text:
# Giải thưởng VinFuture
VinFuture là giải thưởng khoa học và công nghệ toàn cầu, thành lập ngày 20 tháng 12 năm 2020 với sứ mệnh "tạo ra những thay đổi tích cực trong cuộc sống hàng ngày của hàng triệu người bằng việc thúc đẩy nghiên cứu khoa học và đổi mới công nghệ". Giải thưởng do Quỹ VinFuture quản lý, chính thức tiếp cận đề cử và trao giải lần đầu tiên vào năm 2021.

## Nội dung giải thưởng
VinFuture bao gồm một giải chính và ba giải đặc biệt:
- Giải thưởng chính (VinFuture Grand Prize) trị giá 73 tỷ đồng, tương đương 3 triệu đô la Mỹ, là một trong những giải thưởng khoa học - công nghệ quy mô toàn cầu có giá trị lớn nhất cho đến cuối 2020.[4] Giải thưởng chính sẽ được trao cho tác giả của các nghiên cứu đột phá, các sáng chế công nghệ đã được chứng minh có khả năng làm cho cuộc sống của con người trở nên tốt đẹp hơn và cải thiện môi trường sống bền vững cho những thế hệ tương lai
- 3 giải đặc biệt, mỗi giải trị giá 12 tỷ đồng được trao hàng, tương đương 500.000 đô la Mỹ
  - Giải đặc biệt VinFuture dành cho nhà khoa học đến từ các nước đang phát triển.[5]
  - Giải đặc biệt VinFuture dành cho nhà khoa học nữ. [5]
  - Giải Đặc biệt VinFuture dành cho Nhà khoa học nghiên cứu các lĩnh vực mới. [5]

## Hội đồng Giải thưởng
Hội đồng Giải thưởng VinFuture gồm các nhà khoa học, nhà phát minh uy tín quốc tế đến từ các tổ chức giáo dục, nghiên cứu và các tập đoàn công nghệ hàng đầu thế giới. Những thành tựu và đóng góp của họ trong ngành Khoa học – Công nghệ đã góp phần thúc đẩy sự tiến bộ của nhân loại và được ghi nhận trên phạm vi toàn cầu. Hội đồng Giải thưởng chịu trách nhiệm xác lập quy trình quản lý Giải thưởng, đưa ra các tiêu chí đánh giá và lựa chọn người đạt Giải. Thứ tự xếp theo tên
1. Giáo sư Sir Richard Henry Friend, FRS: Giáo sư Vật lý Cavendish tại Đại học Cambridge[6][7] và Đại học Quốc gia Singapore, Chủ tịch Ban cố vấn Khoa học của Quỹ Nghiên cứu Quốc gia Singapore,[8][9] và được Hoàng gia Anh phong tước Hiệp sĩ để tôn vinh "những cống hiến xuất sắc cho ngành Vật lý".
2. Giáo sư Pascale Cossart, FRS: Giáo sư Danh dự và Trưởng khoa Tế bào của Viện Pasteur,[10] là một nhà nghiên cứu tiên phong trong lĩnh vực vi sinh vật học tế bào.
3. Giáo sư Đặng Văn Chí: Chương trình Ung thư Phân tử & Tế bào, Trung tâm Ung thư Viện Wistar[11], được coi là người tiên phong trên thế giới nghiên cứu liên ngành giữa Sinh học và Ung thư [12].
4. Giáo sư Soumitra Dutta: Hiệu trưởng Trường Kinh doanh Saïd, Đại học Oxford (Vương quốc Anh).
5. Giáo sư Martin Andrew Green - Giáo sư Khoa học và Giám đốc sáng lập Trung tâm Quang điện Tiên tiến tại Đại học New South Wales, Australia.
6. Giáo sư Daniel Kammen: Giáo sư James & Katherine Lau về Phát triển bền vững tại Đại học California, Berkeley (Hoa Kỳ).
7. Giáo sư Kostya S.Novoselov: Giáo sư Tan Chin Tuan tại Đại học Quốc gia Singapore, Giáo sư nghiên cứu của Viện Hàn lâm Khoa học Hoàng gia Vương quốc Anh (The Royal Society) tại Đại học Manchester. Ông đã được trao giải Nobel Vật lý năm 2010 vì những thành tựu của mình về vật liệu graphene.
8. Giáo sư Pamela Christine Ronald: Nhà nghiên cứu chính tại Viện Hệ Gene học Đổi mới tại Đại học California, Berkeley (Hoa Kỳ). Bà được trao Giải thưởng Wolf về Nông nghiệp – được coi là "giải Nobel của ngành nông nghiệp", và Giải Đặc biệt VinFuture dành cho Nhà khoa học nữ.
9. Giáo sư Leslie Gabriel Valiant: Viện sĩ của Viện Hàn lâm Khoa học Hoàng gia Vương quốc Anh ([13]) và Viện Hàn lâm khoa học quốc gia (Mỹ). Ông hiện là Giáo sư vị trí "Thomas Jefferson Coolidge" về Khoa học máy tính và Toán học ứng dụng tại Trường Kỹ thuật và Khoa học Ứng dụng tại Đại học Harvard.
10. Giáo sư Daniela Rus: Giáo sư Andrew (1956) và Erna Viterbi về Kỹ thuật Điện và Khoa học Máy tính, đồng thời là Giám đốc Phòng thí nghiệm Khoa học Máy tính và Trí tuệ Nhân tạo (CSAIL) tại Viện công nghệ Massachusetts (Hoa Kỳ). Bà là chủ nhân của các giải thưởng như Giải thưởng Engelberger cho ngành robot, Giải thưởng Kỹ thuật IEEE RAS, Huy chương John Scott và Huy chương Edison của IEEE.

