text:
# Phùng Quán
Phùng Quán (1932–1995) là một nhà thơ, nhà văn Việt Nam, được truy tặng Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật vào năm 2007.

## Tiểu sử
Phùng Quán sinh tháng 1 năm 1932, tại xã Thủy Dương, huyện Hương Thủy, tỉnh Thừa Thiên, (nay là phường Thủy Dương, thị xã Hương Thủy,  tỉnh Thừa Thiên – Huế).
Năm 1945, Phùng Quán tham gia Vệ quốc quân, là chiến sĩ trinh sát Trung đoàn 101 (tiền thân là Trung đoàn Trần Cao Vân). Sau đó ông tham gia Thiếu sinh quân Liên khu IV, đoàn Văn công Liên khu IV.
Đầu năm 1954, ông làm việc tại Cơ quan sinh hoạt Văn nghệ quân đội thuộc Tổng cục Chính trị Quân đội Nhân dân Việt Nam (tiền thân của Tạp chí Văn nghệ Quân đội).
Ông là hội viên sáng lập Hội Nhà văn Việt Nam từ năm 1957.
Ông mất ngày 22 tháng 1 năm 1995 tại Hà Nội. Năm 2010, sau khi vợ ông mất, thể theo nguyện vọng của ông lúc sinh thời, gia đình và bạn bè đã đưa hài cốt ông bà về an táng tại quê nhà: phường Thủy Dương, thị xã Hương Thủy, tỉnh Thừa Thiên Huế.

## Sự nghiệp
Ông bắt đầu viết trong khoảng thời gian của cuộc chiến tranh Đông Dương và khẳng định được văn tài với Vượt Côn Đảo nhưng ông được biết đến nhiều hơn sau Đổi mới.
Tác phẩm đầu tay Vượt Côn Đảo của ông được giải thưởng của Hội Văn nghệ Việt Nam năm 1955. Sau đó ông đi lao động thực tế ở nhiều nơi và chuyển sang làm công tác văn hóa. Năm 1988, cuốn tiểu thuyết Tuổi thơ dữ dội của Phùng Quán được xuất bản và nhận Giải thưởng Văn học Thiếu nhi của Hội Nhà văn Việt Nam hai năm sau đó. Ngoài văn xuôi, Phùng Quán còn sáng tác thơ và có nhiều bài thơ nổi tiếng như: Hoa sen, Hôn, Đêm Nghi Tàm đọc Đỗ Phủ cho vợ nghe.
Tác phẩm đầu tay Vượt Côn Đảo của ông được giải thưởng của Hội Văn nghệ Việt Nam năm 1955. Về quá trình viết tác phẩm này, trong di cảo hồi ký "Tôi đã trở thành nhà văn như thế nào" do Nhà xuất bản Văn Nghệ Thành phố Hồ Chí Minh xuất bản năm 2007, ông kể nhiều chi tiết rất thú vị về sự ngẫu nhiên và tình cờ đưa ông từ một người lính trở thành một nhà văn và những biến cố phải gánh chịu nhưng với giọng kể rất hóm hỉnh, không một chút trách móc hay thù hận. Không lâu sau đó, Phùng Quán tham gia phong trào Nhân Văn - Giai Phẩm bằng hai bài thơ "Lời mẹ dặn" và "Chống tham ô lãng phí" (1957). Khi phong trào này chấm dứt dưới tác động của nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, Phùng Quán bị kỷ luật. Sau đó ông rời quân đội, rồi mất tư cách hội viên Hội Nhà văn Việt Nam. Ông đi lao động thực tế ở nhiều nơi. Từ đó đến khi được nhìn nhận lại vào thời kỳ Đổi Mới, Phùng Quán hầu như không có một tác phẩm nào được xuất bản, ông phải tìm cách xuất bản một số tác phẩm của mình dưới bút danh khác, lúc rảnh rỗi ông còn đi câu cá ở Hồ Tây để kiếm thêm. Vì thế, bạn bè văn nghệ thường gói gọn cuộc đời ông thời kỳ này bằng sáu chữ: "cá trộm, rượu chịu, văn chui".
Năm 2007, ông được Nhà nước Việt Nam truy tặng Giải thưởng Nhà nước về Văn học nghệ thuật với các tác phẩm: Vượt Côn Đảo (tiểu thuyết), Tuổi thơ dữ dội (tiểu thuyết), Tiếng hát trên địa ngục Côn Đảo (trường ca).

## Tác phẩm chính
- Vượt Côn Đảo (Tiểu thuyết, Giải thưởng của Hội Văn nghệ Việt Nam năm 1955, Nhà xuất bản Quân dội Nhân dân 1955, Nhà xuất bản Văn học thiếu nhi Liên Xô năm 1966, Nhà xuất bản Thuận Hóa tái bản lần thứ 5 năm 1987).
- Tôi muốn mời đến Tổ quốc tôi. (Thơ, Nhà xuất bản Kim Đức; 1955. Nhà xuất bản Quân đội Nhân dân, 1955; Báo Phụ nữ Liên Xô dịch và in, 1957).
- Tiếng hát trên địa ngục Côn Đảo (trường ca, Giải nhất kỳ thi văn nghệ hưởng ứng đại hội liên hoan Vác-xô-vi ở Việt Nam năm 1955, Nhà xuất bản Kim Đức 1955, Nhà xuất bản Phụ nữ, 1957).
- Trên bờ Hiền Lương (Bút ký, Nhà xuất bản Văn nghệ, 1955; Nhà xuất bản Thượng Hải (Trung Quốc) dịch và in năm, 1956).
- Vĩnh Linh, lịch sử văn hóa (bút danh Nguyễn Huy, Nhà xuất bản Văn hóa, năm 1982).
- Thơ Phùng Quán, (Nhà xuất bản Hội Nhà văn, Hà Nội, 1995).
- Trăng hoàng cung, (Tiểu thuyết thơ, Nhà xuất bản Thanh Văn, USA 1993. Năm 2007, Nhà xuất bản Văn Nghệ Thành phố Hồ Chí Minh tái bản với tên Trăng hoàng cung & Phùng Quán viết Trăng hoàng cung (tiểu thuyết tình 13 chương của Phùng Quán & Hồi ức của nhà văn Hà Khánh Linh) kể về những câu chuyện xung quanh thi phẩm này).
- Phùng Quán, Thơ (Nhà xuất bản Văn học, Hà Nội, 2003)
- Ba phút sự thật, (Ký, Nhà xuất bản Văn nghệ Thành phố Hồ Chí Minh, 2006, tái bản bổ sung 2009)
- Tôi đã trở thành nhà văn như thế nào? (Hồi ký, Nhà xuất bản Văn Nghệ Thành phố Hồ Chí Minh, 2007).
- Phùng Quán còn đây, (Di cảo của Phùng Quán và Hồi ức của bạn bè, Nhà xuất bản Văn Nghệ Thành phố Hồ Chí Minh, 2007).

### Sáng tác cho thiếu nhi
- Thạch Sanh cháu Bác Hồ (Truyện thiếu nhi, Nhà xuất bản Thanh niên, 1955; Nhà xuất bản Thượng Hải (Trung Quốc) dịch và in năm 1956);
- Cuộc đời đôi dép cao su (Truyện thiếu nhi, Nhà xuất bản Thanh niên, 1956);
- Cái khánh đá (Truyện thiếu nhi, bút danh Hoài An, Nhà xuất bản Kim Đồng năm 1973);
- Thắng Vược (Truyện thiếu nhi, bút danh Trần Vân, Nhà xuất bản Kim Đồng năm 1964, 1973);
- Như con cò vàng trong cổ tích. Tập truyện thiếu nhi, (bút danh Vũ Quang Khải); Giải nhất cuộc thi sáng tác văn học nghệ thuật kỷ niệm 100 năm ngày sinh Lê-nin do hãng Thông tấn Nôvôxti (Liên Xô) tổ chức năm 1970; Sở Văn hóa Thông tin Bình Trị Thiên xuất bản, 1987);
- Dũng sĩ chép còm (bút danh Trần Vỹ Dạ) Truyện thiếu nhi; Nhà xuất bản Trẻ, Thành phố Hồ Chí Minh, 1987, tái bản tại Nhà xuất bản Kim Đồng).
- Tuổi thơ dữ dội (Tiểu thuyết, Nhà xuất bản Thuận Hóa, Huế, 1987);
- Dũng sĩ chống càn;
- Người du kích hói đầu (Truyện thiếu nhi, 1990);
- Tiếng đàn trong rừng thẳm (Truyện thiếu nhi 1991).
- Đôi bạn tật nguyền kỳ lạ. (Truyện thiếu nhi, Nhà xuất bản Thuận Hóa, 1991).
- Thần hổ Chăm Pa (Nhà xuất bản Kim Đồng năm 1991);
- Bản hùng ca về 17 Vệ quốc Đoàn. (Tủ sách Tuổi hồng, Nhà xuất bản Trẻ, 1993).

### Truyện tranh dành cho thiếu nhi
- Tiếng chuông thiên mụ (Truyện Phùng Quán, tranh Đỗ Xuân Doãn, Nhà xuất bản Văn hóa dân tộc);
- Nghìn cánh cò giấy (Lời Phùng Quán, tranh Lê Anh Vân, Nhà xuất bản Văn hóa dân tộc);
- Người phụ nữ Tày dũng cảm (bút danh Nguyễn Ngọc Quang, tranh Đỗ Ngọc Minh, Nhà xuất bản Văn hóa);
- Những dũng sỹ trong truyền thuyết (Bút danh Vũ Duy, tranh Hồng chinh Hiền, Nhà xuất bản Văn hóa, 1980);
- Đam Bri, chuyện cổ dân tộc M nông (bút danh Nguyễn Hiệp, tranh Lê Nga, Nhà xuất bản Văn hóa dân tộc, 1981);
- Ngôi mộ giữa biên giới ( bút danh Thanh Tịnh, tranh Anh Thắng, Nhà xuất bản Văn hóa, 1981);
- Tên thám báo và hai em bé (bút danh Đỗ Phúc, tranh Hoàng Công Luận, Nhà xuất bản Văn hóa, 1981);
- Tượng A-Voóc hồ bằng gỗ trầm hương (bút danh Thanh Tịnh, Tranh Việt Hải, Xuân Đoàn, Nhà xuất bản Văn hóa 1982);
- Chiến công thuổi thơ (bút danh Hoàng Trung Thông, Vi Thị Hương, tranh Huy Toàn, Nhà xuất bản Văn hóa, 1983);
- Chiếc cối giã trầu bằng thép (bút danh Thanh Tịnh, tranh Huy Toàn, Nhà xuất bản Văn hóa, 1984);
- Chiếc thuyền buồm bay (bút danh Vi Thị Hương, tranh Anh Thưởng, Nhà xuất bản Văn hóa dân tộc, 1984);
- đàn trong đêm khuya (bút danh Hoàng Vân, tranh: Anh Thưởng, Nhà xuất bản Văn hóa, 1984);
- Ngày gặp gỡ (bút danh Văn Lợi, tranh Xuân Doãn, Nhà xuất bản Văn hóa 1985);
- Một mình vào hang cọp (bút danh Vũ Duy, tranh Xuân Doãn, Nhà xuất bản Văn hóa, 1986);
- Từ cõi chết trở về (Bút danh Hồng Việt, tranh Lưu Yên, Nhà xuất bản Văn hóa 1986);
- Thần Hổ Chăm Pa (bút danh Thanh Tịnh, tranh Trương Hiệu, Nhà xuất bản Văn hóa, 1986);
- Dòng sông mất tích (bút danh Văn Lợi, tranh Huy Toàn, Nhà xuất bản Văn hóa, 1986);
- Bức chân dung Lê Nin (bút danh Phương Vân, tranh Anh Thương, Nhà xuất bản Văn hóa dân tộc, 1987);
- Tiếng đàn đá (Bút danh Thanh Tịnh, tranh Đỗ Xuân Doãn, Nhà xuất bản Văn hóa dân tộc, 1988).

Nguồn:

## Vinh danh
- Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật năm 2007

### Giải thưởng văn học
- Giải ba Giải thưởng Hội Văn nghệ Việt Nam (1954–1955) cho tiểu thuyết Vượt Côn Đảo
- Giải nhất kỳ thi văn nghệ hưởng ứng đại hội liên hoan Vác-xô-vi ơ Việt Nam năm 1955
- Giải A Giải thưởng Hội Nhà văn Việt Nam cho tiểu thuyết Tuổi thơ dữ dội

## Gia đình
Cha ông là Phùng Văn Nguyện (còn có tên là Phùng Quý Đông) là con trai cả của Phùng Kiểm (nhà nho, mất 1957) và Lê Thị Me. Ông còn có hai người chú ruột là Phùng Lưu (tức Nguyễn Vạn, Tư Bốn, sinh 1916, nguyên Bí thư Tỉnh ủy Thừa Thiên Huế) và Phùng Thị. Ông là cháu gọi Tố Hữu bằng cậu (Tố Hữu và mẹ của Phùng Quán là hai anh em cô cậu ruột, theo cách gọi của người miền Bắc là bác). Vợ ông là nhà giáo Vũ Thị Bội Trâm, giảng dạy tại Trường PTTH Chu Văn An (Hà Nội).

title: Phùng Quán

wikitext:
{{Thông tin nghệ sĩ
| nền = nhà thơ
| tiền tố = [[Nhà văn]], [[nhà thơ]]
| tên = Phùng Quán
| hình =
| tên khác =
| tên khai sinh =
| ngày sinh = {{birth date|1932|1||}}
| nơi sinh = [[Thừa Thiên Huế]]
| ngày mất = {{death date and age|1995|01|22|1932|1|}}
| nơi mất = [[Hà Nội]], [[Việt Nam]]
| cư trú =
| quốc tịch = {{VNM}}
| tôn giáo =
| nghề nghiệp = {{hlist|[[nhà văn]]|[[nhà thơ]]}}
| vợ =
| con =
| học vấn =
| lĩnh vực hoạt động = [[văn học]]
| trào lưu văn học = [[Phong trào Nhân Văn - Giai Phẩm]]
| thể loại văn học = [[truyện ngắn]], [[thơ]]
| tác phẩm văn học = {{hlist|''Vượt Côn Đảo'' (tiểu thuyết)| ''[[Tuổi thơ dữ dội]]'' (tiểu thuyết)| ''Tiếng hát trên địa ngục Côn Đảo'' (trường ca)}}
| giải thưởng văn học = [[#Giải thưởng văn học|Danh sách]]
| nghệ danh =
| giải thưởng 1 = [[Giải thưởng Nhà nước]]
| năm 1 = 2007
| hạng mục 1 = Văn học Nghệ thuật
}}

'''Phùng Quán''' ([[1932]]–[[1995]]) là một [[nhà thơ]], [[nhà văn]] [[Việt Nam]], được truy tặng [[Giải thưởng Nhà nước (Việt Nam)|Giải thưởng Nhà nước]] về Văn học Nghệ thuật vào năm 2007.
==Tiểu sử==
Phùng Quán sinh tháng 1 năm 1932, tại xã Thủy Dương, huyện Hương Thủy, tỉnh Thừa Thiên, (nay là phường Thủy Dương, thị xã Hương Thủy,  tỉnh Thừa Thiên – Huế).

Năm 1945, Phùng Quán tham gia Vệ quốc quân, là chiến sĩ trinh sát Trung đoàn 101 (tiền thân là Trung đoàn Trần Cao Vân). Sau đó ông tham gia Thiếu sinh quân Liên khu IV, đoàn Văn công Liên khu IV.<ref name=":0">{{Chú thích web |title=Nhà văn PHÙNG QUÁN (1932 – 1995) |url=https://baotangvanhoc.vn/giai-thuong-nha-nuoc/dot-2-giai-thuong-nha-nuoc/nha-van-phung-quan-1932-1995/ |access-date=2025-05-15 |website=Bảo tàng Văn học Việt Nam}}</ref>

Đầu năm 1954, ông làm việc tại Cơ quan sinh hoạt Văn nghệ quân đội thuộc Tổng cục Chính trị Quân đội Nhân dân Việt Nam (tiền thân của Tạp chí Văn nghệ Quân đội).<ref name=":0" />

Ông là hội viên sáng lập [[Hội Nhà văn Việt Nam]] từ năm 1957.

Ông mất ngày [[22 tháng 1]] năm [[1995]] tại [[Hà Nội]]. Năm [[2010]], sau khi vợ ông mất, thể theo nguyện vọng của ông lúc sinh thời, gia đình và bạn bè đã đưa hài cốt ông bà về an táng tại quê nhà: phường Thủy Dương, thị xã [[Hương Thủy]], tỉnh [[Thừa Thiên Huế]].

== Sự nghiệp ==
Ông bắt đầu viết trong khoảng thời gian của cuộc [[chiến tranh Đông Dương]] và khẳng định được văn tài với ''Vượt Côn Đảo'' nhưng ông được biết đến nhiều hơn sau [[Đổi mới]].

