కానీ ఈ హైప్‌ను పక్కనపెడితే, సూపర్ సోల్జర్‌ను తయారుచేయడం అంత అసాద్యమేమీ కాదు. దానిపై ఒక్క చైనా మాత్రమే ఆసక్తి చూపించడం లేదు.

దీన్నే లోతుగా గమనిస్తే, మిగతా దేశాలపై పైచేయి సాధించాలనే కోరికతో, ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఎన్నో దేశాల సైన్యం అత్యాధునిక ఆయుధాల నుంచి మామూలుగా ఉపయోగించేవాటి వరకూ ఎన్నో సాంకేతిక ఆవిష్కరణలు చేశాయి.

మనం 'డక్ట్ టేప్' విషయానికే వస్తే.. ఇలినాయిస్ ఆర్డినెన్స్ ఫ్యాక్టరీలో పనిచేసే ఒక మహిళ ఇచ్చిన సలహాతో దానిని  తయారు చేశారు.

ఆమె పేరు వెస్టా స్డౌట్. ఆమె కొడుకులు రెండో ప్రపంచ యుద్ధం సమయంలో నావికా దళంలో పనిసేవాళ్లు.

యుద్ధంలో పోరాడే సైనికులు తమ మందుగుండు పెట్టెలను మూసి ఉంచడానికి ఒక పలచటి కాగితం టేప్ అతికించడం గురించి వెస్టా ఆందోళన చెందేవారు. దానికి బదులు వాటర్ ప్రూఫ్ గుడ్డతో తయారుచేసే టేప్ బలంగా ఉంటుందని చెప్పారు. కానీ, ఆమెకు తన సూపర్‌వైజర్ల నుంచి ఎలాంటి మద్దతు అందలేదు. దాంతో, ఆమె అధ్యక్షుడు రూజ్‌వెల్డ్‌కు తన టేప్ గురించి లేఖ రాశారు. ఆయన ఆమె ఆలోచనను వాస్తవరూపంలోకి తీసుకురావాలని ఆదేశించారు.

సైన్యంలో అవవసరాలు ఒక బలంగా అతికించే టేప్ తయారీకి కారణమైనప్పుడు, అవి ఇంకా ఏమేం చేయగలవు.... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

అమెరికా టాలోస్ ప్రాజెక్ట్

ఐరన్ మ్యాన్‌ను తయారుచేస్తున్నాం-ఒబామా

2014లో  తన కొత్త లక్ష్యాల గురించి జర్నలిస్టులకు చెప్పిన అప్పటి అమెరికా అధ్యక్షుడు బరాక్ ఒబామా "మేం ఐరన్ మాన్‌ను తయారుచేస్తున్నామని ప్రకటించడానికే నేనిక్కడికి వచ్చాను" అన్నారు.

అక్కడ అందరూ నవ్వారు. కానీ ఆయన దానిని సీరియస్‌గానే చెప్పారు. అమెరికా ఆర్మీ అప్పటికే 'టాక్టికల్ అసాల్ట్ లైటర్ ఆపరేటర్ సూట్'(TALOS) అనే ఒక రక్షణ సూట్ ప్రాజెక్ట్ మీద పని ప్రారంభించింది. ఒక వీడియో గేమ్‌లా ఉన్న దాని ప్రమోషనల్ వీడియోలో అది వేసుకున్న ఒక వ్యక్తి శత్రువులతో పోరాడుతుంటే. బుల్లెట్లు అతడి కవచానికి తగిలి కింద పడుతుంటాయి.

ఐరన్ మ్యాన్ రాలేకపోయాడు. ఐదేళ్ల తర్వాత ఆ ప్రయత్నం ముగిసింది. కానీ ఆ సూట్‌లో వివిధ భాగాలను వేరే ఎక్కడైనా ఉపయోగించవచ్చని దాన్ని తయారు చేసినవారు ఆశించారు.

సైనికుల శక్తి సామర్థ్యాలను మరింత పెంచాలని చూసే మిలటరీలకు ఆశాజనకంగా కనిపిస్తున్న మరో సాంకేతికత 'ఎక్సో స్కెలిటన్స్'.

సైనికుల సామర్థ్యాన్ని మెరుగుపరచడం కొత్త విషయమేం కాదు. పురాతన కాలం నుంచీ ఆయుధాలు, సైనికుల కిట్లు, శిక్షణలో పురోగతి సాధిస్తూ భద్రతా దళాలను బలోపేతం చేస్తూ వస్తున్నారు.

కానీ, ఈరోజు సామర్థ్యం మెరుగుపరచడం అంటే ఒక సైనికుడికి మంచి తుపాకీ అందిస్తే సరిపోదు. అది ఒక సైనికుడిని మార్చినట్టే అవుతుంది.

2017లో రష్యా అధ్యక్షుడు వ్లాదిమిర్ పుతిన్ "మానవాళి త్వరలో అణు బాంబు కంటే భయంకరమైనది సృష్టించవచ్చు" అని హెచ్చరించారు.

"సిద్ధాంతపరంగానే కాకుండా, ప్రాక్టికల్‌గా కూడా మనిషి కొన్ని లక్షణాలతో ఉన్న ఒక మనిషిని సృష్టించగలడని మనం ఊహించవచ్చు. తను ఒక గణిత మేధావి కావచ్చు, తెలివైన సంగీత విద్వాంసుడో, సైనికుడో కావచ్చు. భయం, దయ, బాధ, నొప్పి అనేదే లేకుండా పోరాడవచ్చు" అని గత ఏడాది అమెరికా నేషనల్ ఇంటెలిజెన్స్(డీఎన్ఐ) మాజీ డైరెక్టర్ జాన్ రాట్‌క్లిఫ్ అన్నారు. చైనాపై నిరాధార ఆరోపణలు కూడా చేశారు.

"జీవపరంగా మెరుగైన సామర్థ్యాలతో సైనికులను తయారు చేయడానికి పీపుల్స్ లిబరేషన్ ఆర్మీ సభ్యులపై చైనా పరీక్షలు నిర్వహిస్తోంది. అధికారం కోసం ఆరాటపడే చైనాకు నైతిక హద్దులే లేకుండాపోయాయి" అని ఆయన వాల్‌స్ట్రీట్ జర్నల్‌లో రాశారు.

చైనా ఆ ఆర్టికల్‌లో ఉన్నదంతా అబద్ధం అని కొట్టిపారేసింది.

ఆయన వ్యాఖ్యల గురించి కొత్త డీఎన్ఐ ఎవ్రిల్ హెయిన్స్‌ను అడిగినపుడు ఆమె దాని గురించి వ్యాఖ్యానించరని ఆమె కార్యాలయం చెప్పింది.

మరోవైపు బైడెన్ పాలనలో...


కానీ ఓ సంస్థ మాత్రం ఆడపిల్లలను స్కూళ్లకు పంపే కార్యక్రమాన్ని చేపట్టింది. ఇంతవరకూ ముప్ఫైలక్షల మంది ఆడపిల్లలను స్కూలుకు పంపడంలో సఫలమైంది. 'చదువు' వారి జీవితాలను ఎలా ప్రభావితం చేస్తుందో చేసి చూపించింది ఆ సంస్థ.

ఈ అమ్మాయి పేరు భగవంతి లస్సీ రామ్. రొట్టెలు చేయడంతో ఈమె రోజు మొదలవుతుంది. వేడి వేడి పెనం మీద చేతి వేళ్లు కాలకుండా వేడివేడి పెనం మీద జాగ్రత్తగా రొట్టెలు కాలుస్తుంది.

ఆ తర్వాత కోళ్లకు గింజలు వేయడం, వంట గిన్నెలు కడగడం ఆమె పని.

ఈ పని చేయి.. ఆ పని చేయి.. అంటూ భగవంతి నాన్న ఆమెకు పనులను గుర్తు చేస్తూనే ఉంటాడు.

''భగవంతి మేకలను మేపుకు తీసుకుపోవాలి. ఇప్పటికే ఆలస్యమైంది.. అవి ఎక్కువ సేపు ఆగలేవు'' అంటూ ఆమె చేయాల్సిన పనులను మనకూ గుర్తు చేస్తాడు ఆ తండ్రి.

ఆ తర్వాత ఆమె స్కూలుకు పోవడానికి సిద్ధమవుతుంది. జడ వేసుకుని, ఒంటిపై ఛున్నీ సర్దుకుని భుజానికి బ్యాగు తగిలించుకుంటుంది. 4 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్న స్కూలుకు మెల్లగా అడుగులు వేస్తుంది.

''బడికి పోవాలంటే 4 కిలోమీటర్లు నడవాలి. ఊరికి దూరం. అందుకే మా ఊళ్లో చాలా మంది ఆడపిల్లలు బడికి వెళ్లరు. స్కూలు మా ఊళ్లోనే ఉంటే చాలా మంది ఆడపిల్లలు చదువుకుంటారు.'' అ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ంటూ చెప్పుకొచ్చింది భగవంతి -

''స్కూలుకు పోవాలంటే మేం హైవేను దాటాలి. చాలా మంది డ్రైవర్లు మద్యం తాగి తిరుగుతుంటారు. అందుకే అమ్మాయిలు స్కూలుకు పోవాలంటే భయపడతారు.''

బడి మానేస్తున్న ఆడపిల్లలు

'ఎడ్యుకేట్ గర్ల్స్' సంస్థ సభ్యులు అన్ని గ్రామాలూ తిరుగుతూ బడి మానేసిన ఆడపిల్లలను గుర్తిస్తారు. వారి తల్లిదండ్రులతో మాట్లాడి, ఆడపిల్లలకు చదువు ఎంత ముఖ్యమో వివరిస్తారు. మళ్లీ బడికి పంపేలా వారిని సిద్ధం చేస్తారు.

ఈ స్వచ్ఛంద కార్యకర్తలు పలు స్కూళ్లతో కలిసి పని చేస్తారు. స్కూళ్లల్లో మరుగుదొడ్లు ఉండేలా చూస్తారు. పిల్లలకు ఇంగ్లీషు, గణితం, హింది కూడా నేర్పుతారు.

కొన్ని లక్షల మంది పిల్లలకు ఈ సంస్థ కార్యకర్తలు సహాయం చేశారు. 1,50,000 మంది ఆడపిల్లలు స్కూళ్లకు పోవడానికి కారణమయ్యారు.

'ఎడ్యుకేట్ గర్ల్స్' సభ్యురాలు మీనా భాటి మమ్మల్ని ఓ ఇంటికి తీసుకు వెళ్లారు. ఆ ఇంట్లో నలుగురు ఆడపిల్లలకు చిన్న వయస్సులోనే పెళ్లిళ్లు చేశారు. ఐదో అమ్మాయిని కూడా పెళ్లి చేయాలని స్కూలు మాన్పించారు. ఈ అమ్మాయి వయసు 14.

చిన్నారి పెళ్లికూతుళ్లు

ముఖ్యంగా బాల్య వివాహాలు ఆడపిల్లలను చదువుకు దూరం చేస్తున్నాయి.

''రాజస్థాన్‌లో 50-60 శాతం మంది అమ్మాయిలకు 18 ఏళ్ల లోపే పెళ్లిళ్లు చేసేస్తున్నారు. ఇక ఆడపిల్లల విషయంలో 10-15 శాతం మందికి 10 సంవత్సరాల్లోపు పెళ్లి చేస్తున్నారు.'' అని చెబుతోంది సఫీనా.

యునిసెఫ్ గణాంకాల ప్రకారం ఇతర దేశాలకంటే భారతదేశంలోనే బాల్యవివాహాలు ఎక్కువ. దేశంలో జీవిస్తోన్న మహిళల్లో దాదాపు సగం మందికి 18 సంవత్సరాల్లోపే పెళ్లయ్యింది.

నీలమ్ వైష్ణవ్‌కు 14 ఏళ్లకే ఆమె తన బావతో పెళ్లయ్యింది. పెళ్లయ్యాక కూడా చదువు కొనసాగించే ఒప్పందం మేరకు మెట్టినింట్లో అడుగు పెట్టింది. కానీ అత్తమామలు, భర్త తమ మాటకు కట్టుబడలేదు. ఈమెను స్కూలుకు పంపలేదు. దీంతో ఆమె తన భర్తతో విడిపోవాలని అనుకుంది.

''నా భర్తతో విడిపోవాలని నిర్ణయించుకున్నాక చాలా కష్టాలు పడ్డాను. మా ఊళ్లో అందరూ నన్ను ఎగతాళి చేశారు. నానామాటలన్నారు. ఇప్పటికీ అంటున్నారనుకోండీ.. మా అత్తమామలు నా గుణం మంచిది కాదన్నారు. నేను సిగ్గులేనిదాన్నని అన్నారు.''

మా ఇతర కథనాలు

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లోనూ సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


కానీ కాంగ్రెస్ కంచుకోటగా అభివర్ణించే అమేథీలో బీజేపీ అధ్యక్షుడు అమిత్ షా పర్యటించడాన్ని ఏ విధంగా అర్థం చేసుకోవాలి? అమిత్ షాకు అక్కడ ఏం పని? ప్రస్తుతం దీనిపై సోషల్ మీడియాలో జోరుగా చర్చ జరుగుతోంది.

పైకి మాత్రం ఆయన ఉత్తరప్రదేశ్ ముఖ్యమంత్రి యోగి ఆదిత్యనాథ్‌తో కలిసి అమేథీలో పలు అభివృద్ధి కార్యక్రమాలకు శంకుస్థాపన చేయడానికి వెళ్లారని మాత్రమే చెబుతున్నారు.

కానీ ఆయన ప్రసంగాన్ని గమనిస్తే అది పూర్తిగా రాజకీయపరమైందనే అనిపిస్తోంది. అమేథీ అభివృద్ధిని రాహుల్ పట్టించుకోవడం లేదంటూ ఆయన పలు ఆరోపణలు చేశారు.

రాహుల్ గాంధీ 2014లో అమేథీ నుంచి మూడోసారి పార్లమెంటుకు ఎన్నికయ్యారు. కానీ ఆయన అమేథీ అభివృద్ధిపై ఏ మాత్రం శ్రద్ధ పెట్టలేదని షా అన్నారు. యువరాజు (షా‌హ్‌జాదే) గుజరాత్‌కు బదులు అమేథీలో పర్యటించాల్సిందని అంటూ వ్యంగ్యాస్త్రం వదిలారు.

బీజేపీ నాయకులు రాహుల్ గాంధీని విమర్శించే ఏ అవకాశాన్నీ వదులుకోరు. మరోవైపు 2014 ఎన్నికల్లో ఘోర పరాజయం తర్వాత కాంగ్రెస్ ఉపాధ్యక్షుడు రాహుల్ ఈ మధ్యే కాస్త గొంతు సవరించుకుంటున్నట్టు కనిపిస్తోంది.

కాంగ్రెస్ చేతికి ‘జయ్’ అస్త్రం

అమిత్ షా కుమారుడు జయ్ షా ఆస్తుల వ్యవహారానికి సంబంధిం... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

చి రాహుల్ గాంధీ దూకుడుగా మాట్లాడుతున్న తీరు రాజకీయ వర్గాల్లో చర్చకు దారితీసింది.

కోల్పోయిన ఆత్మవిశ్వాసాన్ని ఆయన తిరిగి పొందుతున్నట్టు కనిపిస్తోంది.

జయ్ షా వ్యవహారంపై మీడియాలో వార్తలు వెలువడ్డ నేపథ్యంలో రాహుల్ గాంధీ నేరుగా ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీని సవాల్ చేస్తూ, "మోదీ జీ, జయ్ 'షాహ్‌జాదా' మెక్కేశారు. మీరు కాపలాదారుగా ఉన్నారా లేక భాగస్వామిగానా? ఏదో ఒకటి చెప్పండి" అని ట్వీట్ చేశారు.

ప్రధానమంత్రి ప్రారంభించిన 'బేటీ బచావో' కార్యక్రమాన్ని దృష్టిలో పెట్టుకొని, ఇప్పుడు 'బేటీ బచావో' కాస్తా 'బేటా బచావో'గా మారిపోయిందంటూ ఆయనను ఎద్దేవా చేశారు.

రాహుల్ గాంధీ నేరుగా ప్రధానమంత్రిని లక్ష్యంగా చేసుకొని ట్వీట్ల రూపంలో వ్యంగ్యాస్త్రాలు సంధిస్తున్నారు. అయితే ఇప్పటి వరకైతే ఆయన వ్యాఖ్యలపై మోదీ ఏమీ స్పందించలేదు.

అయితే చాలా మంది విశ్లేషకుల అభిప్రాయం ప్రకారం రాహుల్‌పై అమిత్ షా చేసిన వ్యాఖ్యలలో ఏమంత దూకుడు లేదు. గత సాధారణ ఎన్నికల తర్వాత మొదటిసారి బీజేపీ ఆత్మరక్షణలో ఉన్నట్టుగా కనిపిస్తోంది.

కాంగ్రెస్ దూకుడు

అయితే ఇక్కడ అమిత్ షా, రాహుల్ గాంధీలిద్దరినీ నేనీ ప్రశ్నలు అడగాలనుకుంటున్నా. అమిత్ గారూ, అమేథీలో రాహుల్ గాంధీపై విమర్శలు చేసినంత మాత్రాన ఆయన కోట పునాదులు ఏమైనా కదలిపోతాయా?

రాహుల్ గారూ, ప్రభుత్వాన్ని ఎదుర్కోవడానికి గత మూడు, నాలుగేళ్లలో అనేక సార్లు అవకాశాలొచ్చినా మీరు వాటిని పోగొట్టుకున్నారు. ఈసారి కూడా మీ గురి తప్పదని గ్యారంటీ ఏమిటి?

అయితే జయ్ షా వ్యవహారంపై కాంగ్రెస్ వ్యూహం దూకుడుగా కనిపిస్తోంది. ఓవైపు రాహుల్ గాంధీ నేరుగా ప్రధానిని లక్ష్యంగా చేసుకొని దాడికి దిగగా, మరోవైపు పార్టీ సీనియర్ నేత కపిల్ సిబల్ ఈ వ్యవహారంలో పలు సూటి ప్రశ్నలు లేవనెత్తి బీజేపీని ఇరుకున పెట్టారు.

కాగా, మరో కాంగ్రెస్ సీనియర్ నేత ఆనంద్ శర్మ జయ్ షా వ్యవహారంపై న్యాయవిచారణ జరిపించాలని ప్రధానిని డిమాండ్ చేశారు. ప్రధాని ఈ అంశంపై మౌనం వీడాలనీ, విచారణ కమిషన్ ఏర్పాటుకు ఆదేశించాలనీ ఆయన కోరారు.

మొత్తానికి ప్రభుత్వాన్ని కాంగ్రెస్ బ్యాక్ ఫుట్ పైకి నెట్టిందనేది నిజమే కానీ 2019 సాధారణ ఎన్నికల నాటి వరకు ఈ ఒత్తిడిని ఇలాగే కొనసాగించడం అంత సులువు కాదు.

గత ఎన్నికల్లో దారుణ ఓటమిని ఎదుర్కొన్న కాంగ్రెస్ పరిస్థితి మరీ నిరాశాజనకంగా తయారైంది. అయితే ఈ పరిస్థితి నుంచి బైట పడడానికి రాజకీయంగా దానికి చాలా అవకాశాలొచ్చాయి.

నోట్ల రద్దు సమయంలో కాంగ్రెస్‌కు మంచి అవకాశం వచ్చిందన్నది...


కానీ కాసేపటికి ‘ట్రూత్ ఆర్ డేర్’ ఆట మొదలైంది. అందరి కంగారు మాయమైంది. ఎలాంటి భేషజాలు లేకుండా ఇంటర్నెట్ బ్రౌజింగ్ హిస్టరీ నుంచి తమ వ్యక్తిగత జీవితానికి సంబంధించిన ఆసక్తికర విషయాల వరకూ అన్నీ పంచుకున్నారు.

ఆ తరవాత మ్యూజిక్ మొదలైంది. అందరూ చక్రాల కుర్చీల్లో డ్యాన్స్ ఫ్లోర్‌పైకి వెళ్లారు.

చక్రాల కుర్చీ ఏంటని అనుకుంటున్నారా? అక్కడున్న వాళ్లలో ఎక్కువమంది ఏదో ఒక రకమైన వైకల్యంతో బాధపడుతున్నవాళ్లే. అలాంటి వాళ్ల కోసం ‘ఇంక్లవ్’ అనే సంస్థ ఆ ఈవెంట్‌ను ఏర్పాటు చేసింది.

‘‘గతంలో నేనోసారి కోల్‌కతాలో పబ్‌కు వెళ్లేందుకు ప్రయత్నించా. కానీ నా వీల్ చెయిర్ వల్ల ఇతర అతిథులకు అసౌకర్యంగా ఉంటుందని నన్ను లోపలికి అనుమతించలేదు. కానీ ఇక్కడ ఆ సమస్య లేదు. ఇప్పటికే ‘ఇంక్లవ్’ ఏర్పాటు చేసిన 7-8 ఈవెంట్లకు నేను హాజరయ్యా’’ అని అక్కడికి వచ్చిన మనీష్ రాజ్ చెప్పారు.

వికలాంగుల కోసం ‘ఇంక్లవ్’ పేరుతో ఆ సంస్థ ఓ కొత్త డేటింగ్ యాప్‌ను తీసుకొచ్చింది. పెళ్లిళ్లకు వైకల్యం అడ్డుకాకూడదనే ఉద్దేశంతో ఈ యాప్‌ను రూపొందించారు.

భారత్‌లో వికలాంగులకు సౌకర్యాలు తక్కువనే భావన ఉంది. రోడ్లమీద, ఇతర బహిరంగ ప్రదేశాల్లో వాళ్ల కోసం ప్రత్యేక ఏర్పాట... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

్లు ఎక్కువగా కనిపించవు. తమ వల్ల ఇతరులకు ఇబ్బంది అవుతుందేమోనని తల్లిదండ్రులు వికలాంగులైన పిల్లలను కూడా ఎక్కువగా బయటకు తీసుకొని రారు. ఇక వారి పెళ్లిళ్ల విషయంలో అయితే చాలా సమస్యలే ఎదురవుతాయి.

అలాంటి వాళ్ల కోసం ఏదైనా చేయాలనే ఉద్దేశంతోనే శంకర్, కల్యాణిలు ‘ఇంక్లవ్’ పేరుతో మ్యాచ్ మేకింగ్ యాప్‌ను తయారు చేశారు. మొదట ‘వాంటెడ్ అంబ్రెల్లా’ పేరుతో వికలాంగుల కోసం ఓ మ్యాట్రిమోనీ సంస్థను నెలకొల్పి, తరవాత వెబ్‌సైట్ ఆపైన యాప్‌ను అభివృద్ధి చేశారు.

‘దేశంలో ఉన్న దాదాపు 8 కోట్ల మంది వికలాంగులను కనెక్ట్ చేయాలంటే టెక్నాలజీతోనే సాధ్యమని మాకు అనిపించింది. అందుకే ఈ యాప్‌ను రూపొందించాం’ అంటారు శంకర్. కానీ దానికి సరిపడా సాంకేతికత గానీ, డబ్బుగానీ వాళ్ల దగ్గర లేవు. అందుకే క్రౌడ్ ఫండింగ్ క్యాంపైన్ నిర్వహించి, దాని సాయంతో రూ.6.15లక్షలు సేకరించారు.

ఆ తరవాత చాలామంది వికలాంగులతో మాట్లాడి వాళ్ల అవసరాలేంటో తెలుసుకొని, దానికి అనుగుణంగా యాప్ రూపొందించాలని నిర్ణయించారు. 2016లో ధృవీకరించుకున్న 100మంది వికలాంగుల ప్రొఫైల్‌తో ‘ఇంక్లవ్’ యాప్ మొదలైంది. తరవాత క్రమంగా విస్తరించడం మొదలుపెట్టింది.

తమ యాప్ ద్వారా వ్యక్తులు చాటింగ్ చేస్తున్నారు కానీ ఆ బంధం ముఖాముఖి పరిచయంగా మారట్లేదని శంకర్‌కు అనిపించింది. దాంతో ‘ఇంక్లవ్’ ద్వారా పరిచయమైనవాళ్లు నేరుగా కలుసుకోవడానికి కూడా వేదిక కల్పించాలని ఆయన నిర్ణయించుకున్నారు. మొదట గురుగ్రామ్‌లో ఓ కెఫేలో ఐదుగురు వ్యక్తులతో తమ మొదటి సమావేశాన్ని ఏర్పాటు చేశారు.

ఆ తరవాత ముంబయి, బెంగళూరు, కోల్‌కతా,  జైపూర్ లాంటి నగరాల్లో 50కిపైగా ఈవెంట్లను నిర్వహించి వికలాంగులను ఒక వేదికపైకి తీసుకొచ్చారు.

ఈ ఈవెంట్ల వల్ల కొన్ని సంస్థలు కూడా వికలాంగుల ప్రాధాన్యాన్ని గుర్తించడం మొదలుపెట్టాయి. ‘కిట్టీ సూ’ నైట్ క్లబ్‌నే తీసుకుంటే, దాని యజమానులు దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న తమ బ్రాంచీల్లో చక్రాల కుర్చీలు ప్రవేశించడానికి అనుగుణంగా మార్పులు చేశారు. వికలాంగులతో సున్నితంగా ఎలా వ్యవహరించాలనే అంశంపైన సిబ్బందికి శిక్షణనూ ఇప్పించారు.

వికలాంగులు ఎవరిని పెళ్లి చేసుకోవాలనుకుంటున్నారో తెలుసా? ఎవరైతే తమను జీవితాంతం కాపాడతారని వారు భావిస్తున్నారో ఊహించగలరా?

‘ఇంక్లవ్’ తమ జీవితంలో అనేక మార్పులు తీసుకొచ్చిందని ఆ యాప్‌ను ఉపయోగించే చాలా మంది చెబుతున్నారు. ఇంక్లవ్ ఈవెంట్ల వల్ల తన ఆత్మవిశ్వాసం పెరిగిందని కృతికా బాలీ అనే యువతి అంటున్నారు.

‘ఈవెంట్లు బానే ఉన్నాయి కానీ,...