###### Thành viên danh dự
1. Tiến sĩ Padmanabhan Anandan
2. Giáo sư Jennifer Tour Chayes
3. Giáo sư Gérard Albert Mourou
4. Giáo sư Michael Eugene Porter
5. Giáo sư Vũ Hà Văn
6. Tiến sĩ Xuedong David Huang
7. Giáo sư Susan Solomon

## Hội đồng Sơ khảo
Hội đồng Sơ khảo VinFuture gồm những nhà khoa học, nhà nghiên cứu và các nhà lãnh đạo uy tín quốc tế từ các tổ chức giáo dục nghiên cứu, các tập đoàn công nghệ - công nghiệp hàng đầu trên thế giới. Hội đồng Sơ khảo chịu trách nhiệm sàng lọc trước các đề cử theo các tiêu chí đánh giá đưa ra bởi Hội đồng Giải thưởng, đồng thời tổng hợp và chuẩn bị tài liệu cho danh sách đề cử rút gọn trước khi trình Hội đồng Giải thưởng.
1. Giáo sư Nguyễn Thục Quyên: Chủ tịch Hội đồng Sơ khảo, Giáo sư Khoa Hóa và Hóa sinh Đại học California Santa Barbara, Hoa Kỳ [15][16]"Theo đánh giá của tôi, đây là các giải thưởng thực sự rất "đặc biệt". Trước nay, rất ít có giải thưởng tầm cỡ, có giá trị lớn dành cho tác giả nghiên cứu là phụ nữ hay đến từ các quốc gia đang phát triển. Bởi thế việc ghi nhận những đóng góp của nhóm nhà khoa học này thông qua giải thưởng VinFuture sẽ góp phần san bằng khoảng cách trong nghiên cứu khoa học, và mọi người dân trên thế giới đều được hưởng lợi ích từ việc này"[16][17]
2. Giáo sư Quarraisha Abdool Karim, FRS: Trung tâm nghiên cứu về AIDS (Nam Phi)
3. Giáo sư Đỗ Ngọc Minh: Đại học Illinois Urbana-Champaign (Hoa Kỳ) và Đại học VinUni (Việt Nam)
4. Giáo sư Ermias Kebreab: Đại học California, Davis (Hoa Kỳ)
5. Giáo sư Ingolf Steffan-Dewenter: Đại học Würzburg (Đức)
6. Giáo sư Fiona Watt: Tổ chức Sinh học Phân tử Châu Âu (EMBO, Đức)
7. Giáo sư Vivian Yam: Đại học Hong Kong (Trung Quốc).
8. Giáo sư Ana Belén Elgoyhen: Đại học Buenos Aires (Argentina)
9. Tiến sĩ Jayshree Seth: 3M, Minnesota (USA)
10. Tiến sĩ Filippo Giorgi: Trung tâm Vật lý Lý thuyết Quốc tế Abdus Salam (Ý)