Tác phẩm đầu tay ''Vượt Côn Đảo'' của ông được giải thưởng của Hội Văn nghệ Việt Nam năm 1955. Sau đó ông đi lao động thực tế ở nhiều nơi và chuyển sang làm công tác văn hóa. Năm 1988, cuốn tiểu thuyết ''Tuổi thơ dữ dội'' của Phùng Quán được xuất bản và nhận Giải thưởng Văn học Thiếu nhi của Hội Nhà văn Việt Nam hai năm sau đó. Ngoài văn xuôi, Phùng Quán còn sáng tác thơ và có nhiều bài thơ nổi tiếng như: ''Hoa sen, Hôn, Đêm Nghi Tàm đọc Đỗ Phủ cho vợ nghe''.<ref name=":1">{{chú thích web |author= |ngày=19 tháng 10 năm 2016 |tiêu đề=Chuyện ít biết về "Người đàn bà của Phùng Quán" |url=http://giaoduc.net.vn/Van-hoa/Chuyen-it-biet-ve-Nguoi-dan-ba-cua-Phung-Quan-post171724.gd |ngày truy cập=21 tháng 10 năm 2016 |ngôn ngữ= |nơi xuất bản=}}</ref>

Tác phẩm đầu tay ''Vượt Côn Đảo'' của ông được giải thưởng của [[Hội Văn nghệ Việt Nam]] năm [[1955]]. Về quá trình viết tác phẩm này, trong di cảo hồi ký ''"Tôi đã trở thành nhà văn như thế nào"'' do [[Nhà xuất bản Văn Nghệ Thành phố Hồ Chí Minh]] xuất bản năm 2007, ông kể nhiều chi tiết rất thú vị về sự ngẫu nhiên và tình cờ đưa ông từ một người lính trở thành một nhà văn và những biến cố phải gánh chịu nhưng với giọng kể rất hóm hỉnh, không một chút trách móc hay thù hận. Không lâu sau đó, Phùng Quán tham gia phong trào [[Phong trào Nhân Văn – Giai Phẩm|Nhân Văn - Giai Phẩm]] bằng hai bài thơ ''"Lời mẹ dặn"'' và ''"Chống tham ô lãng phí"'' (1957). Khi phong trào này chấm dứt dưới tác động của nhà nước [[Việt Nam Dân chủ Cộng hòa]], Phùng Quán bị kỷ luật. Sau đó ông rời quân đội, rồi mất tư cách hội viên [[Hội Nhà văn Việt Nam]]. Ông đi lao động thực tế ở nhiều nơi. Từ đó đến khi được nhìn nhận lại vào thời kỳ [[Đổi Mới]], Phùng Quán hầu như không có một tác phẩm nào được xuất bản, ông phải tìm cách xuất bản một số tác phẩm của mình dưới bút danh khác, lúc rảnh rỗi ông còn đi câu cá ở Hồ Tây để kiếm thêm. Vì thế, bạn bè văn nghệ thường gói gọn cuộc đời ông thời kỳ này bằng sáu chữ: ''"cá trộm, rượu chịu, văn chui"''.<ref>{{chú thích web |author= |ngày= |tiêu đề=Từ “rượu chịu, văn chui” đến Quỹ Phùng Quán |url=http://baodanang.vn/channel/5414/201304/Tu-ruou-chiu-van-chui-den-Quy-Phung-Quan-2233959/ |ngày truy cập=21 tháng 10 năm 2016 |ngôn ngữ= |nơi xuất bản=Báo Đà Nẵng}}</ref>

Năm 2007, ông được Nhà nước Việt Nam truy tặng [[Giải thưởng Nhà nước (Việt Nam)|Giải thưởng Nhà nước]] về Văn học nghệ thuật với các tác phẩm: ''Vượt Côn Đảo'' (tiểu thuyết), ''[[Tuổi thơ dữ dội]]'' (tiểu thuyết), ''Tiếng hát trên địa ngục Côn Đảo (''trường ca).''<big><ref>{{Chú thích web |ngày=07-3-8 |tiêu đề=Giải thưởng Hồ Chí Minh và Giải thưởng Nhà nước về văn học, nghệ thuật |url=https://cand.com.vn/van-hoa/Giai-thuong-Ho-Chi-Minh-va-Giai-thuong-Nha-nuoc-ve-van-hoc-nghe-thuat-i39068/ |url-status=live |ngày truy cập=2024-11-19 |website=cand.com.vn}}</ref></big>''

== Tác phẩm chính ==

* ''Vượt Côn Đảo'' (Tiểu thuyết, Giải thưởng của Hội Văn nghệ Việt Nam năm 1955, Nhà xuất bản Quân dội Nhân dân 1955, Nhà xuất bản Văn học thiếu nhi Liên Xô năm 1966, Nhà xuất bản Thuận Hóa tái bản lần thứ 5 năm 1987).
* ''Tôi muốn mời đến Tổ quốc tôi''. (Thơ, Nhà xuất bản Kim Đức; 1955. Nhà xuất bản Quân đội Nhân dân, 1955; Báo Phụ nữ Liên Xô dịch và in, 1957).
* ''Tiếng hát trên địa ngục Côn Đảo'' (trường ca, Giải nhất kỳ thi văn nghệ hưởng ứng đại hội liên hoan Vác-xô-vi ở Việt Nam năm 1955, Nhà xuất bản Kim Đức 1955, Nhà xuất bản Phụ nữ, 1957).
* ''Trên bờ Hiền Lương'' (Bút ký, Nhà xuất bản Văn nghệ, 1955; Nhà xuất bản Thượng Hải (Trung Quốc) dịch và in năm, 1956).
* ''Vĩnh Linh, lịch sử văn hóa'' (bút danh Nguyễn Huy, Nhà xuất bản Văn hóa, năm 1982).
* ''Thơ Phùng Quán'', (Nhà xuất bản Hội Nhà văn, Hà Nội, 1995).
* ''Trăng hoàng cung'', (Tiểu thuyết thơ, Nhà xuất bản Thanh Văn, USA 1993. Năm 2007, Nhà xuất bản Văn Nghệ Thành phố Hồ Chí Minh tái bản với tên ''Trăng hoàng cung & Phùng Quán viết Trăng hoàng cung'' (tiểu thuyết tình 13 chương của Phùng Quán & Hồi ức của nhà văn Hà Khánh Linh) kể về những câu chuyện xung quanh thi phẩm này).
* ''Phùng Quán, Thơ (''Nhà xuất bản Văn học, Hà Nội, 2003)
* ''Ba phút sự thật'', (Ký, Nhà xuất bản Văn nghệ Thành phố Hồ Chí Minh, 2006, tái bản bổ sung 2009)
* ''Tôi đã trở thành nhà văn như thế nào?'' (Hồi ký, Nhà xuất bản Văn Nghệ Thành phố Hồ Chí Minh, 2007).
* ''Phùng Quán còn đây'', (Di cảo của Phùng Quán và Hồi ức của bạn bè, Nhà xuất bản Văn Nghệ Thành phố Hồ Chí Minh, 2007).

=== Sáng tác cho thiếu nhi ===

* ''Thạch Sanh cháu Bác Hồ'' (Truyện thiếu nhi, Nhà xuất bản Thanh niên, 1955; Nhà xuất bản Thượng Hải (Trung Quốc) dịch và in năm 1956);
* ''Cuộc đời đôi dép cao su'' (Truyện thiếu nhi, Nhà xuất bản Thanh niên, 1956);
* ''Cái khánh đá'' (Truyện thiếu nhi, bút danh Hoài An, Nhà xuất bản Kim Đồng năm 1973);
* ''Thắng Vược'' (Truyện thiếu nhi, bút danh Trần Vân, Nhà xuất bản Kim Đồng năm 1964, 1973);
* ''Như con cò vàng trong cổ tích''. Tập truyện thiếu nhi, (bút danh Vũ Quang Khải); Giải nhất cuộc thi sáng tác văn học nghệ thuật kỷ niệm 100 năm ngày sinh Lê-nin do hãng Thông tấn Nôvôxti (Liên Xô) tổ chức năm 1970; Sở Văn hóa Thông tin Bình Trị Thiên xuất bản, 1987);
* ''Dũng sĩ chép còm'' (bút danh Trần Vỹ Dạ) Truyện thiếu nhi; Nhà xuất bản Trẻ, Thành phố Hồ Chí Minh, 1987, tái bản tại Nhà xuất bản Kim Đồng).
* ''Tuổi thơ dữ dội'' (Tiểu thuyết, Nhà xuất bản Thuận Hóa, Huế, 1987);
* ''Dũng sĩ chống càn;''
* ''Người du kích hói đầu'' (Truyện thiếu nhi, 1990);
* ''Tiếng đàn trong rừng thẳm'' (Truyện thiếu nhi 1991).
* ''Đôi bạn tật nguyền kỳ lạ''. (Truyện thiếu nhi, Nhà xuất bản Thuận Hóa, 1991).
* ''Thần hổ Chăm Pa'' (Nhà xuất bản Kim Đồng năm 1991);
* ''Bản hùng ca về 17 Vệ quốc Đoàn''. (Tủ sách Tuổi hồng, Nhà xuất bản Trẻ, 1993).

=== Truyện tranh dành cho thiếu nhi ===

* ''Tiếng chuông thiên mụ'' (Truyện Phùng Quán, tranh Đỗ Xuân Doãn, Nhà xuất bản Văn hóa dân tộc);
* ''Nghìn cánh cò giấy'' (Lời Phùng Quán, tranh Lê Anh Vân, Nhà xuất bản Văn hóa dân tộc);
* ''Người phụ nữ Tày dũng cảm'' (bút danh Nguyễn Ngọc Quang, tranh Đỗ Ngọc Minh, Nhà xuất bản Văn hóa);
* ''Những dũng sỹ trong truyền thuyết'' (Bút danh Vũ Duy, tranh Hồng chinh Hiền, Nhà xuất bản Văn hóa, 1980);
* ''Đam Bri, chuyện cổ dân tộc M nông'' (bút danh Nguyễn Hiệp, tranh Lê Nga, Nhà xuất bản Văn hóa dân tộc, 1981);
* ''Ngôi mộ giữa biên giới'' ( bút danh Thanh Tịnh, tranh Anh Thắng, Nhà xuất bản Văn hóa, 1981);
* ''Tên thám báo và hai em bé'' (bút danh Đỗ Phúc, tranh Hoàng Công Luận, Nhà xuất bản Văn hóa, 1981);
* ''Tượng A-Voóc hồ bằng gỗ trầm hương'' (bút danh Thanh Tịnh, Tranh Việt Hải, Xuân Đoàn, Nhà xuất bản Văn hóa 1982);
* ''Chiến công thuổi thơ'' (bút danh Hoàng Trung Thông, Vi Thị Hương, tranh Huy Toàn, Nhà xuất bản Văn hóa, 1983);
* ''Chiếc cối giã trầu bằng thép'' (bút danh Thanh Tịnh, tranh Huy Toàn, Nhà xuất bản Văn hóa, 1984);
* ''Chiếc thuyền buồm bay'' (bút danh Vi Thị Hương, tranh Anh Thưởng, Nhà xuất bản Văn hóa dân tộc, 1984);
* ''đàn trong đêm khuya'' (bút danh Hoàng Vân, tranh: Anh Thưởng, Nhà xuất bản Văn hóa, 1984);
* ''Ngày gặp gỡ'' (bút danh Văn Lợi, tranh Xuân Doãn, Nhà xuất bản Văn hóa 1985);
* ''Một mình vào hang cọp'' (bút danh Vũ Duy, tranh Xuân Doãn, Nhà xuất bản Văn hóa, 1986);
* ''Từ cõi chết trở về'' (Bút danh Hồng Việt, tranh Lưu Yên, Nhà xuất bản Văn hóa 1986);
* ''Thần Hổ Chăm Pa'' (bút danh Thanh Tịnh, tranh Trương Hiệu, Nhà xuất bản Văn hóa, 1986);
* ''Dòng sông mất tích'' (bút danh Văn Lợi, tranh Huy Toàn, Nhà xuất bản Văn hóa, 1986);
* ''Bức chân dung Lê Nin'' (bút danh Phương Vân, tranh Anh Thương, Nhà xuất bản Văn hóa dân tộc, 1987);
* ''Tiếng đàn đá'' (Bút danh Thanh Tịnh, tranh Đỗ Xuân Doãn, Nhà xuất bản Văn hóa dân tộc, 1988).

Nguồn:<ref name=":0" />

== Vinh danh ==

* [[Giải thưởng Nhà nước (Việt Nam)|Giải thưởng Nhà nước]] về Văn học Nghệ thuật năm 2007

=== Giải thưởng văn học ===

* Giải ba Giải thưởng Hội Văn nghệ Việt Nam (1954–1955) cho tiểu thuyết ''Vượt Côn Đảo''
* Giải nhất kỳ thi văn nghệ hưởng ứng đại hội liên hoan Vác-xô-vi ơ Việt Nam năm 1955
* Giải A Giải thưởng Hội Nhà văn Việt Nam cho tiểu thuyết ''[[Tuổi thơ dữ dội]]''

== Gia đình ==
Cha ông là Phùng Văn Nguyện (còn có tên là Phùng Quý Đông) là con trai cả của Phùng Kiểm (nhà nho, mất [[1957]]) và Lê Thị Me. Ông còn có hai người chú ruột là Phùng Lưu (tức Nguyễn Vạn, Tư Bốn, sinh 1916, nguyên Bí thư Tỉnh ủy [[Thừa Thiên Huế]]) và Phùng Thị. Ông là cháu gọi [[Tố Hữu]] bằng cậu (Tố Hữu và mẹ của Phùng Quán là hai anh em cô cậu ruột, theo cách gọi của người miền Bắc là bác). Vợ ông là nhà giáo Vũ Thị Bội Trâm, giảng dạy tại Trường PTTH Chu Văn An (Hà Nội).<ref name=":1" />

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}
==Xem thêm==
* [[Giải thưởng Nhà nước (Việt Nam)|Giải thưởng Nhà nước]]
* [[Giải thưởng Nhà nước đợt II (2005-2007)]]
{{Người được trao Giải thưởng Nhà nước về Văn học}}

==Liên kết ngoài==

{{Kiểm soát tính nhất quán}}
{{Thời gian sống|sinh=1932|mất=1995|tên=Phùng, Quán}}
{{Nhân Văn - Giai Phẩm}}

[[Thể loại:Nhà văn Việt Nam thời kỳ 1945–1975]]
[[Thể loại:Nhà văn Việt Nam thời kỳ từ 1976]]
[[Thể loại:Nhà thơ Việt Nam thời kỳ 1945–1975]]
[[Thể loại:Nhà thơ Việt Nam thời kỳ từ 1976]]
[[Thể loại:Phong trào Nhân Văn – Giai Phẩm]]
[[Thể loại:Phùng Quán]]
[[Thể loại:Nhà thơ Việt Nam]]
[[Thể loại:Người Huế]]
[[Thể loại:Người được truy tặng Giải thưởng Nhà nước (Việt Nam)]]

title: Thông tin cá nhân

Nơi sinh: Thừa Thiên Huế

Nơi mất: Hà Nội, Việt Nam

Nghề nghiệp: nhà văn nhà thơ

Lĩnh vực: văn học

title: Sự nghiệp văn học

Trào lưu: Phong trào Nhân Văn - Giai Phẩm

Thể loại: truyện ngắn, thơ

Tác phẩm: Vượt Côn Đảo (tiểu thuyết) Tuổi thơ dữ dội (tiểu thuyết) Tiếng hát trên địa ngục Côn Đảo (trường ca)

Giải thưởng: Danh sách

title: Giải thưởng

Giải thưởng: Giải thưởng Nhà nước 2007 · Văn học Nghệ thuật


text:
# Coirós
Coirós là một đô thị của Tây Ban Nha ở tỉnh A Coruña trong cộng đồng tự trị của Galicia.
43°15′B 8°10′T / 43,25°B 8,167°T

wikiname: viwiki

title: Coirós

in_language: vi

wikitext:
{{Thông tin khu dân cư |
official_name = Concello de Coirós|
nickname = Coirós|
image_flag = |
image_seal =|
image_map = Situacion_Coirós.PNG |
map_caption = Vị trí của '''Coirós''' bên trong [[Galicia (Tây Ban Nha)|Galicia]]|
subdivision_type = [[Parroquia]]s|
subdivision_name = |
leader_title = Alcalde ([[Thị trưởng]])|
leader_name = |
area_note = |
area_magnitude = 1 E7|
area_total_km2 = 34.06|
area_land_km2 = |
area_water_km2 = |
population_as_of = 2004 |
population_note = |
population_total = 1650|
population_density_km2 = 48.44|
timezone = [[Múi giớ Trung Âu|CET]] |
utc_offset = +1 |
timezone_DST = [[Giờ Mùa hè Trung Âu|CET]] |
utc_offset_DST = +2 |
latitude = |
longitude = |
website = |
footnotes = |
}}

'''Coirós''' là một đô thị của [[Tây Ban Nha]] ở [[A Coruña (tỉnh)|tỉnh A Coruña]] trong cộng đồng tự trị của [[Galicia (Tây Ban Nha)|Galicia]].