కానీ కొన్ని దేశాల్లో ఈ భాషకు మంచి ఆదరణ కనిపిస్తోంది. ఉదాహరణకు బ్రిటన్‌ను తీసుకుంటే, అక్కడ కొందరు తల్లిదండ్రులు సంస్కృతాన్ని తమ పిల్లలకు నేర్పిస్తున్నారు. వీరిలో భారతీయ మూలాలున్నవారితోపాటు విదేశీయులు కూడా సంస్కృతాన్ని తమ పిల్లలకు నేర్పించడానికి ఆసక్తి చూపుతున్నారు.

ఈ ప్రాచీన భాషకు గత వైభవాన్ని తీసుకొచ్చేందుకు, బ్రిటన్ వ్యాప్తంగా పర్యటిస్తున్నారు ప్రముఖ సంస్కృత పండితుడు స్వామి రామకృష్ణానంద.

‘‘భారత దేశం జ్ఞానానికి పుట్టినిల్లు. మనకున్నదంతా సంప్రదాయకమైన జ్ఞానమే. అన్ని రకాల శాస్త్రాలు, గ్రంథాలు సంస్కృతంలోనే ఉన్నాయి’’ అన్నారు స్వామి రామకృష్ణానంద.

బ్రిటన్‌లోని చాలా మంది తల్లిదండ్రులు కూడా తొలిసారి ఈ భాషను నేర్చుకుంటున్నారు.

లండన్‌లో సంస్కృత పాఠాలు

‘‘నా పేరు జెస్సికా. నా కొడుకు పేరు ధ్యాన్. సంస్కృతం చాలా బాగుంది. ఆ పదాలను వింటూ మళ్లీ వాటిని వల్లెవేయడం పిల్లలకు కూడా బాగున్నట్లుంది. పదాలు, పాటలు వినడాన్ని పిల్లలు కూడా ఇష్టపడుతున్నారనుకుంటా’’ అని స్వామి రామకృష్ణానంద సంస్కృత తరగతులకు హాజరైన జెస్సికా చెప్పారు.

హిందూ మతంలోని పవిత్ర గ్రంథాలన్నీ సంస్కృతంలోనే ఉన్నాయి.

అయితే నేడు ఒక్క శాతం భారత... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ీయులు మాత్రమే ఈ భాషను మాట్లాడుతున్నారు.

సంస్కృతం నేర్చుకోవడంపై అపోహ

‘‘ప్రజలు సంస్కృతం నేర్చుకోవడంలో ఇబ్బంది పడుతున్నారు. ఇది చాలా కష్టమైన భాషని వారు భావిస్తుంటారు. అందువల్ల ఈ అపోహను తొలగించి, సులభంగా నేర్చుకునేలా, ఆసక్తి పెరిగేలా తీర్చిదిద్దుతున్నాం. ఆటలు, పాటలు ద్వారా సులభంగా నేర్పొచ్చనే ఉద్దేశంతో ఈ మార్గం ఎంచుకున్నాం’’ అని స్వామి రామకృష్ణానంద తెలిపారు.

‘‘మా భారతీయ సాంస్కృతిక సంపదను పొందే మార్గమే సంస్కృతం. మా సంప్రదాయాలు, సాహిత్యం, ఆయుర్వేదం, విజ్ఞానం వంటి సకల సమాచారం సంస్కృత గ్రంథాల్లోనే ఉంది. ఆ వారసత్వాన్ని మేం పోగొట్టుకోవాలని అనుకోవడం లేదు’’ అని జెస్సికా అన్నారు.

సంస్కృతాన్ని ప్రొత్సహించేందుకు భారత ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ కూడా సిద్ధంగా ఉన్నారు.

బ్రిటన్‌లోని కొత్త తరం సంస్కృతాన్ని నేర్చుకునేందుకు తన పాఠాలు తోడ్పడతాయని స్వామి రామకృష్ణానంద భావిస్తున్నారు.

ఇవి కూడా చదవండి

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


కానీ జనసేన కార్యాలయం దగ్గర పూర్తి భిన్నమైన వాతావరణం ఉంది. ఓటమి తర్వాత పవన్ కళ్యాణ్ కూడా విలేకర్ల సమావేశం నిర్వహించారు. కానీ ఇక్కడ పరిస్థితి తెలుగుదేశం కంటే భిన్నం.

పార్టీ ఘోర పరాజయం తర్వాత కూడా విజయవాడలోని ఆ పార్టీ కార్యాలయం ముందు వందలాది మంది అభిమానులు గుమిగూడి ఉన్నారు. గంభీరంగా ఉన్నారు. విలేకర్ల సమావేశం కోసం తెరచిన హాల్ అభిమానులతో నిండిపోయింది.

హాలు తలుపులు మూసేయడంతో మెట్లపైనా, రోడ్డుపైనా జనం నిలబడి ఉన్నారు. ఈలోపు పార్టీ కార్యాలయం నుంచి సమాచారం వచ్చింది. ప్రెస్ మీట్ స్థలం మార్చారు. పైన మరో హాల్లో ఏర్పాటు చేశారు. ఈ హాలు నుంచి ఆ హాలుకు మీడియాను పంపే ఏర్పాట్లు కూడా సక్రమంగా లేవు. ఆ సమావేశంలో పవన్ రెండున్నర నిమిషాలు మాట్లాడేసి వెళ్లిపోయారు.

అక్కడ సమావేశం నిర్వహణ, ఏర్పాట్ల విషయంలో ఎంతో కన్ఫ్యూజన్, ఆలస్యం ఉన్నాయి. ఆ సమావేశం ముగిసి పవన్ కళ్యాణ్ బయటకు రాగానే, అప్పటి వరకూ మౌనంగా ఉన్న వారంతా గోలగోల చేశారు.

పవన్‌ను చూసి కేకలు వేస్తూ కారు వెంట పరుగులు తీశారు. ఈ ఒక్క దృశ్యం జనసేన పరిస్థితిని చెబుతోంది. పవన్ కల్యాణ్ ఓడినా అభిమానుల్లో తగ్గని క్రేజ్ ఒక పక్కన, అంత క్రేజునీ సరిగా ఉపయోగించుకోలేన... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ి దీనమైన పార్టీ వ్యవస్థ మరోవైపు.

జనసేన ప్రభావం ఎలా ఉంటుదన్న ప్రశ్నకు సమాధానం ఆరు నెలలుగా మారిపోతూ వచ్చింది. కానీ ఈ ఫలితాలను మాత్రం ఎవరూ ఊహించలేదు. ఒక చోట నుంచైనా పవన్ కళ్యాణ్ అసెంబ్లీలో అడుగు పెడతారని భావించారు అభిమానులు. కానీ ఫలితాలు అంతకంటే ఘోరంగా వచ్చాయి. కారణాలు ఎన్నో ఉన్నాయి.

వ్యవస్థ

ప్రతి పార్టీకి ఒక వ్యవస్థ ఉంటుంది. అధినేత ఆదేశాలు అమలు చేసే ఆ వ్యవస్థ ఎంత పటిష్టంగా ఉంటే పార్టీ అంత బలంగా ఉన్నట్టు. కానీ పవన్ కళ్యాణ్ తన పార్టీ వ్యవస్థను ఏమాత్రం శ్రద్ధగా నిర్మించలేకపోయారు.

అందుకు ఆయనకు తగిన సమయం లేదు అనే ప్రశ్నే ఉత్పన్నం కాదు. 2014 ఎన్నికల తర్వాత నుంచి లెక్కేసుకున్నా ఐదేళ్ల సమయం ఏ పార్టీ నిర్మాణానికైనా సరిపోతుంది. రాష్ట్ర, జిల్లా కమిటీలు, నియోజకవర్గ ఇన్‌చార్జ్‌ల నుంచి వార్డు మెంబర్ల వరకూ కమిటీలు.. ఇలా ఏదీ పక్కాగా చేయలేకపోయారు.

అభిమానులు

పవన్ కళ్యాణ్‌కున్న అభిమానులను అవసరమైనట్టు మలచుకుని సమర్థవంతంగా ఉపయోగించుకోవడంలో విఫలం అయింది జనసేన. అభిమానులు కార్యకర్తలుగా మారడం అంత తేలిక కాదు.

మామూలుగా ఏ పార్టీకీ ఉండని ఈ అదనపు బలాన్ని జనసేన.. వాడుకోలేకపోయింది. ఆ మేరకు వారికి సమగ్ర శిక్షణ ఇవ్వలేకపోయింది. ఎక్కడికక్కడ స్థానికంగా తమకు తోచిన రీతిలో అభిమానులు పార్టీ కోసం కష్టపడ్డారు. అంతకుమించి పక్కా ప్రయత్నం జరగలేదు.

నాయకులు

నియోజకవర్గ స్థాయిలోనో, జిల్లా స్థాయిలోనో జనానికి తెలిసిన ముఖం, కార్యకర్తలు లేదా అభిమానులకు అందుబాటులో ఉండగలిగే నాయకత్వం ఒకటి ప్రతీ పార్టీకి ఉండాలి. వారు ప్రధాన నాయకత్వానికి వారధిలా పనిచేస్తారు.

ఎక్కువ మంది కొత్త వాళ్లే కావడంతో జనసేనకు అటువంటి నాయకత్వం చాలా చోట్ల లేదు. రావెల కిషోర్ బాబు, నాదెండ్ల మనోహర్ తప్ప ఇక ప్రముఖులెవరూ ఆ పార్టీలో లేరు.

స్పష్టమైన వైఖరి

చాలా రాజకీయ విషయాల్లో జనసేన స్పష్టమైన వైఖరి చూపలేదు. చంద్రబాబుతో బంధం తెగక ముందు, చంద్రబాబు ప్రభుత్వంపై ఒత్తిడి తెచ్చి చేయించిన పనులు ఏమీ లేవు.

చంద్రబాబుతో బంధం తెగిపోయిన తర్వాత ఆయన చేసిన తప్పులను బలంగా ఎత్తిచూపలేదు. గుంటూరు బహిరంగ సభలో లోకేశ్ అవినీతిపై ఆరోపణలు.. అవి కూడా వాళ్ళూ వీళ్లూ అంటున్నారు అనడం, పవన్ ఒక కీలక రాజకీయ విషయాన్ని ఎంత తేలిగ్గా హ్యాండిల్ చేశారు అన్నదానికి చిన్న ఉదాహరణ.

ఇక శ్రీకాకుళం జిల్లా ఉద్దానం పోరాటం మాత్రమే చెప్పుకోవడానికి ఉంది. రాజధాని రైతుల గురించి చేసిన ఆందోళన ఆ స్థాయిలో కొనసాగలేదు.

కోటరీ

పవన్ కల్యాణ్...


కానీ తర్వాత వారంలోపే బీసీసీఐకి పంపిన ఈమెయిళ్లు లీకవడంతో కోచ్ రమేష్ పొవార్, ఆ మ్యాచ్‌లో ఆడని సీనియర్ ప్లేయర్ మిథాలీ రాజ్ మధ్య వివాదం రాజుకుంది.

ఇంగ్లండ్‌తో 8 వికెట్ల ఓటమిపై వివరణ ఇవ్వాలని బీసీసీఐ పెద్దలు మహిళా జట్టును, మేనేజ్‌మెంటును కోరారు. కానీ వారి నుంచి వచ్చిన సమాధానాలు అందరినీ ఆశ్చర్యపరిచాయి.

మిథాలీ రాజ్ జట్టు తన సొంత రికార్డుల కోసం ఆడుతోందంటూ రమేష్ పొవార్ బీసీసీఐకి 10 పేజీల లేఖ రాశారు.

ఇటు మిథాలీ కూడా కోచ్ తనతో మాట్లాడ్డానికి నిరాకరించారని, తుది జట్టుకు దూరం చేశాడని ఆరోపించారు.

ఇదంతా ఎప్పుడు, ఎక్కడ, ఎలా మొదలైంది?

వరసగా రెండు మ్యాచ్‌ల్లో ప్లేయర్ ఆఫ్ ద గేమ్-మిథాలీ రాజ్

నవంబర్ 9 ఇండియా-న్యూజీలాండ్

ఐసీసీ మహిళా వరల్డ్ టీ20 టోర్నీని భారత్ ఘనంగా ప్రారంభించిది. టీమిండియా ఈ టోర్నీలోనే అత్యధిక పరుగులు(194/5) చేసింది.

ఈ మ్యాచ్‌లో కెప్టెన్ హర్మన్ ప్రీత్ కౌర్ సెంచరీ చేసింది. కానీ మిథాలీ రాజ్‌కు బ్యాటింగ్ చేసే అవకాశం రాలేదు. ఓపెనింగ్‌కు బదులు ఆమెను 8వ స్థానంలోకి కిందికి నెట్టేశారు.

"టోర్నీకి ముందు జరిగిన ప్రాక్టీస్ మ్యాచుల్లో మిథాలీకి త్వరగా స్కోరు చేసే ఉద్దేశం లేకపోవడంతో నేనే ఆ నిర్ణ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

యం తీసుకున్నా" అని కోచ్ రమేశ్ పొవార్ ఈమెయిల్ రివ్యూలో చెప్పారు.

మిథాలీ స్థానంలో పొవార్ తాన్యా భాటియాను ఆడించారు. ఆమె బ్యాటింగ్ చేసిన ప్రతిసారీ పరుగులు సాధిస్తుందని, వ్యక్తిగత రికార్డుల కోసం కాకుండా, జట్టు ప్రయోజనాలు, వ్యూహాల కోసమే ఆడుతుందని చెప్పారు.

దీనికి జవాబుగా "ఎలాంటి ఎదురు ప్రశ్నలు వేయకుండానే, చాలా రోజులుగా ఆడని మిడిల్ ఆర్డర్లో కూడా దిగడానికి నేను అంగీకరించానని" మిథాలీ చెప్పారు.

"నేను జట్టు ప్రయోజనాల కోసమే దానికి ఒప్పుకున్నాను. నాకు అన్నిటికంటే ముందు జట్టు ముఖ్యం" అని మిథాలీ తన లేఖలో రాశారు.

న్యూజీలాండ్ మ్యాచ్‌కు ముందు జట్టుతో కోచ్ రమేశ్ పొవార్

నవంబర్ 10 - మిథాలీ బ్లాక్ మెయిల్?

తొలి మ్యాచ్‌లోనే ఘన విజయం సాధించిన భారత్ తర్వాత దాయాది పాకిస్తాన్‌తో మ్యాచ్‌కు సిద్ధమైంది. ఈ మ్యాచ్‌లో విజయం టోర్నీలో జట్టుకు చాలా బలం అవుతుంది.

ఈ మ్యాచ్ ముందు "తనను ఓపెనర్ గా ఆడించాలని, లేదంటే క్రికెట్ నుంచే తప్పుకుంటానని మిథాలీ బెదిరించిందని" రమేశ్ పొవార్ చెప్పారు.

"తన బ్యాటింగ్ ఆర్డర్ మార్చడంపై మిథాలీ అప్ సెట్ అయ్యారు. బ్యాగ్ సర్దుకుని ఉదయం రిటైర్మెంట్ ప్రకటించి వెళ్లిపోవాలని అనుకున్నారు. ఆమె చెప్పింది విని షాకయ్యాను" అని పొవార్ తన లేఖలో తెలిపారు.

దీనికి బదులుగా మిథాలీ "టోర్నమెంటు ప్రారంభం నుంచి కోచ్ పొవార్ నేనంటేనే చాలా పక్షపాతం, వివక్ష చూపేవారు. జట్టు సమావేశాల్లోకూడా నన్ను పట్టించుకునేవారు కాదు. ఆయన వరకూ నేను జట్టులో లేను. నేను ఆ చుట్టుపక్కల ఎక్కడైనా ఉంటే ఆయన వెంటనే అక్కడినుంచి వెళ్లిపోయేవారు" అన్నారు.

ఇంగ్లండ్‌తో ఒక వార్మప్ మ్యాచ్‌లో మిథాలీ రాజ్

నవంబర్ 11  భారత్-పాకిస్తాన్

ఆటకు ముందు ఎన్ని జరిగినా పాకిస్తాన్ మ్యాచ్ కోసం జట్టును ప్రకటించినప్పుడు మిథాలీ రాజ్‌ను ఓపెనర్‌గా దించారు.

"ఆమె డిమాండ్లను ఒప్పుకోవడం వల్లే అలా చేశాం. ఓపెనింగ్ ఇవ్వకబోతే ఇంటికి వెళ్లిపోతానని (రిటైర్మెంట్) మిథాలీ బెదిరించడం వల్లే ఆమెను ఓపెనర్‌గా చేశాం" అని పొవార్ చెప్పారు.

ఈ మ్యాచ్‌లో మొదట ఆడిన పాకిస్తాన్ భారత్‌కు 134 పరుగుల లక్ష్యం ఇచ్చింది. తర్వాత ఓపెనర్‌గా దిగిన మిథాలీ 47 బంతుల్లో 56 పరుగులు చేశారు. వీటిలో 17 డాట్ బాల్స్ ఉన్నాయి.

మిథాలీ స్కోరు ఈ మ్యాచ్‌లో భారత జట్టు పైచేయి సాధించడానికి సాయపడింది. ఆమె ప్లేయర్ ఆఫ్ ద మ్యాచ్ కూడా అయ్యారు. జట్టులో ఆమె స్ట్రైక్ రేట్ అందరికంటే అత్యధికంగా 119గా నిలిచింది.

అయినా పొవార్ 'డాట్ బాల్స్'...


కానీ దశాబ్దం తర్వాత అదే డోనర్‌ను తాను కలుస్తానని, అతడితో ప్రేమలో పడతానని అప్పుడు ఊహించలేకపోయింది.

నేను, నా గాళ్ ఫ్రెండ్ మొదటి నుంచీ కలిసే ఉంటున్నాం. అందుకే, నాకు 2005లో పెద్ద పాప పుట్టినపుడు నేను తల్లి అయిన తొలి స్వలింగ సంపర్కురాలిని అయ్యాను. అమెరికా మిడ్‌వెస్ట్‌లో స్వలింగ సంపర్కులు అందరికీ తమ భాగస్వాముల వల్ల పుట్టిన పిల్లలు ఉన్నారు.

మేమిద్దరం మాకు పిల్లలు కావాలని అనుకున్నాం. లక్కీగా మా కోసమే పెట్టారా అన్నట్లు, మా ఇంటికి దగ్గరగా ఒక స్పెర్మ్ బ్యాంక్ వచ్చింది. అక్కడ చాలా మంది డోనర్లు రిజిస్టర్ అయ్యేవారు.

ఇంటి దగ్గరే ఉండి డిగ్రీ కోసం చదువుకుంటూ ఉండడంతో మొదటి బిడ్డను నేనే కనాలని అనుకున్నా. అప్పట్లో నా పార్ట్‌నర్ నాకు భార్యలా ఉండేది.

ఎవరైనా ఒడ్డూపొడుగూ బాగా ఉండి, సాహిత్యం, క్రీడలు అంటే ఇష్టం ఉన్న వ్యక్తి వీర్యం ద్వారా బిడ్డను కనాలని మేం నిర్ణయించాం.

డోనర్ల లిస్టులో వృత్తిపరంగా క్యాబ్ డ్రైవర్, రచన, సంగీతం అంటే ఇష్టం ఉన్న ఒక వ్యక్తిని మేం ఎంచుకున్నాం. అతడి గురించి వివరాలు తెలుసుకున్నాం కానీ, అతడి ఫొటోను మాత్రం చూళ్లేదు.

స్పెర్మ్ బ్యాంక్ నుంచి వీర్యాన్ని ఇంటికే సప్లై చేసేవారు. అలా ఏడు... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

నెలల తర్వాత నేను గర్భం ధరించా. అప్పుడు చాలా ఆనందంగా అనిపించింది.

విడిపోయిన బంధం

తర్వాత అలిస్ పుట్టింది. చాలా ముద్దుగా ఉండేది. కొన్నిరోజుల తర్వాత అలిస్‌కు తనలాగే ఉండే తమ్ముడినో, చెల్లినో ఇవ్వాలనుకున్నాం.

దాంతో మళ్లీ అదే డోనర్ వీర్యం కోసం ఆర్డర్ చేశాం. ఈసారీ మా రెండో బిడ్డకు నా భార్య జన్మనిచ్చింది. అలిస్ ఏడాదిన్నర వయసులో ఉన్నప్పుడు రెండో పాప పుట్టింది.

పిల్లలిద్దరూ చాలా బాగా కలిసి ఉండేవారు. మా ఇద్దరినీ కూడా అర్థం చేసుకున్నారు. డోనర్ వివరాల్లో ఉన్నట్టే ఇద్దరూ చాలా పొడుగ్గా ఉండేవారు. కన్నూ,ముక్కూ చక్కగా ఉండేవి.

చిన్న పాపకు ఏడాది రాగానే, మా మధ్య ఎలాంటి గొడవలూ లేకపోయినా నా భార్య మా బంధం నుంచి విడిపోతున్నట్లు చెప్పింది.

నా గుండె ముక్కలైంది. ఎంత చెప్పినా మా వివాహ బంధాన్ని మళ్లీ చక్కదిద్దుకోలేకపోయాం. నేను వారానికి ఐదు రోజులు పిల్లల్ని చూసుకునేదాన్ని.

కానీ అలిస్‌కు పదేళ్ల వయసులో నా మాజీ భార్య తన ఫోన్ బ్లాక్ చేసింది. మమ్మల్ని దూరంగా ఉంచేసింది. సెలవుల్లో అలిస్ తన చెల్లెల్ని కూడా కలవకుండా దూరం చేసింది.

తోడు కోసం తపన

అలిస్‌కు ఆ లోటు ఇప్పటికీ ఉంది. తన చెల్లెల్ని చూడాలని కలలు కనేది.

ఒకసారి అలిస్ తన పూర్వీకులు ఎవరో తెలుసుకోవాలని, తన జన్యువుల వివరాలు సేకరించాలని అనుకుంది. 11 ఏళ్ల వయసులో తన అమ్మమ్మను అడిగి డీఎన్ఏ టెస్టింగ్ కిట్ తెప్పించుకుంది.

డీఎన్ఏ టెస్ట్ ఫలితాలు 8 వారాల తర్వాత వచ్చాయి. వెబ్ సైట్ డీఎన్ఏ సంబంధీకుల సెక్షన్లో నేను క్లిక్ చేస్తున్నప్పుడు ఏ వివరాలూ రావనే అనుకున్నా.

కానీ అందులో "ఆరోన్ లాంగ్ 50 శాతం. తండ్రి", "బ్రైస్ గాలో 25 శాతం. సవతి సోదరుడు" అని వచ్చింది.

తర్వాత ఆ సైట్‌కు నోట్ రాయడానికి ముందు ఇంటర్నెట్లో ఆరోన్ కోసం వెతికాను. అందులో ఎంతోమంది కనిపించారు.

తర్వాత నేను ప్రొఫెషనల్ సోషల్ నెట్‌వర్క్‌లో ఆరోన్ క్లూస్ కోసం వెతికాను. అదే పేరు, ఆ వయసు రేంజిలో లిటరేచర్‌లో మాస్టర్ డిగ్రీ చేసిన ఒకే ఒక వ్యక్తి కనిపించాడు.

ఇంటర్నెట్ కలిపింది ఇద్దరినీ...

ఫొటోలో ఆరోన్ ట్రంబోన్ ఊదుతూ ఉన్నాడు. ప్రొఫైల్లో ఆయనొక కన్యూనికేషన్స్ స్పెషలిస్ట్ అని, సీటెల్‌లో ఉంటాడని ఉంది. ఆయన రచయిత, సంగీత కళాకారుడు కూడా.

ఇంకో సోషల్ మీడియా సైట్‌లో సీటెల్‌లో ఆరోన్ లాంగ్ పేరుతో ఉన్న పేజిలో అతడి చాలా ఫొటోలు నిపించాయి. సందేహం లేదు.. నా కూతురి ముఖం అచ్చుగుద్దినట్టు అలాగే ఉంటుంది.

వెంటనే అతడికి మెసేజ్ పెట్టా.. నా ఇద్దరు కూతుళ్లూ నీలాగే...


కానీ దీనిని పూర్తి చేసే విషయంలో పాలక పక్షాల ప్రకటనలే తప్ప పనులు ఆశించిన స్థాయిలో జరగడం లేదని గత రెండు దశాబ్దాల అనుభవం చెబుతోంది.

ఇక, రాష్ట్ర విభజన సమయంలో జాతీయ ప్రాజెక్టుగా ప్రకటించినప్పుడు, పోలవరం త్వరలోనే పూర్తవుతుందని ఆశించిన వారికి నిరాశ ఎదురవుతోంది.

ఇప్పుడు నిధుల విషయంలో కేంద్రం కొత్తగా కొర్రీలు పెట్టడం కీలక అంశంగా మారింది. దీనిపై రాజకీయ దుమారం రేగింది. వైసీపీ, టీడీపీ నేతలు పరస్పరం విమర్శించుకునే పరిస్థితి వచ్చింది.

కానీ ఈ సమస్యకు కారణం ఏంటి, దీనిని పరిష్కరించడం ఎలా అనే దానిపై అందరూ దృష్టి పెట్టాల్సిన అవసరం ఉందని పలువురు పరిశీలకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.

కేంద్రం నుంచి వచ్చిన నిధులు ఎన్ని

ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర పునర్విభజన చట్టం 2013 సెక్షన్ 90(1) ప్రకారం జాతీయ హోదా ప్రకటించారు. సెక్షన్ 90(4) ప్రకారం నిర్మాణ బాధ్యత పూర్తిగా కేంద్రానిదే అని పేర్కొన్నారు.

పోలవరం ప్రాజెక్ట్ నిర్మాణంతో పాటూ, పునరావాస బాధ్యతలను కేంద్రమే తీసుకోవాలని కోరారు. దానికి తగినట్లు కేంద్రం నిధులు కేటాయించాలి. అయితే, ప్రస్తుతం పోలవరం ప్రాజెక్ట్ నిధుల విషయంలో కేంద్ర ప్రభుత్వం నేరుగా నిధులు కేటాయించకుండా, వాటి... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ని నాబార్డ్ నుంచి కేటాయిస్తోంది.

