్పారు. ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో ఇప్పటికే ఆ వ్యవసాయ విధాపం అమలులో ఉందన్నారు. దాంతో అందరి దృష్టి ఏపీలో ఈ తరహా వ్యవసాయంపై పడింది.

జీరో బడ్జెట్ లేదా ప్రకృతి వ్యవసాయం అంటే ఏమిటి?

పెట్టుబడి లేకుండా వ్యవసాయం చేయడం అని కొందరు భావిస్తుంటారు. కానీ, జీరో బేస్డ్ వ్యవసాయం అంటే తక్కువ పెట్టుబడితో ఎక్కువ రాబడి సాధించడం.

దానికోసం సంప్రదాయ పద్ధతులు ఆచరించడం. రసాయనాలు, పురుగుమందులు లేకుండా సాగు చేయడం.

ఏదైనా ఒక పంట సాగు చేయాలనుకున్నప్పుడు అంతర పంటలకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వడం ద్వారా ప్రధాన పంట పెట్టుబడి, అంతర పంట ద్వారా సంపాదించి, ప్రధాన పంట నుంచి అత్యధిక ప్రయోజనాలు పొందడం.

అంతేగాకుండా, దిగుబడిలో వృధా తగ్గించడం. వ్యర్ధాలను కూడా  ఉపయోగించుకుని వీలైనంత మేరకు ప్రయోజనం సాధించడం.

సంప్రదాయ పద్దతిలో పశువుల పెంట, ఇతర సహజ పద్ధతులు వినియోగిస్తూ పంటలు పండించడం ఈ విధానంలో ముఖ్యమైనవి.

దేశంలో అనేక చోట్ల ఈ తరహా వ్యవసాయం సాగుతోంది. అలా పండించిన ఉత్పత్తులను మార్కెట్‌లో 'సేంద్రీయ ఉత్పత్తుల' పేరుతో అమ్ముతున్నారు.

దీనికోసం చాలా మంది ప్రచారం చేస్తున్నారు. పర్యావరణానికి, ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ప్రజారోగ్యానికి ఇలాంటి వ్యవసాయం మేలుచేస్తుందని చెబుతూ సుభాష్ పాలేకర్ వంటి వారు విస్తృతంగా ప్రచారం నిర్వహించారు.

ఆంధ్రప్రదేశ్ గురించే ఎందుకు మాట్లాడారు..?

ఈ జీరో బడ్జెట్ వ్యవసాయ విధానంపై ఏపీ ప్రభుత్వం శ్రద్ధ చూపింది. చంద్రబాబు హయాంలో సుభాష్ పాలేకర్ ఆధ్వర్యంలో రైతులకు అవగాహన శిబిరాలు ఏర్పాటు చేశారు.

వ్యవసాయ శాఖ పరిధిలో జడ్‌బిఎన్‌ఎఫ్ (జీరో బేస్డ్ నేచురల్ ఫార్మింగ్) పేరుతో ప్రత్యేక యంత్రాంగం ఏర్పాటు చేశారు. జిల్లా స్థాయిలో కొందరు అధికారులను కేటాయించారు.

మండల, క్షేత్ర స్థాయిలో సిబ్బందిని నియమించారు. కొత్త తరహా వ్యవసాయానికి మొగ్గు చూపిన రైతులను ప్రోత్సహించారు. దాంతో ఏపీ అంతటా జీరో బేస్డ్ వ్యవసాయం ఓ పెద్ద ప్రయత్నంగా సాగింది.

ఫలితాలు ఎలా ఉన్నాయి?

ప్రకృతి వ్యవసాయం చేస్తున్న తూర్పు గోదావరి జిల్లా సింగంపల్లి గ్రామానికి చెందిన రైతు బి.ఎస్ ప్రసాద్‌తో బీబీసీ మాట్లాడింది.

"నాలుగేళ్లుగా ప్రకృతి వ్యవసాయం చేస్తున్నాను. అంతకుముందు రసాయనాలు వినియోగించే వాడిని. కానీ, ఇప్పుడు పూర్తిగా మానేశాను. ఆరు ఎకరాల్లో పామాయిల్ తోట వేశాను. రెండకరాలు చేపల చెరువు కూడా ఉంది. పామాయిల్ తోటలో అంతర పంటలు వేశాను. మంచి రాబడి వచ్చింది. కాస్త శ్రమతో కూడుకున్న పని అయినప్పటికీ... ఆదాయ పరంగా, ఆరోగ్యపరంగా ప్రయోజనం కనిపిస్తోంది. చెరువులో చేపలు దిగుబడి కూడా లాభదాయకంగా ఉంది" అని ప్రసాద్ వివరించారు.

సేంద్రీయ పద్ధతిలో పండించిన వ్యవసాయ ఉత్పత్తులకు మార్కెట్‌లో డిమాండ్ పెరుగుతోంది.

అవగాహన పెరగాలి

కొన్నేళ్లుగా రైతుల్లో జీరో బేస్డ్ వ్యవసాయం గురించి ప్రచారం చేస్తున్నాం. కానీ, ఇంకా అవగాహన పెరగాల్సిన అవసరం ఉందని జడ్‌బిఎన్‌ఎఫ్ ప్రోగ్రాం మేనేజర్ పార్థసారథి చెప్పారు.

"ప్రభుత్వం ప్రాధాన్యత ఇవ్వడంతో రైతులకు ఈ వ్యవసాయం గురించి అవగాహన పెంచే ప్రయత్నం చేస్తున్నాం. అవగాహనా తరగతులు, క్షేత్ర సందర్శన, వీడియో ప్రదర్శనలు వంటివి ఏర్పాటు చేశాం. కొంత ఫలితం కనిపిస్తోంది. ఇంకా చైతన్యం పెరగాలి. పర్యావరణాన్ని కాపాడుకోలేకపోతే ఎంత ప్రమాదమో చూస్తున్నాం. సహజ పద్ధతిలో సాగుకి అలవాటు పడకపోతే ఆహారం పూర్తిగా కలుషితం అయిపోయి ప్రజారోగ్యం దెబ్బతింటుందనే విషయం అందరూ గ్రహించాలి" అని పార్థసారథి అన్నారు.

ప్రభుత్వం ప్రోత్సాహం

కేంద్ర బడ్జెట్‌లో ప్రకృతి వ్యవసాయం గురించి ప్రస్తావించడం శుభసూచికం అంటున్నారు ఈ వ్యవసాయ పద్ధతి గురించి ప్రచారం నిర్వహిస్తున్న వినుకొండకి చెందిన న్యాయవాది కమలాకర...


అంతేగాకుండా సుదీర్ఘకాల ఉద్యమాల్లో రైతులపై నమోదైన వివిధ కేసులను ఉపసంహరించుకుంటూ తీర్మానం చేసినట్టు సమాచార మంత్రి పేర్ని నాని మీడియాకు వెల్లడించారు.

కాకినాడ సెజ్‌తో పాటుగా, సమీపంలోని దివీస్ పరిశ్రమ వల్ల ఎటువంటి కాలుష్యం రాకుండా జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలని నిర్ణయించినట్టు మంత్రి చెప్పారు. రొయ్య పిల్లల హేచరీలకు ఎటువంటి నష్టం రాకుండా జాగ్రత్తలు పాటించాలని కంపెనీలకు సూచించామన్నారు.

కాకినాడ సెజ్ పేరుతో 2005 నుంచి చేపట్టిన భూసేకరణకు వ్యతిరేకంగా కొందరు రైతులు 16 ఏళ్లుగా పోరాడుతున్నారు. ప్రభుత్వం , ఆ తర్వాత జీఎంఆర్ యాజమాన్యం ప్రకటించిన పరిహారం తీసుకోవడానికి నిరాకరించారు. అనేక మంది రైతులు పరిహారం తీసుకున్నప్పటికీ మొత్తం 10 వేల ఎకరాల పరిధిలోని సెజ్‌లో 2100 ఎకరాలకు చెందిన రైతులు దానికి నిరాకరించారు. పలు ఉద్యమాలు నిర్వహించారు.