{{A Coruña (province)}}

{{coor title dm|43|15|N|8|10|W|region:ES_type:city}}

==Tham khảo==
{{tham khảo}}
{{Sơ khai Tây Ban Nha}}

[[Thể loại:Đô thị ở A Coruña]]

title: Concello de Coirós

Thủ phủ: Coirós

title: Diện tích

title: Dân số (2004)

• Mùa hè (DST): CET (UTC+2)


text:
# Lý Ba tiểu muội ca
Lý Ba tiểu muội ca (tiếng Trung: 李波小妹歌) là một bài thơ khuyết danh được sáng tác vào thời kỳ Nam Bắc triều trong lịch sử Trung Quốc. Bài thơ ca tụng hình tượng một người phụ nữ anh hùng, thể hiện được tinh thần thượng võ của nữ giới Bắc triều nói riêng và dân chúng các tộc Bắc triều nói chung.

## Bối cảnh
Bài thơ không được chép trong Nhạc phủ thi nhưng được sử gia Ngụy Thâu ghi lại trong quyển 53 của bộ sử Ngụy thư, phần liệt truyện về Lý An Thế.
Thời Bắc Ngụy Văn Thành Đế, ở đất Quảng Bình có cường hào Lý Ba (李波) đứng đầu một gia tộc hùng mạnh trong vùng. Họ Lý tổ chức tập kết dân chúng lưu vong vì trốn chạy thuế má, tổ chức nghĩa dũng nhiều lần tổ chức chống lại quân của triều đình. Cuối cùng, Lý Ba cùng tông tộc hơn 30 người bị tướng Lý An Thế dụ dỗ ra hàng rồi xử chém.
Dân chúng thương tiếc, bèn làm bài thơ khen ngợi tài năng của nữ tướng Lý Ung Dung (李雍容), em gái của Lý Ba, qua đó ca ngợi tài năng và vũ dũng của nhóm người Lý Ba.

## Bài thơ
| 李波小妹歌 李波小妹字雍容， 褰裙逐馬如卷蓬， 左射右射必疊雙。 婦女尚如此，男子那可逢！ | Lý Ba tiểu muội ca Lý Ba tiểu muội tự Ung Dung, Khiên quần trục mã như quyển bồng, Tả xạ hữu xạ tất điệp song. Phụ nữ thượng như thử, nam tử an khả phùng! |

## Nhận xét
Do có cùng niên đại, nên hình tượng nữ tướng Lý Ung Dung thường được so sánh với hình tượng nữ tướng Hoa Mộc Lan trong bài thơ Mộc Lan từ.

title: Lý Ba tiểu muội ca

wikitext:
'''''Lý Ba tiểu muội ca''''' ({{zh|s=李波小妹歌|t=李波小妹歌|p=}}) là một bài thơ khuyết danh được sáng tác vào thời kỳ [[Nam-Bắc triều (Trung Quốc)|Nam Bắc triều]] trong [[lịch sử Trung Quốc]]. Bài thơ ca tụng hình tượng một người phụ nữ anh hùng, thể hiện được tinh thần thượng võ của nữ giới [[Bắc triều]] nói riêng và dân chúng các tộc Bắc triều nói chung.

== Bối cảnh ==
Bài thơ không được chép trong ''[[Nhạc phủ|Nhạc phủ thi]]'' nhưng được sử gia [[Ngụy Thâu]] ghi lại trong quyển 53 của bộ sử ''[[Ngụy thư]]'', phần liệt truyện về {{ill|Lý An Thế|zh|李安世}}.<ref name="NT 53">[[Ngụy Thâu]], ''[[Ngụy thư]]'', quyển 53, liệt trung 41, ''[[:wikisource:zh:魏書/卷53|Lý Hiếu Bá Lý Xung liệt truyện]]''.</ref>

Thời [[Bắc Ngụy Văn Thành Đế]], ở đất Quảng Bình có cường hào [[Lý Ba]] (李波) đứng đầu một gia tộc hùng mạnh trong vùng. Họ Lý tổ chức tập kết dân chúng lưu vong vì trốn chạy thuế má, tổ chức nghĩa dũng nhiều lần tổ chức chống lại quân của triều đình. Cuối cùng, Lý Ba cùng tông tộc hơn 30 người bị tướng Lý An Thế dụ dỗ ra hàng rồi xử chém.<ref name="NT 53"/>

Dân chúng thương tiếc, bèn làm bài thơ khen ngợi tài năng của nữ tướng [[Lý Ung Dung]] (李雍容), em gái của Lý Ba,<ref name="NT 53"/> qua đó ca ngợi tài năng và vũ dũng của nhóm người Lý Ba.<ref>Hạ Tân Huy (chủ biên), ''Cổ thi giám thưởng từ điển (hạ)'' (古诗鉴赏辞典), Nhà xuất bản Phụ nữ Trung Quốc, 2004. Trang 1529.</ref><ref>Lã Quang Phi (chủ biên), ''Hán Ngụy Lục triều thi ca giám thưởng từ điển'' (汉魏六朝诗歌鉴赏辞典), Nhà xuất bản Trung Quốc Hòa Bình, 1999. Trang 946-947.</ref>

== Bài thơ ==
{|
|- valign="top"
|
:'''李波小妹歌'''
:李波小妹字雍容，
:褰裙逐馬如卷蓬，
:左射右射必疊雙。
:婦女尚如此，男子那可逢！

|
:'''''Lý Ba tiểu muội ca'''''
:''Lý Ba tiểu muội tự Ung Dung'',
:''Khiên quần trục mã như quyển bồng'',
:''Tả xạ hữu xạ tất điệp song''.
:''Phụ nữ thượng như thử, nam tử an khả phùng''!

|}

== Nhận xét ==
Do có cùng niên đại, nên hình tượng nữ tướng Lý Ung Dung thường được so sánh với hình tượng nữ tướng [[Hoa Mộc Lan]] trong bài thơ ''Mộc Lan từ''.<ref>{{Chú thích web |url=http://www.zhsc.net/Index/shi_info/aid/3210.html |ngày truy cập=2020-08-21 |tựa đề=Lý Ba tiểu muội ca |archive-date=2020-02-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200219185223/http://www.zhsc.net/Index/shi_info/aid/3210.html |url-status=dead }}</ref>

== Tham khảo ==
* [[Ngụy Thâu]], ''[[Ngụy thư]]''.

== Chú thích ==
{{tham khảo}}

== Liên kết ngoài ==
* [http://theory.people.com.cn/n/2014/0717/c386828-25293522.html Lý Ba tiểu muội ca] trên ''Nhân Dân võng''.
* [http://edu.people.com.cn/n/2014/1128/c1053-26113110.html 农民“叫板”语文课本二十年 学者：感佩其研究(图)]

[[Thể loại:Văn học dân gian Trung Hoa]]
[[Thể loại:Nữ tướng Trung Quốc]]


text:
# Figueira de Castelo Rodrigo
Figueira de Castelo Rodrigo là một huyện thuộc tỉnh Guarda, Bồ Đào Nha. Huyện này có diện tích 509 km², dân số thời điểm năm 2001 là 7158 người.

title: Figueira de Castelo Rodrigo

wikitext:
{{Thông tin khu dân cư
|name = Figueira de Castelo Rodrigo
|other_name =
|native_name =
|settlement_type = Huyện
|image_skyline =
|imagesize =
|image_caption =
|image_map =
|pushpin_map =
|pushpin_label_position =right
|pushpin_map_caption =Vị trí ở Bồ Đào Nha
|coordinates_display = inline,title
|coordinates_region =
|subdivision_type = [[Quốc gia]]
|subdivision_name ={{flag|Bồ Đào Nha}}
|subdivision_type1 =[[Phân cấp hành chính Bồ Đào Nha|Tỉnh]]
|subdivision_name1 = [[Guarda (tỉnh)|Guarda]]
|leader_title =
|leader_name =
|established_title =
|established_date =
|area_total_km2 =
|population_as_of = 2001
|population_footnotes =
|population_total =7158 người
|population_density_km2 =
|timezone=[[Giờ Tây Âu|EET]]
|utc_offset=+0
|timezone_DST=[[Giờ Mùa hè Tây Âu|EEST]]
|utc_offset_DST=+1
|latd=|latm=|lats=|latNS=N
|longd=|longm=|longs=|longEW=E
|elevation_footnotes =
|elevation_m =
|elevation_ft =
|website =
|footnotes =
}}

'''Figueira de Castelo Rodrigo''' là một [[Phân cấp hành chính Bồ Đào Nha|huyện]] thuộc tỉnh [[Guarda (tỉnh)|Guarda]], [[Bồ Đào Nha]]. Huyện này có diện tích 509 km², dân số thời điểm năm 2001 là 7158 người.<ref>{{chú thích web|url=http://www.statoids.com/ypt.html|publisher=statoids.com| title= Municipalities of Portugal|access-date=ngày 15 tháng 9 năm 2012}}</ref>

==Tham khảo==
{{Tham khảo}}

{{Sơ khai Bồ Đào Nha}}

[[Thể loại:Huyện của Bồ Đào Nha]]
[[Thể loại:Tỉnh Guarda]]
[[Thể loại:Thị trấn Bồ Đào Nha]]

title: Figueira de Castelo Rodrigo

Quốc gia: Bồ Đào Nha

Tỉnh: Guarda

title: Dân số (2001)

• Tổng cộng: 7.158 người

• Mùa hè (DST): EEST (UTC+1)

Thành phố kết nghĩa: Wissous


text:
# Megapenthes confusus
Megapenthes confusus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Fleutiaux miêu tả khoa học năm 1933.

title: Megapenthes confusus

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Megapenthes confusus''
| image =
| image caption =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bọ cánh cứng|Coleoptera]]
| familia = [[Họ Bổ củi|Elateridae]]
| genus = ''[[Megapenthes]]''
| species = '''''M. confusus'''''
| binomial = ''Megapenthes confusus''
| binomial_authority = [[Edmond Jean-Baptiste Fleutiaux|Fleutiaux]], 1933
}}
'''''Megapenthes confusus''''' là một loài [[bọ cánh cứng]] trong họ [[Họ Bổ củi|Elateridae]]. Loài này được Fleutiaux miêu tả khoa học năm 1933.<ref>[http://insects.tamu.edu/research/collection/hallan/test/Arthropoda/Insects/Coleoptera/Family/Elateridae.txt Elateridae] in [http://insects.tamu.edu/research/collection/hallan/test/Arthropoda/Insects/Coleoptera/Family/Coleoptera1.htm Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010]</ref>
==Chú thích==
{{Tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
* {{wikispecies nội dòng}}

[[Thể loại:Megapenthes|confusus]]
[[Thể loại:Bọ cánh cứng được mô tả năm 1933]]

{{Megapenthini-stub}}

title: Phân loại khoa học

Giới (regnum): Animalia

Ngành (phylum): Arthropoda

Lớp (class): Insecta

Bộ (ordo): Coleoptera

Họ (familia): Elateridae

Chi (genus): Megapenthes

Loài (species): M. confusus

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Megapenthes confusus · Fleutiaux, 1933


text:
# Bài tập nâng chân
Bài tập nâng chân (Leg raise) là bài tập rèn luyện sức mạnh nhắm vào cơ Iliopsoas (cơ gập hông trước). Vì cơ bụng được huy động trong trạng thái siết cơ tĩnh để ổn định cơ thể trong khi chuyển động, nên bài tập nâng chân cũng thường được sử dụng để tăng cường sức mạnh cho cơ trực tràng bụng và cơ chéo trong bụng (cơ chéo trong) và cơ chéo ngoài bụng (cơ chéo ngoài) trong tổng thể các bài tập bụng. Điển hình nhất của bài tập này là tư thế nằm nâng chân được thực hiện bằng cách nằm ngửa trên sàn, bài tập này được thực hiện mà không cần dụng cụ, ngoại trừ có thể có đệm hoặc tạ để tăng thêm sức kháng lực, do đó bài tập này còn được xếp vào nhóm các bài tập thể trọng. Người tập lưu ý giữ cho phần lưng dưới của cơ thể tiếp xúc với sàn và đặt tay sang hai bên hoặc dưới lưng dưới để bổ trợ. Bài tập nâng chân cũng có thể được thực hiện bằng cách đu mình trên thanh xà, đây được gọi là động tác đu xà nâng chân và khó hơn động tác nâng chân khi nằm.
Nâng chân khi ngồi (Seated leg raise) cũng là một động tác nằm giữa động tác nâng chân khi nằm và động tác treo, kéo. Động tác này được thực hiện khi ngồi trên một bề mặt cao. Duỗi khớp gối (thường được gọi là nâng chân thẳng) tăng nhu cầu đòn bẩy ở cả cơ gấp hông và cột sống. Nó cũng cho phép cơ cơ thẳng đùi đóng góp, cho cả phiên bản nâng chân thẳng nằm ngửa và phiên bản nâng chân khi đu xà. Cần tập bài khởi động, làm nóng cơ thể kỹ lưỡng trước khi bắt đầu bài tập. Khi thực hiện bài tập, thân trên và tay giữ nguyên ở vị trí bắt đầu đồng thời động tác nâng hạ chân cần thực hiện chậm, thực hiện động tác nâng hạ chân một cách chậm rãi, không để chân chạm sàn khi đưa chân xuống trong suốt bài tập. Luôn giữ cho cơ bụng căng cứng trong suốt quá trình thực hiện bài tập. Khi thực hiện bài tập nâng chân, cơ bụng phải làm việc để duy trì sự ổn định của cơ thể. Đặc biệt là khi nâng chân lên và hạ chân xuống, cơ bụng phải hoạt động để giữ cho lưng không bị cúi xuống và giữ cho cơ thể không bị dao động.

## Công dụng
Bài tập nâng chân là một trong những phương pháp hiệu quả để phát triển cơ bắp (cơ đùi và cơ mông). Bài tập nâng chân đòi hỏi sự tham gia của cơ mông để giữ cho cơ thể ổn định và cân bằng trong suốt quá trình nâng và hạ chân. Bài tập nâng chân cũng có thể kích thích và làm việc cơ bụng, đặc biệt là cơ bụng dưới và cơ bụng chéo. Khi nâng chân lên và hạ chân xuống, các cơ bụng phải làm việc để duy trì sự ổn định và kiểm soát chuyển động. Thực hiện động tác nâng cao chân có tác dụng giảm phù nề, lưu thông bạch huyết, giúp thon gọn chân, tăng độ săn chắc cho vòng hai. Nâng chân có thể điều chỉnh tư thế của cột sống và giảm áp lực lên thắt lưng, từ đó giúp giảm nhức mỏi vùng lưng dưới. Kết hợp siết chặt bụng khi nâng chân cũng giúp vùng cơ lõi (core) chắc khỏe, săn chắc hơn. Bài tập này có tác động trực tiếp lên vùng bụng, đặc biệt là bụng dưới và giúp giảm mỡ nhanh, để cơ bụng trở nên săn chắc. Đây là một trong những bài tập phổ biến và hiệu quả để cải thiện sự linh hoạt vùng hông và lưng dưới, đồng thời giảm thiểu vấn đề đau lưng. Hạn chế của bài tập nâng chân là không phù hợp với những người có chấn thương mãn tính ở chân hoặc cột sống những người bị chấn thương gần đây hoặc mãn tính ở chân hoặc cột sống thì không tập được bài này.

title: Bài tập nâng chân

wikitext:
[[Tập tin:(1)Exercising 008.jpg|300px|nhỏ|phải|Tư thế của bài tập nâng chân khi nằm]]
[[Tập tin:(1)Exercising 003.jpg|300px|nhỏ|phải|Bài tập nâng chân]]
'''Bài tập nâng chân''' (''Leg raise'') là bài tập [[rèn luyện sức mạnh]] nhắm vào cơ [[Iliopsoas]] (cơ [[gập hông]] trước). Vì cơ bụng được huy động trong trạng thái [[Bài tập co cơ tĩnh|siết cơ tĩnh]] để ổn định cơ thể trong khi chuyển động, nên bài tập nâng chân cũng thường được sử dụng để tăng cường sức mạnh cho [[cơ trực tràng bụng]] và cơ chéo trong bụng ([[cơ chéo trong]]) và cơ chéo ngoài bụng ([[cơ chéo ngoài]]) trong tổng thể các [[bài tập bụng]]. Điển hình nhất của bài tập này là tư thế nằm nâng chân được thực hiện bằng cách nằm ngửa trên sàn, bài tập này được thực hiện mà không cần [[Thiết bị tập luyện|dụng cụ]], ngoại trừ có thể có đệm hoặc tạ để tăng thêm sức [[kháng lực]], do đó bài tập này còn được xếp vào nhóm các [[bài tập thể trọng]]. Người tập lưu ý giữ cho phần lưng dưới của cơ thể tiếp xúc với sàn và đặt tay sang hai bên hoặc dưới lưng dưới để bổ trợ<ref>[http://www.sparkpeople.com/resource/exercises.asp?exercise=143 Spark People]</ref>. Bài tập nâng chân cũng có thể được thực hiện bằng cách đu mình trên [[thanh xà]]<ref>{{Cite web |title=Hanging leg raises |url=https://gluteus-maximus.org/exercise/hanging-leg-raises/ |access-date=2022-03-31 |website=gluteus-maximus: muscle building, weight loss, training, nutrition |language=en-US |ngày lưu trữ=2022-10-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221005154544/https://gluteus-maximus.org/exercise/hanging-leg-raises/ |url-status=dead }}</ref>, đây được gọi là động tác đu xà nâng chân và khó hơn động tác nâng chân khi nằm.