2014 నుంచి ఇప్పటి వరకూ పోలవరం ప్రాజెక్ట్ నిర్మాణం కోసం కేంద్రం రూ.950 కోట్లు మాత్రమే కేటాయించింది. వీటితోపాటూ నాబార్డ్ నుంచి వచ్చిన నిధులను కూడా పరిగణనలోకి తీసుకుంటే 2016-17 ఆర్థిక సంవత్సరంలో రెండు విడతలుగా రూ. 2414.16 కోట్లు విడుదల చేశారు.

2017-18 లో నాలుగు విడతల్లో నాబార్డ్ నుంచి పోలవరం ప్రాజెక్ట్ కోసం రూ.2 వేల కోట్లు నిధులు వచ్చాయి. 2018-19లో రూ.1400 కోట్లు, 2019-20లో రూ.1850 కోట్లు చొప్పున విడుదలయ్యాయి. దాంతో నాబార్డ్ నుంచి మొత్తం రూ.7664.16 కోట్ల నిధులు వచ్చాయి.

ఇక కేంద్రం నుంచి నేరుగా వచ్చిన రూ. 950 కోట్లు కలుపుకుంటే గత ఏడేళ్లలో పోలవరం కోసం వచ్చిన మొత్తం నిధులు రూ.8614.16 కోట్లు.

కేంద్రం నుంచి రాష్ట్రానికి పోలవరం బాధ్యత

జాతీయ ప్రాజెక్ట్ నిబంధనల ప్రకారం మొత్తం వ్యయం కేంద్ర ప్రభుత్వమే భరించాల్సి ఉంటుంది.

కానీ, 2016 సెప్టెంబర్‌లో నాటి ఆర్థికమంత్రి అరుణ్ జైట్లీ ప్రకటించిన ప్రత్యేక ప్యాకేజీ ప్రకారం పోలవరం నిర్మాణ బాధ్యతను రాష్ట్ర ప్రభుత్వానికి అప్పగించారు.

30-9-2016న కేంద్ర ఆర్థిక శాఖ ప్రకటన F.NO.1(2)PF-1/2014(PT) ప్రకారం నీతి అయోగ్ సిఫారసు మేరకు పోలవరం నిర్మాణ బాధ్యతను రాష్ట్రానికి బదిలీ చేశారు.

కేంద్ర ప్రభుత్వం తరపున రాష్ట్రమే ప్రాజెక్ట్ నిర్మిస్తుందని ప్రకటించారు. 1.1.2014 నాటికి ఇరిగేషన్ వాటా మొత్తం కేంద్రం అందిస్తుంది. నాటి రాష్ట్ర ప్రభుత్వం వినతి మేరకే తాము ఈ సిఫారసు చేసినట్టు నీతి అయోగ్ అప్పట్లో ప్రకటించింది.

అప్పటి కేంద్ర ప్రకటన ప్రకారం 2013-14 నాటి అంచనాల ప్రకారం కేంద్రం ప్రాజెక్ట్ నిర్మాణ వ్యయం మాత్రమే భరిస్తుంది. పైగా కేంద్రం నేరుగా ఇవ్వాల్సిన నిధులను నాబార్డ్ ద్వారా అందించేందుకు అంగీకరించారు.

అంతేగాకుండా 2017 మార్చిలో క్యాబినెట్ తీర్మానం ప్రకారం 2014 తర్వాత ప్రాజెక్ట్ నిర్మాణ వ్యయం పెరిగితే, కేంద్రానికి బాధ్యత లేదని కూడా తీర్మానించారు. పైగా ఆర్ అండ్ ఆర్ ప్యాకేజీ విషయంలో కూడా 2013 ముందు నాటి లెక్కలనే పరిగణలోకి తీసుకుంటామని స్పష్టం చేశారు.

దీంతో, కేంద్రం నుంచి రాష్ట్ర ప్రభుత్వానికి పోలవరం నిర్మాణ బాధ్యత అప్పగించారు.

కాంట్రాక్టుల కోసమే పోలవరం బాధ్యత

అప్పటి రాష్ట్ర ప్రభుత్వం తెలివితక్కువ ఆలోచనతో పోలవరం నిర్మాణ బాధ్యతను నెత్తికెత్తుకుందని సీనియర్ రాజకీయ నేత దగ్గుబాటి వెంకటేశ్వరరావు బీబీసీతో అన్నారు.

"కేవలం కాంట్రాక్టర్ల దగ్గర కమీషన్ల కోసమే ఈ...


కానీ పదేళ్ల తర్వాత కేన్సర్ సమస్యను అధిగమించడం సాధ్యమే అని ఆమె ప్రజలకు చెప్పాలనుకున్నారు.

ఆపరేషన్ చేసి వక్షోజం తీసేసిన దగ్గర క్రిస్ హెల్లెంగా ఒక తాడుపై నడుస్తున్న కళాకారిణి టాటూను వేయించుకున్నారు.

నేను ఈ టాటూను బహుశా మూడేళ్ల క్రితం వేయించుకున్నాను. మనకు ఏదైనా వ్యాధి ఉంటే దాన్ని, మిగతా జీవితంతో ఎలా బ్యాలెన్స్ చేయచ్చు అనేదానికి ఇది గుర్తు అన్నారు.

క్రిస్ స్నేహితుడు టీవీ, రేడియో ప్రజంటర్ ఫియర్నె కాటన్ ఈ టాటూను డిజైన్ చేశారు.

నేను ఆ మచ్చను దాయాలనుకోలేదు. నేను దాన్ని ఒక కళాఖండంలాగా ప్రదర్శించాలని అనుకుంటున్నాను.

కేన్సర్ నా శత్రువు కాదు

నన్ను ఇది నిజంగా కుంగదీయలేదు. మన ఉన్న పరిస్థితిని అంగీకరించినపుడు, దేనితో అయినా మెరుగ్గా పోరాడవచ్చు. అందుకే నా శరీరంలో క్యాన్సర్‌ను నేను శత్రువులా చూడలేదు. దానితో పోరాడ్డానికి బదులు.. దానితో కలిసి పనిచేయాలని అనుకున్నాను.

2009లో బ్రెస్ట్ కేన్సర్ అడ్వాన్స్‌డ్ స్టేజిలో ఉందని తెలిసినప్పుడు ఆమె భయపడిపోలేదు. బదులుగా యువతుల్లో ఆ వ్యాధి గురించి అవగాహన కల్పించాలనుకున్నారు. క్రమం తప్పకుండా వక్షోజాలను పరీక్ష చేయించాలని వారికి చెప్పడానికి కోప్పఫీల్ అనే చారిటీ ప్ర... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ారంభించారు.

కేన్సర్ ఉందని గుర్తించకముందే జీవితం ఎంత అనూహ్యమో ఆమెకు తెలుసు. 15 ఏళ్లకే నానమ్మ , తర్వాత ఐదేళ్లకు నాన్న చనిపోవడంతో క్రిస్ కుంగిపోయారు.

రొమ్ము క్యాన్సర్‌ను సూచించే 12 లక్షణాలు

23 ఏళ్లకు నాకు ఈ వ్యాధి గురించి తెలిసేటప్పటికే, మనం ఎప్పుడో ఒకప్పుడు చనిపోతామని, జీవితం శాశ్వతం కాదనే విషయం నాకు తెలుసు. ఆ అవగాహన నాకు  నా పరిస్థితిని ఎదుర్కోడానికి సాయపడింది.

ఈ ఏడాది ఫిబ్రవరి 19కి ఆమెకు స్టేజ్-4 బ్రెస్ట్ కేన్సర్ వచ్చిందని తెలిసి పదేళ్లు పూర్తవుతాయి.

క్రిస్ శరీరంలో కేన్సర్ అప్పటికే ఆమె పొత్తికడుపు, కాలేయం, తుంటిలోకి వ్యాపించింది. ఆమెకు మెదడులో కణిత కూడా ఉంది.

నాకు అదంతా తెలిసినపుడు, రెండున్నరేళ్లలో చనిపోతున్నానని నేను అనుకోలేదు. కానీ చాలా కాలం బతుకుతాననే విషయం కూడా తెలీదు.

40 ఏళ్లుగా పెరిగిన మనుగడ రేటు

డాక్టరు తనకు చనిపోతావని ఎప్పుడూ చెప్పలేదని క్రిస్ చెప్పారు. అందుకే నేను వ్యాధి నుంచి కోలుకోగలిగాను. నేను అలాంటి గడువులు కూడా నమ్మను అన్నారు.

క్రిస్ డాక్టర్ డంకన్ వీట్లీ కూడా "వ్యాధి బయాలజీని బట్టి వారు జీవించే అవకాశాలు ఆధారపడి ఉంటాయి. కొన్ని క్యాన్సర్లు ఒకేలా కనిపించినా అది ఒకరికి ప్రమాదకరం కావచ్చు. కానీ గత పదేళ్లుగా అత్యాధునిక చికిత్సలు కూడా వచ్చాయి. క్రిస్‌కు ఇచ్చిన కొన్ని మందులు ఆమెకు మొదట ఆ వ్యాధిని గుర్తించినపుడు అందుబాటులోనే లేవు" అన్నారు.

"బ్రెస్ట్ కేన్సర్ చికిత్స ప్రత్యామ్నాయాలు కూడా పెరుగుతున్నాయి. అంటే మనం బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్‌ను మనల్ని చంపేసే జబ్బులా చూడకుండా దానిని ఒక దీర్ఘకాలిక వ్యాధిలా భావించవచ్చు. హైబీపీ, గుండె సమస్యలకు మనం ఎలా చికిత్స తీసుకుంటామో దానికి కూడా అలాగే చేయవచ్చు".

బ్రెస్ట్ కేన్సర్ సర్వైవల్ రేట్ కూడా గత 40 ఏళ్లుగా పెరుగుతూ వస్తోంది. మాక్‌మిలన్ కాన్సర్ సపోర్ట్ ప్రకారం 1970లో పది మందిలో ఐదుగురు మహిళలు మాత్రమే వ్యాధి గుర్తించిన ఐదేళ్ల తర్వాత కూడా బతికేవారు.

కానీ ఇప్పుడు పది మందిలో 8 మంది ప్రాణాపాయం తప్పించుకుంటున్నారు.

పదేళ్ల నాటి క్రిస్ ఇప్పుడు లేదు

కేన్సర్ మొదట్లోనే గుర్తించడం వల్ల బతికే అవకాశాలు ఎక్కువగా ఉంటాయి. స్టేజ్ ఫోర్ బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్‌తో పోలిస్తే, స్టేజ్ వన్ బ్రెస్ట్ క్యాన్సర్ ఉన్న పది మందిలో తొమ్మిది మంది మహిళలు ఐదేళ్లకు పైనే జీవించవచ్చు.

క్రిస్ లాంటి రోగులు ఊహించిన దానికంటే ఎక్కువ కాలం బతకగలుగుతారు. వాళ్లను "లాంగ్ టైం సర్వైవర్స్" అంటుంటాం.

ఇంకా సజీవంగా...


కానీ ప్రస్తుతం రాజకీయ నేతలు, పార్టీలు ఆయనకు దూరమవుతున్నట్లు కనిపిస్తోంది. తిలక్ రాజద్రోహానికి పాల్పడినట్లు కూడా కొందరు ఆరోపిస్తారు.

నిజంగా తిలక్ హిందూవాద నాయకుడా?

తిలక్‌ను హిందూవాద నేతగా పేర్కొనడం చాలా బాధాకరమని ‘100 ఇయర్స్ ఆఫ్ తిలక్-జిన్నా ప్యాక్ట్’ పుస్తక రచయిత సుధీంద్ర కులకర్ణి అంటున్నారు.

‘తిలక్ హిందుత్వ భావజాలానికి పెద్ద అభిమాని కాదు. వామపక్షాలు ఆయన్ను సరిగ్గా అర్థం చేసుకోలేకపోయాయి.

భారత్‌లో హిందువుల జనాభా చాలా ఎక్కువ. అందుకే వినాయక చవితి, శివాజీ జయంతిలను ఘనంగా జరపడం ద్వారా ప్రజలందరినీ ఒక్కటి చేసి బ్రిటిష్ రాజ్యానికి వ్యతిరేకంగా వారిని సంఘటితం చేయాలని ఆయన భావించారు.

అంతే తప్ప, అది ముస్లిం వ్యతిరేకత నుంచి పుట్టిన ఆలోచన ఎంతమాత్రం కాదు.

మొహర్రం లాంటి కార్యక్రమాల్లో కూడా తిలక్ పాల్గొన్నారు. లఖ్‌నవూలో జరిగిన సభలో మాట్లాడుతూ బ్రిటిష్ పాలనను అంతమొందించడమే తన లక్ష్యమని తిలక్ చెప్పారు. ఆ క్రమంలో అధికారం ముస్లింల చేతుల్లోకి వెళ్లినా తనకేం అభ్యంతరం లేదని, వాళ్లు కూడా మనవాళ్లేనని ఆయన అన్నారు. అలాంటి వ్యక్తిపై హిందూవాది అన్న ముద్ర వేయడం తప్పు’ అని సుధీంద్ర అభిప్రాయపడ్డారు.

బాలగంగా... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ధర్ తిలక్ 1908 నుంచి 1914వరకు మాండలే(ప్రస్తుత మయన్మార్) జైల్లో రాజద్రోహానికి సంబంధించిన కేసులో శిక్ష అనుభవించారు.

ఇద్దరు యూరోపియన్ మహిళల హత్యకు కారణమయ్యారనే ఆరోపణలు ఎదుర్కొంటున్న విప్లవకారులు ఖుదీరాం బోస్, ప్రఫుల్ చాకీలకు అనుకూలంగా తిలక్ తన పత్రిక ‘కేసరి’లో కథనం రాయడంతో పాటు, వెంటనే స్వరాజ్యం ప్రకటించాలని కూడా కోరారు.

దాంతో ఆయనపై రాజద్రోహానికి పాల్పడుతున్నారనే అభియోగాలు నమోదయ్యాయి. దిన్షా దావర్ అనే పార్సీ జడ్జి ఈ కేసును విచారించారు. ఆ సమయంలో న్యాయవాదిగా ఉన్న మహమ్మద్ అలీ జిన్నా, తిలక్ తరఫున బలంగా వాదించారు. ఆయన ఎలాంటి తప్పూ చేయలేదని నిరూపించే ప్రయత్నం చేశారు.

కానీ జిన్నా ప్రయత్నం ఫలించలేదు. దిన్షా తిలక్‌కు ఆరేళ్ల జైలు శిక్ష విధించారు.

‘చాలామంది మహనీయులలానే తిలక్‌కు కూడా జీవితంలో ఎదురైన ఎన్నో అనుభవాలు ఆయన ఆలోచనలను మార్చేశాయి. జైలు శిక్షను అనుభవించడానికి ముందున్న తిలక్ వేరు, తరువాతి తిలక్ వేరు. జైలు నుంచి బయటకు వచ్చాక ఆయన ఆలోచనలూ, రాజకీయ ప్రణాళికలూ మారిపోయాయి’ అని సుధీంద్ర తెలిపారు.

జిన్నా ఇంటి నుంచి బయటకు వస్తున్న గాంధీ

‘ఆయన బతికుంటే పరిస్థితి మరోలా ఉండేది’

బ్రిటిష్ పాలన నుంచి స్వాతంత్ర్యం పొందిన 70 ఏళ్ల తరవాత కూడా భారత్-పాక్‌లు విభజన తాలూకు సమస్యల్ని అనుభవిస్తూనే ఉన్నాయి.

అదే లోకమాన్య తిలక్ మరి కొన్నాళ్లు బతికుండి ఉంటే భారత భవిష్యత్తు మరోలా ఉండేదని సుధీంద్ర కులకర్ణి అన్నారు.

‘తిలక్ ఇంకొన్నాళ్లు జీవించి ఉంటే భారతదేశం విభజన తాలూకు గాయాల నుంచి తప్పించుకొని ఉండేది. దానికి కారణం 1916లో జరిగిన తిలక్-జిన్నా ఒప్పందమే. అందులో హిందూ-ముస్లింల ఐక్యత, రాజకీయాల్లో రెండు వర్గాల భాగస్వామ్యం గురించి  కొన్నిసూత్రాలను రూపొందించారు. ఆ సూత్రాలు అమలై ఉంటే భారత్-పాక్‌లు విడిపోయి ఉండేవి కాదు. ఒకవేళ విడిపోయినా భారత్‌కు ఇన్ని సమస్యలు తలెత్తేవి కావు’ అని సుధీంద్ర అన్నారు.

జిన్నా.. తిలక్‌కు దగ్గర, గాంధీకి దూరం

జిన్నాను చాలామంది ముస్లిం నాయకుడిగానే చూస్తారు. కానీ, జిన్నా తనను తాను ఎప్పుడూ కేవలం ముస్లిం నాయకుడిగా భావించలేదని సుధీంద్ర అంటారు.

‘మతాన్ని రాజకీయాల్లోకి తీసుకురావాలని  జిన్నా అనుకోలేదు. అందుకే, గాంధీ ఖిలాఫత్ ఆందోళనకు మద్దతివ్వడానికి ఆయన ముందుకు రాలేదు.

కానీ, ఇదే జిన్నా తిలక్ చివరి రోజుల్లో ఆయనకు చాలా దగ్గరయ్యారు. ఇద్దరూ కలిసి రాజకీయాల్లో హిందూ-ముస్లిం భాగస్వామ్యం గురించి కొన్ని సూత్రాలను రూపొందించారు. కానీ...


కానీ బీబీసీ ప్రతినిధి ఆమిర్ ఎక్కడో పనిచేస్తున్న ఒక ల్యాండ్ లైన్ ఫోన్ నుంచి బీబీసీ ఇండియన్ లాంగ్వేజెస్ హెడ్ రూపా ఝాకు కశ్మీర్లో పరిస్థితిని వివరించారు.

ఫోన్లో కశ్మీర్ పరిస్థితి గురించి జరిగిన సంభాషణ

రూపా ఝా:  అమీర్ కశ్మీర్లో పరిస్థితేంటి.. ఉదయం నుంచీ అక్కడ ఏం జరుగుతోంది?

ఆమిర్: నిన్న సాయంత్రం వరకూ ఇంటర్నెట్ ఉంది, లాండ్ లైన్స్ కూడా పనిచేస్తున్నాయి. కానీ రాత్రి నుంచి మొదట మొబైల్ ఇంటర్నెట్, తర్వాత లాండ్ లైన్ కట్ అయిపోయాయి. అన్నీ బ్లాక్ అయ్యాయి.

ఉదయం అందరూ ఇళ్ల నుంచి బయటికొచ్చేసరికే పారామిలిటరీ ఫోర్సెస్, పోలీసులు అన్ని దారులూ బ్లాక్ చేశారు. నిన్న సాయంత్రం వరకూ దీని గురించి ఎలాంటి ప్రకటనా లేదు. దాంతో ఇది అప్రకటిత కర్ఫ్యూలా ఉంది.

కశ్మీర్లో ఏ రహదారిపై చూసినా భారీగా భద్రతా దళాలు కనిపిస్తున్నాయి. ఇంకా చాలా దళాలు వస్తున్నాయని చెబుతున్నారు.

కశ్మీర్ మిగతా ప్రాంతాల్లో ఎక్కడెక్కడ ఏం జరుగుతోందో ఎవరికీ ఏమీ తెలీడం లేదు. ఎలాంటి కనెక్టివిటీ లేకపోవడం వల్ల, మొబైల్, ల్యాండ్ లైన్స్ అన్నీ ఆగిపోవడంతో ఎవరితోనూ మాట్లాడలేకపోతున్నారు.

చరిత్రలో ఇప్పటివరకూ ఇలా ల్యాండ్ లైన్స్ కూడా ఆపేయడం ఎప్పుడూ జరగలేదు. ప్రభు... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

త్వ అధికారులు అంటే.. పోలీసులు, ఇతర విభాగాల అధికారులకు కూడా శాటిలైట్ ఫోన్స్ ఇచ్చారు.

ప్రభుత్వ నుంచి అందుతున్న ఆదేశాలు, సమాచారం అంతా శాటిలైట్ ఫోన్స్ ద్వారానే జరుగుతోంది.

ఇక్కడ మెయిన్ స్ట్రీం పొలిటీషియన్స్, అంటే మెహబూబా ముఫ్తీ, ఒమర్ అబ్దుల్లా లాంటి వారిని హౌస్ అరెస్ట్ చేశారు. దాంతో జనాల్లో ఆందోళనకర పరిస్థితి నెలకొంది. ఎప్పుడు, ఎక్కడ, ఏం జరుగుతోందో ఎవరికీ తెలీడం లేదు. ఎవరి మధ్యా ఎలాంటి కమ్యూనికేషన్ లేదు.

ఇక్కడున్న చాలా మంది తమ పిల్లలు, కుటుంబాల క్షేమ సమాచారం తెలీక ఆందోళనలో ఉన్నారు.

మేం కొంతమంది టూరిస్టులను కూడా కలిశాం. టూరిస్టులంతా వెళ్లిపోడానికి ఈరోజే ఆఖరి రోజని వారి హోటల్‌కు కాల్ వచ్చిందని చెప్పారు.

మేం ఒక టూరిస్ట్ సెంటర్ దగ్గరికి వెళ్లినపుడు, అక్కడ టూరిస్టులు, బిహార్, యూపీలతోపాటు దేశంలోని మిగతా ప్రాంతాల వారు చాలా మంది కనిపించారు.

"మీకు మొదటే వెళ్లిపొమ్మని చెప్పారుగా, ఇంకా ఎందుకున్నారు" అని నేను బిహార్, యూపీ వాళ్లను అడిగాను.

కానీ వాళ్లు నాతో "మేం పనుల కోసం వచ్చాం, మా డబ్బు ఇక్కడున్న వాళ్ల దగ్గర ఇరుక్కుపోయింది, ఆ డబ్బు తీసుకోడానికే ఇక్కడున్నాం" అని చెప్పారు.

ఈ రోజు ఉదయం నుంచీ బస్సులు లేవు, ఐదారు గంటలుగా టూరిస్టులు, పనుల కోసం కశ్మీర్ వచ్చిన మిగతా ప్రాంతాల వారు అక్కడ వేచిచూస్తూ కనిపించారు.

రూపా ఝా: మీరు మాట్లాడుతున్న ఫోన్ లైన్ మాత్రం ఎలా పనిచేస్తోంది, మీరెక్కడ్నుంచి మాట్లాడుతున్నారు?

ఆమిర్: నేను ఎయిర్ పోర్ట్ దగ్గరున్న ఒక ధాబా నుంచి మాట్లాడుతున్నాను. ఇక్కడ ఒక ల్యాండ్ లైన్ పనిచేస్తోంది. నాకు తెలిసి మొత్తం కశ్మీర్లో పనిచేస్తున్న ఒకే ఒక ఫోన్ ఇదే అయ్యుంటుంది.

రూపా ఝా: స్థానికుల్లో ఎలాంటి ఆందోళన ఉంది, ఇళ్లలోనే ఉంటున్నారా, షాపులు మూసేసున్నాయా.. ఎలా ఉంది?

ఆమిర్: ఇక్కడ అంతా భయంభయంగా ఉన్నారు. అందరిలో భయాందోళనలు ఉన్నాయి. జనం ఇళ్లలోంచి బయటకు రావాలంటే భయపడుతున్నారు.

నిజానికి ఇంట్లో సరుకులు భారీగా నిల్వలు చేసుకున్న కొంతమంది నెలల తరబడి లోపలే ఉండడానికి సిద్ధంగా ఉన్నారు. జనాలెవరూ ఇళ్లలోంచి బయటకు రావడం లేదు. భారీగా ఉన్న భద్రతా దళాలను చూసి లోపలే ఉండిపోతున్నారు.

మాక్కూడా ఎక్కడైనా ఏదైనా జరిగిందా, ఏవైనా హింసాత్మక ఘటనలు జరిగాయా అనేది తెలీడం లేదు. ఎందుకంటే ఎవరూ ఎటూ వెళ్లలేని పరిస్థితి.

ఇక్కడ షట్‌డౌన్‌లా ఉంది. ఏం జరుగుతోందో ఎవరికీ తెలీడం లేదు.

రూపా ఝా: మీరక్కడ ఇన్నేళ్లుగా జర్నలిస్టుగా ఉన్నారు. ముందు ముందు అక్కడ ఏం...


కానీ భారతదేశ విదేశాంగ మంత్రి సుష్మాస్వరాజ్ మాత్రం దానిని విశ్వసిస్తున్నట్లు కనిపించడం లేదు. రాబోయే ఎన్నికల్లో పోటీ చేయబోవడం లేదని ఆమె ప్రకటించారు.

సాధారణ ఎన్నికలకు కొన్ని నెలల ముందు ఆమె ఈ ప్రకటన చేయడం చూస్తే, ఏదో అనుకోనిది జరిగినట్లు కనిపిస్తోంది. ఆ పార్టీలో 80, 90 ఏళ్ల వయసులో కూడా రిటైర్మెంట్ అనే మాటనే కొందరు అలర్జీగా భావిస్తుంటే, ఆమె ఈ ప్రకటన చేయడం ఆశ్చర్యం కలిగిస్తోంది. అయితే ఆమె ఆరోగ్యం గురించి తెలిసిన వారికి, ఆమె ఇలాంటి ఆలోచన చేస్తున్నట్లు తెలుసు.

అలాంటి వారిలో మొదటి వ్యక్తి.. ఆమె భర్త, మాజీ గవర్నర్ స్వరాజ్ కౌశల్. సుష్మా ప్రకటన తర్వాత ఆయన, ''ఒకానొక సమయం తర్వాత మిల్కా సింగ్ కూడా పరుగును ఆపేయాల్సి ఉంటుంది. మీరు గత 41 ఏళ్లుగా ఎన్నికల్లో పోటీ చేస్తున్నారు.'' అని ట్వీట్ చేశారు.

రానున్న లోక్‌సభ ఎన్నికల్లో పోటీ చేయనని ప్రకటించడం ద్వారా ఆమె ఒక ఆరోగ్యకరమైన సంప్రదాయానికి మార్గం చూపారు. అయితే రాజకీయాల్లో ఇలాంటి సంప్రదాయాలు చాలా అరుదు.

రాజకీయాల్లో సునీల్ గవాస్కర్

ఆమె ఎలాగైతే 25 ఏళ్ల చిన్న వయసులో రాజకీయాల్లోకి వచ్చారో, అంతే తొందరగా రాజకీయాల నుంచి రిటైర్మెంట్ తీసుకుంటున్నారు. దీని ద్వ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ారా ఆమె ఎవరికైనా అసౌకర్యం కలిగిస్తున్నారు అంటే అది తన రాజకీయ గురువు అద్వానీకే.