ఎన్నికలకు ముందు వైఎస్ జగన్ ఆ రైతులను ఆదుకుంటానని చెప్పిన మాటకు అనుగుణంగా భూములు ఇవ్వడానికి నిరాకరించిన వారికి ఊరట కల్పించాలని మంత్రిమండలి నిర్ణయించిందని మంత్రి పేర్ని నాని తెలిపారు.

ఈడబ్ల్యూఎస్ కులాల మహిళలకూ చేయూత పథకం

ప్రభుత్వం చేయూత పథకం ద్వారా డ్వాక్రా మహిళకు అందిస్తున్న ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

సహాయం ఈడబ్ల్యూఎస్ కులాల పరిధిలోని మహిళలకు వర్తింప చేయాలని నిర్ణయించినట్టు మంత్రి తెలిపారు. కమ్మ, రెడ్డి, వైశ్య, బ్రాహ్మణ, క్షత్రియ కులాలకు చెందిన పేదలకు ఈ పథకం ద్వారా లబ్ది చేకూరుతుందన్నారు. రాబోయే మూడేళ్లలో ఒక్కో మహిళా లబ్ధిదారుకు ఈ పథకం ద్వారా ఏడాదికి రూ.15 వేల చొప్పున రూ.45 వేల ఆర్ధిక సాయం అందిస్తామన్నారు.

రాబోయే ఆర్థిక సంవత్సరానికి సంబంధించిన సంక్షేమ పథకాల అమలు కోసం నవరత్నాలు క్యాలెండర్ కూడా ఆమోదించినట్టు తెలిపారు.

కడపలో నిర్మించనున్న వైఎస్ఆర్ స్టీల్ ప్లాంట్ నిర్మాణం కోసం భాగస్వామ్య సంస్థకు మంత్రిమండలి ఆమోదం తెలిపిందని పేర్ని నాని చెప్పారు. దీంతో పాటే కడప జిల్లాలో రెండు ఇండస్ట్రియల్ పార్కులకు భూ కేటాయింపులకు ఆమోదం తెలిపారు. తూర్పు గోదావరి జిల్లా తొండంగి మండలంలో పోర్టు నిర్మాణానికి 160 ఎకరాల కేటాయింపు చేశామన్నారు.

అసెంబ్లీ బడ్జెట్ సమావేశాలు, విశాఖ స్టీల్ ప్లాంట్ పోరాటం, టిడ్కో ఇళ్ల కేయాయింపు, పంచాయతీ ఎన్నికల ఫలితాలు, మున్సిపల్ ఎన్నికల వంటి కీలక అంశాలు కేబినెట్ దృష్టికి రాగా వాటిపై కూడా చర్చ జరిగింది.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


అంత్యక్రియల కోసం శ్మశానం బయట వరుసలో అంబులెన్సులు

ఉత్తరప్రదేశ్, మధ్యప్రదేశ్‌లోని చాలా జిల్లాల్లో మృతుల అంత్యక్రియల కోసం బంధువులు గంటల తరబడి వేచిచూడాల్సి వస్తోంది.

ముఖ్యంగా ఉత్తరప్రదేశ్, మధ్యప్రదేశ్ రాజధానుల్లో పరిస్థితి రోజురోజుకూ ఆందోళనకరంగా మారుతోంది. భోపాల్ గ్యాస్ లీక్ విషాధం తర్వాత మొదటిసారి అక్కడ, ఇలాంటి పరిస్థితి కనిపిస్తోందని కొన్ని స్థానిక సంస్థలు చెబుతున్నాయి.

ఉత్తరప్రదేశ్‌లో ప్రస్తుత పరిస్థితి ప్రభుత్వం చెబుతున్న లెక్కలకు భిన్నంగా ఉందని జర్నలిస్ట్ సమీరాత్మజ్ మిశ్రా చెప్పారు.

"కరోనాతో చనిపోయినవారి అంత్యక్రియల కోసం వారి బంధువులు టోకెన్ తీసుకోవాల్సి వస్తోంది. తర్వాత శ్మశానం దగ్గర 8 నుంచి 10 గంటలు వేచిచూడాల్సి వస్తోంది" అని ఆయన తెలిపారు.

అంత్యక్రియల వరుసలో టోకెన్ చూపిస్తున్న అంబులెన్స్ సిబ్బంది

రోజంతా శవ దహనాలు

లఖ్‌నవూలోని వైకుంఠధామ్‌లో ఉన్న విద్యుత్ శవ దహన గృహంలో రోజూ దాదాపు 25 శవాలకు దహన సంస్కారాలు జరుగుతుంటాయి.

"అందులో ఒక శవానికి దాదాపు 45 నిమిషాలు పడుతుంది. ఇక్కడ రోజంతా శవాలకు అంత్యక్రియలు చేస్తున్నాం" అని అక్కడ పనిచేసే మున్నా సింగ్ బీబీసీతో చెప్పారు.

అయితే, ప్... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

రభుత్వం లెక్కల ప్రకారం ఏప్రిల్ నుంచి లఖ్‌నవూలో రోజుకు సగటున 5 నుంచి 8 మరణాలు నమోదవుతున్నాయి. కానీ, వైకుంఠధామ్‌లో కోవిడ్ ప్రొటోకాల్ ప్రకారం రోజూ 20కి పైనే శవాలను దహనం చేయచ్చు. ఇది కాకుండా మిగతా శ్మశాన ఘాట్లలో కూడా అంత్యక్రియలు జరుగుతున్నాయి. కానీ, కోవిడ్ మృతుల అంత్యక్రియలను మాత్రం వైకుంఠధామ్‌లోనే చేస్తున్నారు.

"హోలీ తర్వాత నుంచి ఈ సంఖ్య అంతకంతకూ పెరుగుతోంది. ఎక్కువ మృతదేహాలు కేజీఎంయూ ఆస్పత్రి నుంచే వస్తున్నాయి. వాటికి ఉదయం 3 గంటల నుంచి 4 వరకూ చేస్తున్నాం" అని మున్నాసింగ్ చెప్పారు.

ఒకే వాహనంలో మృతదేహాలు

ప్రభుత్వం లెక్కలు ఎంత కరెక్ట్

"వైకుంఠధామ్ శ్మశాన ఘాట్ బయట పొడవాటి క్యూలు కనిపిస్తున్నాయి. తాను ఒక్కో అంబులెన్సులో మూడు శవాలు కూడా తీసుకురావడం చూశానని, పొడవాటి వరుసలో అంబులెన్సులు కొన్ని గంటలు వేచి ఉంటాయి" అని శవ దహనాలు జరిగే ప్రాంతం దగ్గరున్న రాజేంద్ర నాయక్  చెప్పారు.

యూపీ చీఫ్ మెడికల్ ఆఫీసర్ కార్యాలయం జారీ చేసిన గణాంకాల ప్రకారం లఖ్‌నవూలో గత మూడు రోజుల్లో కరోనాతో 20 మంది కరోనాతో చనిపోయారు. కానీ, నగరంలోని వివిధ శ్మశానాల్లో 60 మంది కరోనా మృతులకు దహన సంస్కారాలు చేశారు.

"మా దగ్గర రెండు ఘాట్లలో మూడు మెషిన్లు ఉన్నాయి. గుల్లారా ఘాట్ దగ్గర ఒకటి, వైకుంఠ ధామ్‌లో రెండు ఉన్నాయి. సంఖ్య పెరుగుతుండడంతో రెండు మూడు గంటలు వేచిచూడాల్సి వస్తోంది. వైకుంఠధామ్ దగ్గరగా ఉంటుంది కాబట్టి అక్కడికి ఎక్కువగా తీసుకొస్తున్నారు. గుల్లారా ఘాట్ దగ్గర పెద్దగా రద్దీ లేదు. ఇంత వేచిచూడాల్సిన అవసరం లేకుండా చేయడానికి మేం ప్రయత్నిస్తున్నాం అని లఖ్‌నవూ అదనపు మున్సిపల్ కమిషనర్ అమిత్ కుమార్ అన్నారు.