Nâng chân khi ngồi (''Seated leg raise'') cũng là một động tác nằm giữa động tác nâng chân khi nằm và động tác treo, kéo. Động tác này được thực hiện khi ngồi trên một bề mặt cao<ref>[http://www.exrx.net/WeightExercises/HipFlexors/BWSeatedLegRaise.html Seated leg raise]</ref>. Duỗi khớp gối (thường được gọi là ''nâng chân thẳng'')<ref>[http://www.exrx.net/WeightExercises/HipFlexors/WtHangingStraightLegRaise.html Hanging straight leg raise]</ref> tăng nhu cầu đòn bẩy ở cả cơ gấp hông và [[cột sống]]. Nó cũng cho phép cơ [[cơ thẳng đùi]] đóng góp, cho cả phiên bản nâng chân thẳng nằm ngửa và phiên bản nâng chân khi đu xà. Cần tập [[bài khởi động]], làm nóng cơ thể kỹ lưỡng trước khi bắt đầu bài tập. Khi thực hiện bài tập, thân trên và tay giữ nguyên ở vị trí bắt đầu đồng thời động tác nâng hạ chân cần thực hiện chậm, thực hiện động tác nâng hạ chân một cách chậm rãi, không để chân chạm sàn khi đưa chân xuống trong suốt bài tập. Luôn giữ cho cơ bụng căng cứng trong suốt quá trình thực hiện bài tập. Khi thực hiện bài tập nâng chân, cơ bụng phải làm việc để duy trì sự ổn định của cơ thể. Đặc biệt là khi nâng chân lên và hạ chân xuống, cơ bụng phải hoạt động để giữ cho lưng không bị cúi xuống và giữ cho cơ thể không bị dao động<ref>[https://laodong.vn/suc-khoe/nang-chan-bai-tap-danh-cho-nguoi-muon-co-co-bung-san-chac-1339643.ldo Nâng chân - bài tập dành cho người muốn có cơ bụng săn chắc - Báo Lao Động]</ref>.

==Công dụng==
Bài tập nâng chân là một trong những phương pháp hiệu quả để [[Tăng cơ bắp|phát triển cơ bắp]] ([[cơ đùi]] và [[cơ mông]]). Bài tập nâng chân đòi hỏi sự tham gia của cơ mông để giữ cho cơ thể ổn định và cân bằng trong suốt quá trình nâng và hạ chân. Bài tập nâng chân cũng có thể kích thích và làm việc [[cơ bụng]], đặc biệt là cơ bụng dưới và cơ bụng chéo. Khi nâng chân lên và hạ chân xuống, các cơ bụng phải làm việc để duy trì sự ổn định và kiểm soát chuyển động<ref>[https://laodong.vn/suc-khoe/nang-chan-bai-tap-danh-cho-nguoi-muon-co-co-bung-san-chac-1339643.ldo Nâng chân - bài tập dành cho người muốn có cơ bụng săn chắc - Báo Lao Động]</ref>. Thực hiện động tác nâng cao chân có tác dụng giảm [[phù nề]], lưu thông [[bạch huyết]], giúp thon gọn chân, tăng độ săn chắc cho [[vòng hai]]. Nâng chân có thể điều chỉnh tư thế của [[cột sống]] và giảm áp lực lên [[thắt lưng]], từ đó giúp giảm nhức mỏi vùng lưng dưới. Kết hợp siết chặt bụng khi nâng chân cũng giúp vùng [[cơ lõi]] (core) chắc khỏe, săn chắc hơn<ref>[https://ngoisao.vnexpress.net/4-loi-ich-cua-bai-tap-nang-chan-truoc-khi-di-ngu-4790717.html 4 lợi ích của bài tập nâng chân trước khi đi ngủ]</ref>. Bài tập này có tác động trực tiếp lên vùng bụng, đặc biệt là bụng dưới và giúp [[giảm mỡ]] nhanh, để cơ bụng trở nên săn chắc. Đây là một trong những bài tập phổ biến và hiệu quả để cải thiện sự linh hoạt vùng hông và lưng dưới, đồng thời giảm thiểu vấn đề [[đau lưng]]. Hạn chế của bài tập nâng chân là không phù hợp với những người có chấn thương mãn tính ở chân hoặc cột sống<ref>[https://laodong.vn/suc-khoe/nang-chan-bai-tap-danh-cho-nguoi-muon-co-co-bung-san-chac-1339643.ldo Nâng chân - bài tập dành cho người muốn có cơ bụng săn chắc - Báo Lao Động]</ref> những người bị chấn thương gần đây hoặc mãn tính ở chân hoặc cột sống thì không tập được bài này<ref>[https://laodong.vn/lam-dep/bai-tap-nang-chan-don-gian-mang-lai-5-loi-ich-tuyet-voi-cho-suc-khoe-810746.ldo Bài tập nâng chân đơn giản mang lại 5 lợi ích tuyệt vời cho sức khỏe]</ref>.
==Chú thích==
{{Tham khảo|cột=}}
==Xem thêm==
* [[Bài tập bụng]]
* [[Gập bụng]]
* [[Bụng phệ]]
* [[Ngấn bụng]]
* [[Bài tập thể trọng]]
* [[Bài tập co cơ tĩnh]]
* [[Bài tập chùng chân]]
[[Thể loại:Bài tập thể trọng]]


text:
# Atriplex vulgatissima
Atriplex vulgatissima là loài thực vật có hoa thuộc họ Dền. Loài này được Speg. mô tả khoa học đầu tiên năm 1897.

title: Atriplex vulgatissima

wikitext:
{{tiêu đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
|status =
|status_system =
|status_ref =
|regnum = [[Thực vật|Plantae]]
|unranked_divisio = [[Thực vật có hoa|Angiospermae]]
|unranked_classis = [[Thực vật hai lá mầm thật sự|Eudicots]]
|ordo = [[Bộ Cẩm chướng|Caryophyllales]]
|familia = [[Họ Dền|Amaranthaceae]]
|genus = ''[[Atriplex]]''
|species = '''''A. vulgatissima'''''
|binomial = ''Atriplex vulgatissima''
|binomial_authority = Speg., 1897
}}
'''''Atriplex vulgatissima''''' là loài [[thực vật có hoa]] thuộc [[họ Dền]]. Loài này được Speg. mô tả khoa học đầu tiên năm 1897.<ref>{{Chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2665921| tiêu đề=''Atriplex vulgatissima''|ngày truy cập=ngày 23 tháng 6 năm 2013| tác giả 1=The Plant List | năm =2010}}</ref>

== Tham khảo ==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
*{{Thể loại Commons nội dòng|Atriplex vulgatissima}}
*{{wikispecies-inline|Atriplex vulgatissima}}
*{{IPNI2|Atriplex vulgatissima|26502-2|access-date =ngày 23 tháng 6 năm 2013}}

[[Thể loại:Atriplex]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1844]]

{{Chenopodioideae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Giới (regnum): Plantae

(không phân hạng): Angiospermae Eudicots

Bộ (ordo): Caryophyllales

Họ (familia): Amaranthaceae

Chi (genus): Atriplex

Loài (species): A. vulgatissima

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Atriplex vulgatissima · Speg., 1897


text:
# Mirošovice
Mirošovice là một làng thuộc huyện Praha-východ, vùng Středočeský, Cộng hòa Séc.

title: Mirošovice

wikitext:
{{Thông tin khu dân cư
|name          = Mirošovice
|other_name             =
|native_name            =    <!-- for cities whose native name is not in English -->
|nickname               =
|settlement_type        =[[Làng của Cộng hòa Séc|Làng]]<!--For Town or Village (Leave blank for the default City)-->
|motto                  =
<!-- images and maps  ----------->
|image_skyline          =
|imagesize              =
|image_caption          =
|image_flag             =
|flag_size              =
|image_seal             =
|seal_size              =
|image_shield           =
|shield_size            =
|image_map              =
|pushpin_map            =
|mapsize                =
|map_caption            =
|image_map1             =
|mapsize1               =
<!-- Location ------------------>
|subdivision_type       = Quốc gia
|subdivision_name       = {{flag|Cộng hòa Séc}}
|subdivision_type1      = [[Vùng của Cộng hòa Séc|Vùng]]
|subdivision_name1      = [[Čechy Trung (vùng)|Středočeský]]
|subdivision_type2      = [[Huyện của Cộng hòa Séc|Huyện]]
|subdivision_name2      =[[Praha-východ (huyện)|Praha-východ]]
|subdivision_type3      =
|subdivision_name3      =
<!-- Politics ----------------->
|government_footnotes   =
|government_type        =
|leader_title           =
|leader_name            =
|established_title      =  <!-- Settled -->
|established_date       =
<!-- Area    --------------------->
|area_magnitude         =
|unit_pref                = <!--Enter: Imperial, if Imperial (metric) is desired-->
|area_footnotes           =
|area_total_km2           =<!-- ALL fields dealing with a measurements are subject to automatic unit conversion-->
|area_land_km2            = <!--See table @ Template:Infobox Settlement for details on automatic unit conversion-->
|area_metro_km2           =
<!-- Population   ----------------------->
|population_as_of               =
|population_footnotes           =
|population_note                =
|population_total               =
|population_density_km2         =
<!-- General information  --------------->
|timezone               = [[Giờ chuẩn Trung Âu|CET]]
|utc_offset             =+1
|timezone_DST         = [[Giờ Mùa hè Trung Âu|CEST]]
|utc_offset_DST         =+2
|latd=|latm=|lats=|latNS=N
|longd=|longm=|longs=|longEW=E
|elevation_footnotes    =  <!--for references: use  tags-->
|elevation_m            =
|elevation_ft           =
<!-- Area/postal codes & others -------->
|postal_code_type       = [[Các vùng của Liên minh châu Âu|NUTS 5]] <!-- enter ZIP code, Postcode, Post code, Postal code... -->
|postal_code            = CZ0209 538485
|area_code              =
|blank_name             =
|blank_info             =
|blank1_name            =
|blank1_info            =
|website                =
|footnotes              =
}}

'''Mirošovice''' là một [[Làng của Cộng hòa Séc|làng]] thuộc huyện [[Praha-východ (huyện)|Praha-východ]], vùng [[Čechy Trung (vùng)|Středočeský]], [[Cộng hòa Séc]].<ref>{{Chú thích web|url=http://www.czso.cz/csu/klasifik.nsf/i/ii_struktura_uzemi_ceske_republiky/|tiêu đề=Struktura území ČR od 1.1.2008 do 1.1.2012 - xls|ngày truy cập=ngày 8 tháng 8 năm 2012|archive-date=2012-06-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20120628044327/http://www.czso.cz/csu/klasifik.nsf/i/ii_struktura_uzemi_ceske_republiky/|url-status=dead}}</ref>

== Tham khảo ==
{{tham khảo}}
{{Sơ khai địa lý Cộng hòa Séc}}

[[Thể loại:Huyện Praha-východ]]
[[Thể loại:Làng của Cộng hòa Séc]]

title: Mirošovice

Quốc gia: Cộng hòa Séc

Vùng: Středočeský

Huyện: Praha-východ

• Mùa hè ( DST ): CEST ( UTC+2 )


text:
# Anaplectoides
Anaplectoides là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.

## Các loài
- Anaplectoides brunneomedia McDunnough, 1946
- Anaplectoides colorata (Corti & Draudt, 1933)
- Anaplectoides inexpectata Dierl, 1983
- Anaplectoides magnifica (Moore, 1882)
- Anaplectoides perviridis (Warren, 1912)
- Anaplectoides phaeotaenia Boursin, 1955
- Anaplectoides prasina – Green Arches ([Schiffermüller], 1775)
- Anaplectoides pressus (Grote, 1874)
- Anaplectoides tamsi Boursin, 1955
- Anaplectoides virens (Butler, 1878)

title: Anaplectoides

wikitext:
{{Bảng phân loại
| image = Anaplectoides prasina.jpg
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bộ Cánh vẩy|Lepidoptera]]
| familia = [[Noctuidae]]
| subfamilia = [[Noctuinae]]
| tribus = [[Noctuini]]
| genus = '''''Anaplectoides'''''
| genus_authority = McDunnough, [1929]
| name = ''Anaplectoides''
}}
'''''Anaplectoides''''' là một chi [[bướm đêm]] thuộc họ [[Noctuidae]].

== Các loài ==
* ''[[Anaplectoides brunneomedia]]'' McDunnough, 1946
* ''[[Anaplectoides colorata]]'' (Corti & Draudt, 1933)
* ''[[Anaplectoides inexpectata]]'' Dierl, 1983
* ''[[Anaplectoides magnifica]]'' (Moore, 1882)
* ''[[Anaplectoides perviridis]]'' (Warren, 1912)
* ''[[Anaplectoides phaeotaenia]]'' Boursin, 1955
* ''[[Anaplectoides prasina]]'' – Green Arches ([Schiffermüller], 1775)
* ''[[Anaplectoides pressus]]'' (Grote, 1874)
* ''[[Anaplectoides tamsi]]'' Boursin, 1955
* ''[[Anaplectoides virens]]'' (Butler, 1878)

== Tham khảo ==
{{tham khảo}}
* [http://www.nic.funet.fi/pub/sci/bio/life/insecta/lepidoptera/ditrysia/noctuoidea/noctuidae/noctuinae/anaplectoides/index.html ''Anaplectoides'' at funet.fi]
* [http://www.nhm.ac.uk/jdsml/research-curation/projects/butmoth/GenusList3.dsml?searchPageURL=index.dsml&SUPERFAMIL=&FAMILYqtype=starts+with&FAMILY=noctuidae&SUBFAMILYqtype=starts+with&SUBFAMILY=&TRIBEqtype=starts+with&TRIBE=&SUBTRIBEqtype=starts+with&SUBTRIBE=&GENUSqtype=starts+with&GENUS=&AUTHORqtype=starts+with&AUTHOR=&YEARqtype=equals&YEAR=&sort=GENUS Natural History Museum Lepidoptera genus database]

[[Thể loại:Noctuinae]]
[[Thể loại:Anaplectoides| ]]

{{Noctuini-stub}}

title: Phân loại khoa học

Bộ (ordo): Lepidoptera

Họ (familia): Noctuidae

Phân họ (subfamilia): Noctuinae

Tông (tribus): Noctuini

Chi (genus): Anaplectoides · McDunnough, [1929]


text:
# Bathabile Dlamini
Bathabile Olive Dlamini MP, (sinh ngày 10 tháng 9 năm 1962, Nquthu, KwaZulu-Natal) là lãnh đạo của Liên đoàn Phụ nữ Quốc hội Châu Phi (ANCWL). Bà trước đây là Bộ trưởng Phụ nữ trong Chủ tịch và Bộ trưởng Phát triển Xã hội của Nam Phi.

## Tuổi thơ
Dlamini sinh ra ở Nquthu, Nam Phi vào ngày 10 tháng 9 năm 1962 và lớn lên ở Nkandla, Matshensikazi  và Imbali, Pietermaritzburg. Cô tốt nghiệp Cử nhân Nghệ thuật Khoa học Xã hội tại Đại học Zululand.
Dlamini đã hoạt động chính trị ngay từ khi còn nhỏ. Năm 1983, cô trở thành một trong những thành viên sáng lập của Tổ chức Thanh niên Imbali, một chi nhánh của Mặt trận Dân chủ Thống nhất, phối hợp chặt chẽ với Đại hội Sinh viên Nam Phi và Tổ chức Dân sự Imbali. Năm 1985, cô tham gia Đại hội sinh viên quốc gia Nam Phi với tư cách là một trong số ít những phụ nữ Nam Phi tham gia vào chính trị. Năm 1989, Dlamini tốt nghiệp Đại học Zululand với bằng Cử nhân Nghệ thuật (bằng xuất sắc) về Công tác Xã hội.

## ANCWL
Năm 1991, Bathabile Dlamini trở thành một phần của ban lãnh đạo lâm thời xây dựng các cấu trúc Liên đoàn Phụ nữ của Quốc hội Châu Phi (ANC) tại KwaZulu-Natal. Sau đó, cô được bầu vào Ủy ban điều hành khu vực đầu tiên của ANCWL. Năm 1992 và 1993, bà làm Thư ký khu vực, và được bầu làm Phó Tổng thư ký ANCWL năm 1993. Năm 1998, bà được bầu làm Tổng thư ký của ANCWL, và phục vụ hai nhiệm kỳ cho đến năm 2008
Vào ngày 7 tháng 8 năm 2015, Dlamini đã được bầu làm lãnh đạo mới của ANCWL, thay thế Bộ trưởng Bộ Giáo dục cơ bản, Angie Motshekga.
Năm 2017, Dlamini vận động để cựu chủ tịch Liên minh châu Phi Nkosazana Dlamini-Zuma được bầu làm chủ tịch của ANC.

title: Bathabile Dlamini

wikitext:
'''Bathabile Olive Dlamini''' MP, (sinh ngày 10 tháng 9 năm 1962, Nquthu, KwaZulu-Natal) là lãnh đạo của Liên đoàn Phụ nữ [[Đại hội Dân tộc Phi|Quốc hội Châu Phi]] (ANCWL). Bà trước đây là Bộ trưởng Phụ nữ trong Chủ tịch và Bộ trưởng Phát triển Xã hội của [[Cộng hòa Nam Phi|Nam Phi]].