కానీ ఈ ప్రకటన ద్వారా సుష్మా స్వరాజ్ రాజకీయాల్లో సునీల్ గవాస్కర్ అయిపోయారు. గవాస్కర్‌ను అడిగినట్లే ఆమెను కూడా ప్రజలు 'ఇప్పుడే ఎందుకు?' అనే ప్రశ్న అడగొచ్చు.

సుష్మా స్వరాజ్ మంచి వక్త, పార్లమెంట్ సభ్యురాలు, పాలనాదక్షత కలిగిన వ్యక్తి. ఒకప్పుడు బీజేపీలో అటల్ బిహారీ వాజ్ పేయి తర్వాత అత్యంత సమర్థులైన వక్తలలో ప్రమోద్ మహాజన్, సుష్మా స్వరాజ్‌ల పేర్లు వినిపించేవి. దిల్లీలోని సమర్థులైన నాయకుల్లో ఆమె పేరు నాలుగోది. మిగతా ముగ్గురు - ప్రమోద్ మహాజన్, అరుణ్ జైట్లీ, వెంకయ్య నాయుడు. బీజేపీ రెండో తరం నాయకులందరి లాగే వీరు కూడా అటల్-అద్వానీ, ఇంకా ఖచ్చితంగా చెప్పాలంటే.. అద్వానీ పెంచి పెద్ద చేసిన నాయకులు.

సుష్మా స్వరాజ్ రాజకీయ జీవితంలో 2009-14 మధ్యకాలంలో లోక్‌సభలో ప్రతిపక్ష నేతగా పని చేసిన కాలాన్ని ఆమెకు అత్యంత ఉచ్ఛమైన దశగా పేర్కొనవచ్చు.

అద్వానీ ప్రయత్నాలకు మద్దతు

అయితే ఆమె ఎన్నడూ బీజేపీ అధ్యక్ష పదవిని చేపట్టలేకపోయారు. దీనికి రెండు కారణాలున్నాయి. మొదటిది - ఆమెకు పార్టీ పనికన్నా, పార్లమెంట్ కార్యకలాపాలే ఎక్కువ ఇష్టం. రెండోది - ఆమెకు ఆరెస్సెస్ నేపథ్యం లేదు.

ఆమె తండ్రి సంఘ్‌లో ఉండేవారు. కానీ ఆమె భర్త జార్జ్ ఫెర్నాండెజ్‌కు న్యాయ సలహాదారు.

జనతా పార్టీ చీలిపోయినప్పుడు ఆమె బీజేపీలో చేరారు. ఆమెకు పార్టీలో ఎంత మంది స్నేహితులు ఉన్నారో, బయట కూడా అంతే మంది ఉన్నారు. గత నాలుగు దశాబ్దాలలో ఆమె 11 ఎన్నికలలో పోటీ చేశారు. వాటిలో మూడు అసెంబ్లీ ఎన్నికలున్నాయి.

2013లో నరేంద్ర మోదీ ప్రధాని అభ్యర్థిత్వాన్ని అడ్డుకోవడానికి అద్వానీ చేసిన ప్రయత్నాలకు ఆమె మద్దతు తెలిపారు. ఆ ప్రయత్నంలో చివరి వరకు ఆమె అద్వానీ వెంటే ఉన్నారు.

పార్టీలో అపరిచితురాలే..

2014 ఎన్నికల్లో విజయం తర్వాత మోదీ ఆమెను క్షమిస్తారని చాలా మంది భావించలేదు. అయితే మోదీ విశాల హృదయం వల్లో, సుష్మా యోగ్యత కారణంగానో, ఆమెకు కేబినెట్‌లో స్థానం దక్కింది. అయితే ఆమె ప్రతికూల వాతావరణంలోనూ ఆమె నెగ్గుకొచ్చారు. గత నాలుగున్నర ఏళ్లుగా ఆమె మోదీకి వ్యతిరేకంగా ఒక్క మాట కూడా మాట్లాడలేదు.

మోదీ-షాల బీజేపీలో సుష్మా స్వరాజ్ ఎప్పుడూ ఒక అపరిచితురాలే అని చెప్పొచ్చు. పార్టీ రాజకీయ నిర్ణయాలలో ఆమె పాత్ర చాలా పరిమితం.

గత కొన్నేళ్లుగా తన అనారోగ్యం కారణంగా ఆమె ఎన్నికల ప్రచారంలో ఆమె చురుకుగా లేరు. ఆమె స్థానాన్ని అమిత్ షా, యోగి...


కానీ మధ్యప్రదేశ్‌లోని ఓ ప్రాంతంలో పురుషుల ముందు మహిళలు చెప్పులు విడిచి చేతిలో పట్టుకోవడమనే ఆచారం నేటికీ కొనసాగుతున్నదంటే ఆశ్చర్యం కలిగించక మానదు.

చంబల్ డివిజన్‌లో అమేఠ్ అనే గ్రామంలో మహిళలు ఇప్పటికీ పురుషులు ఎదురైతే చాలు చెప్పులు తీసి చేతిలో పట్టుకొని ఉత్త కాళ్లతో నడుస్తారు.

దాదాపు 1200 జనాభా ఉన్న ఈ గ్రామంలో మహిళల సంఖ్య ఐదొందల దాకా ఉంటుంది. తెల్లవారగానే అమేఠ్ మహిళలు నీటి కోసం ఖాళీ పాత్రలు తీసుకొని గ్రామానికి కిలోమీటరున్నర దూరంలో ఉన్న వాగు వద్దకు బయలుదేరుతారు.

ఇంటికి అవసరమయ్యే నీటి కోసమే రోజుకు 7-8 గంటలు శ్రమించి అలసిపోయే శశిబాయి తనకు కుటుంబంలోనూ, గ్రామంలోనూ దక్కాల్సిన గౌరవం దక్కడం లేదని వాపోయారు.

ఒక చేతిలో చెప్పులు... మరో చేతిలో సామాన్లు..

"తలపై నీటి కుండ లేదా గడ్డిమోపు పెట్టుకొని మేం ఊళ్లోకి ప్రవేశించగానే చావడిలో కూర్చున్న పెద్దల ముందు నుంచి నడవాలంటే కాళ్లకున్న చెప్పులు విడిచెయ్యాల్సిందే. ఒక చేతితో తలపై ఉన్న మూటను పట్టుకొని మరో చేత్తో చెప్పులు పట్టుకోవాల్సి రావడంతో నడకలో కొన్ని సార్లు బ్యాలెన్స్ తప్పుతుంది" అని శశిబాయి అన్నారు.

"ఎన్నో ఏళ్లుగా కొనసాగుతున్న ఈ ఆచారాన్ని మేమెలా మార్చ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

గలం? ఒకవేళ మేం దాన్ని మారిస్తే అత్తామామలు, భర్త, మరదులు వీళ్లు ఎలాంటి కోడళ్లని అంటూ ఎగతాళి చేస్తారు. మాకు మంచి లక్షణాలు లేవని, బుద్ధి లేదని, పెద్దవాళ్లను గౌరవించడం తెలియదని, చెప్పులు తొడుక్కొని ఎగురుతున్నారని... రకరకాలుగా సూటిపోటి మాటలంటారు" అని శశిబాయి చెప్పారు.

గ్రామ చావడి దగ్గర పులి-బోను ఆడుతున్న మగవాళ్లను ఈ విషయం అడిగినప్పుడు 'ఇది మా తాతముత్తాల నుంచి వస్తున్న రివాజు' అని అన్నారు.

"మగవాళ్లను గౌరవించడం కోసం మహిళలు చెప్పులు తొడుక్కొని నడవకుండా ఉండాల్సిందే" అని వారన్నారు.

ఏ కాలమైనా.. ఏ కులమైనా

తెల్లటి గుబురు మీసాలున్న 65 ఏళ్ల గోవింద్ సింగ్ ఏ మాత్రం దాపరికం లేకుండా ఇలా వివరిస్తారు: "మహిళలందరూ ఈ ఆచారాన్ని ఇష్టంగా, సంతోషంగా పాటిస్తారు. మేం వారిని ఇందుకు బలవంతపెట్టం. నేటికీ మహిళలు మమ్మల్ని దూరం నుంచి చూడగానే చెప్పులు విడిచి చేతులో పట్టుకుంటారు. ఎప్పుడైనా తోవలో ఎదురైతే చెప్పులు తీసేసి పక్కకు తొలగి నిలబడతారు."

వర్షాకాలంలో బురదతో నిండిన వీధుల్లో నడవాలన్నా, గడ్డ కట్టుకుపోయే చలిలోనైనా, మండే ఎండల్లోనైనా ప్రతి సీజన్‌లోనూ మహిళలు ఈ ఆచారాన్ని పాటించాల్సిందే.

చుట్టుపక్కల గ్రామాలన్నింట్లోనూ ఈ ఆచారం కొనసాగుతోందని ఆదర్శ్ ఫౌండేషన్ అనే ఎన్‌జీవోలో పని చేస్తున్న ఝరియాదేవి అనే కార్యకర్త తెలిపారు. తాను ఇప్పటికీ తమ వాడకు వెళ్తే చెప్పులు తీసి చేతిలో పట్టుకుంటానని ఆమె చెప్పారు.

"మొదట్లో ఈ కట్టుబాటు కేవలం 'కింది' కులాల మహిళలకు మాత్రమే ఉండేది. అయితే 'కింది' కులాల మహిళలు దీనిపై అసంతృప్తి వెళ్లగక్కడం మొదలవడంతో దీనిని 'పై' కులాల మహిళలకు కూడా అనివార్యం చేశారు" అని ఝరియాదేవి చెప్పారు.

కట్టుబాటుపై యువతలో అసంతృప్తి

పట్టణాల వాసనలు సోకిన యువజనులు మాత్రం ఈ కట్టుబాటును పక్షపాతమైందని భావిస్తున్నారు.

"ఎవరైనా మహిళ చెప్పులు తొడుక్కొని మందిరం ముందు నుంచి నడిస్తే ఫలానా ఇంటి కోడలు అవమానకరంగా ప్రవర్తించిందని ఊరంతా చెప్పుకుంటారు. కానీ గ్రామంలోని పురుషులు మాత్రం చెప్పులు తొడుక్కొనే మందిరం ముందున్న చావడి దగ్గర కూర్చొని పేకాట ఆడుతుంటారు. అయినా దీంతో దేవుడికి అవమానం జరిగినట్టు కాదు" అని రమేశ్ అన్నారు.

అయితే ఇదే మాట గ్రామ పెద్దల ముందు అనడానికి రమేశ్ భయపడతారు. అయితే మీడియా ద్వారా ఈ విషయంపై చర్చ మొదలైతే ఈ కట్టుబాటు లేకుండా పోతుందని ఆయన అభిప్రాయపడ్డారు.

ఇదీ ఒక సమస్యేనా?

తమ జిల్లాలో ఇలాంటి కట్టుబాటు ఒకటి అమలులో ఉందనే విషయం తనకు తెలియదని శ్యోపోర్ జిల్లా...


కానీ మన కాలాన్ని వర్ణించటానికి మరో పదాన్ని కూడా చెప్తున్నారు. ఆ ఆంగ్లపదాన్ని ఎక్కువ మంది ఇప్పటివరకూ విని ఉండకపోవచ్చు. ఆ పదం 'హింజీ'. తెలుగులో 'కీలక మలుపులో' అని చెప్పొచ్చు.

మనం నివసిస్తున్న ఈ కాలం మానవ చరిత్రలో అతి ప్రభావశీలమైన కాలం అని చెప్పటానికి ఈ పదాన్ని వాడుతున్నారు. కోవిడ్-19 మహమ్మారి, 2020 సంవత్సరపు రాజకీయాలే కాదు.. అంతకు మించిన విషయాల గురించి కూడా ఇది చెప్తోంది.

మన కాలంలో జరుగుతున్న సంఘటనలు రాబోయే కొన్ని వేల ఏళ్ల పాటు మానవాళి భవిష్యత్తును రూపొందించబోతున్నాయా అనే అంశంపై ప్రఖ్యాత తత్వవేత్తలు, పరిశోధకుల మధ్య సంవాదం జరుగుతోంది. 'ద హింజ్ ఆఫ్ హిస్టరీ' అంటే 'చారిత్రక మలుపు' అనే ఈ వాదం.. మానవాళి ఇప్పుడు ఒక కీలక మలుపులో ఉన్నామని ప్రతిపాదిస్తోంది. ఇది నిజంగా సంభావ్యమేనా?

నేడు జీవించివున్న వారు విశిష్టమైన ప్రభావానికి గురైనవారనే ఆలోచన కొన్నేళ్ల కిందట డెరెక్ పార్ఫిట్ అనే తత్వవేత్త ప్రతిపాదించారు. ఆయన తన 'ఆన్ వాట్ మేటర్స్' అనే పుస్తకంలో ''మనం చారిత్రక మలుపులో నివసిస్తున్నాం'' అని రాశారు.

''గత రెండు దశాబ్దాల శాస్త్ర, సాంకేతిక ఆవిష్కరణలను గమనిస్తే ప్రపంచం ఇంత వేగంగా మునుపెన్నడూ మారలేదు.... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

మనం రూపాంతరం చెందటానికి.. మన పరిసరాలు మాత్రమే కాదు, మనం స్వయంగా, మన వారసులు కూడా రూపాంతరం చెందటానికి మరింత గొప్ప శక్తులు మనకు త్వరలోనే సమకూరుతాయి'' అని ఆయన పేర్కొన్నారు.

ఈ 'చారిత్రక మలుపు కాలం' సిద్ధాంతం ఇటీవలి నెలల్లో మేధావుల దృష్టిని ఆకర్షిస్తోంది. ఈ అంశాన్ని మరింత క్రమపద్ధతిలో వివరించే ప్రయత్నం చేస్తున్నారు విద్యావేత్తలు.

ఆక్స్‌ఫర్డ్ యూనివర్సిటీకి చెందిన తత్వవేత్త విల్ మాక్‌ఆస్కిల్ గత ఏడాది ఒక ఫోరమ్‌లో లోతైన విశ్లేషణ పోస్ట్ చేయటంతో ఇది మొదలైంది. ఈ ప్రశ్నపై ఇతర పరిశోధకుల నుంచి తమవైన విశ్లేషణలు, విభిన్న కోణాల్లో పరిశీలనలతో 100కు పైగా కామెంట్లు వచ్చాయి. ఇంకా లోతైన పాడ్‌కాస్ట్‌లు, వ్యాసాల సంగతి సరేసరి.

దీంతో పార్ఫిట్ గౌరవార్థం ఈ అంశం మీద మాక్‌ఆస్కిల్ ఒక పుస్తకంలో అధ్యాయం కూడా ప్రచురించారు.

వాక్స్ ఫ్యూచర్ పెర్ఫెక్ట్ పరిశోధకుడు కెల్సీ పైపర్ ఆ సమయంలో ఒక వ్యాసం రాస్తూ.. చారిత్రక కీలక మలుపు అనే చర్చ అమూర్తమైన తాత్విక చర్చ కన్నా మించిన అంశమని చెప్పారు. ''మానవ జాతి దీర్ఘ కాలిక భవిష్యత్తు కోసం మన సమాజాలు ప్రాధాన్యంగా నిర్ణయించుకోవాల్సింది ఏమిటనేది గుర్తించటం (ఈ చర్చలో) అంతర్లీనంగా ఉన్న లక్ష్యం'' అని పేర్కొన్నారు.

ఎందుకో అర్థం చేసుకోవాలంటే.. ఈ కాలం 'కీలక మలుపు' అనే వాదాన్ని సమర్థించే వారి వాదనలను ముందు చూద్దాం.

ముందుగా.. ఇది ''విపత్తుల కాలం'' అనే అభిప్రాయం ఒకటి ఉంది. స్వీయ-నిర్మూలన, భూగోళానికి దీర్ఘకాలిక విధ్వంసం కలిగించే ప్రమాదం అసాధారణ స్థాయిలో అధికంగా ఉన్న కాలంలో మనం ఉన్నామనే ఆలోచనకు ఇటీవలి సంవత్సరాల్లో మద్దతు పెరిగింది.

బ్రిటన్ ఖగోళశాస్త్రవేత్త మార్టిన రీస్ మాటల్లో.. ''మన భూమి 4.5 కోట్ల శతాబ్దాలుగా మనుగడలో ఉంది. కానీ ఈ శతాబ్దం విశిష్టమైనది: ఒక జీవజాతి - మన జీవజాతి -చేతుల్లో ఈ భూగోళం భవిష్యత్తు ఉంది''.

''జీవావరణాన్ని సరిచేయలేనంతగా దెబ్బతీసే సామర్థ్యం కానీ, నాగరికతను దుర్గతి పట్టించే దిశగా సాంకేతికతను తప్పుదోవ పట్టించే సామర్థ్యం మనం మొట్టమొదటిసారిగా సంతరించుకున్నాం'' అంటారు రీస్.

ఈ విధ్వంసక శక్తులు మన వివేకాన్ని తుడిచిపెడుతున్నాయని టోబీ ఆర్డ్ పేర్కొన్నారు. ఆయన ఆక్స్‌ఫర్డ్‌లో  మాక్‌ఆస్లిక్ సహచరుల్లో ఒకరు. 'ద ప్రిసిపీస్' అనే పుస్తకంలో మానవాళి అస్తిత్వ ముప్పును తగ్గించటం గురించి ఆయన రాశారు. ఆయన పుస్తకం పేరు 'ప్రిసిపీస్' మనమిప్పుడు ఎక్కడ ఉన్నాం అనేది చెప్తోంది. అంటే.. మనం 'కొండ చరియ' అంచున...


కానీ మనం గంటకు 8700 కిలోమీటర్ల వేగంతో గాలులు వీస్తున్న ఒక గ్రహం పైకి వెళ్తే? ఇసుక కూడా కరిగిపోయే వాతావరణంలోకి వెళ్తే ఎలా ఉంటుంది?

వాతావరణం సరిగా ఉండడం, లేకపోవడం అనేది మన గ్రహంపైనే కాదు, వేరే గ్రహాలకు కూడా ఉంటుంది. సౌరమండలంలోని మిగతా గ్రహాలకు కూడా తమకంటూ ప్రత్యేక వాతావరణం ఉంటుంది.

అంతరిక్షంలో వాతావరణం మనం ఊహించలేనంత భయంకరంగా ఉంటుంది.

శుక్రుడిపై నివాసం అసాధ్యం

భూమికి పక్కనే ఉన్న శుక్రగ్రహం నుంచే మొదలుపెడదాం. ఇక్కడ నివసించడం సౌర వ్యవస్థలో ఉన్న మిగతా అన్ని గ్రహాల కంటే కష్టం. శుక్రుడిని బైబిల్లో 'నరకం' అని కూడా చెప్పారు.

శుక్రుడిపై వాతావరణం ఒక దట్టమైన పొరలా ఉంటుంది. అందులో కార్బన్ డయాక్సైడ్ అధికంగా ఉంటుంది. ఈ గ్రహంపై వాతావరణ ఒత్తిడి భూమితో పోలిస్తే 90 రెట్లు ఎక్కువగా ఉంటుంది.

కార్బన్ డయాక్సైడ్ నిండిన వాతావరణంలో సూర్యుడి వేడి చిక్కుకుపోతుంది. దాంతో ఈ గ్రహంపై ఉష్ణోగ్రత 460 డిగ్రీల వరకూ చేరుతుంది.

అందుకే ఒకవేళ మనం శుక్రుడిపై కాలు పెట్టామే అనుకోండి, కొన్ని క్షణాల్లోనే కుతకుత ఉడికిపోతాం.

అది అంత పెద్ద కష్టమేం కాదే అనుకుంటున్నారా, అయితే అక్కడ పడే వర్షం గురించి తెలిస్తే, మీ వెంట్రుకలు ని... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

క్కబొడుచుకుంటాయి.

శుక్రుడిపై సల్ఫ్యూరిక్ యాసిడ్ వర్షం కురుస్తుంటుంది. ఆ వర్షంలో తిరిగొద్దామని అనుకున్నారనుకోండి చర్మం తీవ్రంగా కాలి బొబ్బలెక్కిపోతుంది.

శుక్ర గ్రహంపై అత్యధిక ఉష్ణోగ్రతలు ఉండడం వల్ల ఆమ్ల వర్షం చినుకులు ఉపరితలంపై పడక ముందే ఆవిరైపోతుంటాయి.

ఇక్కడ ఆశ్చర్యం కలిగించే విషయం ఒకటుంది.. శుక్రుడిపై మంచు కూడా ఉంటుంది. కానీ దాన్ని మనం ముద్దలు చేసి ఒకరిపై ఒకరు విసురుకోలేం. ఇది శుక్రుడి వాతావరణంలో ఆవిరై ఎగిరిన లోహాలు చల్లారిన తర్వాత అలా ఏర్పడుతాయి.

వజ్రాల వర్షం పడే గ్రహం

సౌర కుటుంబంలో మరోవైపు వాయువులతో ఏర్పడిన రెండు విశాలమైన గ్రహాలు ఉన్నాయి. అవే యురేనస్, నెప్ట్యూన్.

నెప్ట్యూన్ భూమికి అత్యంత దూరంలో ఉంది. అక్కడ వాతావరణం సున్నా నుంచి మైనస్ 200 డిగ్రీల వరకూ ఉంటుంది.

ఇక్కడ పేరుకుపోయిన మీథేన్ మేఘాలు ఎగురుతుంటాయి. ఇక్కడ సౌర కుటుంబంలో ఉన్న మిగతా గ్రహాల కంటే తీవ్రంగా పెను గాలులు వీస్తుంటాయి.

నెప్ట్యూన్ ఉపరితలం దాదాపు పూర్తిగా సమతలంగా ఉంటుంది. ఇక్కడ మీథేన్ సూపర్‌సానిక్ గాలులు అడ్డుకునేలా పర్వతాల్లాంటివి ఏవీ ఉండవు. అందుకే వాటి వేగం 2400 కిలోమీటర్ల వరకూ చేరుతుంది.

నెప్ట్యూన్ వాతావరణంలో గడ్డకట్టిన కార్బన్ ఉండడం వల్ల మీరు అక్కడికి వెళ్తే వజ్రాల వర్షం కురవడం కూడా చూడచ్చు.

కానీ మీపై పడుతున్న ఆ అమూల్యమైన రాళ్ల వల్ల గాయాలవుతాయేమో అని మీరు ఏమాత్రం కంగారు పడనక్కర్లేదు. ఎందుకంటే అక్కడున్న తీవ్రమైన చలి వల్ల మీరు అప్పటికే రాయిలా గడ్డకట్టుకుపోతారు.

భూమిలాంటి గ్రహం

టామ్ లాడెన్ అనే ఖగోళ శాస్ర్తవేత్త వార్విక్ యూనివర్సిటీలో గ్రహాల వాతావరణంపై పరిశోధనలు చేస్తున్నారు. ఇతర గ్రహాల్లో ఉన్న వాతావరణం, పరిస్థితుల గురించి అధ్యయనం చేయడం ఆయన పని.

"భూమి కాకుండా ఈ సౌర వ్యవస్థలో మనిషి జీవించడానికి తగిన వాతావరణం ఉన్న గ్రహం ఉందంటే, అది శుక్రగ్రహం పైనున్న వాతావరణమే" లాడెన్ అంటారు.

"శుక్రగ్రహంపై సల్ఫ్యూరిక్ యాసిడ్ మేఘాలకు పైన ఒక వాతావరణం ఉంటుంది. అక్కడ ఒత్తిడి దాదాపు మన గ్రహంలాగే ఉంటుంది" అన్నారు.

"మనం ఆ వాతావరణంలో ఊపిరి తీసుకోలేం. కానీ మనం ఒక పెద్ద హాట్ ఎయిర్ బెలూన్ లేదా గాలితో నిండిన ఏదైనా వస్తువులో ఉన్నట్టు ఊహించుకోవచ్చు. మీ దగ్గర ఆక్సిజన్ మాస్క్ ఉంటే, టీషర్ట్, షార్ట్ వేసుకుని అక్కడ హాయిగా ఉండచ్చు" అంటారు లాడెన్.

"అక్కడ ఉష్ణోగ్రత కూడా మన భూమిపై ఒక గదిలో ఉన్న ఉష్ణోగ్రతకు సమానంగా ఉంటుంది. అంటే మనం ఆక్సిజన్ మాస్క్ వేసుకుంటే, ఎలాంటి...


కానీ మనిషి పంపిన ఏ సందేశానికీ ఏలియన్స్ ఇప్పటివరకూ జవాబు ఇవ్వలేదు.

మానవుల సందేశాలకు ఏలియన్స్ ఎందుకు స్పందించడం లేదు. అసలు అవి ఉన్నాయా, లేవా?

"అవి ఎక్కడున్నాయి?"

ప్రముఖ భౌతిక శాస్త్రవేత్త ఎన్రికో ఫెర్మీ 1950లో తన సహచరుడిని ఇలా అడిగాడు.

ఈ విశ్వంలోని వివిధ గ్రహాలపై మనిషి లాంటి ఎన్నో తెలివైన జీవులు ఉండవచ్చని ఫెర్మీ భావించారు.

గ్రహాంతరవాసులు ఉంటే మనల్ని ఎందుకు సంప్రదించడం లేదనే ప్రశ్న కూడా తలెత్తుతుంది. ఏలియన్స్ అసలు ఎక్కడున్నాయి.

ఈ ప్రశ్న చాలా ప్రసిద్ధి చెందింది. ఈ ప్రశ్నకు విరుద్ధంగా వచ్చిన వాటిని "ఫెర్మీ పారడాక్స్" అనే పేరుతో పిలుస్తారు.

ఎస్ఈటీఐ(సెటి) అంటే "సెర్చ్ ఫర్ ఎక్స్‌ట్రా టెరిస్ట్రియల్ ఇంటెలిజెన్స్" అనే సంస్థ ఎన్నో ఏళ్ల నుంచి ఈ ప్రశ్నకు జవాబు వెతుకుతోంది.