భోపాల్‌లో శ్మశానం దగ్గర పరిస్థితి

భోపాల్‌లో ఆందోళనకర పరిస్థితి

మరోవైపు మధ్యప్రదేశ్‌లో పరిస్థితి ఘోరంగా ఉందని స్థానిక జర్నలిస్ట్ షురేహ్ నియాజీ చెబుతున్నారు.

శవాల అంతిమ సంస్కారాల కోసం జనాలు గంటలపాటు వేచిచూడాల్సి వస్తోంది.

రాజధాని భోపాల్‌లోని భద్భదా ఘాట్ దగ్గరే గురువారం కరోనాతో చనిపోయిన 31 మందికి దహన సంస్కారాల జరిగాయి. ఇక్కడకు ఇతర కారణాలతో చనిపోయిన వారిని కూడా తీసుకొస్తున్నారు. కానీ, వారికి అంత్యక్రియల కోసం బంధువులు రెండేసి గంటలు వేచిచూడాల్సి వస్తోంది.

భోపాల్లో ఇది కాకుండా వేరే శ్మశానాలు కూడా ఉన్నాయి. వాటి దగ్గరకు ఎక్కువ మందిని పంపించడం లేదు.

"పరిస్థితి అంతకంతకూ ఘోరంగా అవుతోంది. అందుకే ఒకేసారి చాలా శవాలను దహనం చేస్తున్నాం. ఇక్కడే కాకుండా కొత్త...


అంత్యక్రియల దగ్గర కోవిడ్ మృతుడి కుటుంబం

ఆయన ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ నాయకత్వాన్ని అంతర్జాతీయ సహకారంలో ప్రపంచానికి ఒక ఉదాహరణగా కూడా కొనియాడారు.

గొప్పగా చెప్పుకున్న తమ టీకా దౌత్యంలో భాగంగా భారత్ జనవరి నుంచి టీకా డోసులను వివిధ దేశాలకు ఎగుమతి చేయడం ప్రారంభించింది.

సెప్టెంబర్ మధ్యలో రోజుకు సగటున 93 వేల కేసుల స్థాయి నుంచి ఫిబ్రవరి మధ్య నాటికి రోజుకు 11 వేలకు కరోనా కేసులు తగ్గిపోవడంతో హర్షవర్ధన్ ఆ వ్యాఖ్యలు చేశారు.

అదే సమయంలో రోజువారీ మరణాల ఏడు రోజుల సగటు కూడా వంద కన్నా తగ్గింది.

గత ఏడాది చివరి నుంచే అందరూ వైరస్‌ను ఓడించామనే ఆనందంలో మునిగితేలారు. రాజకీయ నాయకులు, అధికారులు, మీడియాలో కొన్నివర్గాలు భారత్ నిజంగా మహమ్మారి నుంచి బయటపడిందని భావించారు.

భారత్ కోవిడ్ కేసుల గ్రాఫ్‌ను వంచిందని, దానికి ఆధారాలు కూడా ఉన్నాయని డిసెంబర్‌లో రిజర్వ్ బ్యాంక్ అధికారులు కూడా ఒక ప్రకటన చేశారు.

"ఆర్థికవ్యవస్థ సుదీర్ఘ శీతాకాలం చీకట్లను చీల్చుకుని, సూర్యుడి వెలుతురు దిశగా అడుగులు వేస్తోంది" అని కవితాత్మకంగా వర్ణించారు. ప్రధాని మోదీని 'వాక్సీన్ గురు'గా చెప్పుకున్నారు.

టీకాల కొరతతో వ్యాక్సినేషన్‌కు అంతరాయం క... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

లుగుతోంది

ఫిబ్రవరి చివరి నాటికి భారత ఎన్నికల సంఘం 824 స్థానాల్లో కోటీ 86 లక్షల మంది ఓటు వేయబోయే ఐదు రాష్ట్రాల ఎన్నికల షెడ్యూలను కూడా ప్రకటించింది.

మార్చి 27న ప్రారంభమయ్యే ఈ ఎన్నికలు నెలపాటు సాగుతాయని చెప్పింది.

ఇక, పశ్చిమ బెంగాల్ విషయానికే వస్తే, అక్కడ 8 దశల్లో ఎన్నికలు జరుగుతున్నాయి. ఏ రక్షణ ప్రొటోకాల్స్, సోషల్ డిస్టన్సింగ్ పాటించకుండా ప్రచారం జోరుగా సాగుతోంది.

మార్చి మధ్యలో భారత్-ఇంగ్లండ్ మధ్య జరిగే అంతర్జాతీయ క్రికెట్ మ్యాచ్‌లు చూడ్డానికి బీసీసీఐ లక్షా 30 వేలకు పైగా అభిమానులను స్టేడియంలోకి అనుమతించింది.

వీరిలో చాలామంది మాస్కులు లేకుండానే గుజరాత్‌లోని నరేంద్ర మోదీ స్టేడియంలో రెండు మ్యాచ్‌లు చూశారు.

నెలలోనే పరిస్థితులు తల్లకిందులయ్యాయి. భారత్ దారుణమైన కరోనా సెకండ్ వేవ్ గుప్పిట్లో చిక్కుకుంది. నగరాల్లో కొత్తగా లాక్‌డౌన్ విధించారు. ఏప్రిల్ మధ్యకల్లా దేశంలో సగటున రోజుకు లక్ష కేసులు నమోదయ్యాయి.

ఆదివారం(ఏప్రిల్ 18న) భారత్‌లో 2,70,000కి పైగా కొత్త కేసులు, 1600కు పైగా మరణాలు నమోదయ్యాయి. రోజువారీ కరోనా గణాంకాల్లో ఈ రెండూ సరికొత్త రికార్డులు.

కరోనా కేసులను సరిగా ట్రాక్ చేయకపోతే, జూన్ మొదటి వారానికి భారత్‌లో రోజుకు 2,300కు పైగా మరణాలు నమోదు కావచ్చని ది లాన్సెట్ కోవిడ్-19 కమిషన్ నివేదిక చెబుతోంది.

భారత్ ఇప్పుడు ప్రజారోగ్య అత్యవసర స్థితి గుప్పిట్లో విలవిల్లాడుతోంది.

కిక్కిరిసిన శ్మశానాల్లో కోవిడ్ మృతుల అంత్యక్రియలు, ఆస్పత్రుల బయట మృతదేహాల కోసం ఎదురుచూసే కుటుంబాలు, శ్వాస అందని రోగులతో ఆస్పత్రుల బయట నిలిచిన అంబులెన్సులు, శవాలతో నిండిన మార్చురీల వీడియోలతో సోషల్ మీడియా నిండిపోతోంది.

కొన్ని ఆస్పత్రుల్లోని కారిడార్లలో, వరండాల్లో ఒకే బెడ్ మీద ఇద్దరు రోగులు ఉండడం కూడా కనిపిస్తోంది.

ఆస్పత్రిలో ఒకే బెడ్ మీద ఇద్దరు కోవిడ్ రోగులు

ఆస్పత్రుల్లో పడకల కోసం, మందుల కోసం, ఆక్సిజన్ సిలిండర్ల కోసం, ముఖ్యంగా పరీక్షల చేయించుకోడానికి సాయం చేయాలంటూ ఎంతోమంది దీనంగా వేడుకుంటున్నారు.

మందులను బ్లాక్ మార్కెట్లో అమ్ముకుంటున్నారు. పరీక్షల ఫలితాలు రావడానికి రోజులు పడుతోంది.

"నా బిడ్డ చనిపోయాడని వాళ్లు నాకు మూడు గంటలు చెప్పలేదు" అని ఒక వీడియోలో ఐసీయూ బయట కూర్చున్న ఒక తల్లి కన్నీళ్లు పెట్టుకుంటోంది.

భారత్‌లో భారీ వ్యాక్సినేషన్ కోసం చేసిన కృషి కూడా ఇప్పుడు కష్టాల్లో పడింది. మొదట్లో స్వదేశీ తయారీ వ్యాక్సీన్ సామర్థ్యంపై వివాదం...