== Tuổi thơ ==
Dlamini sinh ra ở Nquthu, Nam Phi vào ngày 10 tháng 9 năm 1962 và lớn lên ở Nkandla, Matshensikazi <ref name=":1">{{Chú thích web|url=http://www.dsd.gov.za/index.php?option=com_content&task=view&id=49&Itemid=49|title=Minister Bathabile Dlamini Profile|website=Department of Social Development|access-date =ngày 14 tháng 4 năm 2017}}</ref> và Imbali, Pietermaritzburg.<ref>{{Chú thích web|url=http://www.iol.co.za/news/politics/bathabile-dlamini-is-heartless-say-former-neighbours-8096141|title=Bathabile Dlamini is heartless, say former neighbours|website=Independent Newspapers Online|access-date =ngày 14 tháng 4 năm 2017}}</ref> Cô tốt nghiệp Cử nhân Nghệ thuật [[Khoa học Xã hội]] tại Đại học Zululand.<ref name=":0">{{Chú thích web|url=http://www.enca.com/south-africa/who-bathebile-dlamini|title=What you should know about new ANCWL leader, Bathabile Dlamini|author=Magcaba|first=Sbonokuhle|date=ngày 8 tháng 8 năm 2015|website=eNCA|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20170507020937/http://www.enca.com/south-africa/who-bathebile-dlamini|archive-date=2017-05-07|url-status=dead|access-date=ngày 1 tháng 5 năm 2017}}</ref>

Dlamini đã hoạt động chính trị ngay từ khi còn nhỏ. Năm 1983, cô trở thành một trong những thành viên sáng lập của Tổ chức Thanh niên Imbali, một chi nhánh của Mặt trận Dân chủ Thống nhất, phối hợp chặt chẽ với Đại hội Sinh viên Nam Phi và Tổ chức Dân sự Imbali. Năm 1985, cô tham gia Đại hội sinh viên quốc gia Nam Phi với tư cách là một trong số ít những phụ nữ Nam Phi tham gia vào chính trị. Năm 1989, Dlamini tốt nghiệp Đại học Zululand với bằng Cử nhân Nghệ thuật (bằng xuất sắc) về [[Công tác Xã hội]].<ref name=":1"/>

== ANCWL ==
Năm 1991, Bathabile Dlamini trở thành một phần của ban lãnh đạo lâm thời xây dựng các cấu trúc Liên đoàn Phụ nữ của Quốc hội Châu Phi (ANC) tại [[KwaZulu-Natal]]. Sau đó, cô được bầu vào Ủy ban điều hành khu vực đầu tiên của ANCWL. Năm 1992 và 1993, bà làm Thư ký khu vực, và được bầu làm Phó Tổng thư ký ANCWL năm 1993.<ref name=":1"/> Năm 1998, bà được bầu làm Tổng thư ký của ANCWL, và phục vụ hai nhiệm kỳ cho đến năm 2008 <ref name=":0"/>

Vào ngày 7 tháng 8 năm 2015, Dlamini đã được bầu làm lãnh đạo mới của ANCWL, thay thế Bộ trưởng Bộ Giáo dục cơ bản, Angie Motshekga.<ref name=":0"/>

Năm 2017, Dlamini vận động để cựu chủ tịch [[Liên minh châu Phi]] [[Nkosazana Dlamini-Zuma]] được bầu làm chủ tịch của ANC.<ref name=":2">{{Chú thích web|url=https://www.dailymaverick.co.za/article/2017-03-06-queen-con-bathabile-dlamini-the-face-of-the-ancs-future/|title=Queen Con: Bathabile Dlamini, the face of the ANC's future|author=Munusamy|first=Ranjeni|date = ngày 6 tháng 3 năm 2017 |website=The Daily Maverick|language=en|archive-url=|archive-date=|url-status=|access-date = ngày 6 tháng 3 năm 2017}}</ref>

==Tham khảo==
{{Tham khảo}}

[[Thể loại:Chính khách Đại hội Dân tộc Phi]]
[[Thể loại:Nhân vật còn sống]]
[[Thể loại:Sinh năm 1968]]


text:
# Halehalla, Siddapur
Halehalla là một làng thuộc tehsil Siddapur, huyện Uttara Kannada, bang Karnataka, Ấn Độ.

title: Halehalla, Siddapur

wikitext:
{{Thông tin khu dân cư
 | tên = Halehalla
 | settlement_type=[[Làng]]
 | tên hiệu =
 | khẩu hiệu =
 | hình nền trời =
 | hình cờ =
 | hình con dấu =
 | bản đồ =
 | ctbd =
 | subdivision_type = [[Danh sách quốc gia|Quốc gia]]
 | subdivision_type1 = [[Phân cấp hành chính ở Ấn Độ|Bang]]
 | subdivision_type2 = [[Phân cấp hành chính ở Ấn Độ|Huyện]]
 | subdivision_name = {{flag|Ấn Độ}}
 | subdivision_name1 = [[Karnataka]]
 | subdivision_name2 = [[Uttara Kannada (huyện)|Uttara Kannada]]
 | subdivision_type3 = [[Tehsil|Thành phố/thị trấn]]
| subdivision_name3 = [[Siddapur]]
 | established_title =
 | established_date =
 | established_title2 =
 | established_date2 =
 | government_type =
 | leader_title =
 | leader_tên =
 | area_magnitude =
 | area_total_sq_mi =
 | area_total_km2 =
 | area_land_sq_mi =
 | area_land_km2 =
 | area_water_sq_mi =
 | area_water_km2 =
 | area_urban_sq_mi =
 | area_urban_km2 =
 | area_metro_km2 =
 | area_metro_sq_mi =
 | population_as_of=
 | population_footnotes =
 | population_total =
 | population_urban =
 | population_metro =
 | population_density_sq_mi =
 | population_density_km2 =
 | timezone = [[Giờ chuẩn Ấn Độ|IST]]
 | utc_offset = +5:30
 | timezone_DST =
 | utc_offset_DST =
 | latd = | latm = | lats = | latNS = N
 | longd = | longm = | longs =| longEW = W
 | elevation_footnotes=
 | elevation_ft =
 | elevation_m =
 | website =
 | footnotes =
}}
'''Halehalla''' là một [[làng]] thuộc [[tehsil]] [[Siddapur]], huyện [[Uttara Kannada (huyện)|Uttara Kannada]], bang [[Karnataka]], [[Ấn Độ]].<ref>{{chú thích web|url=http://censusindia.gov.in/Census_Data_2001/Village_Directory/List_of_Villages/List_of_Villages_Alphabetical.aspx?cki=&ComboState_Code=29|title=Danh sách làng thuộc bang Karnataka|publisher=[[Bộ Nhà ở Ấn Độ]]|access-date = ngày 27 tháng 10 năm 2012}}</ref><ref>{{chú thích web| url =http://www.onefivenine.com/india/villages/Uttara Kannada/Siddapur/Halehalla|publisher=Onefivenine.com|title= Làng Halehalla|access-date = ngày 27 tháng 10 năm 2012}}</ref>

== Tham khảo ==
{{tham khảo|30em}}

{{Uttara Kannada}}

[[Thể loại:Uttara Kannada]]

{{Karnataka-stub}}

title: Halehalla

Quốc gia: Ấn Độ

Bang: Karnataka

Huyện: Uttara Kannada

Thành phố/thị trấn: Siddapur


text:
# Giải bóng đá hạng tư quốc gia Cộng hòa Síp 2013–14
Giải bóng đá hạng tư quốc gia Cộng hòa Síp 2013–14 là mùa giải thứ 29 của giải bóng đá hạng tư Cộng hòa Síp. Enosi Neon Ypsona giành danh hiệu đầu tiên.

## Thể thức thi đấu
Có 15 đội tham gia Giải bóng đá hạng tư quốc gia Cộng hòa Síp 2013–14. Tất cả các đội đều thi đấu 2 trận, một trân sân nhà và một trận sân khách. Đội nhiều điểm nhất sẽ lên ngôi vô địch. Hai đội đầu bảng thăng hạng Giải bóng đá hạng ba quốc gia Cộng hòa Síp 2014–15 và hai đội cuối bảng xuống chơi ở các giải khu vực.

### Hệ thống điểm
Các đội bóng nhận 3 điểm cho một trận thắng, 1 điểm cho một trận hòa và 0 điểm cho một trận thua.

## Thay đổi so với mùa giải trước
Các đội thăng hạng Giải bóng đá hạng ba quốc gia Cộng hòa Síp 2013–14
- MEAP Nisou
- Finikas Ayias Marinas Chrysochous
- THOI Lakatamia
- Konstantios & Evripidis Trachoniou

Các đội xuống hạng từ Giải bóng đá hạng ba quốc gia Cộng hòa Síp 2012–13
- Frenaros FC
- Atromitos Yeroskipou 1

1Atromitos Yeroskipou rút khỏi Giải bóng đá hạng tư quốc gia Cộng hòa Síp 2013–14.
Các đội thăng hạng từ các giải khu vực
- Digenis Akritas Ypsona
- Enosis Kokkinotrimithia
- Lenas Limassol
- Olympias Lympion
- Omonia Oroklinis
- OXEN Peristeronas

Các đội xuống hạng các giải khu vực
- AEN Ayiou Georgiou Vrysoullon-Acheritou
- Dynamo Pervolion

## Sân vận động và địa điểm
| Câu lạc bộ                   | Địa điểm                                     |
| ---------------------------- | -------------------------------------------- |
| Amathus Ayiou Tychona        | Germasogeia Municipal Stadium                |
| ASPIS Pylas                  | Pyla Municipal Stadium                       |
| Digenis Akritas Ypsona       | Stelios Chari Stadium                        |
| Elpida Astromeriti           | Akaki Municipal Stadium                      |
| Enosi Neon Ypsona            | Stelios Chari Stadium                        |
| Enosis Kokkinotrimithia      | Kokkinotrimithia Municipal Stadium           |
| Iraklis Gerolakkou           | Kykkos Stadium                               |
| Kissos Kissonergas           | Kissonerga Municipal Stadium                 |
| Livadiakos/Salamina Livadion | Ayia Pasaskevi Livadion Municipality Stadium |
| Lenas Limassol               | Trachoni Municipal Stadium                   |
| Olympias Lympion             | Olympias Lympion Stadium                     |
| Omonia Oroklinis             | Oroklini Municipal Stadium                   |
| OXEN Peristeronas            | Katokopia Peristerona Stadium                |
| P.O. Xylotymvou              | Xylotympou Municipal Stadium                 |
| Frenaros FC                  | Frenaros Municipal Stadium                   |

## Bảng xếp hạng
| Vị thứ | Đội                          | St. | T. | H. | B. | BT. | BB. | HS. | Đ. | Ghi chú                                                                | Thành tích đối đầu |
| ------ | ---------------------------- | --- | -- | -- | -- | --- | --- | --- | -- | ---------------------------------------------------------------------- | ------------------ |
| 1      | Enosi Neon Ypsona            | 28  | 21 | 3  | 4  | 67  | 27  | 40  | 66 | Vô địch-Thăng hạng Giải bóng đá hạng ba quốc gia Cộng hòa Síp 2014–15. |                    |
| 2      | Amathus Ayiou Tychona        | 28  | 20 | 5  | 3  | 77  | 20  | 57  | 65 | Thăng hạng Giải bóng đá hạng ba quốc gia Cộng hòa Síp 2014–15.         |                    |
| 3      | ASPIS Pylas                  | 28  | 20 | 4  | 4  | 68  | 27  | 41  | 64 |                                                                        |                    |
| 4      | Iraklis Gerolakkou           | 28  | 16 | 4  | 8  | 55  | 25  | 30  | 52 |                                                                        |                    |
| 5      | Digenis Akritas Ypsona       | 28  | 13 | 9  | 6  | 44  | 28  | 16  | 48 |                                                                        |                    |
| 6      | Elpida Astromeriti           | 28  | 13 | 3  | 12 | 44  | 39  | 5   | 42 | Elpida 3p, 2-2, 2 a.. POX 3p, 2-2, 1 a..                               |                    |
| 7      | P.O. Xylotymvou              | 28  | 12 | 6  | 10 | 44  | 39  | 5   | 42 | Elpida 3p, 2-2, 2 a.. POX 3p, 2-2, 1 a..                               |                    |
| 8      | Livadiakos/Salamina Livadion | 28  | 11 | 3  | 14 | 32  | 49  | -17 | 36 | Livadiakos 6p Frenaros FC 0p                                           |                    |
| 9      | Frenaros FC                  | 28  | 11 | 3  | 14 | 43  | 45  | -2  | 36 | Livadiakos 6p Frenaros FC 0p                                           |                    |
| 10     | Lenas Limassol               | 28  | 10 | 4  | 14 | 41  | 44  | -3  | 34 | Lenas 3p, 4-3 Omonia 3p, 3-4                                           |                    |
| 11     | Omonia Oroklinis             | 28  | 10 | 4  | 14 | 35  | 46  | -11 | 34 | Lenas 3p, 4-3 Omonia 3p, 3-4                                           |                    |
| 12     | Olympias Lympion             | 28  | 8  | 7  | 13 | 39  | 39  | 0   | 31 |                                                                        |                    |
| 13     | Enosis Kokkinotrimithia      | 28  | 8  | 4  | 16 | 24  | 56  | -32 | 28 |                                                                        |                    |
| 14     | OXEN Peristeronas            | 28  | 6  | 3  | 19 | 23  | 58  | -35 | 21 | Xuống hạng các giải khu vực.                                           |                    |
| 15     | Kissos Kissonergas1          | 28  | 0  | 0  | 28 | 0   | 94  | -94 | 0  | Xuống hạng các giải khu vực.                                           |                    |

1Kissos FC Kissonergas bỏ giải sau vòng đấu 22. Quyết định rút khỏi giải được đưa ra sau khi đội bóng bị phạt nặng bởi ủy ban tư pháp của Hiệp hội bóng đá Cộng hòa Síp. Các trận đấu còn lại của Kissos FC bị hủy bỏ và phần thắng cho các đối thủ với tỉ số 3–0 trước Kissos FC. Thêm vào đó, tất cả điểm số của đội bị hủy bỏ và trở về 0 điểm.
Hệ thống điểm: Thắng=3 điểm, Hòa=1 điểm, Thua=0 điểm
Quy tắc xếp hạng: 1) Điểm; 2) Điểm thành tích đối đầu; 3) Hiệu số đối đầu; 4) Bàn thắng sân khách đối đầu; 5) Hiệu số; 6) Số bàn thắng

Nguồn: League standings at CFA

## Kết quả
| ↓Home / Away→ | AMT | ASP | DGN | ENY | ELP | ENK | IRK | KSS | LSL | LNS | OLM | OMN | OXN | POX | FRN |
| ------------- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Amathus       |     | 0-0 | 0-0 | 3-1 | 0-0 | 3-0 | 4-2 | 6-0 | 5-1 | 0-0 | 5-1 | 5-0 | 6-0 | 5-2 | 1-0 |
| ASPIS         | 2-3 |     | 2-2 | 0-3 | 3-2 | 4-1 | 3-2 | 7-0 | 2-0 | 2-1 | 1-0 | 3-2 | 3-0 | 3-1 | 3-1 |
| Digenis       | 0-1 | 1-1 |     | 0-0 | 1-0 | 2-0 | 3-2 | 3-0 | 1-0 | 3-3 | 1-1 | 3-1 | 5-1 | 1-1 | 3-1 |
| ENY           | 2-1 | 3-2 | 5-2 |     | 4-1 | 7-1 | 1-1 | 3-0 | 2-0 | 0-0 | 2-1 | 5-1 | 2-1 | 4-1 | 3-2 |
| Elpida        | 2-4 | 0-4 | 1-2 | 0-1 |     | 2-1 | 2-1 | 3-0 | 2-0 | 4-1 | 2-1 | 2-1 | 4-0 | 0-1 | 2-1 |
| Enosis        | 2-1 | 0-5 | 0-0 | 0-1 | 1-0 |     | 0-3 | 3-0 | 0-1 | 3-1 | 0-2 | 1-1 | 1-0 | 0-5 | 2-2 |
| Iraklis       | 2-1 | 0-1 | 1-0 | 2-1 | 0-0 | 2-0 |     | 3-0 | 8-1 | 1-0 | 3-1 | 3-0 | 2-0 | 4-0 | 2-0 |
| Kissos        | 0-3 | 0-3 | 0-3 | 0-3 | 0-3 | 0-3 | 0-3 |     | 0-3 | 0-3 | 0-3 | 0-3 | 0-3 | 0-3 | 0-3 |
| Livadiakos    | 1-3 | 0-2 | 1-0 | 1-3 | 3-2 | 1-2 | 1-1 | 3-0 |     | 1-0 | 1-2 | 2-1 | 2-0 | 1-6 | 3-1 |
| Lenas         | 0-3 | 1-4 | 0-1 | 1-2 | 1-1 | 0-3 | 1-0 | 5-0 | 2-0 |     | 3-2 | 3-1 | 3-0 | 2-1 | 1-2 |
| Olympias      | 0-2 | 1-1 | 1-1 | 1-2 | 3-2 | 5-0 | 1-1 | 3-0 | 2-1 | 1-2 |     | 0-1 | 1-1 | 0-0 | 2-0 |
| Omonia        | 1-1 | 0-3 | 2-1 | 1-2 | 1-2 | 3-0 | 0-3 | 3-0 | 0-1 | 2-1 | 2-1 |     | 3-0 | 1-0 | 1-1 |
| OXEN          | 0-3 | 1-2 | 1-0 | 2-1 | 0-2 | 0-0 | 1-2 | 3-0 | 1-1 | 1-2 | 2-1 | 2-1 |     | 0-1 | 1-2 |
| POX           | 0-3 | 1-0 | 1-3 | 2-1 | 1-2 | 2-0 | 1-0 | 3-0 | 1-1 | 5-4 | 1-1 | 0-0 | 3-0 |     | 0-2 |
| Frenaros FC   | 1-5 | 1-2 | 1-2 | 0-3 | 3-1 | 3-0 | 2-1 | 4-0 | 0-1 | 1-0 | 2-1 | 1-2 | 5-2 | 1-1 |     |