ఎన్రికో ఫెర్మీ

మన గెలాక్సీలోనే కనీసం 100 బిలియన్ నక్షత్రాలు ఉన్నాయి.

ఆక్స్‌ఫర్డ్ యూనివర్సిటీకి చెందిన ముగ్గురు విద్యావేత్తలు విరుద్ధమైన ఫెర్మీ పారడాక్స్ గురించి మళ్లీ లెక్కలేశారు.

వారు దీనికి సంబంధించి ఒక అధ్యయనం చేశారు. దానికి "డిజాల్వింగ్ ద ఫెర్మీ పారడాక్స్" అని పేరు పెట్టారు.

ఈ అధ్యయనం ప్రకారం ఈ విశ్వంలో ఉన్న ఒకే... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ఒక బుద్ధిజీవి మానవుడు మాత్రమే అని అంచనా వేశారు.

అంటే దీనర్థం ఒకటే. విశ్వంలో ఏలియన్స్ ఉండడం అనేది దాదాపు అసాధ్యం.

ఈ నిర్ణయానికి ఎలా వచ్చారు

ఈ అధ్యయనం చేసిన ముగ్గురు శాస్త్రవేత్తల్లో ఎండర్స్ సాండ్‌బర్గ్ ఒకరు. ఆయన ఆక్స్‌ఫర్డ్ యూనివర్సిటీలోని ఫ్యూచర్ ఆఫ్ హ్యుమానిటీ ఇన్‌స్టిట్యూట్‌లో పరిశోధకులు.

మరో శాస్త్రవేత్త పేరు ఎరిక్ డ్రెక్స్‌లర్. ఈయన నానోటెక్నాలజీ కాన్సెప్ట్ చాలా ప్రసిద్ధి చెందింది.

వీరితోపాటు అకడమిక్ సెంటర్‌లో ఫిలాసఫీ ప్రొఫెసర్ టాడ్ ఆర్డ్ కూడా ఈ అధ్యయనం కోసం పనిచేశారు..

ఈ సరికొత్త అధ్యయనంలో ఫెర్మీ పారడాక్స్‌లోని "డ్రెక్ సమీకరణం" అనే ఒక గణిత ఆధారాన్ని విశ్లేషించారు.

డ్రెక్ సమీకరణాన్ని మొదట్లో కూడా ఉపయోగించేవారు. దీని ద్వారా ఏయే గ్రహాలపై జీవం ఉండచ్చని శాస్త్రవేత్తలు భావిస్తారో వాటి జాబితాను తయారు చేయవచ్చు.

ఈ అధ్యయనంలో జీవుల మనుగడకు సంబంధించిన ఎన్నో అంశాలను పరిశీలించిన తర్వాత, విశ్వంలో ఉన్న ఒకే ఒక తెలివైన ప్రాణి మనిషి మాత్రమే అనడానికి 39 శాతం నుంచి 85 శాతం అవకాశం ఉందని శాస్త్రవేత్తలు తెలిపారు.

"విశ్వంలో వేరే బుద్ధి జీవులు లేవని చెప్పడానికి ఒక స్పష్టమైన అవకాశాన్ని మేం గుర్తించాం. అలాంటి సంకేతాలు లభించకపోతే మనం ఆశ్చర్యపోవాల్సిన అవసరం లేదు. తీవ్రమైన అనిశ్చితి ఆధారంగా విశ్వంలో మనం మాత్రమే ఉండే అవకాశాలు చాలా ఎక్కువగా ఉండచ్చని మేం ఒక నిర్ణయానికి వచ్చాం" అని వారు తమ అధ్యయనంలో పేర్కొన్నారు.

అయితే, ఏలియన్స్ లేదా విశ్వంలోని ఇతర భాగాల్లో ఉన్న జీవుల కోసం అన్వేషణ కొనసాగించాలని ఈ అధ్యయనం చేసిన శాస్త్రవేత్తలు భావిస్తున్నారు.

"ఏలియన్స్ ఉండే అవకాశం తక్కువే అయినా, ఎక్కడైనా ఏదైనా తెలివైన గ్రహాంతరవాసి ఉండచ్చని భవిష్యత్తులో అనిపిస్తే, మనం ఎక్కువ కంగారు పడాల్సిన అవసరం లేదు" అని అధ్యయనంలో పాల్గొన్న సాండ్‌బర్గ్ అన్నారు.

అంటే ఫెర్మీ పారడాక్స్‌కు పరిష్కారం అంత సులువు కాదనే అనుకోవాలి.

వ్యోమగాములు టాయిలెట్‌కి ఎలా వెళ్తారు?

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


కానీ మా దగ్గరకి రండి.. మా పాటల్లో, డాన్సుల్లో అణిగిపోయిన పొత్తి కడుపులు, ఉబికివచ్చే అందాల్ని మీకు ఇబ్బంది కలగని రీతిలో అందిస్తాం. ఇక నిరుత్సాహపూరిత కథానాయికలను అప్రాధాన్యపాత్రల్లో ప్రవేశపెడతాం.

బాలీవుడ్‌లో మహిళల చిత్రీకరణ గురించి ఎప్పుడు ఎలాంటి సంభాషణ జరిగినా కళ్ల ముందు కదలాడే దృశ్యాలివి.

నిజానికి ఒక్క బాలీవుడ్ మాత్రమే కాదు: కథానాయికను ఒక అలంకార వస్తువుగా చేయటం భారతదేశంలోని అన్ని పెద్ద సినీ పరిశ్రమల్లోనూ ప్రధానాంశమైపోయింది. సినిమాలో హీరో ఉన్నట్లయితే అతడు ముందు వరుసలో ఉంటాడు. హీరోయిన్ ముఖ్య విధి అతడిని పూజించటం, ఆరాధించటం.. హీరోలు బయటకు వచ్చినపుడు అడ్డు తప్పుకోవటం.

ఇది ఎల్లవేళలా ఇలాగే ఉండేది కాదు.

హాలీవుడ్‌లో నిరుటి ధీర వనితల తరహాలోనే  ఒకప్పుడు బాలీవుడ్‌లోనూ ధైర్యంగా నిలబడిన హీరోయిన్లు ఉన్నారు. అవి సినిమా తొలి రోజులు. కులం, వర్గం వంటి నిషిద్ధ అంశాలను విశ్లేషించటానికి సినీ నిర్మాతలు సినిమాలను పనిముట్టుగా వాడుకుంటున్న కాలమది.

కానీ సామాజిక అవగాహన గల 1950ల తర్వాత పరిస్థితులు మారాయి. 1960ల్లో, ఆ తర్వాతా సినిమా ప్రధాన కొలమానం వినోదం... పురుష పాత్రలే కీలకంగా మారి, స్త్రీ పాత్రలు ద్వితీ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

య శ్రేణి పౌరులకు దిగజారాయి.

రాస్కల్ సినిమాలో కథా నాయిక కంగనా రనౌత్

తల్లులు తమ కొడుకులకు గాజర్ హల్వా తినిపిస్తారు. చెల్లెళ్లు తమ అన్నదమ్ముల చేతికి రాఖీ కట్టి తాము ‘రక్షణ’ పొందినట్లు భావిస్తారు. భార్యలు లేదా కాబోయే భార్యలు తమ భర్తలు నూరేళ్లు బతకాలని ఉపవాసం చేస్తారు.

’నూతన బాలీవుడ్’ ముఖ్య రూపకర్తల్లో ఒకరైన కరణ్ జోహార్ తన తొలి సినిమా ‘కుచ్ కుచ్ హోతా హై’ని 1990ల మధ్యలో విడుదల చేశారు. అందులో కథానాయకుడు షారుఖ్ ఖాన్ చివరికి తన నిజ ప్రేమను తెలుసుకుంటాడు.

కథానాయిక కాజల్ పాత్రను పొట్టి జుట్టుతో బాస్కెట్‌బాల్ ఆడే టామ్‌బాయ్ (మగాళ్లలా ఉండటం ఇష్టపడే ఆడపిల్ల) లాగా చిత్రించారు. ఆమె మరులుగొలిపే షిఫాన్ చీరలో కనిపించినప్పుడు మాత్రమే.. అతడిని కోర్టులో గెలవనిచ్చినపుడు మాత్రమే.. అతడి దృష్టిలో పడే అర్హత పొందుతుంది.

ఆ సినిమా భారీగా హిట్ అయింది. ఆధునిక బాలీవుడ్ రొమాన్స్‌కి అదొక నమూనాగా మారింది.

డార్క్ కామెడీ సినిమా ‘లిప్‌స్టిక్ అండర్ మై బుర్ఖా’ సెన్సార్ బోర్డుతో సుదీర్ఘ పోరాటం తర్వాత విడుదలయింది

ఆ సినిమా.. చీరలు కట్టి, బిడియపడుతుండే వారే తమ పురుషులను దక్కించుకుంటారన్న భావనను మిగిల్చింది. టామ్‌బాయ్ పాత్రను అలా తెరమరుగు చేయటం సరి కాదని జోహార్ ఇప్పుడు అంగీకరిస్తారు.

స్త్రీ ద్వేషంతో కూడిన అమర్యాదకర సంభాషణలు మనం అసలు గుర్తించలేనంత మామూలుగా మారిపోయాయి: కథానాయికలను తరచుగా ‘పనిలోకి దింపాల్సిన’ అవసరమున్న ‘మెరిసే బాడీలు’న్న కార్లతో పోలుస్తుంటారు.

మహిళా నటులకు కేవలం తెల్లబట్టలు ధరింపజేసి, వారిని జలపాతాల కింద నిల్చోబెట్టటం ఇప్పుడు వాడుకలో లేకపోవచ్చు. అయినా ఇప్పటికీ వారిది అదే పరిస్థితి. వారికి చాలా వరకూ వేషం వేస్తున్నారు కానీ దుస్తులు తొడగట్లేదు. శరీర భాగాల మీదుగా కదలాడే కెమెరాలు, అసభ్య ద్వంద్వార్థాల గీతాలు ఇప్పటికీ ప్రధాన స్రవంతి బాలీవుడ్‌లో అంతర్భాగంగానే ఉన్నాయి.

రత్నా పాఠక్ షా తన యాభైల వయసులో తనకన్నా తక్కువ వయసున్న పురుషుడిని కొంటెగా ఊహించుకునే వితంతువు పాత్ర పోషించారు

భారత సమాజం లోలోతుల్లో పితృస్వామికమైనదని, అందులో లింగ వివక్ష, స్త్రీ ద్వేషం బలంగా ఉన్నాయనే వాస్తవాన్ని సినీ నిర్మాతలు ప్రతిఫలిస్తున్నారని వాదించవచ్చు. వాదిస్తున్నారు కూడా.

మిరామాక్స్ బాస్ హార్వే వైన్‌స్టీన్ ముసుగు తొలగిన ప్రభావం హాలీవుడ్‌లో సినిమాల పాత్రలకు తారాగణం ఎంపిక మీద ఉండే తరహాలోనే.. ఆ విధానాల గురించిన అవగాహన బాలీవుడ్‌లోనూ మొగ్గ దశలో ఉన్నా స్పష్టంగా...


కానీ రాజస్థాన్‌లోని కాంకాణీ గ్రామంలో రెండు రోజుల క్రితం సల్మాన్‌కు శిక్ష పడిందని తెలియగానే ప్రజలు హర్షం వ్యక్తం చేశారు. తమ ఇరవై యేళ్ల న్యాయపోరాటం వృథా కాలేదని సంతృప్తి చెందారు.

1998లో సల్మాన్ రెండు కృష్ణజింకల్ని వేటాడింది జోధ్‌పూర్‌కు సమీపంలోని కంకాణీ గ్రామంలోనే. ఆ గ్రామస్థులు ఇచ్చిన సమాచారం ఆధారంగానే ఆయనపై కేసు నమోదైంది. చివరకు ఆయనకు శిక్ష పడేలా చేసింది కూడా ఆ గ్రామస్థులే.

నోరులేని మూగజీవాల ఉసురు తీసిన సల్మాన్ ఖాన్‌కు శిక్ష పడాలని స్థానికులు - బిష్నోయి సముదాయం వారు - బలంగా కోరుకున్నారు. అంతే కాదు, నాడు చనిపోయిన ఆ రెండు జింకల జ్ఞాపకార్థం సల్మాన్ ఖాన్ వేటాడిన స్థలంలోనే ఓ సమాధి కూడా నిర్మించుకున్నారు.

అదేమంత భారీ స్మారక చిహ్నమేమీ కాదు. అయితే కాంకాణీ గ్రామ సమీపంలోని ఆ మామూలు సమాధి వన్య ప్రాణులను కాపాడడం కోసం జరిగిన అసాధారణ పోరాటాన్ని గుర్తు చేస్తుంది.

ఈ ఎడారి ప్రాంతంలో పరుగులు తీసే జింకలు, పక్షుల కిలకిలరావాలు సర్వసాధారణ దృశ్యాలు. అవి తమ రక్షకుల్ని గుర్తు చేసుకుంటున్నాయేమో అనిపిస్తుంది.

రాజస్థాన్‌లోని థార్ ఎడారి ప్రాంతంలో బిష్నోయి సముదాయానికి చెందిన గ్రామాలే ఎక్కువ. ఈ గ్రామాల్లో పలు ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

చోట్ల వన్య ప్రాణుల కోసం నిర్మించిన చెరువులున్నాయి. ఇక్కడి గ్రామీణులు అటవీ జంతువులను వేటగాళ్ల బారి నుంచి కాపాడడానికి ప్రతి క్షణం సిద్ధంగా ఉంటారు.

జోధ్‌పూర్‌లోని ఓ న్యాయస్థానం గురువారం బాలీవుడ్ స్టార్ సల్మాన్ ఖాన్‌కు ఐదేళ్ల శిక్ష విధించినట్టు తెలియగానే బిష్నోయి సముదాయానికి చెందిన గ్రామాల్లో సర్వత్రా హర్షం వ్యక్తమైంది.

జోధ్‌పూర్ జిల్లాలోని ఇదే కాంకాణీ గ్రామంలో 1998లో సల్మాన్ ఖాన్ రెండు కృష్ణజింకల్ని వేటాడి చంపారు.

"గ్రామంలో ప్రతి ఒక్కరూ తీర్పు కోసం ఎదురు చూశారు. సల్మాన్‌కు శిక్ష పడిందని తెలియగానే అందరిలో సంతోషం వెల్లి విరిసింది" అని కాంకాణీ గ్రామస్తుడు మోహన్ లాల్ బిష్నోయి అన్నారు.

ఈ కేసులో తాము రెండు దశాబ్దాలుగా పోరాడుతున్నామని ఆయన తెలిపారు.

ఇరవై ఏళ్ల క్రితం సల్మాన్ ఖాన్ రెండు కృష్ణజింకలను వేటాడిన స్థలాన్ని కాంకాణీ గ్రామస్థులు నాకు చూపించారు. ఆ పక్కనే ఆ రెండు జింకలనూ వారు పూర్తి గౌరవమర్యాదలతో సమాధి చేశారు.

అక్కడే ఒక స్మారక చిహ్నాన్ని కూడా నిర్మించారు.

రాళ్లు, సిమెంట్‌తో కట్టిన ఆ స్మారక చిహ్నం నిర్మాణం గొప్పగా లేకపోవచ్చు గానీ ఈ సమాధి బిష్నోయి సముదాయానికి వన్య ప్రాణుల రక్షణ పట్ల ఉన్న సంకల్పాన్ని గుర్తు చేస్తుంది.

గ్రామ ప్రజలు ప్రతి రోజూ అక్కడ పక్షులకు గింజలు వేస్తారు. ఆ చుట్టుపక్కల ప్రాంతాల్లో నిర్భయంగా సంచరించే జింకల్ని వారు రక్షిస్తారు.

అప్పటికే అంతరించిపోతున్న కృష్ణజింకల్ని సల్మాన్ ఖాన్ వేటాడారని కాంకాణీ గ్రామస్థుడు బన్షీలాల్ అన్నారు.

ఈ గ్రామస్థులు ఇచ్చిన సాక్ష్యం ఆధారంగానే కోర్టు ఆయనను దోషిగా నిర్ధారించి, శిక్ష విధించింది.

వీరిలో పూనమ్ చంద్, భార్మల్ - వీరిద్దరూ ఇచ్చిన సాక్ష్యం కీలకమైంది.

ఆరోజు రాత్రి తుపాకీ చప్పుళ్లు వినబడగానే ఎవరో జింకలను వేటాడి ఉంటారని గ్రామస్థులకు వెంటనే అనుమానం వచ్చింది.

"గ్రామస్థులు వెంటనే తుపాకీ శబ్దం వచ్చిన వైపు పరుగెత్తారు. వాహనాల్లో పారిపోతున్న వారిని వెంటాడారు. అయితే వేటాడిన వారు తప్పించుకొని పారిపోగలిగారు" అని మోహన్ లాల్ బిష్నోయి తెలిపారు.

అటవీ జంతువులనూ, ప్రకృతినీ కాపాడాలని తమ ఆరాధ్య గురువు జంభోజీ తమకు బోధించారని దినేష్ బిష్నోయి అన్నారు.

"అక్కడికి వెళ్లగా మాకు ప్రాణాలు పోయి నిర్జీవంగా పడి ఉన్న రెండు జింకలు కనిపించాయి. పక్కన ఉన్న రాళ్లపై వాటి నెత్తురు ధారకట్టింది" అని శ్రీ బిష్నోయి చెప్పారు.

వెంటనే పోలీసులకు, అటవీ శాఖ వారికి ఘటన గురించి సమాచారం అందించామని...


కానీ వాస్తవంగా అంత ఖర్చు పెట్టే శక్తి తెలంగాణ ప్రభుత్వానికి ఉందా? ఇప్పుడు బడ్జెట్ లో పెట్టినన్నీ కేటాయింపులూ వాస్తవంగా చేయాలంటే తెలంగాణ ప్రభుత్వం ఈ ఏడాది దాదాపు 80 వేల కోట్లు సమీకరించుకోవాలని చెబుతున్నారు నిపుణులు.

అయితే, ఇంతకీ అంత సొమ్ము ఎక్కడ నుంచి తెస్తారో చెప్పలేదు మంత్రి.

గత సంవత్సరం, అంటే 2020-21 ఆర్థిక సంవత్సరానికి తెలంగాణ బడ్జెట్ పరిమాణం దాదాపు 1 లక్షా 82 వేల కోట్లు. అయితే గతేడాది ఏ అంచనాలూ సక్రమంగా పూర్తి కాలేదు. కరోనా ప్రభావం గురించి చెప్పక్కర్లేదు.

ఆర్థిక వ్యవస్థను మూడు ముక్కలుగా విభజిస్తారు. ఒకటి వ్యవసాయ రంగం. రెండు పరిశ్రమల రంగం. మూడు సేవల రంగం (బ్యాంకులు, రవాణా, ఐటి, బీపీఓ మొదలైనవి).

కరోనా దెబ్బకి వ్యవసాయ రంగం తప్ప, అటు పరిశ్రమల రంగం, ఇటు సేవా రంగం రెండూ దెబ్బతినడంతో ప్రభుత్వ ఆదాయాలు కూడా తలకిందులయ్యాయి. అయితే, ఈ పరిస్థితుల్లో కూడా గతేడాది కంటే దాదాపు 48 వేల కోట్ల రూపాయల అధిక అంచనాలతో ఈ ఏడాది బడ్జెట్ పెట్టింది తెలంగాణ ప్రభుత్వం.

''అయితే ఇక్కడొక విషయం ఉంది. దేశవ్యాప్తంగా జీడీపీ -3.8 శాతానికి పడిపోతే తెలంగాణ మాత్రం రాష్ట్ర జీడీపీ +1.3 శాతంతో పాజిటివ్ రేటులో కొనసాగిం... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ది. అదే సందర్భంలో కరోనాకు ముందు తెలంగాణ ఎస్జీడీపీ పెరుగుదల శాతం 13 ఉంటే, ఆ తరువాత 1 ఉంది'' అంటూ తెలంగాణ ఆర్థిక పరిస్థితి వివరించారు ఆర్థికవేత్త అందె సత్యం.

ఇంత పెద్ద బడ్జెట్ పెట్టడం ఒక సాహసమేనన్న ఆయన, బహుశా రాష్ట్రం తన ద్రవ్యలోటు పరిమితి పెంచుకునే అవకాశం లభించడం ఒక కారణం కావచ్చన్నారు. అలాగే రాష్ట్రం ఈ బడ్జెట్ కోసం అదనంగా 30 వేల కోట్లు రాబట్టవచ్చని అంచనాకు వచ్చినట్టు అనిపిస్తోందని ఆయన వ్యాఖ్యానించారు.

అయితే ఇక్కడే తెలంగాణ ప్రభుత్వానికి ఒక పెద్ద సవాల్ ఉంది. గతేడాది పేరుకు 1 లక్షా 82 వేల కోట్ల బడ్జెట్ పెట్టినా, వాస్తవంగా ఖర్చు చేసింది 1 లక్షా 30-40 వేల కోట్లు దాటకపోవచ్చంటున్నారు నిపుణులు.

ఆ మేరకు అంచనాల లోటు ఉండిపోయింది అనుకుంటే, అదొక 48 వేల కోట్లు, తాజాగా మరో 30 వేల కోట్లు.. కలిపి మొత్తంగా 80 వేల కోట్లు సమీకరించాల్సి ఉంటుంది. కానీ ఇది చాలా కష్టం.

మరో పద్ధతి, అంచనాల్లో కోతలు పెట్టడం..

బడ్జెట్ ప్రసంగాల సమయంలో ఆర్థిక మంత్రులు శాఖల వారీగా వేల కోట్ల కేటాయింపులు చెబుతుంటారు. కానీ వాస్తవంగా అంత ఖర్చు చేయలేని పరిస్థితులుంటాయి. దీంతో ఆ ఏడాది బడ్జెట్లో ఉన్నదానికీ, వాస్తవంగా ఖర్చు చేసిన దానికీ పొంతన ఉండదు.

''శాఖల వారీగా వేల కోట్లు కేటాయింపులతో ఫలితం రాదు. వాస్తవంగా ఖర్చు చేసినప్పుడే ఫలితం వస్తుంది. ఏ ప్రభుత్వాలైనా అంచనా చూపిస్తారు. తరువాత కోతలు విధిస్తారు. దీంతో అనుకున్న లక్ష్యాలు చేరడం లేదు. దీనివల్ల అవే కేటాయింపులు మళ్లీ చేస్తున్నారు. ఓ రకంగా తెలంగాణ ప్రభుత్వం తాజా లెక్లు కాస్త అతి అంచనాగా అనిపిస్తోంది'' అన్నారు సత్యం.

వాస్తవానికి రాష్ట్రాల ఆర్థిక వ్యవస్థపై కేంద్ర నియంత్రణ పెరుగుతూ వస్తోంది. తెలంగాణ వంటి రాష్ట్రాల్లో భారీగా నీటి పారుదలపై ఖర్చు చేస్తున్నా, కేంద్రం నుంచి దానికి ప్రత్యేక సాయం అందినది ఏమీ లేదు.

కాళేశ్వరం ప్రాజెక్టును జాతీయ ప్రాజెక్టు చేయాలన్న డిమాండ్ అలానే ఉండిపోయింది. తెలంగాణ సహా రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలకు ఇలాంటి ఆర్థికపరమైన ఒత్తిళ్లు ఉన్నయి.

''ప్రభుత్వ కేటాయింపులు భారీగా ఉన్నాయి. కానీ వాటికి తగిన న్యాయం చేయాలంటే రాబడులు వెతుక్కోవాలి. కానీ ఆ అదనపు రాబడులు ఏ విధంగా వెతుకుతారో ప్రస్తావించలేదు. ఈ అదనపు వనరులు ఎలా రాబడతారో చెప్పి ఉంటే బడ్జెట్ ఇంకా పకడ్బందీగా ఉండేది'' అన్నారు సత్యం.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


కానీ సమావేశాలు జరగడానికి కొద్ది రోజులు ముందుగా భారత్ ఆ సమావేశాన్ని రద్దు చేసుకుంది. పాకిస్తాన్ 'దుర్మార్గమైన అజెండా', పాకిస్తాన్ నూతన ప్రధాని ఇమ్రాన్ ఖాన్ అసలు రంగు బయట పడిందని ఆ సందర్భంగా భారత ప్రతినిధి ఒకరు వ్యాఖ్యానించారు.

ఇంతకూ దీనంతటికీ కారణం.. పాకిస్తాన్ విడుదల చేసిన స్టాంపులు.

ఏమిటీ స్టాంపుల కథ?

'భారత ఆక్రమిత కశ్మీర్‌లో జరుగుతున్న దారుణాలు' అని పేర్కొంటూ పాకిస్తాన్ 20 చిత్రాలున్న ఈ స్టాంపులను విడుదల చేసింది.

వాటిలో రసాయన ఆయుధాలు, పెల్లెట్ గన్స్, నకిలీ ఎన్‌కౌంటర్లు తదితర ఆరోపణలకు సంబంధించిన చిత్రాలు, కశ్మీర్ నిరసనలకు సంబంధించిన చిత్రాలు ఉన్నాయి.

వాటిలో ఒక స్టాంపుపై 2016లో కశ్మీర్ మిలిటెంట్ బుర్హాన్ వనీ చిత్రం కూడా ఉంది. వనీ 2016లో భారత సైనిక బలగాలతో జరిగిన కాల్పులలో మరణించాడు. అతని మృతిపై కశ్మీర్‌లో తీవ్రమైన ఆగ్రహ జ్వాలలు ఎగసిపడ్డాయి.

మరో స్టాంపుపై ఒక మిలటరీ జీప్ ముందు భాగంలో కట్టేసి ఉన్న కశ్మీర్ నిరనసకారుడు ఫరూఖ్ అహ్మద్ దార్ చిత్రం ఉంది. భద్రతా బలగాలపై రాళ్లు విసిరే వారి నుంచి రక్షించుకోవడానికి దార్‌ను మావన కవచంగా ఉపయోగించుకున్నారని ఆ సందర్భంగా భద్రతా బలగాలపై విమర్శల... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ు వెలువడ్డాయి.

ఈ స్టాంపులపై 'కశ్మీర్ పాకిస్తాన్‌గా మారుతుంది' అని రాసి ఉంది.