అంత్యక్రియలు

దాంతో, కరోనావైరస్ సంక్షోభం కాస్తా మతపరమైన మలుపు తీసుకుంది. ఆ నిర్ణయం పట్ల అభ్యంతరాలు వ్యక్తం కావడంతో ఆ ఉత్తర్వును వెనక్కి తీసుకున్న అధికారులు, సవరణలు చేసి మళ్లీ విడుదల చేశారు.

ఈ వివాదం నేపథ్యంలో కొన్ని ప్రశ్నలకు సమాధానాలు తెలుసుకునే ప్రయత్నం చేశాం. ఇవీ ఆ ప్రశ్నలు:

అంత్యక్రియలు

ఈ వివాదానికి కారణం ఏంటి?

కోవిడ్-19 బారినపడి మరణించే వారి అంత్యక్రియలకు సంబంధించి ముంబయి నగరపాలక సంస్థ కొన్ని నిబంధనలు పెట్టింది. కమిషనర్ ప్రవీణ్ పర్దేషి సంతకం చేసిన ఆ ఉత్తర్వులో ఇలా పేర్కొన్నారు...

ఈ ఆదేశాలు బయటకు వచ్చిన తర్వాత కొందరు అభ్యంతరం వ్యక్తం చేశారు. మహారాష్ట్ర మైనారిటీ వ్యవహారాల మంత్రి నవాబ్ మాలిక్ కూడా ఆ నిబంధనలను తప్పుబట్టారు.

దాంతో, స్పందించిన నగరపాలక సంస్థ ఆ ఉత్తర్వును సవరించింది. కరోనా బాధితుల మృతదేహాలకు తప్పనిసరిగా దహనం చేయాలనే నిబంధనను తొలగించింది. సమీప ప్రదేశాలకు వైరస్ వ్యాపించకుండా ఉండేందుకు కరోనా బాధితుల మృతదేహాన్ని విశాలంగా ఉండే శ్మశానవాటికలో ఖననం చేయాలనే నిబంధనను కొత్తగా చేర్చింది.

ప్రత్యేక నియమాలు ఎందుకు?

ప్రస్తుతానికి ప్రపంచమంతా ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (డబ్ల్య... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ూహెచ్‌ఓ) నిర్దేశించిన మార్గదర్శకాలను అనుసరిస్తోందని, ముంబయిలో కొత్తగా నిబంధనలు అక్కర్లేదని మహారాష్ట్ర మైనారిటీ వ్యవహారాల మంత్రి నవాబ్ మాలిక్ బీబీసీతో చెప్పారు.

“కరోనా బాధితుల మృతదేహాలను తప్పనిసరిగా దహనమే చేయాలని ఆ సంస్థ ఎప్పుడూ చెప్పలేదు. ఈ ఉత్తర్వు గురించి కమిషనర్ ప్రవీణ్‌తో మాట్లాడాను. పొరపాటు జరిగిందని ఆయన చెప్పారు. దానిని వెనక్కి తీసుకున్నారు. ప్రస్తుతం ప్రపంచవ్యాప్తంగా, కరోనా బాధితుల మృతదేహాల అంత్యక్రియలు ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ నిబంధనల ప్రకారం జరుగుతున్నాయి. కాబట్టి, కొంతమంది ప్రజలను ఇబ్బంది పెట్టేలా ఎవరూ ప్రత్యేక ఆంక్షలు విధించూడదు” అని మంత్రి అన్నారు.

ఈ వివాదం గురించి కమిషనర్ ప్రవీణ్‌ను సంప్రదించేందుకు చాలాసార్లు ప్రయత్నించాం, కానీ, ఆయన అందుబాటులోకి రాలేదు.

అంత్యక్రియలు

డబ్ల్యూహెచ్‌ఓ నిబంధనలు ఏం చెబుతున్నాయి?

కరోనా బాధితుల మృతదేహాలను దహనం మాత్రమే చేయాలని, ఖననం చేయకూడదని ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (డబ్ల్యూహెచ్‌ఓ) జారీ చేసిన మార్గదర్శకాలలో ఎక్కడా పేర్కొనలేదు.

కరోనా బాధితుల మృతదేహాల అంత్యక్రియలకు సంబంధించి డబ్ల్యూహెచ్‌ఓ నిబంధనలు ఇలా ఉన్నాయి:

శవాన్ని ఖననం చేస్తేవైరస్ వ్యాప్తి చెందుతుందా?

“మృతదేహాన్ని ఖననం చేస్తే ఈ వైరస్ వ్యాప్తి చెందుతుందని చెప్పేందుకు ఇప్పటివరకు ఎలాంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు. కానీ, మృతదేహాలకు అంత్యక్రియలు చేస్తున్నప్పుడు ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ, కేంద్ర ఆరోగ్య శాఖ చేసిన సూచనలను తప్పనిసరిగా పాటించాలి” అని ముంబయిలోని జేజే హాస్పిటల్ డీన్, డాక్టర్ పల్లవి సపాలే చెప్పారు.

కేంద్ర ప్రభుత్వం ఏం చెబుతోంది?

కేంద్ర ప్రభుత్వ సూచనల ప్రకారం, శవంలో కరోనావైరస్ ఎంతసేపు ఉంటుందన్న విషయం ఇంకా స్పష్టంగా తెలియదు. కాబట్టి, కరోనా బాధితుల మృతదేహాన్ని ప్రత్యేక కవర్ (బాడీ బ్యాగ్)లో చుట్టాలని కేంద్ర ప్రభుత్వం చెబుతోంది.

కేంద్ర ప్రభుత్వం చేసిన మరికొన్ని సూచనలు ఇలా ఉన్నాయి:

శవాగారాలలో మృతదేహాలకు దగ్గరగా పనిచేసే సిబ్బంది ప్రత్యేక శ్రద్ధ వహించాలని ప్రభుత్వం సూచిస్తోంది.

ఇతర దేశాలలో ఏం చేస్తున్నారు?

కరోనావైరస్ వ్యాప్తి నేపథ్యంలో బ్రిటన్ పార్లమెంటు ఒక అత్యవసర బిల్లును ఆమోదించింది. ఆ బిల్లు ప్రభుత్వానికి ప్రత్యేక అధికారాలను కల్పిస్తుంది.

కరోనావైరస్ సోకి చనిపోయిన వారి అంత్యక్రియల విషయంలో సాధ్యమైనంత వరకు అందరి మనోభావాలనూ ప్రభుత్వం గౌరవిస్తోందని అక్కడి మీడియా కథనాలు చెబుతున్నాయి.

తమకు ప్రత్యేక ఆచారాలు లేవని మృతుల కుటుంబ...


అంత‌ర్జాతీయ అంత‌రిక్ష కేంద్రం(ఐఎస్ఎస్)కు వ్యోమ‌గాముల్ని పంపే బాధ్య‌త‌ను ప్రైవేటు సంస్థ‌ల‌కు అప్ప‌గించాల‌ని 2000 నుంచి నాసా ప్ర‌ణాళిక‌లు ర‌చిస్తోంది.

2003లో భూమికి తిరిగి వ‌స్తుండ‌గా కొలంబియా స్పేస్ ష‌టిల్‌లో ప్ర‌మాదం త‌లెత్తి ఏడుగురు వ్యోమ‌గాములు మ‌ర‌ణించారు.

అప్ప‌టినుంచీ చంద్రుడిపైకి తీసుకెళ్లే మ‌రో స్పేస్ ష‌టిల్ అభివృద్ధి చేసేందుకు నాసా ప్ర‌య‌త్నిస్తోంది.

ఈ మిష‌న్ చేప‌ట్టాలంటే వ్యోమ‌గాములు, ఇత‌ర సామ‌గ్రిని ఐఎస్ఎస్‌కు త‌ర‌లించే బాధ్య‌త‌ను ప్రైవేటు సంస్థ‌ల‌కు అప్ప‌గించాల‌ని నాసా భావించింది.