1Kissos FC Kissonergas bỏ giải sau vòng đấu 22. Quyết định rút khỏi giải được đưa ra sau khi đội bóng bị phạt nặng bởi ủy ban tư pháp của Hiệp hội bóng đá Cộng hòa Síp. Các trận đấu còn lại của Kissos FC bị hủy bỏ và phần thắng cho các đối thủ với tỉ số 3–0 trước Kissos FC. Thêm vào đó, tất cả điểm số của đội bị hủy bỏ và trở về 0 điểm.
Nguồn: Results at CFA

wikitext:
{{Infobox football league season
| competition        = [[Giải bóng đá hạng tư quốc gia Cộng hòa Síp]]
| season             = 2013–14
| winners            = [[Enosi Neon Ypsona|EN Ypsona]]
(danh hiệu đầu tiên)
| promoted           = [[Enosi Neon Ypsona|EN Ypsona]]
[[Amathus Ayiou Tychona|Amathus]]
| relegated          = [[OXEN Peristeronas|OXEN]]
[[Kissos FC Kissonergas|Kissos]]
| league topscorer   = Andreas Ioannou (19 bàn)
| matches            = 210
| total goals        = 636
| prevseason         = [[Giải bóng đá hạng tư quốc gia Cộng hòa Síp 2012–13|2012–13]]
| nextseason         = [[Giải bóng đá hạng tư quốc gia Cộng hòa Síp 2014–15|2014–15]]
}}

'''Giải bóng đá hạng tư quốc gia Cộng hòa Síp 2013–14''' là mùa giải thứ 29 của giải bóng đá hạng tư Cộng hòa Síp. [[Enosi Neon Ypsona]] giành danh hiệu đầu tiên.

==Thể thức thi đấu==
Có 15 đội tham gia Giải bóng đá hạng tư quốc gia Cộng hòa Síp 2013–14. Tất cả các đội đều thi đấu 2 trận, một trân sân nhà và một trận sân khách. Đội nhiều điểm nhất sẽ lên ngôi vô địch. Hai đội đầu bảng thăng hạng [[Giải bóng đá hạng ba quốc gia Cộng hòa Síp 2014–15]] và hai đội cuối bảng xuống chơi ở các giải khu vực.

===Hệ thống điểm===
Các đội bóng nhận 3 điểm cho một trận thắng, 1 điểm cho một trận hòa và 0 điểm cho một trận thua.

==Thay đổi so với mùa giải trước==
'''Các đội thăng hạng [[Giải bóng đá hạng ba quốc gia Cộng hòa Síp 2013–14]]'''
* [[MEAP Nisou]]
* [[Finikas Ayias Marinas Chrysochous]]
* [[ENTHOI Lakatamia FC|THOI Lakatamia]]
* [[Konstantios & Evripidis Trachoniou]]

'''Các đội xuống hạng từ [[Giải bóng đá hạng ba quốc gia Cộng hòa Síp 2012–13]]'''
* [[Frenaros FC 2000|Frenaros FC]]
* [[Atromitos Yeroskipou]] 1

1Atromitos Yeroskipou rút khỏi Giải bóng đá hạng tư quốc gia Cộng hòa Síp 2013–14.

'''Các đội thăng hạng từ các giải khu vực'''
* [[Digenis Akritas Ipsona|Digenis Akritas Ypsona]]
* [[Enosis Kokkinotrimithia]]
* [[Lenas Limassol]]
* [[Olympias Lympion]]
* [[Omonoia Oroklini|Omonia Oroklinis]]
* [[OXEN Peristeronas]]

'''Các đội xuống hạng các giải khu vực'''
* [[AEN Ayiou Georgiou Vrysoullon-Acheritou]]
* [[Dynamo Pervolion]]

==Sân vận động và địa điểm==
{{Location map+|Cyprus | AlternativeMap = Cyprus adm location map.svg |width=475 |float=right |caption= Giải bóng đá hạng tư quốc gia Cộng hòa Síp 2013–14|places=
{{Location map~|Cyprus |lat=34.702822 |long=33.0888   |label=[[Amathus Ayiou Tychona|Amathous]]|Vị thứition=right}}
{{Location map~|Cyprus |lat=34.998835 |long=33.694074 |label=[[ASPIS Pylas|ASPIS]]|Vị thứition=top}}
{{Location map~|Cyprus |lat=35.137184 |long=33.123472 |label=[[Elpida Astromeriti|Elpida]]|Vị thứition=top}}
{{Location map~|Cyprus |lat=34.683476 |long=32.948971 |label=[[Enosi Neon Ypsona|ENY]]
[[Digenis Akritas Ypsona|Δigenis]]|Vị thứition=left}}
{{Location map~|Cyprus |lat=35.162784 |long=33.200318 |label=[[Enosis Kokkinotrimithia|Enosis]]|Vị thứition=top}}
{{Location map~|Cyprus |lat=35.159210 |long=33.339885 |label=[[Iraklis Gerolakkou|Iraklis]]|Vị thứition=right}}
{{Location map~|Cyprus |lat=34.825867 |long=32.405434 |label=[[Kissos FC Kissonergas|Kissos]]|Vị thứition=right}}
{{Location map~|Cyprus |lat=34.960526 |long=33.633622 |label=[[Livadiakos/Salamina Livadion|Livadiakos]]|Vị thứition=bottom}}
{{Location map~|Cyprus |lat=34.659374 |long=32.971409 |label=[[Lenas Limassol|Lenas]]|Vị thứition=right}}
{{Location map~|Cyprus |lat=34.997801 |long=33.472066 |label=[[Olympias Lympion|Olympias]] |Vị thứition=top}}
{{Location map~|Cyprus |lat=34.98716  |long=33.656298 |label=[[Omonoia Oroklini|Omonia]]|Vị thứition=left}}
{{Location map~|Cyprus |lat=35.127174 |long=33.084984 |label=[[OXEN Peristeronas|OXEN]]|Vị thứition=left}}
{{Location map~|Cyprus |lat=35.007370 |long=33.755071 |label=[[P.O. Xylotymvou 2006|POX]]|Vị thứition=bottom}}
{{Location map~|Cyprus |lat=35.03228  |long=33.916288 |label=[[Frenaros FC 2000|Frenaros]] |Vị thứition=right}}
}}

{| class="wikitable" style="font-size:90%"
!Câu lạc bộ
!Địa điểm
|-
| [[Amathus Ayiou Tychona]]
| [[Germasogeia Municipal Stadium]]
|-
| [[ASPIS Pylas]]
| [[Pyla Municipal Stadium]]
|-
| [[Digenis Akritas Ipsona|Digenis Akritas Ypsona]]
| [[Stelios Chari Stadium]]
|-
| [[Elpida Astromeriti]]
| [[Akaki Municipal Stadium]]
|-
| [[Enosi Neon Ypsona]]
| [[Stelios Chari Stadium]]
|-
| [[Enosis Kokkinotrimithia]]
| [[Kokkinotrimithia Municipal Stadium]]
|-
| [[Iraklis Gerolakkou]]
| [[Kykkos Stadium]]
|-
| [[Kissos FC Kissonergas|Kissos Kissonergas]]
| [[Kissonerga Municipal Stadium]]
|-
| [[Livadiakos/Salamina Livadion]]
| [[Ayia Pasaskevi Livadion Municipality Stadium]]
|-
| [[Lenas Limassol]]
| [[Trachoni Municipal Stadium]]
|-
| [[Olympias Lympion]]
| [[Olympias Lympion Stadium]]
|-
| [[Omonoia Oroklini|Omonia Oroklinis]]
| [[Oroklini Municipal Stadium]]
|-
| [[OXEN Peristeronas]]
| [[Katokopia Peristerona Stadium]]
|-
| [[P.O. Xylotymvou 2006|P.O. Xylotymvou]]
| [[Xylotympou Municipal Stadium]]
|-
| [[Frenaros FC 2000|Frenaros FC]]
| [[Frenaros Municipal Stadium]]
|-
|}

==Bảng xếp hạng==
{| class="wikitable" width=100% style="font-size:90%"
! width=4% |'''Vị thứ'''
! width=20% | '''Đội'''
! width=2% | '''St.'''
! width=2% | '''T.'''
! width=2% | '''H.'''
! width=2% | '''B.'''
! width=2% | '''BT.'''
! width=2% | '''BB.'''
! width=2% | '''HS.'''
! width=2% | '''Đ.'''
! width=35% | '''Ghi chú'''
! width=15% | '''Thành tích đối đầu'''
|- style="background: #D0F0C0;"
|1||align=left|[[Enosi Neon Ypsona]] ||28||21||3||4||67||27||40||'''66'''||Vô địch-Thăng hạng [[Giải bóng đá hạng ba quốc gia Cộng hòa Síp 2014–15]].||rowspan=5 style="background: #FFFFFF;"|
|- style="background: #D0F0C0;"
|2||align=left|[[Amathus Ayiou Tychona]] ||28||20||5||3||77||20||57||'''65'''||rowspan=1|Thăng hạng [[Giải bóng đá hạng ba quốc gia Cộng hòa Síp 2014–15]].
|-
|3||align=left|[[ASPIS Pylas]] ||28||20||4||4||68||27||41||'''64'''||rowspan=11|
|-
|4||align=left|[[Iraklis Gerolakkou]] ||28||16||4||8||55||25||30||'''52'''
|-
|5||align=left|[[Digenis Akritas Ipsona|Digenis Akritas Ypsona]] ||28||13||9||6||44||28||16||'''48'''
|-
|6||align=left|[[Elpida Astromeriti]] ||28||13||3||12||44||39||5||'''42'''||rowspan=2 style="background: #FFFFFF;"|Elpida 3p, 2-2, 2 [[Away goals rule|a.]].
POX 3p, 2-2, 1 [[Away goals rule|a.]].
|-
|7||align=left|[[P.O. Xylotymvou 2006|P.O. Xylotymvou]] ||28||12||6||10||44||39||5||'''42'''
|-
|8||align=left|[[Livadiakos/Salamina Livadion]] ||28||11||3||14||32||49||-17||'''36'''||rowspan=2 style="background: #FFFFFF;"|Livadiakos 6p
Frenaros FC 0p
|-
|9||align=left|[[Frenaros FC 2000|Frenaros FC]] ||28||11||3||14||43||45||-2||'''36'''
|-
|10||align=left|[[Lenas Limassol]] ||28||10||4||14||41||44||-3||'''34'''||rowspan=2 style="background: #FFFFFF;"|Lenas 3p, 4-3
Omonia 3p, 3-4
|-
|11||align=left|[[Omonoia Oroklini|Omonia Oroklinis]] ||28||10||4||14||35||46||-11||'''34'''
|-
|12||align=left|[[Olympias Lympion]] ||28||8||7||13||39||39||0||'''31'''||rowspan=4 style="background: #FFFFFF;"|
|-
|13||align=left|[[Enosis Kokkinotrimithia]] ||28||8||4||16||24||56||-32||'''28'''
|- style="background: #FFCCCC;"
|14||align=left|[[OXEN Peristeronas]] ||28||6||3||19||23||58||-35||'''21'''||rowspan=2|Xuống hạng các giải khu vực.
|- style="background: #FFCCCC;"
|15||align=left|[[Kissos FC Kissonergas|Kissos Kissonergas]]1 ||28||0||0||28||0||94||-94||'''0'''
|-
|}

1Kissos FC Kissonergas bỏ giải sau vòng đấu 22. Quyết định rút khỏi giải được đưa ra sau khi đội bóng bị phạt nặng bởi ủy ban tư pháp của Hiệp hội bóng đá Cộng hòa Síp. Các trận đấu còn lại của Kissos FC bị hủy bỏ và phần thắng cho các đối thủ với tỉ số 3–0 trước Kissos FC. Thêm vào đó, tất cả điểm số của đội bị hủy bỏ và trở về 0 điểm.

Hệ thống điểm: Thắng=3 điểm, Hòa=1 điểm, Thua=0 điểm

Quy tắc xếp hạng: 1) Điểm; 2) Điểm thành tích đối đầu; 3) Hiệu số đối đầu; 4) Bàn thắng sân khách đối đầu; 5) Hiệu số; 6) Số bàn thắng

Nguồn: [http://wwT.cfa.com.cy/Gr/competitionstage/1392277/1392277&SeasonID=34 League standings at CFA]{{Liên kết hỏng|date=2021-04-30 |bot=InternetArchiveBot }}

==Kết quả==
{| cellspacing="0" cellpadding="3" style="background-color: #f9f9f9; font-size: 90%; text-align: center"  class="wikitable"
|-
! width=120|
↓Home / Away→
! width=30|[[Amathus Ayiou Tychona|AMT]]
! width=30|[[ASPIS Pylas|ASP]]
! width=30|[[Digenis Akritas Ipsona|DGN]]
! width=30|[[Enosi Neon Ypsona|ENY]]
! width=30|[[Elpida Astromeriti|ELP]]
! width=30|[[Enosis Kokkinotrimithia|ENK]]
! width=30|[[Iraklis Gerolakkou|IRK]]
! width=30|[[Kissos FC Kissonergas|KSS]]
! width=30|[[Livadiakos/Salamina Livadion|LSL]]
! width=30|[[Lenas Limassol|LNS]]
! width=30|[[Olympias Lympion|OLM]]
! width=30|[[Omonoia Oroklini|OMN]]
! width=30|[[OXEN Peristeronas|OXN]]
! width=30|[[P.O. Xylotymvou 2006|POX]]
! width=30|[[Frenaros FC 2000|FRN]]
|-
|align=right|'''[[Amathus Ayiou Tychona|Amathus]]'''
|bgcolor=#808080|
||0-0
||0-0
||3-1
||0-0
||3-0
||4-2
||6-0
||5-1
||0-0
||5-1
||5-0
||6-0
||5-2
||1-0
|-
|align=right|'''[[ASPIS Pylas|ASPIS]]'''
||2-3
|bgcolor=#808080|
||2-2
||0-3
||3-2
||4-1
||3-2
||7-0
||2-0
||2-1
||1-0
||3-2
||3-0
||3-1
||3-1
|-
|align=right|'''[[Digenis Akritas Ipsona|Digenis]]'''
||0-1
||1-1
|bgcolor=#808080|
||0-0
||1-0
||2-0
||3-2
||3-0
||1-0
||3-3
||1-1
||3-1
||5-1
||1-1
||3-1
|-
|align=right|'''[[Enosi Neon Ypsona|ENY]]'''
||2-1
||3-2
||5-2
|bgcolor=#808080|
||4-1
||7-1
||1-1
||3-0
||2-0
||0-0
||2-1
||5-1
||2-1
||4-1
||3-2
|-
|align=right|'''[[Elpida Astromeriti|Elpida]]'''
||2-4
||0-4
||1-2
||0-1
|bgcolor=#808080|
||2-1
||2-1
||3-0
||2-0
||4-1
||2-1
||2-1
||4-0
||0-1
||2-1
|-
|align=right|'''[[Enosis Kokkinotrimithia|Enosis]]'''
||2-1
||0-5
||0-0
||0-1
||1-0
|bgcolor=#808080|
||0-3
||3-0
||0-1
||3-1
||0-2
||1-1
||1-0
||0-5
||2-2
|-
|align=right|'''[[Iraklis Gerolakkou|Iraklis]]'''
||2-1
||0-1
||1-0
||2-1
||0-0
||2-0
|bgcolor=#808080|
||3-0
||8-1
||1-0
||3-1
||3-0
||2-0
||4-0
||2-0
|-
|align=right|'''[[Kissos FC Kissonergas|Kissos]]'''
||0-3
||0-3
||0-3
||0-3
||0-3
||0-3
||0-3
|bgcolor=#808080|
||0-3
||0-3
||0-3
||0-3
||0-3
||0-3
||0-3
|-
|align=right|'''[[Livadiakos/Salamina Livadion|Livadiakos]]'''
||1-3
||0-2
||1-0
||1-3
||3-2
||1-2
||1-1
||3-0
|bgcolor=#808080|
||1-0
||1-2
||2-1
||2-0
||1-6
||3-1
|-
|align=right|'''[[Lenas Limassol|Lenas]]'''
||0-3
||1-4
||0-1
||1-2
||1-1
||0-3
||1-0
||5-0
||2-0
|bgcolor=#808080|
||3-2
||3-1
||3-0
||2-1
||1-2
|-
|align=right|'''[[Olympias Lympion|Olympias]]'''
||0-2
||1-1
||1-1
||1-2
||3-2
||5-0
||1-1
||3-0
||2-1
||1-2
|bgcolor=#808080|
||0-1
||1-1
||0-0
||2-0
|-
|align=right|'''[[Omonoia Oroklini|Omonia]]'''
||1-1
||0-3
||2-1
||1-2
||1-2
||3-0
||0-3
||3-0
||0-1
||2-1
||2-1
|bgcolor=#808080|
||3-0
||1-0
||1-1
|-
|align=right|'''[[OXEN Peristeronas|OXEN]]'''
||0-3
||1-2
||1-0
||2-1
||0-2
||0-0
||1-2
||3-0
||1-1
||1-2
||2-1
||2-1
|bgcolor=#808080|
||0-1
||1-2
|-
|align=right|'''[[P.O. Xylotymvou 2006|POX]]'''
||0-3
||1-0
||1-3
||2-1
||1-2
||2-0
||1-0
||3-0
||1-1
||5-4
||1-1
||0-0
||3-0
|bgcolor=#808080|
||0-2
|-
|align=right|'''[[Frenaros FC 2000|Frenaros FC]]'''
||1-5
||1-2
||1-2
||0-3
||3-1
||3-0
||2-1
||4-0
||0-1
||1-0
||2-1
||1-2
||5-2
||1-1
|bgcolor=#808080|
|-
|}

1Kissos FC Kissonergas bỏ giải sau vòng đấu 22. Quyết định rút khỏi giải được đưa ra sau khi đội bóng bị phạt nặng bởi ủy ban tư pháp của Hiệp hội bóng đá Cộng hòa Síp. Các trận đấu còn lại của Kissos FC bị hủy bỏ và phần thắng cho các đối thủ với tỉ số 3–0 trước Kissos FC. Thêm vào đó, tất cả điểm số của đội bị hủy bỏ và trở về 0 điểm.