పాకిస్తాన్ 1960లోవిడుదల చేసిన ఒక స్టాంపుపై కశ్మీర్, పాకిస్తాన్‌లను వేర్వేరు రంగులలో చూపించారు. అంతే కాకుండా దానిపై 'జమ్మూకశ్మీర్: తుది పరిస్థితి ఇంకా తేలాల్సి ఉంది' అని ఉండేది.

ముస్లింలు మెజారిటీగా ఉన్న కశ్మీర్ కోసం భారత-పాకిస్తాన్‌ల మధ్య రెండు యుద్ధాలు జరిగాయి. కశ్మీర్‌లో పాకిస్తాన్ మిలిటెంట్లను ప్రోత్సహిస్తోందని భారతదేశం ఆరోపిస్తుండగా, పాకిస్తాన్ వాటిని ఖండిస్తోంది.

స్టాంపులపై ప్రతిస్పందన ఏంటి?

ఐక్యరాజ్య సమితి వద్ద సమావేశం రద్దు చేసుకోవడానికి గల రెండు కారణాలలో స్టాంపులు ఒక కారణమని భారత్ చెబుతోంది.

మరో కారణం.. ఒక భారత సైనికుణ్ని, ముగ్గురు కశ్మీర్ పోలీసులను మిలిటెంట్లుగా అనుమానిస్తున్న వారు హత్య చేయడం.

సమావేశం రద్దుపై భారత విదేశాంగ వ్యవహారాల శాఖ ప్రతినిధి ఒకరు, ''మా వాళ్లను దారుణంగా హత్య చేయడం, ఒక ఉగ్రవాదిని ఆకాశానికి ఎత్తివేస్తూ పాకిస్తాన్ స్టాంపులను విడుదల చేయడం బట్టి చూస్తే, పాకిస్తాన్ తన పంథాను మార్చుకోదని అర్థం అవుతోంది'' అన్నారు.

దీనికి ప్రతిగా పాకిస్తాన్ విదేశాంగ కార్యాలయం, ''ఉగ్రవాదం కారణాలు చెప్పి భారతదేశం కశ్మీర్ ప్రజలపై చేస్తున్న దారుణాలను దాచుకోలేదు. కశ్మీర్ ప్రజల స్వయం నిర్ణయాధికారాన్ని కూడా నిరాకరించలేదు'' అని పేర్కొంది.

పాకిస్తాన్ ప్రధాని ఇమ్రాన్ ఖాన్

ఈ స్టాంపుల రూపకల్పన వెనుక ఎవరున్నారు?

పేరు వెల్లడించడానికి ఇష్టపడని పాకిస్తాన్ పోస్ట్‌కు చెందిన ఉన్నతాధికారి ఒకరు, ఎవరి స్మారక చిహ్నంగానైనా పోస్టల్ స్టాంపులు విడుదల చేయవచ్చని తెలిపారు.

''స్టాంపుల విడుదలకు పాకిస్తాన్ పోస్టు ప్రతిపాదిస్తే, ప్రసార సాధనాల మంత్రిత్వ శాఖ దానిని ఆమోదించాలి. అది పాకిస్తాన్ విదేశీ సంబంధాలకు సంబంధించినది అయితే దానికి విదేశాంగ శాఖ కూడా ఆమోదం తెలపాలి. చివరగా ప్రధాని కార్యాలయం వాటిని ఆమోదిస్తుంది'' అని తెలిపారు.

ఇటీవల జరిగిన ఎన్నికల్లో ఇమ్రాన్ ఖాన్‌కు చెందిన పీటీఐ పార్టీ గెలిచినపుడు, రోజువారీ వ్యవహారాలను చూసుకోవడానికి తాత్కాలిక ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేశారు. ఈ స్టాంపులను విడుదల చేయాలన్న ఆలోచన వెనుక తాత్కాలిక ప్రభుత్వంలోని అధికారులు ఉన్నట్లు పాకిస్తాన్ పోస్టు అధికారులు చెబుతున్నారు.

ఈ స్టాంపులు జులై 24న, సాధారణ ఎన్నికలకు ఒక రోజు ముందు, నూతన ప్రధాని ప్రమాణస్వీకారం చేయడానికి 25 రోజుల ముందు విడుదల చేశారు. యుద్ధోన్మాద అధికారులే...


కానీ ‘శ్రీమంతురాలు’ అనటాన్ని అమె ఒప్పుకోరు. తాము ఎవరికీ అనుకరణ కాదంటారు. ‘శ్రీమంతుడు’ సినిమానే తమకు అనుకరణ అని చెప్తారు. పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా కొవ్వలి గ్రామాభివృద్దికి చిరుదివ్వెగా మారిన ఒక విద్యావంతురాలి స్ఫూర్తిమంతమైన కథ ఇది.

ఆమె పేరు వెలమాటి మనోహరి. దిల్లీలోని జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ విశ్వవిద్యాలయంలో రాజనీతిశాస్త్రంలో డాక్టరేట్ పట్టా పొందారు. ఏ సివిల్ సర్వీసుకో ఎంపికై గొప్ప అధికారి అవుతారని ఆమె తల్లిదండ్రులు భావించారు.

ఇక ఊరివైపు చుట్టంచూపుగా రెండు మూడేళ్లకోసారి వస్తారని ఊరివాళ్లు అనుకున్నారు. కానీ వారి ఆలోచనలు, అంచనాలు తప్పని తేలింది. ఆమె కొవ్వలి తిరిగి వచ్చారు. గ్రామంలో మార్పుకు శ్రీకారం చుట్టారు.

ఉద్యమంలోకి మహిళలు, బాలబాలికలు

జేఎన్‌యూ నుంచి బయటికి వచ్చాక లోక్‌సత్తా నేత జయప్రకాశ్ నారాయణ ఆధ్వర్యంలో స్వరాజ్ ఉద్యమంలో కొంత కాలం పనిచేశారు. ఆ తర్వాత తమ గ్రామ వికాసానికి పరిమితం కావాలని నిర్ణయించుకున్నారు.

కొవ్వలి గ్రామాన్ని బహిరంగ మలవిసర్జన నుంచి విముక్తి కల్పించడం అందులో తొలి అడుగుగా భావించారు. ‘గ్రామ దీపం’ అనే సంస్థను స్థాపించారు. అందులో మహిళలను, బాలబాలికలను భాగస్వాములను చేశారు.

ఫలిత... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ంగా బహిరంగ మలవిసర్జన ప్రదేశాలు పచ్చటి మొక్కలు, బెంచీలతో పెద్దల మాటామంతీకి రచ్చబండలుగా రూపాంతరం చెందాయి. ఊరి మంచినీళ్ల చెరువు గట్లు గ్రామానికి ప్రాణవాయువును ఇచ్చే, సేదదీర్చే హరిత వనాలుగా మారాయి.

బాలికా విద్య కోసం ‘బాలిక విద్యా నిధి’ ఏర్పాటయింది. గ్రామానికి చెందిన అనేకమంది ప్రవాసాంధ్రులు, పారిశ్రామికవేత్తలు, వ్యాపారస్తులు వితరణశీలురు తలా ఒక చేయి వేశారు.

మహిళలే మార్పుకు పునాది రాళ్ళు

కర్ణాటక మాజీ గవర్నరు వి.రమాదేవి సోదరుడు, ప్రముఖ వ్యాపారవేత్త ఉషా బాలకృష్ణ 'గ్రామ దీపం' ఉద్యమానికి రాయబారిగా వ్యవహరించడానికి ముందుకు వచ్చారు. ఫేస్‌బుక్ లాంటి సామాజిక మాధ్యమాలు మార్పుకు వేదికై ఎక్కడెక్కడో ఉన్న పల్లె ముద్దుబిడ్డలను ఒక చోటుకు చేర్చాయి.

గ్రామంలోని చెత్త కుప్పలు పచ్చటి పార్కులుగా మారాయి. వెల్జాన్ కంపెని యజమాని వెలమాటి జనార్థనరావు విరాళంగా ఇచ్చిన ఏడు లక్షల రూపాయలతో చెత్త తరలించాడనికి ఒక వాహనం కొన్నారు.

గ్రామంలోని మహిళలే మార్పుకు పునాది రాళ్లని మనోహరి అన్నారు. ఆర్థిక, సామాజిక అంతరాల సాలెగూళ్లలో చిక్కుకున్న మహిళలను ఏకం చేయడం పెద్ద సవాలుగా మారింది.

మహిళల్ని కలిపిన తెలుగు పండుగలు

ఊహించినట్లుగానే గ్రామ రాజకీయాలు అడ్డుగోడలుగా మారాయి. అయితే.. సంక్రాంతి, ఉగాది లాంటి తెలుగు పండుగలు మహిళలను ఒక చోట చేర్చడానికి ఉపకరించాయి. ఈ సందర్భంగా జరిగే ముగ్గుల పోటీలు, ఆటల పోటీలు గ్రామ మహిళలకు ప్రత్యేక ఆకర్షణగా మారాయి.

పార్కు అభివృద్ధికి గ్రామ రాజకీయాలు అడ్డుపడినప్పుడు.. అక్కడ నాటిన మొక్కలను దుండగులు ధ్వంసం చేసినప్పుడు తోటి మహిళల నుంచి అందిన మనోధైర్యం మరువలేనిదని ఆమె అంటారు.

అమరావతికి మహిళల బృందాలను సందర్శనకోసం తీసుకెళ్లారు. అసెంబ్లీ, సెక్రటేరియట్‌లను చూసే అవకాశం స్థానిక మహిళలకు కలుగచేశారు. ఇలాంటి పర్యటనలు చైతన్యంతో పాటు సంఘబలాన్ని పెంపొందించడానికి ఎంతో తోడ్పడతాయని మనోహరి అంటారు.

ఉన్నత చదువులు ముగించి తను ఇంటికి వచ్చినప్పుడు తమ గ్రామం ఒక పెద్ద మురికి కూపంగా కనిపించిందని.. మార్పు అనేది ఇక్కడే మొదలవ్వాలని తనకు అనిపించిందని 35 సంవత్సరాల మనోహరి అంటారు.

ఇదే విషయం మిగతా మహిళలతో అన్నప్పుడు చైతన్యం ఎగసింది. మహిళా దండు పంచాయతీ కార్యాలయానికి వెళ్లి సమావేశంలో ఉన్న తమ ప్రతినిధులను చెత్త విషయమై నిలదీశారు.

కుటుంబంలో మహిళలు ఎదుర్కొంటున్న సమస్యలపైన కూడా ‘గ్రామ దీపం’ ప్రత్యేక దృష్టి పెట్టింది. వారం వారం జరిగే సమావేశాల్లో కుటుంబ హింస, వరకట్న...


కానీ, అతడు రాలేదు.

"నాకు చాలా అర్జెంటు పని ఉంది. నేను రాలేకపోతున్నాను. నా ఫ్రెండు వచ్చి నిన్ను పికప్ చేసుకుంటాడు" అని ఆమెకు మెసేజ్ చేశాడు.

అలాగే, ఓ వ్యక్తి కారులో వచ్చి ఆమెను పికప్ చేసుకున్నాడు.

మరికొన్ని నిమిషాల్లో ఇంటికి చేరుకుంటాం అనగా, ఊహించని షాక్!

లోపల ఎవరు ఉన్నారో గుర్తించలేని విధంగా నల్లని అద్దాలున్న ఓ మినీ బస్సు దూసుకొచ్చి వారి కారును అడ్డగించింది. ఆయుధాలు పట్టుకుని, మాస్కులు ధరించిన కొందరు వ్యక్తులు  బస్సులోంచి దూకి, కారు డ్రైవర్‌ను పక్కకు లాక్కెళ్లారు.

ఆ కారులో ఉన్న అనస్తాసియాకు తుపాకీ గురిపెట్టారు. వారిలో డిటెక్టివ్‌లా ఉన్న ఒక మహిళ... కారు డిక్కీలోంచి ఓ తెల్లని పౌడర్ ప్యాకెట్‌ను బయటకు తీశారు.

తుపాకులు పట్టుకుని ఉన్న పురుషులు అనస్తాసియాను చుట్టుముట్టారు.

"నిషేధిత పదార్థాలను రవాణా చేస్తున్నట్లుగా మీ మీద అనుమానాలు ఉన్నాయి. అందుకే మిమ్మల్ని పట్టుకున్నాం" అన్నారు.

అనస్తాసియా ఉక్కిరిబిక్కిరి అయ్యారు.

"మీరు చెబుతున్నది అంతా అబద్ధం. మీరు అనుకుంటున్నది నేను కాదు" అంటూ ఆమె ఆందోళనగా అన్నారు.

"మరి, మీరు కాకపోతే ఇంకెవరు? నాటకాలు ఆడింది ఇక చాలు" అంటూ ఓ వ్యక్తి గట్టిగా అరి... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

చాడు.

అలా అరుస్తూనే... అతడు ఒక చిన్న గులాబిరంగు డబ్బాను చూపిస్తూ... "మరి, ఇదేంటి?" అన్నాడు.

''నాకేమీ తెలియదు. వదిలేయండి" అంటూ భయంతో ఆమె వణుకుతోంది.

ఉన్నట్టుండి... అతగాడు మోకాలిపై వంగి, ముఖానికి మాస్కు తీసేసి "నన్ను పెళ్లి చేసుకో!" అంటూ బిగ్గరగా అరిచాడు.

భిన్నమైన పద్ధతిలో ప్రపోజ్ చేసి అనస్తాసియా మనసు దోచుకోవాలన్న ఆలోచనతో సెర్గీ రోడ్కింగ్ ఆడిన నాటకం అదంతా.

ఈ విషయం కారు డ్రైవర్‌కు కూడా ముందే తెలుసు. మాస్కు ధరించిన వారు వచ్చి కారును అడ్డుకోగానే భయపడిపోయినట్లుగా అతడు నటించాడు అంతే.

ఖరీదైన ట్రీట్

రష్యాలో ఇలాంటి ప్రాంక్ షోల కోసం ఏర్పాట్లు చేసే ప్రత్యేక బృందాలు కూడా ఉన్నాయి. ఇలాంటి కార్యక్రమాల్లో నటించేవారు అద్దెకు దొరుకుతారు.

ఇలా పోలీసుల పేరుతో వచ్చి నాటకీయంగా ప్రపోజ్ చేయాలంటే, ఒక భద్రతా దళం సభ్యుడితో పాటు, అరగంట ఫోటో షూట్‌కు కలిపి కనీసం 700 రూబుల్స్ (రూ.770) ఖర్చవుతుంది. ఇక బృందంలో అందరూ భద్రతా సిబ్బందే ఉండాలనుకుంటే 60,000 రూబుల్స్ (సుమారు రూ.66,000) దాకా ఖర్చవుతుంది.

తన ప్రేయసి అనస్తాసియా మనసు దోచుకునేందుకు సెర్గీ రోడ్కింగ్ 30,000 రూబుల్స్ (రూ.33,000) ఖర్చు చేశారు.

నిజానికి, పూర్తిగా భద్రతా సిబ్బందితో కలిసి ఈ పని చేయాలని ఆయన అనుకున్నారట. అందుకోసం ఫెడరల్ సెక్యూరిటీ సర్వీస్ (ఎఫ్ఎస్‌ఎస్) అధికారులను కూడా సంప్రదించారు. కానీ, వాళ్లు రాలేదు.

దాంతో, వేరే వ్యక్తులకు డబ్బులిచ్చి తీసుకొచ్చారు. ఎంత ఖర్చు అయినా వెనకాడకూడదని నిర్ణయించుకున్నానని సెర్గీ రోడ్కిన్ చెప్పారు.

ఇలాంటి షోల కోసం భద్రతా నిపుణులను కూడా నియమించుకుంటారు, కానీ వారి వివరాలు బయటకు వెల్లడించరు.

తాను 2010లో స్నేహితుల కోసం ఇలాంటి పనులు చేశానని 36 ఏళ్ల సెర్గీ చెప్పారు.

ఇలా భిన్నంగా ప్రపోజ్ చేయాలకునేవారికి ప్రాంక్ షోలు చేయడాన్నే ఆదాయ మార్గంగా మార్చుకున్నారు. 'స్పెట్స్‌నాజ్ షో' పేరుతో వ్యాపారం మొదలుపెట్టారు.

2014లో తొలి షో నిర్వహించారు. ఆ తర్వాత ఏడాది కాలంలోనే రష్యా వ్యాప్తంగా పలు చోట్ల ఫ్రాంచైజీలు ఏర్పాటు చేశారు. ప్రస్తుతం 14 ఫ్రాంచైజీలు ఉన్నాయి. అతనికి పోటీదారులు కూడా ఉన్నారు.

ఇదంతా నిజమేనేమో? అన్నట్లుగా ఎదుటివారిని నమ్మించేలా నటించేందుకు... ఈ షో నటీనటుల్లో మాజీ పోలీసు అధికారులు, మాజీ సైనిక సిబ్బంది కూడా ఉంటారు.

అయితే, ఈ షోలు రోజూ ఉండవు. కాబట్టి, ఇతర పనులు చేసుకుంటూ, అప్పుడప్పుడు ఈ షోలలో నటిస్తుంటారు.

మాదకద్రవ్యాల ముఠాను...


కానీ, అది తెలుగు సినిమా కావడంతో దానికి నేను అంత కనెక్ట్ కాలేకపోయానేమో అనిపించింది.

కానీ అర్జున్ రెడ్డి రీమేక్ 'కబీర్ సింగ్' రిలీజైనప్పుడు దీనిపై చర్చ జోరందుకోవడం, సినిమా డైరెక్టర్ సందీప్ రెడ్డి ఇంటర్వ్యూ వైరల్ అవడం, నాకు మళ్లీ నా గతాన్ని గుర్తు చేశాయి.

ఆ గతంలో బాధ మాత్రమే ఉంది. నా పార్ట్‌నర్ చేతుల్లో నేను అనుభవించిన హింస మళ్లీ కళ్ల ముందు కదిలింది.

సందీప్ రెడ్డి వంగా

సందీప్ రెడ్డి వంగా తన ఇంటర్వ్యూలో, "ప్రేమికుల మధ్య ఒకరికొకరు చెంపదెబ్బలు కొట్టుకునే, తిట్టుకునే స్వేచ్ఛ లేదంటే, వారిది బహుశా నిజమైన ప్రేమ కాదు" అన్నారు.

ఆయన అన్న ఆ మాటలు నా చేదు జ్ఞాపకాలను తిరగదోడాయి. దాదాపు మానిపోయిన నా గాయాలను మళ్లీ రేగేలా చేశాయి.

ఇక మీరు నూటికి నూరు శాతం నిజమైన నా కథను చదవండి

నా మాజీ బాయ్‌ఫ్రెండ్ నాపై బలవంతం చేశాడు. నేను వద్దని ఎన్నిసార్లు చెప్పినా, అతడిని బలవంతంగా తోసేసినా తను నన్ను పట్టించుకోలేదు.

మా బంధం మొదట్లో అంతా అలాగే కొనసాగింది. అప్పట్లో నేను సెక్స్‌కు మానసికంగా సిద్ధంగా లేను.

అప్పుడు నేను ఏడుస్తున్నాను, ఎందుకంటే నా మొదటి సెక్స్ అనుభవం అలా బలవంతంగా ఉంటుందని నేను అనుకోలేదు. అది ఎవరూ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

కోరుకోరు కూడా.

నేను ఏడవడం చూసిన అతడు, "బేబీ, కంట్రోల్ చేసుకోలేకపోతున్నా" అన్నాడు

కానీ, తన మనసులో ఎప్పుడూ ఒక సందేహం ఉండేది. నేను అంతకు ముందే అలాంటి బంధంలో ఉన్నానేమోనని అనుమానించేవాడు.

చాలా సార్లు నాకు కఠినంగా అనిపించే మాటల్ని కూడా చాలా ఈజీగా అనేసేవాడు. పరస్పర అంగీకారంతో జరిగే సెక్స్‌కు, లైంగిక వేధింపులకు తేడా ఏంటో అతడికి తెలిసేది కాదు.

ఈ శారీరక, లైంగిక, ఎమోషనల్ హింస నాపై ఎంత ప్రభావం చూపిందంటే, నాలో ఆత్మహత్య చేసుకోవాలనే ఆలోచనలు కూడా వచ్చేవి. ఈ పరిస్థితి నుంచి బయటపడాలంటే, నాకు ఆత్మహత్యే శరణ్యం అనిపించేది.

అతడు ఎప్పుడంటే అప్పుడు నా దగ్గరకు వచ్చేవాడు. అసలు నాకంటూ ఒక స్పేస్ లేకుండా పోయింది. ఎలాంటి ప్రైవసీ లేకుండా పోయింది.

ఎప్పుడైనా అతడిని పట్టించుకోకుండా నాకు నేను ప్రాధాన్యం ఇచ్చుకుందామని ప్రయత్నిస్తే, అతడు నన్ను బాధలు పెట్టేవాడు.

ఆత్మహత్య చేసుకుందామనుకున్నా

పరిస్థితులు ఎంత ఘోరంగా మారాయంటే, నేను చివరికి ఒక కౌన్సిలర్ దగ్గరికి వెళ్లాల్సొచ్చింది. నేను 'డిప్రెషన్, బార్డర్  లైన్ పర్సనాలిటీ డిజార్డర్'కు గురైనట్లు డాక్టర్ నాకు చెప్పారు.

వరసగా థెరపీ చేయించుకున్న తర్వాత చివరికి నేను ఆ బంధం నుంచి బయటపడగలిగాను.

ఆలోపు అతడు వేరే సిటీకి వెళ్లిపోయాడు. తను నన్ను మోసం చేసేవాడని నాకు ఆ బంధం ముగిసిన తర్వాత తెలిసింది.

అతడు నాతో రిలేషన్‌షిప్‌లో ఉన్న సమయంలో ఎంతోమంది అమ్మాయిలతో కూడా తిరిగేవాడని చెప్పారు.

నేను అతడికి ఫోన్ చేసి ఆ విషయం అడిగితే, నన్ను "యూజ్ అండ్ త్రో మెటీరియల్" అన్నాడు.

అంత జరిగిన తర్వాత కూడా నేను అలాంటి బంధంలో ఎందుకు ఉన్నానని మీరిప్పుడు నన్ను అడగచ్చు.

ఈ బంధం నుంచి బయటపడడం ఎందుకు కష్టం

ఆ బంధం నుంచి బయటపడడం నాకు చాలా కష్టంగా మారింది. ఎందుకంటే తను నన్ను అడ్డుకోడానికి ఎంతవరకైనా వెళ్లేవాడు.

అతడు ఒక్కోసారి పీజీ వరకూ వచ్చేసేవాడు. నా ముందు అరుస్తూ గోల చేసేవాడు, నన్ను క్షమించమని అడిగేవాడు. మా అమ్మనాన్నలకు, నా పీజీలో ఉన్న వాళ్లందరికీ అదంతా తెలీడం నాకెందుకో నచ్చలేదు.

అంత జరిగినా వెనకేసుకొచ్చాను

నాకు ఏం జరిగినా, అతడు నన్ను ఏం చేస్తున్నా, చాలా కాలం వరకూ నేను దాన్ని హింస అనుకోలేదు.

అతడి నిజ స్వరూపాన్ని నాకు చూపించాలని ప్రయత్నించిన తన స్నేహితులతో నేను వాదించేదాన్ని. అతడి చేష్టలను వెనకేసుకొచ్చేదాన్ని.

ఇంత జరిగాక కూడా అలా ఎందుకు చేశారు అని మీరు నన్ను అడగచ్చు.

అతడు చెప్పే మాటలను నేను నిజమే...


కానీ, అది నిజం. అయితే, ఆయనెందుకు క్రికెట్‌ను వదిలేయాలనుకున్నాడు?

ఇండోర్‌లో బంగ్లాదేశ్‌తో జరిగిన తొలి టెస్ట్ మ్యాచ్‌కు ముందు విలేకరుల సమావేశంలో విరాట్ కోహ్లీ మాట్లాడుతూ తానెందుకు ఆటను వదిలేయాలనుకున్నాడో చెప్పుకొచ్చాడు.

ఆస్ట్రేలియా క్రికెటర్ గ్లెక్ మాక్స్‌వెల్ మానసిక ఆరోగ్యం సరిగా లేదంటూ విరామం తీసుకోవడాన్ని విరాట్ ప్రశంసించాడు.

ఒక దశలో తానూ క్రికెట్‌ను వదిలేయాలని ఆలోచించానని చెప్పాడు. 2014 ఇంగ్లండ్ పర్యటన సమయంలో తాను క్లిష్ట దశను ఎదుర్కొన్నానని, ఆ బాధను ఎవరితోనూ పంచుకోలేక కుమిలిపోయానని, ఆటను వదిలేయాలన్న ఆలోచనలూ వచ్చాయని చెప్పుకొచ్చాడు.

''ఏం చేయాలో అప్పుడు నాకేమీ అర్థం కాలేదు. ఎలా మాట్లాడాలో కూడా తెలియలేదు.''

''మానసికంగా కుదురుగాలేనని, ఆటకు దూరంగా వెళ్లిపోవాలని అనుకుంటున్నానని చెప్పి ఉండాల్సింది. కానీ, దాన్నెలా స్వీకరిస్తారో తెలియదు కదా'' అన్నాడు కోహ్లీ.

''ఆటగాళ్లు ఇలా కొంత విరామం తీసుకుని రిఫ్రెష్ అయ్యాక మళ్లీ రావడం మంచిది'' అన్నాడు కోహ్లీ.

మ్యాక్స్‌వెల్ మంచి పని చేశాడు

శ్రీలంకతో టీ20 సిరీస్‌కు ఎంపికైన ఆస్ట్రేలియా క్రికెటర్ గ్లెన్ మ్యాక్స్‌వెల్ గత నెలలో జట్టు నుంచి తప్పుకున్నాడు... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

.

''మ్యాక్స్‌వెల్ చేసిన పనిని అందరూ గుర్తించాలి. ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న క్రికెటర్లకు ఇదో ఉదాహరణ'' అన్నాడు విరాట్.

మరో ఆస్ట్రేలియా ఆటగాడు విల్ పకోవ్స్కీ  కూడా మ్యాక్స్‌వెల్  బాటలోనే నడిచాడు. పాకిస్తాన్‌తో సిరీస్‌కు తన పేరు పరిశీలించొద్దని ఆ దేశ క్రికెట్ బోర్డును కోరాడు. తాను తన మానసిక ఆరోగ్యంపై దృష్టిపెట్టాల్సిన అవసరం ఉందని చెప్పాడు.