2014లో నాసా వ్యోమ‌గాముల్ని అంత‌రిక్షంలోకి పంపే సేవ‌ల కాంట్రాక్టుల‌ను ఎలాన్ మ‌స్క్‌కు చెందిన స్పేస్ఎక్స్, దిగ్గ‌జ వైమానిక సంస్థ బోయింగ్ ఒడిసిప‌ట్టాయి.

దీనిలో భాగంగానే తొలి వ్యోమ‌నౌక క్రూ డ్రాగ‌న్‌ను బుధ‌వారం స్పేస్ఎక్స్ ప్ర‌యోగించ‌బోతోంది.

ఫ్లోరిడాలోని కెన్న‌డీ అంత‌రిక్ష కేంద్రం నుంచి జ‌ర‌గ‌బోయే ఈ ప్ర‌యోగంలో ఫాల్క‌న్-9 రాకెట్‌ను ఉప‌యోగిస్తారు.

స్పేస్ఎక్స్ అంటే?

స్పేస్ఎక్స్ ఓ అమెరికా సంస్థ. ప్ర‌భుత్వ, వాణిజ్య అవ‌స‌రాల కోసం ఇది అంత‌రిక్ష ప్ర‌యోగాలు నిర్వ‌హిస్తుంటుంది. దీని కోసం ఫాల... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

్క‌న్-9, ఫాల్క‌న్ హెవీ రాకెట్లు ఉప‌యోగిస్తుంటుంది.

అంత‌రిక్ష యాత్ర‌ల ఖ‌ర్చులు త‌గ్గించేందుకు, అంగార‌కుడిపై ఆవాసాల ఏర్పాటే ల‌క్ష్యంగా ఎలాన్ మ‌స్క్ 2002లో స్పేస్ఎక్స్‌ను స్థాపించారు.

ప్ర‌యోగం అనంత‌రం రాకెట్ల‌ను మ‌ళ్లీ భూమిపైకి తీసుకురాగ‌లిగే సామ‌ర్థ్యం సంపాదించిన తొలి ప్రైవేటు సంస్థ స్పేస్ఎక్స్.

ఇలా తీసుకొచ్చే రాకెట్ల‌ను మ‌ళ్లీ ప్ర‌యోగాల్లో ఉప‌యోగించొచ్చు. ఇప్ప‌టివ‌ర‌కు ఐఎస్ఎస్‌కు సామ‌గ్రిని మాత్ర‌మే ఈ సంస్థ త‌ర‌లించింది. ఇప్పుడు తొలిసారి వ్యోమ‌గాముల్ని పంపేందుకు సిద్ధ‌మ‌వుతోంది.

మ‌నుషుల్ని పంపేందుకు స్టార్‌షిప్ పేరుతో మ‌రో భారీ వ్యోమ‌నౌక‌నూ స్పేస్ఎక్స్ సిద్ధంచేస్తుంది. అంగార‌కుడిపై ఆవాసాల నిర్మాణం కోసం దీన్ని ఉప‌యోగించే అవ‌కాశ‌ముంది.

ఎలాన్ మస్క్

ఎలాన్ మ‌స్క్ ఎవ‌రు?

ఎలాన్ మ‌స్క్.. దక్షిణాఫ్రికాలో జ‌న్మించారు. ఆన్‌లైన్ చెల్లింపు సేవ‌ల సంస్థ పేపాల్‌ను ఈ-బేకు విక్ర‌యించ‌డంతో ఆయ‌న 160 మిలియ‌న్ డాల‌ర్ల‌కుపైనే అర్జించారు. అంత‌రిక్షంలోకి మ‌నుషుల్ని పంప‌డ‌మే ల‌క్ష్యంగా స్పేస్ఎక్స్‌ను ఆయ‌న స్థాపించారు. ఎల‌క్ట్రిక్ కారుల త‌యారీ సంస్థ టెస్లాతోపాటు మ‌రికొన్ని దిగ్గ‌జ సంస్థ‌ల‌కు పునాది వేసిన వారిలో ఆయ‌నా ఒక‌రు.

హైప‌ర్‌లూప్ పేరుతో హైస్పీడ్ ర‌వాణా వ్య‌వ‌స్థనూ ఆయ‌న తెర‌పైకి తీసుకొచ్చారు. దీనిలో ప్ర‌త్యేకంగా ఏర్పాటుచేసిన గొట్ట‌పు మార్గాల్లో పాడ్‌లు మెరుపు వేగంతో ప్ర‌యాణిస్తుంటాయి. రాబ‌ర్ట్ డౌనీ జూనియ‌ర్ పోషించిన మార్వెల్ కామిక్స్ పాత్ర టోనీ స్టార్క్కు ఆధారం మ‌స్కే. మ‌రోవైపు వివాదాలకూ మ‌స్క్ కేంద్ర బిందువుగా మారుతుంటారు. ఆయ‌న ట్వీట్లు కొన్ని కోర్టు కేసుల‌కూ దారితీశాయి. టెస్లా ఛైర్మ‌న్ పద‌వి వ‌దులుకోవ‌డానికీ అవే కార‌ణం. అయితే టెస్లాకు సీఈవో మాత్రం ఆయ‌నే.

ఈ ప్ర‌యోగం ఎందుకంత ప్ర‌త్యేకం?

2011లో త‌మ స్పేస్ ష‌టిల్‌కు కాలం చెల్ల‌డంతో.. త‌మ వ్యోమ‌గాముల్ని నింగిలోకి పంపే సోయుజ్ వ్యోమ‌నౌక‌ల కోసం ర‌ష్యాకు నాసా కోట్ల డాల‌ర్లు చెల్లిస్తూ వ‌స్తోంది. తొమ్మిదేళ్ల త‌ర్వాత అమెరికా గ‌డ్డ‌పై నుంచి తొలిసారిగా మ‌ళ్లీ ఇప్పుడు అంత‌రిక్షంలోకి వ్యోమ‌గాముల్ని పంపిస్తున్నారు. దీంతో మాన‌వ స‌హిత అంత‌రిక్ష యాత్ర‌లో అమెరికా ప్ర‌తిష్ఠ‌ను నిల‌బెట్ట‌డంలో ఇది చాలా కీల‌కం. మ‌రోవైపు ఓ ప్రైవేటు సంస్థ క‌క్ష్య‌లోకి వ్యోమ‌గాముల్ని పంప‌డ‌మూ ఇదే తొలిసారి.

క్రూ డ్రాగ‌న్ అంటే ఏమిటి?

క్రూ డ్రాగ‌న్ ఒక వ్యోమ‌నౌక. ఇది ఐఎస్ఎస్‌కు బుధ‌వారం...


అందమైన ముఖం ఉంటే, తప్పకుండా వారి మెదడు బలహీనంగా ఉంటుంది. ఎందుకంటే ఉద్యోగం లేదా ఇతర అవకాశాలు అందం కారణంగానే వచ్చాయి. ఏదీ కొత్తగా, స్పెషల్‌గా చేయలేరు. ఎందుకంటే సామర్థ్యం ఉండాల్సిన చోట అందానికి ప్రాధాన్యత ఉంది.

ప్రియాంక గాంధీ కాంగ్రెస్ పార్టీ జనరల్ సెక్రెటరీ అయ్యాక ఇలాంటి రెండు నాల్కల ధోరణిని మళ్లీ చూశాను. పార్టీ జనరల్ సెక్రెటరీ అయ్యాక, కొందరు బీజేపీ నాయకులు ఇలా కామెంట్ చేశారు -

''లోక్‌సభ ఎన్నికల కోసం కాంగ్రెస్ పార్టీ.. చాక్లెట్ లాంటి ముఖాన్ని తెరపైకి తెస్తోంది.''

''కాంగ్రెస్ పార్టీకి ఏదైనా మేలు జరుగుతుందంటే, ఉత్తర్ ప్రదేశ్ ఎన్నికల ప్రచారంలో భాగంగా, సభలు, సమావేశాల్లో సీట్లు ఖాళీగా కనిపించవు.''

''అందమైన ముఖంతో ఓట్లను సాధించలేరు..''

ఒకవేళ అందం నిర్వచనంలోకి ఒదగని మహిళా నాయకురాలు ఉన్నా, ఆమెకు సరైన గౌరవం దక్కుతుందా అంటే అదీ లేదు.