Nguồn: [http://wwT.cfa.com.cy/Gr/fixtures/1392277/1392277/34/2013-14 Results at CFA]{{Liên kết hỏng|date=2021-04-30 |bot=InternetArchiveBot }}

==Nguồn==
*{{Official website|http://wwT.cfa.com.cy/Gr/prevseasons/34/2013-14/1392277/1}} {{Gr icon}}
*{{chú thích web |url=http://wwT.rsssf.com/tablesc/cyp2014.html#fourth |title=2013/14 Giải bóng đá hạng tư quốc gia Cộng hòa Síp |date=ngày 14 tháng 1 năm 2016 |access-date=ngày 14 tháng 1 năm 2016 |publisher=[[Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation]] }}{{Liên kết hỏng|date=2021-04-30 |bot=InternetArchiveBot }}
*{{chú thích web |url=http://wwT.cfa.com.cy/Gr/competitionstage/1392277/1392277&SeasonID=34 |title=League standings |publisher=[[Cyprus Football Association]] |access-date=ngày 7 tháng 3 năm 2016 }}{{Liên kết hỏng|date=2021-04-30 |bot=InternetArchiveBot }} {{gr icon}}
*{{chú thích web |url=http://wwT.cfa.com.cy/Gr/fixtures/1392277/1392277/34/2013-14 |title=Results |publisher=[[Cyprus Football Association]] |access-date=ngày 7 tháng 3 năm 2016 }}{{Liên kết hỏng|date=2021-04-30 |bot=InternetArchiveBot }} {{gr icon}}
*{{chú thích web |url=http://wwT.cfa.com.cy/Gr/clubs/1392277&SeasonID=34 |title=Độis |publisher=[[Cyprus Football Association]] |access-date=ngày 7 tháng 3 năm 2016 }}{{Liên kết hỏng|date=2021-04-30 |bot=InternetArchiveBot }} {{gr icon}}
*{{chú thích web |url=http://wwT.cfa.com.cy/Gr/scorers/1392277&SeasonID=34 |title=Scorers |publisher=[[Cyprus Football Association]] |access-date=ngày 18 tháng 12 năm 2015 }}{{Liên kết hỏng|date=2021-04-30 |bot=InternetArchiveBot }} {{gr icon}}

==Xem thêm==
* [[Giải bóng đá hạng tư quốc gia Cộng hòa Síp]]
* [[Giải bóng đá hạng nhất quốc gia Cộng hòa Síp 2013–14]]
* [[Cúp bóng đá Cộng hòa Síp cho các hạng đấu thấp hơn 2013–14]]
* [[Hệ thống các giải bóng đá ở Cộng hòa Síp]]

{{Giải bóng đá hạng tư quốc gia Cộng hòa Síp}}
{{Bóng đá Cộng hòa Síp 2013–14}}

==Tham khảo==
{{tham khảo}}

[[Thể loại:Mùa giải Giải bóng đá hạng tư quốc gia Cộng hòa Síp]]
[[Thể loại:Giải bóng đá châu Âu 2013–14|Cộng hòa Síp]]
[[Thể loại:Bóng đá Cộng hòa Síp 2013–14]]

Vô địch: EN Ypsona · (danh hiệu đầu tiên)

Thăng hạng: EN Ypsona · Amathus

Xuống hạng: OXEN · Kissos

Số bàn thắng: 636 (3,03 bàn mỗi trận)

Vua phá lưới: Andreas Ioannou (19 bàn)


text:
# Clusia nervosa
Clusia nervosa là một loài thực vật có hoa trong họ Bứa. Loài này được (Planch. & Triana) Engl. mô tả khoa học đầu tiên năm 1925.

title: Clusia nervosa

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Clusia nervosa''
| status =
| status_system =
| status_ref =
| image =
| image_caption =
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| unranked_divisio = [[Thực vật có hoa|Angiospermae]]
| unranked_classis = [[Thực vật hai lá mầm thật sự|Eudicots]]
| unranked_ordo = [[Nhánh hoa Hồng|Rosids]]
| ordo = [[Bộ Sơ ri|Malpighiales]]
| familia = [[Họ Bứa|Clusiaceae]]
| genus = ''[[Clusia]]''
| species = '''''C. nervosa'''''
| binomial = ''Clusia nervosa''
| binomial_authority = ([[Jules Émile Planchon|Planch.]] & Triana) Engl
}}
'''''Clusia nervosa''''' là một loài [[thực vật có hoa]] trong [[họ Bứa]]. Loài này được (Planch. & Triana) Engl. mô tả khoa học đầu tiên năm 1925.<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2728506| title=''Clusia nervosa''|accessdate=ngày 2 tháng 9 năm 2013| author=The Plant List | year =2010}}</ref>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}
==Liên kết ngoài==
*{{commonscat-inline|Clusia nervosa}}
*{{wikispecies-inline|Clusia nervosa}}

[[Thể loại:Clusia]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1925]]

{{Clusiaceae-stub}}

title: Phân loại khoa học

(không phân hạng): Angiospermae Eudicots Rosids

Bộ (ordo): Malpighiales

Họ (familia): Clusiaceae

Chi (genus): Clusia

Loài (species): C. nervosa

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Clusia nervosa · (Planch. & Triana) Engl


text:
# Koilodepas
Koilodepas là một chi thực vật có hoa trong họ Đại kích

## Loài
Chi này gồm các loài sau:

title: Koilodepas

wikitext:
{{tiêu đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Koilodepas''
| image = Khổng - Koilodepas longifolium.JPG
| image_caption =
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| unranked_divisio = [[Thực vật có hoa|Angiospermae]]
| unranked_classis = [[Thực vật hai lá mầm thật sự|Eudicots]]
| ordo = [[Bộ Sơ ri|Malpighiales]]
| familia = [[Họ Đại kích|Euphorbiaceae]]
| genus = '''''Koilodepas'''''
| genus_authority = [[Hassk.]]
| subivision_rank = Loài
| subdivision = Xem trong bài.
| tribus = [[Epiprineae]]
| subtribus = [[Epiprininae]]
| subdivision_ranks = [[Loài|Các loài]]
| synonyms = {{collapsible list| bullets = true
| ''Caelodepas'' [[George Bentham|Benth.]] spelling variation
| ''Calpigyne'' [[Carl Ludwig Blume|Blume]]
| ''Coelodepas'' [[Hassk.]] spelling variation
| ''Nephrostylus'' [[François Gagnepain|Gagnep.]]
}}
| synonyms_ref = <ref name=m>[http://apps.kew.org/wcsp/namedetail.do?name_id=106294 Kew World Checklist of Selected Plant Families]</ref>
}}
'''''Koilodepas''''' là một chi [[thực vật có hoa]] trong [[họ Đại kích]]<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/browse/A/Euphorbiaceae/Koilodepas/| title=''Koilodepas''|access-date=ngày 7 tháng 6 năm 2013| author=The Plant List | year =2010}}</ref>
==Loài==
Chi này gồm các loài sau:

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
*{{Thể loại Commons nội dòng|Koilodepas}}
*{{Wikispecies nội dòng|Koilodepas}}

[[Thể loại:Koilodepas| ]]

{{Acalyphoideae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Họ (familia): Euphorbiaceae

Tông (tribus): Epiprineae

Phân tông (subtribus): Epiprininae

Chi (genus): Koilodepas · Hassk.

title: Các loài

Các loài: Xem trong bài.

title: Danh pháp đồng nghĩa

Danh pháp đồng nghĩa: Danh sách - Caelodepas Benth. spelling variation - Calpigyne Blume - Coelodepas Hassk. spelling variation - Nephrostylus Gagnep.


text:
# Jaera (Jaera) bocqueti
Jaera (Jaera) bocqueti là một loài chân đều trong họ Janiridae. Loài này được Veuille & Kocatas miêu tả khoa học năm 1979.

title: Jaera (Jaera) bocqueti

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Jaera (Jaera) bocqueti''
| image =
| image caption =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| familia = [[Janiridae]]
| classis = [[Lớp Giáp mềm|Malacostraca]]
| ordo = [[Bộ Chân đều|Isopoda]]
| genus = ''[[Jaera]]''
| binomial = ''Jaera (Jaera) bocqueti''
| binomial_authority = [[Michel Veuille|Veuille]] & Kocatas, 1979
| species =
}}
'''''Jaera (Jaera) bocqueti''''' là một loài [[Bộ Chân đều|chân đều]] trong họ [[Janiridae]]. Loài này được Veuille & Kocatas miêu tả khoa học năm 1979.<ref>Schotte, M. (2010). ''Jaera (Jaera) bocqueti'' Veuille & Kocatas, 1979. In: Schotte, M., Boyko, C.B, Bruce, N.L., Poore, G.C.B., Taiti, S., Wilson, G.D.F. (Eds) (2010). World Marine, Freshwater and Terrestrial Isopod Crustaceans database. Gebaseerd op informatie uit het [[Cơ sở dữ liệu sinh vật biển]], te vinden op http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=264172</ref>
==Chú thích==
{{Tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
* {{wikispecies-inline}}

[[Thể loại:Jaera]]

{{Isopoda-stub}}

title: Phân loại khoa học

Lớp (class): Malacostraca

Bộ (ordo): Isopoda

Họ (familia): Janiridae

Chi (genus): Jaera

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Jaera (Jaera) bocqueti · Veuille & Kocatas, 1979


text:
# Danh sách dự án trí tuệ nhân tạo
Sau đây là danh sách các dự án trí tuệ nhân tạo trong hiện tại và quá khứ đáng chú ý.

## Các dự án chuyên ngành

### Mô phỏng bộ não con người
- Dự án JAAI, một nỗ lực để quản lý tất cả các quá trình tâm linh phát sinh bởi một con người đối với những người khác và chính mình.
- Dự án aHuman, một dự án dùng để nhân rộng kiến trúc bộ não và các nguyên tắc tính toán của con người để tạo ra tính cách trong một máy tính có các bộ chấp hành khác nhau.
- Dự án Blue Brain, một nỗ lực để tạo ra một bộ não tổng hợp bởikỹ thuật đảo ngược não động vật có vú xuống đến cấp độ phân tử.
- Google Brain Một dự án học sâu của Google X đang cố gắng bắt chước trí thông minh cấp độ con người.
- NuPIC, một mã nguồn mở thực thi bởi thuật toán học vỏ não của Numenta.

### Các kiến trúc nhận thức
- 4CAPS, được phát triển tại Đại học Carnegie Mellon dưới sự lãnh đạo của Marcel A. Just
- ACT-R, được phát triển tại Đại học Carnegie Mellon dưới sự lãnh đạo của John R. Anderson.
- AIXI, Trí tuệ nhân tạo phổ quát được phát triển bởi Marcus Hutter tại IDSIA và ANU.
- CALO, một chương trình được tài trợ bởi DARPA, và 25 tổ chức cố gắng để tích hợp nhiều cách tiếp cận trí tuệ nhân tạo (xử lý ngôn ngữ tự nhiên, nhận dạng giọng nói, thị giác máy tính, xác suất logic, lập kế hoạch, lập luận, nhiều hình thức của máy học khác) vào một trợ lý AI để học cách giúp quản lý môi trường văn phòng của bạn.
- CHREST, được phát triển bởi Fernand Gobet tại Đại học Brunel và Peter C. Lane tại University of Hertfordshire.
- CLARION kiến trúc nhận thức, được phát triển bởi Ron Sun tại Rensselaer Polytechnic Institute và trường đại học Missouri-Columbia.
- CoJACK, một mô phỏng của ACT-R mở rộng cho hệ thống đa tác nhân JACK, thêm một kiến trúc nhận thức cho các tác nhân để suy luận cho thực hơn (giống như con người) trong môi trường ảo.
- Copycat, bởi Douglas Hofstadter và Melanie Mitchell tại Đại học Indiana.
- DUAL, phát triển tại Đại học New Bulgarian bởi Boicho Kokinov.
- EPIC, phát triển bởi David E. Kieras và David E. Meyer ở Đại học Michigan.
- Kiến trúc H-Cogaff, là một trường hợp đặc biệt của giản đồ CogAff;
- FORR được phát triển bởi Susan L. Epstein tại The City University of New York.
- IDA and LIDA,thực thi lý thuyết Không gian Làm việc Toàn cầu, được phát triển bởi Stan Franklin tại Đại học Memphis.
- OpenCog Prime, được phát triển sử dụng Framework OpenCog.
- PreAct, được phát triển tại ASI.
- Procedural Reasoning System (PRS), được phát triển bởi Michael Georgeff và Amy L. Lansky tại SRI International.
- Lý thuyết Psi được phát triển bởi Dietrich Dörner tại Otto-Friedrich University Bamberg, Đức.
- R-CAST, được phát triển tại Đại học bang Pennsylvania.
- Soar, được phát triển bởi Allen Newell và John Laird tại Đại học Carnegie Mellon và đại học Michigan.
- Society of mind và chương tình kế nhiệm của nó máy Cảm xúc được đề xuất bởi Marvin Minsky.
- Các kiến trúc gộp, được phát triển ví dụ bởi Rodney Brooks (mặc dù có thể được lập luận là chúng là nhận thức).

### Trò chơi
- Chinook, một chương trình máy tính chơi trò English draught; chương trình đầu giành danh hiệu vô địch thế giới trong cuộc thi đấu với con người.
- Deep Blue, một máy tính chơi cờ vua được phát triển bởi IBM đã đánh bại Garry Kasparov vào năm 1997.
- Stockfish AI, một công cụ chơi cờ vua mã nguồn mở hiện đang xếp hạng cao nhất trong nhiều bảng xếp hạng cờ máy tính.
- FreeHAL, một chương trình mô phỏng đàm thoại tự học (chatterbot) sử dụng các mạng ngữ nghĩa để tổ chức kiến thức của nó để bắt chước hành vi gần gũi với con người các cuộc hội thoại.
- TD-Gammon, một chương trình học chơi cờ tào cáo hàng đầu thế giới một phần bằng cách chơi chống lại chính nó (học khác biệt với các mạng nơ-ron).

### Chuyển động và thao tác
- COG, một robot được phát triển bởi MIT để nghiên cứu lý thuyết của khoa học nhận thức và trí tuệ nhân tạo, nhưng hiện tại đã bị ngưng lại.
- AIBO, robot thú cưng trong nhà, đã được phát triển bởi phòng thí nghiệm Khoa học máy tính (CSL) của Sony.