ఫ్లింటాఫ్

ఆట కోసం తాము తమ మానసిక ఆరోగ్య పరిస్థితులను ఎలా దాచిపెట్టామన్నది కొందరు ఇంగ్లండ్ క్రికెటర్లు కూడా చెప్పారు.

2006-07లో ఆస్ట్రేలియాలో పర్యటనకు వెళ్లిన ఇంగ్లండ్ జట్టు కెప్టెన్‌గా ఉన్నప్పుడు తాను కుంగుబాటుకు లోనయినట్లు ఫ్లింటాప్ చెప్పాడు.

2013లో జొనాథన్ ట్రాట్ కూడా మానసికంగా ఒత్తిడికి గురవడంతో ఆస్ట్రేలియా పర్యటన నుంచి ఇంగ్లండ్‌కు తిరిగొచ్చేశాడు.

మహిళా క్రికెట్లో ప్రపంచంలోనే గొప్ప ఆటగాళ్లలో ఒకరిగా గుర్తింపు ఉన్న ఇంగ్లండ్‌కు చెందిన సారా టేలర్ 'యాంగ్జయిటీ' సమస్యతో బాధపడుతూ సెప్టెంబరులో అంతర్జాతీయ క్రికెట్‌కు వీడ్కోలు పలికారు.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


కానీ, అమెరికా అధ్యక్షుడు డోనల్డ్ ట్రంప్‌తో ఒకసారి సమావేశమైనా రెండో భేటీ మాత్రం అర్ధంతరంగా ముగిసింది.

ఆ ప్రతిష్టంబన తరువాత రష్యా అధ్యక్షుడు వ్లాదిమిర్ పుతిన్‌తో తాజాగా ఇప్పుడు ఉత్తర కొరియా అధ్యక్షుడు కిమ్ జోంగ్ ఉన్ భేటీ కావడం ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది.

ఇంతకీ కిమ్ జోంగ్ ఉన్ ఎవరు.. ప్రపంచ రాజకీయాల్లో ఆ పేరు ఎందుకంత సంచలనం?

ఆయన ఏం చేసినా.. ఏం మాట్లాడినా.. ఎవరిని కలిసినా ప్రపంచం ఎందుకంత ఆసక్తిగా చూస్తుంది?

రష్యా అధ్యక్షుడు వ్లాదిమిర్ పుతిన్‌తో భేటీ నేపథ్యంలో.. కిమ్ అధ్యక్షుడు కావడం నుంచి అమెరికాకు దడపుట్టించడం వరకు.. వరుస క్షిపణి ప్రయోగాల నుంచి ఎంత దూరమైనా సొంత రైలులోనే ప్రయాణించే అలవాటు వరకు పలు ఆసక్తికర అంశాలివి.

ఉత్తర కొరియా పగ్గాలు అందుకోవడమే సంచలనాలకు ఆరంభం.

కిమ్ జోంగ్ ఉన్ 2011లో ఉత్తర కొరియా అధ్యక్షుడయ్యారు. 2011 డిసెంబరు 17న ఉత్తర కొరియా అప్పటి అధ్యక్షుడు కిమ్ జోంగ్ ఇల్  మరణించడంతో ఆయన చిన్న కుమారుడు కిమ్ జోంగ్ ఉన్‌ను ఈ పదవి వరించింది.

తండ్రి మరణం తర్వాత కేవలం పదిహేను రోజుల్లోనే పార్టీ అధ్యక్షుడిగా, దేశ సైన్యాధిపతిగా బాధ్యతలు తీసుకున్నారు.

కిమ్ జోంగ్ ఉన్ 27 ఏళ్లకే ఉత్తర కొరియ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ా అధ్యక్షుడయ్యారు. తన తాత కిమ్ ఇల్ సంగ్ పోలికలతో కనిపించడం కోసం ఆయన ప్లాస్టిక్ సర్జరీ చేయించుకున్నారని చెప్తారు. తాత కిమ్ ఇల్ సంగ్ ఉత్తర కొరియాకు తొలి పాలకుడు. 1948 నుంచి 1994లో మరణించే వరకు ఆయన ఉత్తర కొరియా ప్రీమియర్‌గా, అధ్యక్షుడిగా పనిచేశారు. ఆ తరువాత కిమ్ జోంగ్ ఉన్ తండ్రి కిమ్ జోంగ్ ఇల్ అధ్యక్షుడుయ్యారు.  2011లో కిమ్ జోంగ్ ఇల్ మరణానంతరం కిమ్ జోంగ్ ఉన్ ఉత్తర కొరియా పగ్గాలు అందుకున్నారు.

కిమ్ ప్రయాణించే సాయుధ రైలు

ఎవరికీ అర్థం కాని నేత

కిమ్ జోంగ్ ఉన్ ఎప్పుడు ఎలాంటి ప్రకటన చేస్తారో, ఏ ప్రయోగం చేస్తారో ఎవరికీ అర్ధం కాదు.

2016 జనవరిలో ఆయన భూగర్భ హైడ్రోజన్ బాంబు పరీక్ష మొదలుపెడుతున్నానని ప్రకటించి ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉద్రిక్త ప‌రిస్థితి సృష్టించారు.

ఓ వైపు ఐక్యరాజ్యసమితి ఆంక్షలు, మరోవైపు ‘అగ్రరాజ్యం’ అమెరికా ఒత్తిడి.. అయినా దేనికీ తలొగ్గకుండా దూకుడును కొనసాగించే కిమ్ జోంగ్ ఉన్ తన మేనమామను సైతం వదల్లేదు.

రాజకీయంగా తనపై కుట్ర చేస్తున్నాడంటూ 2013లో ఆయనను ఉరితీసి సంచలనం సృష్టించారు.

కిమ్ తాత, తండ్రి చిత్రపటాలు

కిమ్ జోంగ్ ఇల్ ముగ్గురు కొడుకుల్లో అందరికంటే చిన్న కొడుకు కిమ్ జోంగ్ ఉన్. ఆయన 1983 లేదా 1984 లో జన్మించారు. ఆయన తండ్రికి వారసుడిగా దేశాధ్యక్షుడవుతాడని ఎవరూ అనుకోలేదు.

అందరూ అతడి సోదరులు కిమ్ జోంగ్ నామ్, లేదా కిమ్ జోంగ్ చొల్ లో ఎవరో ఒకరు అవుతారని అనుకున్నారు. కానీ కిమ్ జోంగ్ ఉన్ 27 ఏళ్లకే ఉత్తర కొరియా అధ్యక్ష బాధ్యతలు స్వీకరించారు.

ఇంతకీ కిమ్ జోంగ్ ఉన్‌ని 27 ఏళ్లలోపే అంత పెద్ద పదవి ఎలా వరించింది? ఇద్దరు సోదరులు రాజకీయంగా బలహీనంగా ఉండటం వల్లనే కిమ్ జోంగ్ ఉన్ తండ్రి పదవిని అధిష్టించారని కొందరు విశ్లేషకులు చెప్తున్నారు.

అంతకు ముందు ఆయన ఉత్తర కొరియా ప్రభుత్వంలో పలు కీలక పదవులు నిర్వహించడం కూడా కలిసివచ్చిందని అంటారు.

స్విట్జర్లాండ్‌లో విద్యాభ్యాసం

స్విట్జర్లాండ్‌లో చదువుకున్న కింగ్ జోంగ్ ఉన్ మాత్రం ఎప్పుడూ పాశ్చాత్య ప్రభావాలకు లొంగలేదు.

యూరోపియన్లతో ఎక్కువగా కలిసేవారు కాదు. అప్పట్లో ఆయన స్కూల్ నుంచి తిరిగి వచ్చిన తరువాత ఉత్తర కొరియా రాయబారితో కలిసి భోజనం చేసేవారు.

అక్కడి నుండి స్వదేశానికి తిరిగి వచ్చిన తర్వాత ఉత్తర కొరియా రాజధాని ప్యాంగ్యాంగ్‌లో కిమ్ ఇల్ సాంగ్ మిలిటరీ యూనివర్సిటీలో చేరారు.

"మార్నింగ్ స్టార్ కింగ్"

కిమ్ జోంగ్ ఉన్ తల్లి కో యోంగ్ హుయి, తండ్రికి ప్రియమైన భార్య. ఆమె అతన్ని ''మార్నింగ్...


కానీ, అశ్విన్ రామన్ ఇందుకు భిన్నంగా బ్రిటన్‌లోని స్కాటిష్ ఫుట్‌బాల్ క్లబ్ ‘డూండీ యునైటెడ్’లో ఫుట్‌బాల్ స్కౌట్‌గా, విశ్లేషకుడిగా ఉద్యోగంలో చేరారు. తన కలలు సాకారమయ్యాయని అశ్విన్ అంటున్నారు.

ఫుట్‌బాల్ స్కౌట్ అంటే మ్యాచ్‌లన్నీ చూస్తూ ఎవరు ఎలా ఆడారు, ఎవరు ఏం తప్పులు చేసారు.. ఇలాంటివన్నీ విశ్లేషించాలి.

అశ్విన్ తన కల నెరవేరినందుకు చాలా సంతోషంగా ఉన్నారు.

రేడియో 1 న్యూస్‌బీట్‌తో మాట్లాడుతూ.."ఇది కలా, నిజమా తెలియట్లేదు. నన్ను నేను గిల్లుకుని చూసుకుంటున్నాను. ఇప్పటికీ నమ్మలేకపోతున్నాను" అని ఆయన అన్నారు.

2019 నుంచీ అశ్విన్ ఈ క్లబ్‌లో ఉన్నారు. ఈ రెండేళ్లల్లో స్కాటిష్ ప్రీమియర్‌షిప్‌లో ఈ క్లబ్‌కు ప్రమోషన్ కూడా వచ్చింది.. ఇప్పుడు ఈ క్లబ్ ఆరోస్థానంలో ఉంది.

అయితే, అశ్విన్‌ది అందరిలాగ పొద్దున 9 నుంచి సాయంత్రం 5 వరకు చేసే ఉద్యోగం కాదు.

కరోనా సమయంలో చాలామంది వర్క్ ఫ్రం హోంకే పరిమితమైపోతున్నారు. ఆఫీసు నుంచి కొంచెం దూరంగా ఉంటూ పని చేయడం అలవాటవుతోంది.

అయితే, అశ్విన్ ఆఫీస్‌నుంచీ చాలా దూరంగా ఉంటూ పని చేస్తున్నారు. తన స్వస్థలం బెంగళూరులో ఉంటూ స్కాటిష్ క్లబ్‌కు పని చేస్తున్నారు.

ఫుట్‌బాల్‌కు సంబంధించ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ిన అనేక పుస్తకాలు చదువుతూ ఉండడం వలన అశ్విన్‌కు అందులో ఆసక్తి పెరిగింది. బ్లాగు రాయడం మొదలుపెట్టారు.

"నా 13వ ఏడు పుట్టినరోజు నాడు నేను బ్లాగ్ రాయడం మొదలుపెట్టాను. ఇప్పుడు అవన్నీ చూస్తే... నేను ఇంత దారుణంగా రాశానా అనిపిస్తుంది" అంటూ అశ్విన్ నవ్వేశారు.

అప్పటినుంచీ ఫుట్‌బాల్ మ్యాచ్‌లు చూస్తూ, వాటి విశ్లేషణలు రాయడం అశ్విన్‌కు అత్యంత ఇష్టమైన ప్రక్రియగా మారిపోయింది. తన విశ్లేషణలకు ట్విట్టర్‌లో చాలామంది అభిమానులే ఉన్నారు.

ఆ క్రమంలో 2019లో అశ్విన్‌కు ఒక సందేశం వచ్చింది.

"డుండీ యునైటెడ్ క్లబ్‌లో చీఫ్ స్కౌట్ అయిన స్టీవ్ గ్రీవ్ నాకు మెసేజ్ చేశారు. మా క్లబ్‌లో జాయిన్ అవుతారా అని అడిగారు. నా విశ్లేషణలు ఒక ఫుట్‌బాల్ క్లబ్‌కు ఉపయోగపడనున్నాయని తెలియగానే చాలా ఆనందంగా అనిపించింది" అని అశ్విన్ తెలిపారు.

వీడియోలు, డాటా విశ్లేషణ

రోజంతా ల్యాప్‌టాప్ ముందు కూర్చుని వందలకొద్దీ వీడియోలు చూస్తూ, డేటాను విశ్లేషించడం అందరికీ సరదా కాకపోవచ్చు. కానీ, అశ్విన్‌కు అది చాలా ఇష్టమైన విషయం.

"నా విశ్లేషణలు ఒక ఫుట్‌బాల్ క్లబ్‌కు ప్రయోజనాలు చేకూరుస్తున్నాయి. అందుకే నాకు జీతం ఇస్తున్నారు. మా క్లబ్ కోసం కొత్త ఆటగాళ్లను వెతకడం నా పని. క్లబ్‌కు ఎలాంటి ఆటగాళ్లు కావాలో చెబుతారు. డేటాబేస్ అంతా పరిశీలించి ఎవరు బాగా ఆడుతున్నారో చూసి, వాళ్ల పేర్లను సూచిస్తాను. వాళ్లల్లో ఎవరినైనా మా క్లబ్ ఎంపిక చేసుకుంటే, వాళ్లతో అగ్రిమెంట్ చేసుకునేముందు, నేను వాళ్లు ఆడిన మ్యాచ్‌లన్నీ చూసి, వాళ్ల ఆటను విశ్లేషించి, ఆ ప్లేయర్‌తో అగ్రిమెంట్ చేసుకోవచ్చో, లేదో చెబుతాను. గంటల తరబడి సమయం వెచ్చిస్తూ ఫుట్‌బాల్ మ్యాచ్‌లు చూస్తూ, విశ్లేషించడమే నా పని. ఇదే నాకిష్టం” అని అశ్విన్ అంటున్నారు.

"అదే కాకుండా, మా క్లబ్ ఆటగాళ్ల ఆటతీరును కూడా నేను విశ్లేషిస్తాను. మిగతా క్లబ్ ప్లేయర్స్‌తో పోల్చి చూసి మా ప్లేయర్స్ ఎక్కడ మెరుగుపరుచుకోవచ్చో, ఏం తప్పులు చేస్తున్నారో విశ్లేషించి చెబుతాను. మా క్లబ్ అంచనాలను అందుకుంటున్నారో లేదో పరిశీలిస్తాను" అని అశ్విన్ తెలిపారు.

దినచర్య తారుమారైపోతూ ఉంటుంది

బ్రిటన్, ఇండియా కాలమానాల్లో వ్యత్యాసం ఉంటుంది. అశ్విన్ యూరోపియన్ ఫుట్బాల్ చూడాలంటే బ్రిటన్ టైంలోనే చూడాలి. అంటే రాత్రుళ్లు నిద్రపోకుండా చాలాసేపు మేల్కొని ఉండాల్సి వస్తుంది.

కానీ, తన ఉద్యోగంలో పని సరళంగా ఉంటుందని, తనకు సౌకర్యంగా ఉన్న సమయంలోనే పని చేసుకోవచ్చని అశ్విన్ చెప్పారు.

ఈ ఉద్యోగం చేస్తూనే అశ్విన్...


కానీ, ఆ దేశానికి చెందిన కమెడియన్ ఒకరు అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్‌ని బురిడీ కొట్టించి ఆయనతో ఫోన్లో సంభాషించారు.

ట్రంప్ కూడా ఏమాత్రం అనుమానించకుండా సెనేటర్ అనుకునే ఆ కమెడియన్‌తో మాట్లాడారట.

మొదట ఎవరూ నమ్మలేదు

డొనాల్డ్ ట్రంప్ తన ఎయిర్‌ఫోర్స్ వన్‌లో ప్రయాణిస్తుండగా తాను ఫోన్ చేసి ఆయనతో మాట్లాడానంటూ అమెరికాకు చెందిన కమెడియన్ జాన్ మెలెండెజ్ ఇటీవల వెల్లడించారు.

తాను తొలుత అధ్యక్షుడి అల్లుడు జరేడ్ కుష్నర్‌కు ఫోన్ చేసి న్యూజెర్సీకి చెందిన డెమొక్రటిక్ పార్టీ సెనేటర్ బాబ్ మెనెండెజ్‌లా మాట్లాడానని.. ఆ తరువాత అధ్యక్షుడు ట్రంప్ నుంచి తనకు ఫోన్ వచ్చిందని జాన్ చెప్పారు.

అయితే, ఆయన మాటలను ఎవరూ నమ్మకపోవడంతో తాజాగా ఆ ఆడియో రికార్డును ఆయన విడుదల చేశారు.

దీనిపై వైట్‌హౌస్ అధికారి ఒకరు స్పందించి ఒక్కోసారి ఇలాంటి పొరపాట్లు జరుగుతాయని అన్నారు.

బాబ్ మెనెండెజ్

కీలక విషయాలూ చర్చించారు

కాగా జాన్ బయటపెట్టిన ఆడియో రికార్డుల్లో ట్రంప్‌లా వినిపించిన గొంతు సెనేటర్ మెనెండెజ్‌ను అభినందించినట్లుగా ఉంది. గత ఏడాది మెనెండెజ్ ఒక లంచం కేసులో చిక్కుకోగా ఇప్పుడు దాన్నుంచి బయటపటినందుకు ఆయన్ను అభినందించినట్లుగా అందులో ఉం... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ది.

అంతేకాదు.. వచ్చే నెలలో సుప్రీం కోర్టు నుంచి రాజీనామా చేయబోతున్న న్యాయమూర్తి ఆంథోనీ కెనడీ స్థానంలో ఎవరిని నియమిస్తే బాగుంటందనే విషయంలోనూ ఇద్దరి మధ్య సంభాషణ జరిగింది.

పదిపదిహేను రోజుల్లో కొత్త జడ్జిని నామినేట్ చేస్తానని ట్రంప్ చెప్పినట్లుగా ఉంది.

బాబ్ మెనెండెజ్‌నంటూ తాను ఫోన్ చేసినప్పుడు ఎవరూ కనీసం అనుమానించలేదని.. బాబ్‌ది ఏ పార్టీ అని కానీ, ఎక్కడి సెనేటర్ అని కానీ అడిగి ఉంటే తాను చెప్పలేకపోయేవాడినని.. కానీ, ఎవరూ ఆ ప్రశ్న తనకు వేయకపోవడంతో బాబ్‌లా నటించి ట్రంప్‌తో మాట్లాడానని జాన్ తెలిపారు.

ఇవి కూడా చదవండి:

(బీబీసీ తెలుగును ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి.  యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)


కానీ, ఆ నిర్ణయం వెనుక ఆయన విదేశాంగ మంత్రి సుష్మా స్వరాజ్ పాత్ర ఉందనే విషయం చాలా కొద్దిమందికే తెలుసు.

మాల్టాలో కామన్వెల్త్ నేతలతో రౌండ్ టేబుల్ సమావేశం జరిగినపుడు సుష్మా స్వరాజ్ పాకిస్తాన్ ప్రధానమంత్రి నవాజ్ షరీఫ్ పక్కనే కూర్చున్నారు. సుష్మాకు ఉర్దూ, పంజాబీలో ఉన్న పట్టు చూసిన నవాజ్ షరీఫ్ ఆశ్చర్యపోయారు.

అప్పుడు నవాజ్ షరీఫ్‌తోపాటు ఆయన భార్య కుల్సుమ్, కూతురు మరియం కూడా మాల్టాకు వచ్చారు. నవాజ్ షరీఫ్ తర్వాత రోజు సుష్మా స్వరాజ్‌ను తన కుటుంబాన్ని కలవడానికి ఆహ్వానించారు.

డిసెంబర్ 8న సుష్మా ఇస్లామాబాద్ వెళ్లినపుడు, ఆమె నవాజ్ షరీఫ్ కుటుంబంతో మరో నాలుగు గంటలు గడిపారు.

నవాజ్ మరోసారి సుష్మా స్వరాజ్ ఉర్దూ ప్రావీణ్యం గురించి ప్రశంసించారు. తనది పంజాబ్ నేపథ్యం కావడంతో తన ఉర్దూ మాటలు అప్పుడప్పుడు తడబడుతుంటాయని చెప్పారు.

తర్వాత నవాజ్ షరీఫ్ తల్లిని కలిసినపుడు ఆమె సుష్మను ఆప్యాయంగా హత్తుకుంటూ "నువ్వు నా భూమి నుంచి వచ్చావా, రెండు దేశాల మధ్య సంబంధాలు సరిచేసి వెళ్తానని నాకు మాటివ్వు" అన్నారు.

నవాజ్ షరీఫ్ తల్లి అమృత్‌సర్ భీమ్‌లోని కత్రాలో జన్మించారు. విభజన తర్వాత తను అమృత్‌సర్ రావడంగానీ, అక్కడనుంచి ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ఎవరైనా వచ్చి తనను కలవడం గానీ జరగలేదని ఆమె సుష్మకు చెప్పారు.

ఇద్దరూ అమృత్‌సర్ గురించి గంటలు గంటలు మాట్లాడుతున్నారు. సుష్మా అంబాలాలో ఉన్న రోజుల్లో తరచూ అమృత్‌సర్ వెళ్లేవారు.

పాకిస్తాన్ నుంచి తిరిగి వచ్చే ముందు సుష్మా స్వరాజ్ నవాజ్ షరీఫ్ కూతురు మరియంతో "మీ నానమ్మకు చెప్పు, పాకిస్తాన్‌తో సంబంధాలు మెరుగుపరుస్తానననే మాటను నేను నిలబెట్టుకున్నా" అని చెప్పారు.

మోదీ ప్రధాని అభ్యర్థిత్వాన్ని వ్యతిరేకించారు

2014లో నరేంద్ర మోదీ అధికారంలోకి వచ్చాక, క్యాబినెట్ ఏర్పాటు గురించి తనకు అత్యంత సన్నిహితుడైన అరుణ్ జైట్లీతో చర్చిస్తున్నారు.

ఆయనప్పుడు గత లోక్‌సభలో ప్రతిపక్ష నేతగా ఉన్న సుష్మా స్వరాజ్ సలహా తీసుకోవడం అవసరమని అనుకోలేదు.

మోదీ మంత్రివర్గంలో చోటు ఇస్తారా, లేదా అనే విషయం చాలామంది రాజకీయ పండితులతోపాటు సుష్మాకు కూడా తెలీదు. దానికి రెండు కారణాలున్నాయి.

వాటిలో ఒకటి నాయకత్వ రేసులో వెనకబడ్డ లాల్ కృష్ణ అడ్వాణీకి ఆమె చాలా సన్నిహితులు. రెండోది అరుణ్ జైట్లీతో ఆమెకు ఉన్న విరోధం అందరికీ తెలిసిన విషయం.

సుష్మను నరేంద్రమోదీ, రాష్ట్రీయ స్వయం సేవక్ సంఘ్‌కు దగ్గరి వారని కూడా అనుకునేవారు కాదు.

2013లో నరేంద్రమోదీని ప్రధాన మంత్రి అభ్యర్థిగా నిలపాలనే డిమాండ్ మొదటిసారి వచ్చినపుడు ఆమె లాల్‌కృష్ణ అడ్వాణీతో కలిసి దానిని వ్యతిరేకించారు.

2002లో కూడా గుజరాత్ అల్లర్ల తర్వాత అటల్ బిహారీ వాజ్‌పేయి నరేంద్రమోదీ 'రాజధర్మం' పాటించాలని చెప్పినపుడు, ఆమె వాజ్‌పేయి వెంట నిలిచినట్లు కనిపించారు.

సీనియారిటీని పట్టించుకోలేదు

నిజమే, సుష్మాకు మోదీ మంత్రివర్గంలో విదేశాంగ శాఖను అయితే ఇచ్చారు. కానీ, ప్రభుత్వంలో ఆమెకు రాజ్‌నాథ్ సింగ్ తర్వాత మూడో ప్రాధాన్యంలో ఉంచారు. అనుభవంలో, సీనియారిటీలో రాజ్‌నాథ్ సింగ్ ఆమె కంటే ఎంతో జూనియర్.

మొదట్లో ఆమె పదవీకాలం ఎంత కఠినంగా ఉండేదంటే, నరేంద్ర మోదీ క్రియాశీల విదేశాగ విధానం క్రెడిట్ అంతా ఆమెకు దక్కకుండా జాతీయ భద్రతా సలహాదారు అజిత్ డోబాల్‌కు ఇచ్చేవారు. దాంతో సుష్మా స్వరాజ్ 'లో ప్రొఫైల్'లో ఉండేవారు.

విదేశాంగ మంత్రిగా ఏడాది పనిచేసిన తర్వాత కొంతమంది జర్నలిస్టులు ఆమెను మీ విజయ రహస్యం ఏంటి అడిగినపుడు సుష్మ "మీడియాకు దూరంగా ఉండడం, ఏ పని అప్పగించారో, ఆ బాధ్యతలు నిర్వహించడం" అని చెప్పారు.

25 ఏళ్లకే హర్యానా మంత్రి

సిల్క్ చీరపై పురుషుల జాకెట్ ధరించే సుష్మా స్వరాజ్ ఎత్తు దాదాపు ఐదడుగులు, లేదా అంతకంటే కాస్త ఎక్కువే ఉండచ్చు....


కానీ, ఆక్స్ ఫర్డ్ యూనివర్సిటీతో కలిసి ఈ వ్యాక్సీన్ తయారుచేస్తున్న ఆస్ట్రాజెనెకా సంస్థ ఇలాంటి విరామం మామూలే అంటోంది. ఈ రియాక్షన్‌కు ఏదైనా ‘వివరించలేని అనారోగ్యం’ కారణం అయ్యుండవచ్చని అనుమానిస్తోంది.

అయితే క్లినికల్ ట్రయల్ నిలిచిపోవడం ఎంత సాధారణం? దీనివల్ల ఎంతో ఎదురుచూస్తున్న కోవిడ్-19 వ్యాక్సీన్ ఏమవుతుంది?

వ్యాక్సీన్ ట్రయల్ గురించి మనకు ఏం తెలుసు?