బహుజన్ సమాజ్‌వాది పార్టీ అధినేత్రి మాయావతి గురించి సమాజ్‌వాది నేత ములాయం సింగ్ యాదవ్ మాట్లాడుతూ..

''ఎవరైనా రేప్ చేయాలనుకునేంత అందంగా మాయావతి ఉందా..?'' అన్నారు.

రాజ్యసభ ఎంపీ శరద్ యాదవ్.. రాజస్థాన్ మాజీ ముఖ్యమంత్రి వసుంధరా రాజె గురించి మాట్లాడుతూ, వసుంధర రా... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

జె కాస్త ఒళ్లు చేశారు. ఆమెను విశ్రాంతి తీసుకోనివ్వండి అని కామెంట్ చేశారు.

అన్ని రాజకీయ పార్టీల్లోనూ చాలా మంది మగవాళ్లున్నారు. పురుషుల కంటే మహిళలు బలహీనులు అని వారు భావిస్తారు. వారి వాదనను సమర్థించుకోవడానికి ఎలాంటి లాజిక్‌నైనా మాట్లాడుతారు.

మీకు అవమానం కలిగిన చోట, మీ శరీరం గురించి సిగ్గులేని కామెంట్స్ వినిపించే చోట, మీ శరీరపు కొలతలు, అందం ఆధారంగా మీ పనితీరును కించపరుస్తున్న చోట మీరు ఉండగలరా? పని చేయగలరా?

ఈ మహిళలను చూడండి.. వారు ఎన్నుకున్న మార్గంలో ఎన్నో ఇబ్బందులను ఎదుర్కొంటున్నారు. వారి చర్మం తెల్లగా ఉన్నా లేకున్నా, ఇలాంటి కామెంట్లు, అవమానాలకు వీరి చర్మం మొద్దుబారి ఉంటుంది.

పార్లమెంటులో మహిళల సంఖ్య ఇంకా తక్కువగానే ఉంది. మొదటి లోక్‌సభలో 4% ఉన్న మహిళల సంఖ్య 16వ లోక్‌సభలో 12%కి పెరిగింది.

ఓసారి మన పొరుగు దేశాలను పరిశీలిస్తే, నేపాల్ పార్లమెంటులో మహిళలు 38% ఉన్నారు. ఇక బంగ్లాదేశ్, పాకిస్తాన్‌లో వారి ప్రాతినిధ్యం 20% ఉంది.

కలలు కనడం ఆపండి.. అని మీరు అనేలోపు, మీకు ఓ విషయం చెప్పాలి. ఆఫ్రికా ఖండంలోని రువాండలో మహిళలకు సుముచిత స్థానం కల్పించడంలో మరో అడుగు ముందుకు వేసింది. రువాండ పార్లమెంటులో 63 శాతం మంది మహిళలు ఉన్నారు.

భారత్‌లో మహిళలకు ఓటు హక్కు దశాబ్దాల కిందటే స్వాతంత్ర్యంతో పాటు వచ్చింది. కానీ, రాజకీయాల్లో శక్తిమంతమైన స్థానాలు మాత్రం దక్కలేదు.

రాజకీయ పార్టీలు ఇప్పటికీ పురుషాధిక్యంగానే ఉన్నాయి. అసెంబ్లీకైనా, లోక్ సభకైనా మహిళలకు టిక్కెట్లివ్వడానికి వెనుకాడుతూనే ఉన్నాయి.

2014 లోక్‌సభ ఎన్నికల్లో 7,500 మంది అభ్యర్థులు బరిలో ఉంటే అందులో మహిళలు 8 శాతం మాత్రమే. సుమారు 500 మంది మాత్రమే మహిళలు బరిలో ఉన్నారు.

'అసోసియేషన్ ఆఫ్ డెమొక్రటిక్ రిఫార్మ్స్'(ఏడీఆర్) అధ్యయనం ప్రకారం ఈ 500 మందిలో మూడో వంతు మహిళలు స్వతంత్ర అభ్యర్థులుగా పోటీ చేసినవారే. అంటే రాజకీయ పార్టీలు టిక్కెట్లిచ్చింది ఇంకా తక్కువమందికేనన్నమాట.

ఆమ్ ఆద్మీ పార్టీ 59 మంది మహిళలకు టికెట్లివ్వగా కాంగ్రెస్ 60, బీజేపీ 38 మందికి టికెట్లిచ్చింది.

తృణమూల్ కాంగ్రెస్ పార్టీ పశ్చిమబెంగాల్‌లో మూడో వంతు స్థానాల్లో మహిళలను బరిలో దించి మిగతా అన్ని పార్టీల కంటే అధిక ప్రాధాన్యమిచ్చింది.

గెలుపు శాతంలో అతివలే ముందు

టికెట్లివ్వడంలో పార్టీలు చిన్నచూపు చూస్తున్నా విజయ శాతంలో మాత్రం మహిళలే ముందుంటున్నారు.

2014 లోక్ సభ ఎన్నికల్లో పోటీ చేసిన పురుష అభ్యర్థుల్లో 6 శాతం మందే విజయం...


అందుకు అనుగుణంగా ఈనెల 6వ తేదీన ప్రజాభిప్రాయ సేకరణ చేపట్టాలని నిర్ణయించారు. అయితే, దీనిపై అభ్యంతరం వ్యక్తంచేస్తూ మానవ హక్కుల కార్యకర్త కాకుమాను జయశ్రీ హైకోర్టులో పిటిషన్ వేయగా, న్యాయస్థానం స్టే ఇచ్చింది. స్టేను తొలగించాలన్న యూసీఐఎల్ అభ్యర్థనను తోసిపుచ్చింది. దాంతో, ప్రజాభిప్రాయ సేకరణ నిరవధికంగా వాయిదా పడింది.

అయితే, ఇప్పటికే ఉన్న గనులతో అవస్థలు పడుతున్నామని, కొత్త సమస్యలు తీసుకొచ్చే ప్రయత్నాలను అడ్డుకుంటామని స్థానికులు చెబుతున్నారు. పర్యావరణ నియంత్రణ మండలి షోకాజ్ నోటీసు ఇచ్చి, చర్యలు కూడా తీసుకోకుండా ఎలా విస్తరణ చేస్తున్నారని ప్రశ్నిస్తున్నారు.

ఆందోళన చేస్తున్న స్థానికుల సమస్యలన్నీ పరిష్కరిస్తామని యూసీఐఎల్ చెబుతోంది.

వైఎస్సార్ హయంలో ప్రారంభం

కడప జిల్లాలో వివిధ రకాల ఖనిజ వనరులున్నాయి. అందులో ముగ్గురాయి (బెరైటీస్), సున్నపురాయి (లైం స్టోన్ ), రాతినార (అస్బెస్టోస్), కణికరాయి (క్వార్ట్జ్),  స్టీయైట్, యురేనియం, గ్రానైట్, కడప నాపరాయి (నాప స్లాబ్స్ ) ఉన్నాయి.

దీంతో యూసీఐఎల్ ఆధ్వర్యంలో కడప జిల్లా పులివెందుల నియోజకవర్గంలోని వేముల మండలం తుమ్మలపల్లిలో పరిశ్రమ ఏర్పాటు కోసం వైఎస్ రాజశేఖర్ రెడ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

్డి ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్న సమయంలో ప్రయత్నాలు ప్రారంభమయ్యాయి. ఆయన సొంత నియోజవర్గంలో యురేనియం తవ్వకాలకు అంగీకరించడం పట్ల పలువురు అభ్యంతరం వ్యక్తం చేశారు.

2006లో యురేనియం మైనింగ్ కోసం సన్నాహాలు చేసిన సమయంలో తీవ్రస్థాయిలో వ్యతిరేకత వ్యక్తమైంది. ప్రజాభిప్రాయసేకరణ సందర్భంగా రాళ్లదాడి కూడా జరగడంతో తీవ్ర ఉద్రిక్తతకు దారితీసింది. అయినప్పటికీ చివరకు ప్రభుత్వం పట్టుదలతో పరిశ్రమ ఏర్పాటుకి ముందుకెళ్లింది.