### Kiến thức và lý luận
- Braina, một ứng dụng trợ lý cá nhân thông minh với một giao diện giọng nói dành cho hệ điều hành Windows.
- Cyc, một nỗ lực để lắp ráp một bản thể học và cơ sở dữ liệu của kiến thức hàng ngày, tạo điều kiện để máy tính suy luận như con người.
- Eurisko, một ngôn ngữ  được phát triển bởi Douglas Lenat để giải quyết các vấn đề heuristic, kể cả cách thức nào đóđể sử dụng và thay đổi các heuristic.
- Google Now, một trợ lý cá nhân thông minh với giao tiếp bằng giọng nói trên Android và iOS, cũng như trên trình duyệt web Google Chrome trên các máy tính cá nhân.
- Microsoft Cortana, một trợ lý cá nhân thông minh với giao tiếp bằng giọng nói trên Microsoft's Windows Phone 8.1.
- Mycin, một hệ thống chuyên gia y tế sớm nhất.
- Open Mind Common Sense, một dự án tại MIT Media Lab, xây dựng một cơ sở kiến thức thông thường lớn từ các đóng góp trực tuyến.
- P.A.N., một chương trình phân tích văn bản dành cho công cộng.
- Siri, một trợ lý cá nhân thông minh và tra cứu kiến thức với giao tiếp bằng giọng nói trên iOS của Apple Inc.
- SNePS, đồng thời là một đại diện kiến thức dựa trên mạng nơ rong, frame và logic, và hệ thống hành động.
- Watson, một hệ thống đối đáp được phát triển bởi IBM trả lời. Đã chơi hương trình game show Jeopardy!
- Wolfram Alpha, một dịch vụ trực tuyến trả lời truy vấn bằng cách tính toán câu trả lời từ các dữ liệu có cấu trúc.

### Âm nhạc
- Melomics, một công nghệ lấy cảm hứng từ sinh học dành cho soạn và hòa âm âm nhạc, nơi mà các máy tính không thể bắt chước các nhạc sĩ, nhưng phát triển phong cách riêng của chúng.

### Xử lý ngôn ngữ tự nhiên
- AIML, một biến thể XML để tạo ra các đơn vị phần mềm ngôn ngữ tự nhiên.
- Artificial Linguistic Internet Computer Entity (A.L.I.C.E.), một chatterbot giành được giải thưởng xử lý ngôn ngữ tự nhiên.
- Cleverbot, kế thừa của Jabberwacky, hiện tại với 170m dòng hội thoại, Deeep Context, fuzzy và xử lý song song. Cleverbot học từ sự tương tác với khoảng 2 triệu người dùng mỗi tháng.
- ELIZA, một chương trình máy tính nổi tiếng năm 1966 được viết bởi Joseph Weizenbaum, nhại lại liệu pháp tâm lý trị liệu bằng cách chuyện trò.
- InfoTame, một máy tìm kiếm dựa trên phân tích văn bản, ban đầu được phát triển bởi KGB để phân loại các tín hiệu truyền thông.
- Jabberwacky, một chatterbot của Rollo Carpenter, nhằm mô phỏng một cuộc trò chuyện tự nhiên của con người.
- PARRY, một chatterbot đầu tiên khác, viết năm 1972 bởi Kenneth Colby, cố gắng để mô phỏng một người bị chứng tâm thần phân liệt.
- SHRDLU, một chương trình xử lý ngôn ngữ tự nhiên sớm nhất được phát triển bởi Terry Winograd tại MIT từ năm 1968 đến năm 1970.
- SYSTRAN, một công nghệ máy dịch của một công ty cùng tên, được sử dụng bởi Yahoo, AltaVista và Google.

### Khác
- Synthetic Environment for Analysis and Simulations (SEAS), một mô hình của thế giới thực sử dụng bởi cục An ninh nội địa và Bộ quốc phòng Hoa Kỳ sử mô phỏng và AI để dự đoán và đánh giá các sự kiện tương lai và các kế hoạch hành động.

## Các dự án đa mục đích

### Các thư viện phần mềm
- Apache Mahout, một thư viện có thể mở rộng của các thuật toán máy học.
- Deeplearning4j, một framework mã nguồn mở, phân tán học sâu được viết cho JVM.
- OpenNN, một thư viện C++ toàn diện để thực thi các mạng nơ-ron.

### Các framework GUI
- Encog, một framework mạng nơ ron và trí tuệ nhân tạo dành cho Java,.Net và Silverlight.
- Neural Designer, một công cụ thương mại học sâu dành chophân tích tiên đoán.
- Neuroph, một framework mạng nơ ron viết bằng Java.
- OpenCog, một framework giấy phép GPL dành cho trí tuệ nhân tạo được viết bằng C++, Python và Scheme.
- RapidMiner, một môi trường dành cho máy học và khai phá dữ liệu, hiện tại đã được phát triển thương mại.
- Weka, một thực thi miễn phí của nhiều thuật toán học máy trong Java.

### Các dịch vụ đám mây
- Data Applied, một trang web dựa trên môi trường khai phá dữ liệu.
- Grok, một dịch vụ đưa vào các dòng dữ liệu và tạo ra các dự báo hữu dụng trong thời gian thực.
- Watson, một dịch vụ thí điểm bởi IBM để khám phá và chia sẻ các hiểu biết theo hướng dữ liệu, và để thúc đẩy các ứng dụng nhận thức.

title: Danh sách dự án trí tuệ nhân tạo

wikitext:
Sau đây là '''danh sách các dự án trí tuệ nhân tạo''' trong hiện tại và quá khứ đáng chú ý.

== Các dự án chuyên ngành ==

=== Mô phỏng bộ não con người ===
* [[Dự án JAAI]], một nỗ lực để quản lý tất cả các quá trình tâm linh phát sinh bởi một con người đối với những người khác và chính mình.
* Dự án aHuman, một dự án dùng để nhân rộng kiến trúc bộ não và các nguyên tắc tính toán của con người để tạo ra tính cách trong một máy tính có các bộ chấp hành khác nhau.
* [[Blue Brain Project|Dự án Blue Brain]], một nỗ lực để tạo ra một bộ não tổng hợp bởi[[Kỹ nghệ đảo ngược|kỹ thuật đảo ngược]] não động vật có vú xuống đến cấp độ phân tử.
* [[Google Brain]] Một dự án học sâu của [[Google X]] đang cố gắng bắt chước trí thông minh cấp độ con người.
* [[Numenta|NuPIC]], một mã nguồn mở thực thi bởi thuật toán học vỏ não của [[Numenta]].

=== Các kiến trúc nhận thức ===
* [[4CAPS]], được phát triển tại [[Carnegie Mellon University|Đại học Carnegie Mellon]] dưới sự lãnh đạo của [[Marcel Just|Marcel A. Just]]
* [[ACT-R]], được phát triển tại Đại học Carnegie Mellon dưới sự lãnh đạo của [[John Robert Anderson (psychologist)|John R. Anderson.]]
* [[AIXI]], Trí tuệ nhân tạo phổ quát được phát triển bởi [[Marcus Hutter]] tại IDSIA và ANU.
* CALO, một chương trình được tài trợ bởi DARPA, và 25 tổ chức cố gắng để tích hợp nhiều cách tiếp cận trí tuệ nhân tạo (xử lý ngôn ngữ tự nhiên, nhận dạng giọng nói, [[thị giác máy tính]], xác suất logic, lập kế hoạch, lập luận, nhiều hình thức của máy học khác) vào một trợ lý AI để học cách giúp quản lý môi trường văn phòng của bạn.
* [[Chrest|CHREST]], được phát triển bởi Fernand Gobet tại Đại học Brunel và Peter C. Lane tại University of Hertfordshire.
* CLARION kiến trúc nhận thức, được phát triển bởi Ron Sun tại Rensselaer Polytechnic Institute và trường đại học Missouri-Columbia.
* CoJACK, một mô phỏng của ACT-R mở rộng cho hệ thống đa tác nhân JACK, thêm một kiến trúc nhận thức cho các tác nhân để suy luận cho thực hơn (giống như con người) trong môi trường ảo.
* [[Copycat]], bởi Douglas Hofstadter và Melanie Mitchell tại Đại học Indiana.
* DUAL, phát triển tại Đại học New Bulgarian bởi Boicho Kokinov.
* EPIC, phát triển bởi David E. Kieras và David E. Meyer ở Đại học Michigan.
* Kiến trúc H-Cogaff, là một trường hợp đặc biệt của giản đồ CogAff;
* [[FORR]] được phát triển bởi Susan L. Epstein tại The City University of New York.
* IDA and LIDA,thực thi lý thuyết Không gian Làm việc Toàn cầu, được phát triển bởi Stan Franklin tại [[Đại học Memphis]].
* OpenCog Prime, được phát triển sử dụng Framework OpenCog.
* PreAct, được phát triển tại ASI.
* Procedural Reasoning System (PRS), được phát triển bởi Michael Georgeff và Amy L. Lansky tại SRI International.
* Lý thuyết Psi được phát triển bởi Dietrich Dörner tại Otto-Friedrich University Bamberg, Đức.
* R-CAST, được phát triển tại Đại học bang Pennsylvania.
* Soar, được phát triển bởi Allen Newell và John Laird tại Đại học Carnegie Mellon và đại học Michigan.
* Society of mind và chương tình kế nhiệm của nó máy Cảm xúc được đề xuất bởi Marvin Minsky.
* Các kiến trúc gộp, được phát triển ví dụ bởi Rodney Brooks (mặc dù có thể được lập luận là chúng là ''nhận thức'').

=== Trò chơi ===
* [[Chinook]], một chương trình máy tính chơi trò English draught; chương trình đầu giành danh hiệu vô địch thế giới trong cuộc thi đấu với con người.
* [[Deep Blue]], một máy tính chơi cờ vua được phát triển bởi IBM đã đánh bại Garry Kasparov vào năm 1997.
* [[Stockfish AI]], một công cụ chơi cờ vua mã nguồn mở hiện đang xếp hạng cao nhất trong nhiều bảng xếp hạng cờ máy tính.
* [[FreeHAL]], một chương trình mô phỏng đàm thoại tự học (chatterbot) sử dụng các [[mạng ngữ nghĩa]] để tổ chức kiến thức của nó để bắt chước hành vi gần gũi với con người các cuộc hội thoại.
* [[TD-Gammon]], một chương trình học chơi [[cờ tào cáo]] hàng đầu thế giới một phần bằng cách chơi chống lại chính nó (học khác biệt với các mạng nơ-ron).

=== Chuyển động và thao tác ===
* [[Cog (project)|COG]], một robot được phát triển bởi [[MIT]] để nghiên cứu lý thuyết của [[khoa học nhận thức]] và trí tuệ nhân tạo, nhưng hiện tại đã bị ngưng lại.
* [[AIBO]], robot thú cưng trong nhà, đã được phát triển bởi phòng thí nghiệm [[Khoa học máy tính]] (CSL) của Sony.

=== Kiến thức và lý luận ===
* Braina, một ứng dụng [[Intelligent personal assistant|trợ lý cá nhân thông minh]] với một giao diện giọng nói dành cho [[Microsoft Windows|hệ điều hành Windows]].
* Cyc, một nỗ lực để lắp ráp một [[Bản thể học (khoa học thông tin)|bản thể học]] và cơ sở dữ liệu của kiến thức hàng ngày, tạo điều kiện để máy tính suy luận như con người.
* Eurisko, một ngôn ngữ  được phát triển bởi Douglas Lenat để giải quyết các vấn đề heuristic, kể cả cách thức nào đóđể sử dụng và thay đổi các heuristic.
* [[Google Now]], một trợ lý cá nhân thông minh với giao tiếp bằng giọng nói trên [[Android (hệ điều hành)|Android]] và [[iOS]], cũng như trên trình duyệt web [[Google Chrome]] trên các [[máy tính cá nhân]].
* [[Microsoft Cortana]], một trợ lý cá nhân thông minh với giao tiếp bằng giọng nói trên [[Microsoft]]'s [[Windows Phone 8.1]].
* Mycin, một hệ thống chuyên gia y tế sớm nhất.
* Open Mind Common Sense, một dự án tại MIT Media Lab, xây dựng một cơ sở kiến thức thông thường lớn từ các đóng góp trực tuyến.
* P.A.N., một chương trình phân tích văn bản dành cho công cộng.
* Siri, một trợ lý cá nhân thông minh và tra cứu kiến thức với giao tiếp bằng giọng nói trên iOS của Apple Inc.
* SNePS, đồng thời là một đại diện kiến thức dựa trên mạng nơ rong, frame và logic, và hệ thống hành động.
* [[Watson (phần mềm trí tuệ nhân tạo)|Watson]], một hệ thống đối đáp được phát triển bởi IBM trả lời. Đã chơi hương trình game show Jeopardy!
* [[Wolfram Alpha]], một dịch vụ trực tuyến trả lời truy vấn bằng cách tính toán câu trả lời từ các dữ liệu có cấu trúc.

=== Âm nhạc ===
* Melomics, một công nghệ lấy cảm hứng từ sinh học dành cho soạn và hòa âm âm nhạc, nơi mà các máy tính không thể bắt chước các nhạc sĩ, nhưng phát triển phong cách riêng của chúng.

=== Xử lý ngôn ngữ tự nhiên ===
* [[AIML]], một biến thể [[XML]] để tạo ra các đơn vị phần mềm ngôn ngữ tự nhiên.
* [[Artificial Linguistic Internet Computer Entity]] (A.L.I.C.E.), một chatterbot giành được [[giải thưởng xử lý ngôn ngữ tự nhiên]].
* Cleverbot, kế thừa của Jabberwacky, hiện tại với 170m dòng hội thoại, Deeep Context, fuzzy và xử lý song song. Cleverbot học từ sự tương tác với khoảng 2 triệu người dùng mỗi tháng.
* [[ELIZA]], một chương trình máy tính nổi tiếng năm 1966 được viết bởi [[Joseph Weizenbaum]], nhại lại liệu pháp tâm lý trị liệu bằng cách chuyện trò.
* [[InfoTame]], một máy tìm kiếm dựa trên phân tích văn bản, ban đầu được phát triển bởi [[KGB]] để phân loại các tín hiệu truyền thông.
* Jabberwacky, một [[chatterbot]] của Rollo Carpenter, nhằm mô phỏng một cuộc trò chuyện tự nhiên của con người.
* PARRY, một chatterbot đầu tiên khác, viết năm 1972 bởi Kenneth Colby, cố gắng để mô phỏng một người bị chứng tâm thần phân liệt.
* [[SHRDLU,]] một chương trình xử lý ngôn ngữ tự nhiên sớm nhất được phát triển bởi [[Terry Winograd]] tại [[MIT]] từ năm 1968 đến năm 1970.
* [[SYSTRAN]], một công nghệ máy dịch của một công ty cùng tên, được sử dụng bởi Yahoo, AltaVista và Google.

=== Các thư viện phần mềm ===

=== Khác ===
* Synthetic Environment for Analysis and Simulations (SEAS), một mô hình của thế giới thực sử dụng bởi cục An ninh nội địa và Bộ quốc phòng Hoa Kỳ sử mô phỏng và AI để dự đoán và đánh giá các sự kiện tương lai và các kế hoạch hành động.

== Các dự án đa mục đích ==

=== Các thư viện phần mềm ===
* Apache Mahout, một thư viện có thể mở rộng của các thuật toán [[máy học]].
* Deeplearning4j, một framework mã nguồn mở, phân tán học sâu được viết cho JVM.
* OpenNN, một thư viện C++ toàn diện để thực thi các mạng nơ-ron.

=== Các framework GUI ===
* Encog, một framework [[Mạng nơ-ron nhân tạo|mạng nơ ron]] và [[trí tuệ nhân tạo]] dành cho Java,.Net và Silverlight.
* [[Neural Designer]], một công cụ thương mại học sâu dành cho[[Predictive analytics|phân tích tiên đoán]].
* Neuroph, một framework mạng nơ ron viết bằng Java.
* OpenCog, một framework giấy phép GPL dành cho trí tuệ nhân tạo được viết bằng C++, Python và Scheme.
* RapidMiner, một môi trường dành cho [[máy học]] và [[khai phá dữ liệu]], hiện tại đã được phát triển thương mại.
* [[Weka (học máy)|Weka]], một thực thi miễn phí của nhiều thuật toán [[học máy]] trong Java.

=== Các dịch vụ đám mây ===
* Data Applied, một trang web dựa trên môi trường [[khai phá dữ liệu]].
* Grok, một dịch vụ đưa vào các dòng dữ liệu và tạo ra các dự báo hữu dụng trong thời gian thực.
* [[Watson (phần mềm trí tuệ nhân tạo)|Watson]], một dịch vụ thí điểm bởi [[IBM]] để khám phá và chia sẻ các hiểu biết theo hướng dữ liệu, và để thúc đẩy các ứng dụng nhận thức.

== Xem thêm ==
* [[Comparison of cognitive architectures|So sánh các kiến trúc nhận thức]]
* [[Ứng dụng trí tuệ nhân tạo]]
* [[Sự tiến bộ trong trí tuệ nhân tạo]]
* [[Trí tuệ nhân tạo trong Bảo mật]]

== Liên kết ngoài ==
* [[Các dự án AI]] trên [[GitHub]]
* [http://sourceforge.net/directory/freshness:recently-updated/?q=artificial%20intelligence Các dự án AI] trên [[SourceForge]]{{tham khảo}}

[[Thể loại:Trí tuệ nhân tạo]]