కరోనావైరస్ నుంచి రోగనిరోధక శక్తి పొందేందుకు ప్రపంచవ్యాప్తంగా మొదలైన వ్యాక్సీన్ రేస్‌లో ముందంజలో ఉన్న వాటిలో ఆస్ట్రాజెనెకా-ఆక్స్ ఫర్డ్ వ్యాక్సీన్ ఒకటి. అందుకే ఇది ఏమాత్రం ఆలస్యం అయినా నిరుత్సాహపరుస్తుంది.

బ్రిటన్‌లోని ఒక వలంటీర్‌లో తీవ్రమైన రియాక్షన్ కనిపించడంతో వ్యాక్సీన్ తయారీలో విరామం వచ్చింది. మంగళవారం స్టాట్ న్యూస్ ప్రసారం చేసిన ఒక కథనం ప్రకారం ఆ వలంటీరును ఆస్పత్రిలో చేర్పించారు.

దీనిపై మరిన్ని వివరాలు తెలీకపోయినా, ఆ రోగి కోలుకుంటాడని ఆశిస్తున్నట్లు కొన్ని వర్గాల ద్వారా తమకు తెలిసిందని స్టాట్ న్యూస్ చెప్పింది.

“భద్రతా డేటాను సమీక్షించడానికి వీలుగా మా ప్రామాణిక సమీక్షా విధానం ప్రకారం వ్యాక్సీన్ తయారీకి 'విరామం' ఇచ్చామ”ని ఆస్ట్రాజెన... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ెకా ఒక ప్రకటనలో చెప్పింది.

ఈ ప్రక్రియకు ‘రోజులు’ పట్టవచ్చని బీబీసీ మెడికల్ ఎడిటర్ ఫెర్గస్ వాల్ష్ అంటున్నారు.

భారత్‌లో కూడా ఆస్ట్రాజెనెకా వ్యాక్సీన్ ట్రయల్స్ నిలిచిపోయాయి.

వ్యాక్సీన్ ట్రయల్స్ నిలిచిపోవడం మామూలేనా?

ఇలాంటి విరామాలు ఎప్పుడూ వినని విషయమేం కాదని వాల్ష్ చెబుతున్నారు. “ఒక వలంటీరును ఎప్పుడైనా ఆస్పత్రిలో అడ్మిట్ చేస్తే, వారి అనారోగ్యానికి కారణం ఏంటనేది వెంటనే తెలీదు. అలాంటప్పుడు సంస్థలు ఆ అధ్యయనాన్ని నిలిపివేయాల్సి వస్తుంది” అన్నారు.

“భారీ ట్రయల్స్ జరుగుతున్నప్పుడు అనుకోకుండా కొందరు అనారోగ్యం పాలవుతుంటారు. కానీ దానిని జాగ్రత్తగా తనిఖీ చేయాలంటే, వారిని కచ్చితంగా ప్రత్యేకంగా ఉంచి సమీక్షించాలి” అని ఆక్స్ ఫర్డ్ యూనివర్సిటీ ప్రతినిధి ఒకరు చెప్పారు.

ఈ కరోనావైరస్ ట్రయల్‌లో ఇలా జరగడం ఇదే తొలిసారి కాదని కూడా వాల్ష్ చెబుతున్నారు.

“ఇది నిజానికి రెండోసారి జరిగింది. మొదటి వలంటీర్లు ఏప్రిల్‌లో రోగనిరోధక శక్తి పొందినప్పటి నుంచి ఇలా జరగడం ఇది రెండోసారి” అన్నారు.

కోవిడ్-19 వ్యాక్సీన్‌ను త్వరగా తయారుచేసే ఈ కార్యక్రమానికి అమెరికా ఉన్నతాధికారి మాన్సెఫ్ స్లాయీ ఇన్‌ఛార్జిగా ఉన్నారు.

అమెరికా, బ్రిటన్ కాకుండా బయటి నిపుణులతో కూడిన ఒక పానెల్‌తో మాట్లాడిన ఆయన “కంపెనీకి చెందిన వలంటీరు గురించి చాలా లోతైన సమీక్ష నిర్వహిస్తున్నాం. ఒక ప్రతికూల ఘటన జరిగినపుడు ప్రామాణిక విధానాలు పాటిస్తాం” అన్నారు.

కోవిడ్-19పై వచ్చే వ్యాక్సిన్ సురక్షితమేనా?

ఈ వార్త బయటికి వచ్చిన వెంటనే, మార్కెట్లోకి వచ్చే ఏ వ్యాక్సీన్ అయినా ప్రజలకు సురక్షితంగా ఉండాలనే ఉద్దేశంతోనే అలా చేశామని ఆస్ట్రాజెనెకా, ఆక్స్ ఫర్డ్ యూనివర్సిటీ చెప్పాయి.

“తొలి వ్యాక్సీన్ తయారీలో భద్రతకు పెద్ద పీట వేస్తామని” ఆస్ట్రాజెనెకాతోపాటూ కోవిడ్-19 వ్యాక్సీన్ తయారీలో ఉన్నతొమ్మిది ఫార్మస్యూటికల్ దిగ్గజాలు మంగళవారం ఒక ‘చారిత్రక ప్రతిజ్ఞ’పై సంతకాలు చేశాయి.

ఈ సంస్థల్లో జాన్సన్ అండ్ జాన్సన్, బయోఎన్‌టెక్. గ్లాక్సోస్మిత్‌క్లైన్, ఫైజర్, మర్క్, మోడెర్నా, సనోఫీ, నోవావాక్స్ లాంటివి ఉన్నాయి. వ్యాక్సీన్ తయారీలో సైన్సుకు అండగా నిలవడానికి ఏకం అవుతామని వాగ్దానం చేశాయి.

దీనితోపాటూ క్లినికల్ ట్రయల్స్, కఠినమైన తయారీ ప్రక్రియకు సంబంధించి అధిక శాస్త్రీయ, నైతిక ప్రమాణాలకు కట్టుబడి ఉంటామని, ప్రపంచమంతా టీకాను అందుబాటులోకి తీసుకురావడంతోపాటూ, వ్యాక్సీన్‌ను ఎంచుకునేలా వాటి రేంజ్, సరఫరా సమర్థంగా ఉండేలా...


కానీ, ఇన్ని వివాదాలున్నా భారత సరిహద్దు ప్రాంతంలో ఉన్న ఈ ప్రాంత ప్రజలు చైనాకి, చైనా ప్రజలు భారత్‌కు రోజు వస్తూ వెళ్తుంటారు. అదే ఛగ్లాగామ్. ఇది అరుణాచల్‌ప్రదేశ్‌లో ఉంది.

ఆ ప్రాంతానికి చేరుకునేందుకు ముందుగా మేము అస్సాం రాజధాని గువాహటి నుండి రాత్రంతా ప్రయాణం చేసి తీన్‌సుకియా వెళ్లాం.

ఈ ప్రాంతం నుండి అస్సాం-అరుణాచల్‌ప్రదేశ్ సరిహద్దు చాలా దగ్గర. రెండు గంటల్లోనే అక్కడికి చేరుకోవచ్చు. ఇదంతా కొండ ప్రాంతం. ఇక్కడ హోటళ్లు, సత్రాలు లేకపోవడంతో సర్క్యూట్ హౌస్‌లో ఉన్నాము.

అంతా పర్వతారోహణ ప్రాంతం

మమ్మల్ని చూసి అక్కడున్న ఒకతను "కొండలెక్కి చైనా సరిహద్దుకు వెళుతున్నారా?’’ అని అడిగారు.

మనసులో ఎన్నో ఆలోచనలు వస్తున్నా మరుసటి రోజు ఉదయం కచ్చా రోడ్ల ద్వారా ఛగ్లాగామ్‌కి ప్రయాణం మొదలు పెట్టాం.

ఎత్తైన కొండచరియల ప్రాంతం అది. ఎత్తైన కొండల మధ్యన ఉండే లోతైన లోయల ప్రాంతమది.

ఎక్కడా మనుషులే కనిపించరు. గంట ప్రయాణం చేస్తే ఎవరో ఒకరు కనిపిస్తున్నారు.

చైనా వెళ్లడం చాలా ఈజీ

చైనా సరిహద్దుకు దగ్గరగా ఉన్న ఈ గ్రామానికి చేరుకోవడం అంత సులభం కాదు. కానీ, ఇక్కడి నుండి చైనాకు అలవోకగా చేరుకోవచ్చు.

ఛగ్లాగామ్‌లో మొత్తం 50... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

కుటుంబాలున్నాయి. అల్లిందేగా కూడా ఇక్కడే ఉంటారు.

ఆయన జీవనోపాధి యాలకులను సాగు చేయడం. ఈ ఊరి జనం ఆహార పదార్థాలు కొనాలంటే 5 గంటలు ప్రయాణించి వేరే ప్రాంతానికి వెళ్లాలి. అదే వారికి అత్యంత సమీప ప్రాంతం.

అల్లిందేగా కుటుంబ సభ్యులు చైనాలో కూడా ఉంటారు. రెండు దేశాల మధ్య ఎన్ని వివాదాలున్నా వీరి మధ్య మాత్రం ఎలాంటి గొడవలూ లేవు. వీరి అనుబంధాన్ని సరిహద్దు విడదీయలేదు. వారు రోజూ సరిహద్దు దాటి అటూ ఇటూ వెళ్లి వస్తూ ఒకరినొకరు కలుసుకుంటూ ఉంటారు.

"మేము మిష్మి తెగకు చెందినవాళ్ళం. మా కుటుంబంలో సగం మంది సరిహద్దుకు అవతల చైనాలో ఉంటారు. మా ఊళ్ళో వాళ్లు ఔషధ ఆకుల కోసం అడవులకు వెళ్తే అక్కడ వారు కూడా కలుస్తుంటారు. రోజూ ఒకటి నుండి రెండు గంటలు మాట్లాడుకుంటాం. మంచి చెడులు తెలుసుకుంటూ సరదాగా గడుపుతాం" అని అల్లిందేగా తెలిపారు.

ఈ ఊళ్ళో భారత సైనిక క్యాంపు కూడా ఉంది. జవాన్లు క్యాంపు బయట సిగెరెట్ తాగుతూ కనిపించారు.

"మీరు ఇక్కడకి రావడం చాలా ఆనందంగా ఉంది. ఇక్కడ మొబైల్ ఫోన్, టీవీ లాంటి సదుపాయాలు లేవు. కొండలమీద ఎక్కి పహరా కాస్తుంటాం. ఇక్కడి వాతావరణం ఎలా ఉందో మీరే చూడండి" అని వాళ్లలో ఓ జవాను చెప్పారు.

ఛగ్లాగామ్ ప్రజలు, ఆ చుట్టుపక్కలుండేవారు సైన్యానికి గైడ్‌గా లేదా ట్రాన్స్‌లేటర్ గా పనిచేస్తుంటారు.

24 ఏళ్ల ఆయండియో సోంబోపే ఇక్కడ గైడ్‌గా పనిచేస్తుంటారు. ఇప్పుడు ఆయన ఉపాధి వేటలో ఉన్నారు.

చైనా ఆర్మీతో..

సరిహద్దు దాటి భారత భూభాగంలోకి వచ్చిన చైనా సైనికులను తాను చాలాసార్లు కలిశానని ఆయండియో అంటున్నాడు.

"ఓ రోజు మధ్యాహ్నం నేను సరిహద్దు దగ్గర ఉంటే వారందరూ సరిహద్దు దాటి 100 మీటర్ల లోపలికి వచ్చారు. చుట్టుపక్కల భారత సైన్యానికి చెందిన వారు ఎంతమంది ఉంటారని నన్ను అడిగారు. 300 మంది అని చెప్పాను. కాసేపటి తర్వాత వారు తిరిగి వెళ్లిపోయారు" అని ఆయన తెలిపారు.

భారత్ - చైనాల మధ్యలో ఎన్నో సరిహద్దు వివాదాలున్నాయి. రెండు దేశాల మధ్య 1962లో యుద్ధం కూడా జరిగింది.

ఇటీవల డోక్లామ్ సరిహద్దు సమస్య కారణంగా ఇరుదేశాల మధ్య కొద్ది నెలల పాటు ఉద్రిక్త పరిస్థితులు నెలకొని, అనంతరం సద్దుమణిగింది.

భారతదేశంలోని ఐదు రాష్ట్రాల్లో పలు గ్రామాలు చైనా సరిహద్దుకు ఆనుకుని ఉన్నాయి.

అసలు సమస్య ఏంటి?

ఈ ఐదు రాష్ట్రాల్లో సిక్కిం మినహా మిగతా అన్ని రాష్ట్రాల్లో ఖచ్ఛితమైన సరిహద్దు రేఖ లేదు. ఈ వివాదానికి సానుకూల ఆలోచనే పరిష్కారమని భారత సైన్యం మాజీ చీఫ్ వి.పి.మాలిక్ పేర్కొన్నారు.

‘‘సరిహద్దులో...


కానీ, ఇపుడు పరిస్థితి దానికి భిన్నంగా ఉంది. సాధారణంగా యాత్రికులతో ఎప్పుడూ రద్దీగా  ఉండే పర్యాటక ప్రదేశాలు, ఇప్పుడు వారు లేక బోసిపోతున్నాయి.

బ్యాంకాక్ , పట్టాయ, ఫుకెట్, చియాంగ్ మాయ్ ప్రాంతాల్లో ఎక్కువగా కనిపించే చైనీస్ సందర్శకులు ఇప్పుడు పూర్తిగా తగ్గిపోయారు.

కోవిడ్-19 కేసులు నమోదైన దేశాల్లో చైనా తర్వాత థాయిలాండ్ ఐదో స్థానంలో ఉంది. దీని ప్రభావం థాయ్ పర్యాటక రంగంతో పాటు ప్రజల ఆరోగ్యంపై  కూడా పడింది.

థాయిలాండ్‌లో 35 కోవిడ్-19 కేసులు నమోదయ్యాయి.

గతేడాది థాయిలాండ్‌ని సందర్శించిన  పర్యటకుల సంఖ్య దాదాపు 4 కోట్ల మంది అయితే, అందులో చైనా నుంచి వచ్చిన వారు 27 శాతం ఉన్నారు.

పర్యటకుల సంఖ్య తగ్గడంతో ఆ ప్రభావం తమ వ్యాపారంపై పడిందని పూల వ్యాపారుల నుంచి టూరిస్టు  గైడ్‌ల వరకు, వీధి వ్యాపారుల నుంచి హోటల్ యజమానులు వరకు అంతా బాధపడుతున్నారు.

కరోనా వైరస్ వ్యాప్తి వల్ల పర్యటనలపై కూడా చైనా ప్రభుత్వం ఆంక్షలు విధించింది.

చైనా సందర్శకులు ఎక్కువగా వచ్చే థాయిలాండ్ పర్యాటక రంగానికి ఇది ఒక పెద్ద దెబ్బ. థాయిలాండ్ స్థూల జాతీయ ఉత్పత్తిలో పర్యటక రంగం వాటా 13 నుంచి 14 శాతం ఉంటుందని ఫిచ్ సొల్యూషన్స్ అంచనా.

థాయ... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ిలాండ్ వచ్చే యూరోపియన్ సందర్శకుల సంఖ్య గత ఏడాది నుంచి తగ్గుతూ వస్తున్నా, చైనా యాత్రికుల సంఖ్య మాత్రం పెరుగుతోంది.

కొన్ని దేశాలు చైనా నుంచి వచ్చే యాత్రికులపై ఆంక్షలు విధించినా, థాయిలాండ్ మాత్రం చైనా నుంచి వచ్చేవారిపై ఎలాంటి ఆంక్షలు విధించలేదు. థాయిలాండ్ ప్రభుత్వ సంస్థలు, వ్యాపార వర్గాలు పర్యటకుల రాకకు స్వాగతం పలుగుతున్నాయి.

అది చైనా మెప్పు పొందే ప్రయత్నమో, లేక మద్దతు ప్రకటించడానికో చేస్తోంది కాదు.

చైనాలో కరోనా వైరస్ ప్రభావం త్వరగా నియంత్రించకపోతే ఇది థాయిలాండ్ ఆర్ధిక వ్యవస్థ పై తీవ్ర ప్రభావం చూపించే అవకాశం ఉంది.

కరోనా వైరస్ ప్రభావం వల్ల 2020 మొదటి త్రైమాసికంలో థాయ్ పర్యాటక రంగానికి  రూ.170 కోట్ల నష్టాలు ఉంటాయని 'ది అసోసియేషన్ అఫ్ థాయ్ ట్రావెల్ ఏజెంట్స్' అంచనా వేసింది.

ఏడాది అంతటికీ కలిపి ఈ నష్టం రూ.960 కోట్ల రూపాయిలు ఉండొచ్చని అంచనా వేశారు.

"మాకు చైనా యాత్రికులే హీరోలు. ఇపుడు వారి సంఖ్య సున్నాకి పడిపోయింది" అని థాయ్ - చైనీస్ టూరిజం అలయన్స్ అసోసియేషన్ అధ్యక్షుడు రొన్నారోన్గ్ చెవిన్ సిరియమ్ నూయి అన్నారు.

"ఈ ఆంక్షలు ఎపుడు ముగుస్తాయో తెలియదు. కానీ, ఇవి మా వ్యాపారం మీద చాలా ప్రభావం చూపించాయి. దీంతో ఇక్కడ ఉద్యోగాలకి కూడా నష్టం జరిగిందని మాకు అర్ధమవుతోంది" అని అయన అన్నారు.

"సుమారు 25 వేల మంది టూరిస్ట్ గైడ్‌లు ఉన్న థాయిలాండ్‌లో ఈ ప్రభావంతో ఇప్పటికే చాలా ఉద్యోగాలపై పడింది" అని పేరు చెప్పడానికి ఇష్టపడని ఒక టూరిజం గైడ్ చెప్పారు.

అందమైన సముద్ర తీరం, ఖాళీగా హోటళ్లు

థాయిలాండ్ తూర్పు ప్రాంతంలో అందమైన తీరాలు ఉండే పట్టాయ చైనా ప్రజలను ఆకట్టుకునే బీచ్‌గా పేరు పొందింది.

కానీ, గత వారంలో 300 గదులు ఉన్న ఒక హోటల్లో కేవలం 4 గదులు మాత్రమే నిండాయని బీబీసీ థాయ్‌కి తెలిసింది. వీరిలో ఒక్క చైనా యాత్రికుడు కూడా లేరు.

చైనా యాత్రికులు అత్యధికంగా సందర్శించే హిందూ ఆలయం ఎరావంకికి పర్యాటకుల తాకిడి తగ్గిపోవడంతో తన వ్యాపారం సగానికి పడిపోయిందని, ఆ ఆలయం దగ్గర పూలు అమ్ముకునే ఇద్దరు పిల్లల తల్లి ఒకరు చెప్పారు.

"కరోనా వైరస్ వ్యాపించక ముందు నేను రోజుకి 32 డాలర్లు(రూ.2200కు పైగా) సంపాదించేదానిని. ఇపుడు కేవలం 16 డాలర్లు(రూ.1144) మాత్రమే వస్తున్నాయని" ఉబికి వస్తున్న కన్నీటిని ఆపుకుంటూ ఆమె చెప్పింది.

ఈ ఆలయంలో చతుర్ముఖ బుద్ధుడిని సందర్శించడానికి వచ్చే చైనా యాత్రీకులు తన దగ్గర ఎక్కువ పూలు కొనేవారని చెప్పింది.

ఒంటరిగా నాట్యం

ఆ ఆలయం దగ్గర...


కానీ, ఇప్పుడు త్రిపుర, మణిపూర్, అరుణాచల్ ప్రదేశ్‌లో బీజేపీ పట్టు సాధించింది. త్రిపురలో బీజేపీ గెలుపు తర్వాత ఆ పార్టీ నేతలు, రాజకీయ విశ్లేషకులు ఎక్కువగా రామ్ మాధవ్‌ను ప్రశంసిస్తూ ట్వీట్ చేస్తున్నారు.

పార్టీ అధ్యక్షుడు అమిత్ షా, రక్షణ మంత్రి నిర్మలా సీతారామన్, సీనియర్ జర్నలిస్టులు శేఖర్ గుప్తా, రాజ్‌దీప్ సర్దేశాయ్ తదితరులు త్రిపురలో బీజేపీ విజయం తర్వాత శుభాకాంక్షలు తెలిపింది రామ్ మాధవ్.

అమలాపురం నుంచి అగర్తల వరకు

ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని అమలాపురానికి చెందిన 53 ఏళ్ల రాం మాధవ్ ప్రస్తుతం బీజేపీ జాతీయ స్థాయినేతల్లో కీలక వ్యక్తుల్లో ఒకరిగా ఉన్నారు. ప్రస్తుతం ఆయన పార్టీ జాతీయ ప్రధాన కార్యదర్శిగా కొనసాగుతున్నారు. పార్టీకి సంబంధించి ఈశాన్య రాష్ట్రాల ఎన్నికల బాధ్యతను కూడా చూస్తున్నారు.

అందుకే త్రిపురలో బీజేపీ గెలుపు తర్వాత అందరూ ఆయననే ప్రశంస్తూ ట్వీట్ చేశారు.

త్రిపుర ఎన్నికల నేపథ్యంలో రామ్ మాధవ్ బీబీసీతో మాట్లాడుతూ.. "కాంగ్రెస్, ప్రాంతీయ పార్టీలు ప్రభావితమైన ప్రాంతాలలో మేం చాలా కష్టపడి మా ఉనికిని ఏర్పాటు చేసుకున్నాం. ఈ రాష్ట్రాలలో బీజేపీకి అసలు ఉనికి లేదు. కానీ మేం రాజకీయ పావులు కదిపి విజయం సా... మరో 4000 అక్షరాల కోసం కథనాన్ని కొనసాగించండి:

ధించా"మని తెలిపారు.

ఆర్ఎస్ఎస్ నుంచి తన ప్రస్థానాన్ని ప్రారంభించిన రామ్ మాధవ్ మాటతీరు, వ్యవహర శైలిలో మాత్రం ఆ సంస్థ భావజాలం ఎక్కువ కనిపించకుండా జాగ్రత్త పడుతున్నట్లు కనిపిస్తుంది.

ఎన్నికల వేళ ఆయన బీబీసీకి ఇచ్చిన ఇంటర్వ్యూను పరిశీలిస్తే ఈ విషయం అవగతమవుతుంది.

''నాగాలాండ్‌లో 97 శాతం ప్రజలు క్రిస్టియన్లే అయితే అక్కడ కూడా మేం ప్రభుత్వంలో భాగస్వామ్యులం. మతాలకు అతీతంగా అందరి వికాసాన్ని బీజేపీ కోరుకుంటుంది'' అని రామ్ మాధవ్ బీబీసీతో అన్నారు.

ఇంట గెలుస్తారా?

అయితే, బీజేపీకి సరైన ఆదరణే లేని చోట పార్టీని అధికారంలోకి తెచ్చారని పేరున్న రామ్ మాధవ్ తన సొంత రాష్ట్రంపై దృష్టి సారిస్తారా..? అంటే రాజకీయ విశ్లేషకుల నుంచి భిన్న వాదనలు వినిపిస్తున్నాయి.

‘‘రామ్ మాధవ్ తెలుగు రాష్ట్రాలకు సంబంధించి పనిచేయడం సహజమేనని’’ ట్రిబ్యూన్ అసోసియేట్ ఎడిటర్ కేవీ ప్రసాద్ బీబీసీకి చెప్పారు.

‘‘ఆయన సక్సెస్ రేట్ ఎక్కువగా ఉంది. జమ్ముకశ్మీర్ వంటి రాష్ట్రంలో పీడీపీతో పొత్తు కుదిర్చారు. ఈశాన్య రాష్ట్రాల్లోనూ బీజేపీ గెలుపులో చురుగ్గా పనిచేశారు. సొంత రాష్ట్రంలోనూ ఆయన పనిచేయరని చెప్పలేం. చేయడం సహజం’’ అని ఆయన పేర్కొన్నారు.

ఈశాన్య రాష్ట్రాల్లో బీజేపీ గెలుపు వెనుక ఆర్ఎస్ఎస్ కృషి ఎంతో ఉందని హన్స్ ఇండియా ఆంగ్ల పత్రిక జాతీయ వ్యవహారాల ఎడిటర్ డబ్ల్యూబీ చంద్రకాంత్ విశ్లేషించారు.

‘‘అక్కడి కనీస సదుపాయాలు లేని ప్రజలకు విద్య, వైద్యం అందించడంలో ఆర్ఎస్ఎస్ అనుబంధ సంస్థలు కృషి చేశాయి. స్థానికుల అభిమానాన్ని చూరగొన్నాయి. ఎన్నికల్లో దాని ఫలితం బీజేపీకి దక్కింది. అంతే తప్ప ఈ విజయాన్ని ఒక్కరికే పరిమితం చేయలే’’మని ఆయన అన్నారు.

‘‘ఈశాన్య రాష్ట్రాలతో పోల్చితే తెలుగు రాష్ట్రాల్లో రాజకీయాలు, పరిస్థితులు భిన్నమైనవి. అక్కడి వ్యూహాలు ఇక్కడ పని చేయవు. తెలుగు రాష్ట్రాల బాధ్యతలు రామ్ మాధవ్‌కు అప్పగిస్తే బీజేపీ అధికారంలోకి వస్తుందని భావించలేం’’ అని అన్నారు.

'వస్తే బీజేపీ బలం పెరుగుతుంది'

ఈశాన్య భారత్‌లో బీజేపీ విజయం వెనుక తెలుగు వ్యక్తి కీలకపాత్ర పోషించడం తమకెంతో గర్వకారణమని ఏపీ బీజేవైఎం అధ్యక్షుడు విష్ణువర్ధన్ రెడ్డి బీబీసీతో అన్నారు.

‘‘రామ్ మాధవ్‌కు తెలుగు రాష్ట్రాల ఎన్నికల బాధ్యతలు అప్పగిస్తే బీజేపీ బలం పెరుగుతుంది. మేం ఆయన నేతృత్వంలో పనిచేయడానికి సిద్ధంగా ఉన్నాం. ఇటీవల రామ్ మాధవ్ ఏపీలో రాజకీయ పరిస్థితులపై మంత్రి మంత్రి మాణిక్యాల రావుతో చర్చించారు. ఆయన తెలుగు...