తుమ్మలపల్లి, కేకే కొట్టాల, మబ్బుచింతలపల్లి, రాచకుంటపల్లి, భూమయ్యగారిపల్లె గ్రామాల రైతులు చివరకు తమ భూములు అప్పగించేందుకు సిద్ధం కావడంతో 1,820 ఎకరాల్లో తవ్వకాలను ప్రారంభించారు.  రూ.1,106 కోట్ల వ్యయంతో 2007లో ప్లాంటు నిర్మాణం మొదలైంది. 2013 ఏప్రిల్ 20న అధికారికంగా యురేనియం ఉత్పత్తి ప్రారంభించారు.

‘పొలాలు బీడుగా మారుతున్నాయి’

ఎనిమిదేళ్లుగా తుమ్మలపల్లి యూసీఐఎల్ యూనిట్ నుంచి ఉత్పత్తి జరుగుతోంది.

దాని ప్రభావం సమీప గ్రామాల ప్రజలు, పంటలు, భూగర్భ జలాలపై పడిందని అనేక మంది చెబుతున్నారు. ఆరోగ్య సమస్యలతో సమమతం అవుతున్నామని స్థానికులు వాపోతున్నారు. పంటల దిగుబడి పడిపోయిందని, తాగునీరు కలుషితమై అనేక సమస్యలు వస్తున్నాయని చెబుతున్నారు.

ఇటీవల కొన్ని ప్రాంతాల్లో భూమిలో పగుళ్లు రావడానికి కూడా యురేనియం ప్లాంట్ ప్రధాన కారణమని ఆరోపిస్తున్నారు. తమకు తొలి దశ ప్లాంట్ నిర్మాణంలో భాగంగా ప్రకటించిన నష్టపరిహారానికి అనుగుణంగా ఉద్యోగ హామీలు కూడా నెరవేరలేదని చెబుతున్నారు.

‘‘యూసీఐఎల్ మైనింగ్ ప్రారంభించిన తర్వాత భూగర్భ జలాలు అడుగంటాయి. ఒకప్పుడు 300 అడుగులకే బోర్లు పడేవి. ఇప్పుడు 800 అడుగుల లోతులో తవ్వినా బోర్లు పడటం లేదు. రోజుకి 20 టన్నులు పైబడిన పేలుడు పదార్థాలు ఉపయోగించి మైనింగ్ చేస్తున్నారు. సమీపంలో పలు పొలాల్లో భూమి బీటలు వారింది. నీటి సమస్య ఏర్పడుతుందని వైఎస్సార్ ప్రభుత్వంలోనే గుర్తించారు. అలాంటి పరిస్థితి వస్తే యూసీఐఎల్‌దే బాధ్యత అని నాటి ముఖ్యమంత్రి చెప్పారు. టెయిల్ పాండ్ మూలంగా బోరు నీరు కూడా కలుషితం అయిపోతోంది. పంటల దిగుబడి పడిపోయింది. అనేక మంది పొలాలను బీడులుగా వదిలేశారు’’ అని మాజీ సర్పంచ్ చాపాటి శ్రీనాథ్ రెడ్డి బీబీసీతో చెప్పారు.

‘‘ఆరోగ్య సమస్యలు కూడా వస్తున్నాయి. మహిళలకు గర్భస్రావాలు అవుతున్నాయి. క్యాన్సర్, కంటి జబ్బులు, చర్మ వ్యాధులు కూడా అత్యధికుల్లో ఉన్నాయి. ఇవన్నీ 2006లోనే ప్రభుత్వం దృష్టికి తీసుకొచ్చిన సమస్యలు. అన్నింటినీ...


అందుకు ఆధారంగా తమ సోదాల్లో లభించినట్లు చెప్తున్న ఒక ఈ-మెయిల్ లేఖను కోర్టుకు సమర్పించారు.

సోదాల్లో లభించిన మరొక లేఖలో.. న్యాయవాది సురేంద్ర గాడ్లింగ్ (ప్రస్తుతం పోలీసులు అరెస్ట్ చేశారు), విరసం వ్యవస్థాపక సభ్యుడు వరవరరావుల మద్దతు, మార్గదర్శకత్వాలలో ఛత్తీస్‌గఢ్‌లో మావోయిస్టులు దాడులు చేసినట్లు ఉందని చెప్తున్నారు.

''ఇంకా పెద్ద చర్యలు చేపట్టటం కోసం 'జంగల్ కామ్రేడ్ల'కు ప్రణాళికను అందించే బాధ్యతను, తదుపరి చర్యలు చేపట్టటం కోసం వరవరరావు సమకూర్చిన నిధులను అందించే బాధ్యతను సురేంద్ర గాడ్లింగ్‌కు'' ఇచ్చినట్లు ఆ 'లేఖ'లో ఉంది.

భీమా-కోరెగావ్ హింసకు కారకులని, మావోయిస్టులతో సంబంధాలున్నాయని ఆరోపిస్తూ.. బుధవారం (జూన్ 6) అరెస్ట్ చేసిన ఐదుగురిలో ఒకరైన రోనా విల్సన్ తదితరుల ల్యాప్‌ట్యాప్, ఇతర ఎలక్ట్రానిక్ పరికరాల్లో ఈ ఆ లేఖలు లభించినట్లు పుణె పోలీసులు గురువారం కోర్టుకు చెప్పారు.

ఆ లేఖల కాపీలు అంటూ మీడియాలోనూ, సోషల్ మీడియాలోనూ కొన్ని ప్రచారంలో ఉన్నాయి.

ముఖ్యంగా ''మోదీ హత్యకు మావోయిస్టుల కుట్ర'' అంశం జాతీయ మీడియాలో సంచలనం రేకెత్తించింది. కొన్ని చానళ్లు ఆ ''లేఖల''ను ఉటంకిస్తూ చర్చలూ నిర్వహించాయి.

అయితే.... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

. ఆ లేఖలు, అందులోని అంశాలు అన్నీ పోలీసుల సృష్టేనని విప్లవ రచయితల సంఘం ఆరోపిస్తోంది.

మావోయిస్టులు అటువంటి లేఖలు రాయరన్న విషయం మీడియా సహా చాలా మందికి తెలుసునని వరవరరావు పేర్కొన్నారు.

మరోవైపు, ఈ లేఖలపై పోలీస్ ఇంటెలిజెన్స్ మాజీ అధికారులు, సీనియర్ పాత్రికేయులు కూడా సందేహాలు వ్యక్తం చేస్తున్నారు.

అడవిలోని మావోయిస్టు నాయకులు బయట ఉన్న వారికి అటువంటి రాశారనటం విడ్డూరంగా ఉందని వారు వ్యాఖ్యానిస్తున్నారు.

ఇంతకీ ఈ ‘లేఖలు’ ఎక్కడివి?

ఈ ఏడాది జనవరి 1న మహారాష్ట్రలోని పుణె సమీపంలో గల భీమా-కోరెగావ్‌లో.. ''పీష్వాలపై దళితుల విజయం'' 200వ వార్షికోత్సవ నిర్వహణ సందర్భంగా హింస చెలరేగింది.

ఆ హింసలో ఒక వ్యక్తి చనిపోగా, పోలీసులు సహా పలువురు గాయపడ్డారు.

తొలుత.. ఆ హింసను ప్రేరేపించారన్న ఆరోపణలపై హిందూ సంస్థల ప్రతినిధులు శంభాజీ భిడే, మిలింద్ ఏక్బోటేలపై కేసు నమోదు చేశారు.

వీరిలో మిలింద్ ఏక్బోటేను అరెస్ట్ చేయగా ఆయన బెయిల్ మీద విడుదలయ్యారు. శంభాజీ భిడేను అరెస్ట్ చేయలేదు.

అయితే తాజాగా.. ఆ హింసను ప్రేరేపించారన్న ఆరోపణలపై రిపబ్లికన్ పాంథర్స్ జాతి అంతాచీ చల్వల్ (ఆర్‌పీ) నేత సుధీర్ ధవలే, నాగ్‌పూర్‌కి చెందిన హక్కుల న్యాయవాది సురేంద్ర గాడ్లింగ్, దిల్లీకి చెందిన కార్యకర్త రోనా విల్సన్‌లతో పాటు.. నాగ్‌పూర్ యూనివర్సిటీ ప్రొఫెసర్ సోమా సేన్, పీఎంఆర్‌డీ మాజీ పరిశోధకుడు మహేశ్ రావుత్‌లను ముంబై, నాగ్‌పూర్, దిల్లీలలో పుణె పోలీసులు అరెస్ట్ చేశారు.

వీరందరూ పట్టణాల్లో అగ్ర స్థాయి మావోయిస్టులని ఆరోపించారు.

 ఏప్రిల్ 17వ తేదీన దిల్లీ, ముంబై, నాగ్‌పూర్‌లలో.. రోనా విల్సన్, సురేంద్ర గాడ్లింగ్, సుధీర్ ధవలేలతో పాటు, మావోయిస్టు మద్దతుదారులుగా అనుమానిస్తున్న హర్షాలీ పోద్దార్ తదితర నిందితుల నివాసాల్లో సోదాలు నిర్వహించామని పుణె పోలీసులు చెప్పారు.

ఆ సోదాల్లో కొన్ని ఎలక్ట్రానిక్ స్టోరేజీ పరికరాలు, సీడీలు, కొన్ని ఇతర పత్రాలు స్వాధీనం చేసుకున్నామని.. వాటిని పుణె ఫోరెన్సిక్ లేబొరేటరీకి పంపించి.. వాటి నుంచి మిర్రర్ ఇమేజీలను సేకరించామని పేర్కొన్నారు. ఆ ప్రింటవుట్లను పరిశీలించగా.. రాజీవ్‌గాంధీ హత్య తరహాలో ప్రధానమంత్రి నరేంద్రమోదీని హత్య చేయటానికి నక్సలైట్లు కుట్ర పన్నిన విషయం వెల్లడైందని తెలిపారు.

ఈ సాక్ష్యాల ఆధారంగా పై ఐదుగురిని అరెస్ట్ చేశామన్నారు. వీరిని పుణె సెషన్స్ కోర్టులో హాజరుపరచగా ఈ నెల 14వ తేదీ వరకూ పోలీసు కస్టడీకి అప్పగిస్తూ న్యాయమూర్తి...


అందుకు బలమైన కారణమే ఉందని, ఈ పేర్ల వెనుక గొప్ప చరిత్ర ఉందని స్థానిక ప్రజలు బలంగా నమ్ముతారు.

ఓబమ్మ అనే వీరనారికి గుర్తుగా ఈ పేర్లు పెట్టుకుంటున్నామని చిత్రదుర్గం వాసులు అంటారు. ఆ మహిళ కథ చిత్రదుర్గంలో బాగా ప్రచారంలో ఉంది.

ఇంటరాక్టివ్

                రాయలసీమ-చిత్రదుర్గం ప్రాంతంలో ఓబవ్వను 'వీరనారి'గా ఆరాధిస్తారు.

            ఓబవ్వ దాడి చేసినట్టు స్థానికులు చెప్పే స్థలం (వాస్తవ చిత్రం)

                ఓబవ్వ శత్రువుపై రోకలితో దాడి చేస్తున్న దృశ్యం (ఊహా చిత్రం)

ఎవరా మహిళ? ఏమా కథ?

ఆ వీరనారి కథ 200 ఏళ్ల నాటిదని స్థానికులు చెబుతారు.

వారి కథనం ప్రకారం, రెండు వందల ఏళ్ల క్రితం చిత్రదుర్గను చాళుక్యులు, రాజకూటులు, హోసులు అనంతరం.. మదాకరి నాయకులు పాలించారు.

మదాకరి నాయకుల కోటపై హైదర్ అలీ సైన్యం తరచూ దాడులు చేసేది. అలాంటి దాడులను మదాకరి నాయకుల సైన్యం తిప్పికొడుతూ ఉండేది.

మదాకరి నాయకుల కోటలో ఓ చోట రహస్య గుహ ఒకటి ఉంది. ఆ గుహ దగ్గర ఓరోజు మధ్యాహ్నం ఒక భటుడు కాపలా కాస్తున్నాడు.

మధ్యాహ్నం పూట భోజనం చేయడానికి ఆ భటుడు అక్కడి నుంచి వెళ్లిపోయాడు. అదే సమయంలో అతడి భా... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ర్య నీళ్లు మోస్తూ ఉంది. నీళ్లు మోస్తున్న ఆ మహిళ ఆ ప్రాంతంలో శత్రువులున్నట్టు పసిగట్టింది.

మదాకరి రాయకుల విగ్రహం

ఆమె పేరే ఓబవ్వ!

శత్రువుల అలికిడి పసిగట్టాక ఈ విషయాన్ని భర్తకు చెబుదామని వెళ్లింది ఓబవ్వ. కానీ తన భర్త అప్పుడే భోజనానికి కూర్చున్నాడు.

భోంచేస్తున్న భర్తకు విషయం చెప్పలేక పోయింది. కానీ అక్కడ శత్రువులు ఉన్నారు. ఇది ఉపేక్షించే సమయం కాదు.

వడ్లు దంచే పొడవైన రోకలి ఒకటి ఆమె కంట పడింది. అంతే.. ఆమె ఆ రోకలినందుకుంది. వారిని ఒంటరిగానే ఎదుర్కోవడానికి సిద్ధమైంది. కదన రంగంలో దూకింది. శత్రువులపై రోకలితో విరుచుకుపడింది.

ఓబమ్మ ధాటికి శత్రువులు కొందరు మట్టికరిచారు. ఇంకా కొందరు  మిగిలే ఉన్నారు.

ఇంతలో భోజనం ముగించుకుని ఆ భటుడు అక్కడకు వచ్చాడు. వెంటనే ఆయనా రంగంలోకి దిగి తన భార్యకు తోడుగా పోరాడాడు. చివరికి శత్రువులు హతమయ్యారన్నది ప్రచారంలో ఉన్న కథ.

ఓబవ్వది దళిత (మాల) కులం.

ఆ రోజు.. ఓబమ్మ చూపిన తెగువ హైదర్ అలీ సైనికుల నుంచి చిత్రదుర్గ కోటను కాపాడింది.

కొంత కాలానికి మదాకరి నాయకుడు హైదర్ అలీ చేతిలో ఓడిపోయాడు. కానీ ఓబవ్వ వీర వనితగా చరిత్రలో మిగిలిపోయింది.

నేటికీ ఆమె వీరత్వాన్ని తలుచుకుని స్థానికులు పులకరిస్తారు. ఆమె మీద గౌరవంతోనూ, ఆమె జ్ఞాపకాలతోనూ ముడిపడిన ఆ ప్రాంతాల్లో ఈ పేరు ఎక్కువగా వినిపిస్తుంటుందని కొందరి అభిప్రాయం.

ఆ వీరనారి వంశానికి చెందిన రంగప్ప ఇప్పటికీ ఆ ప్రాంతంలో ఉన్నారు. ఓబవ్వ శత్రువులతో పోరాడిన ఆ గుహ దగ్గరే ఆయన 'ఉరుము' వాయిద్యాన్ని వాయిస్తూ ఉంటారు. పర్యాటకులు ఇచ్చిన డబ్బులు తీసుకుని జీవిస్తున్నారు.

తమది ఓబవ్వ వంశం అంటూ గర్వంగా చెప్పుకుంటారు రంగప్ప.

ఆత్మవిశ్వాసానికి, ధైర్యసాహసాలకు మారు పేరుగా చరిత్రకెక్కిన ఓబవ్వను ప్రజలు గుర్తుంచుకోవాలని భావించి కర్ణాటక ప్రభుత్వం చిత్రదుర్గం కమిషనర్ కార్యాలయం ఎదుట ఆమె విగ్రహం ఏర్పాటు చేసింది.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)