###### Thành viên danh dự
1. Giáo sư Hans Joachim Schellnhuber
2. Giáo sư Mônica Alonso Cotta
3. Giáo sư Alta Schutte
4. Giáo sư Albert P. Pisano
5. Giáo sư Myles Allen
6. Ông Akihisa Kakimoto
7. Giáo sư Nguyễn Đức Thụ
8. Giáo sư Molly Shoichet

## Lịch sử
Giải VinFuture bắt đầu nhận đề cử cho mùa trao giải đầu tiên từ tháng 1 đến tháng 6 năm 2021.
- 20 tháng 12 năm 2020: vào đúng Ngày Quốc tế Đoàn kết Nhân loại, Tập đoàn Vingroup công bố ra mắt chính thức giải thưởng khoa học-công nghệ toàn cầu VinFuture.[19]
- 3 tháng 2 năm 2021: công bố tiêu chí và mở cổng nhận đề cử trên toàn cầu.[20]
- 29 tháng 3 năm 2021: công bố đã nhận được hơn 500 đăng ký tham gia tìm kiếm dự án gửi đề cử của nhà khoa học, tổ chức uy tín từ 36 quốc gia trong đó châu Á với 35,6%%; tiếp đến là Bắc Mỹ 32%; châu Âu 21,7%; châu Đại Dương 7,2%; Mỹ La Tinh và châu Phi 3,5%.[21][22]
- 9 tháng 6 năm 2021: Sau gần 4 tháng kêu gọi đề cử trên toàn cầu, VinFuture thông báo chốt danh sách đề cử với gần 600 dự án (từ hơn 60 quốc gia và 6 châu lục), trong đó 31,6 % Bắc Mỹ, 33, 9% châu Á, 21% châu Âu, còn lại từ châu Đại Dương, châu Mỹ la tinh và châu Phi; 34,3% là nữ.[23][24][25] Gần 100 dự án đến từ các nhà khoa học nằm trong top 2% được trích dẫn nhiều nhất. Nhiều người trong số họ đã từng nhận được các giải thưởng cao quý như Giải thưởng Nobel, Giải thưởng Breakthrough, Giải thưởng Tang Prize, Giải thưởng Japan Prize....[25][26]
- 2022: Năm thứ hai tổ chức, với chủ đề "Hồi sinh và Tái thiết" VinFuture cho thấy "sức nóng" vượt trội về số lượng và chất lượng, với gần 1.000 dự án đến từ 71 quốc gia trên 6 châu lục được đề cử (tăng gần gấp đôi so với con số 599 đề cử nhận được năm 2021). Giải thưởng tìm kiếm và vinh danh các công trình ứng dụng cao, phát minh quan trọng giúp giải quyết các thách thức của nhân loại và có tầm tác động toàn cầu giúp hàng triệu người được hưởng lợi.
- 2023: Với chủ đề "Chung sức Toàn cầu" cùng uy tín đã được khẳng định qua hai mùa giải đầu tiên, VinFuture 2023 đã thu hút số lượng hồ sơ đề cử kỷ lục, với 1.389 công trình KHCN đến từ hơn 90 quốc gia và vùng lãnh thổ - một con số hiếm giải thưởng lớn nào trên thế giới đạt được. Trong bối cảnh hiện nay có rất ít giải thưởng tầm cỡ, giá trị lớn tôn vinh và cổ vũ các nhà khoa học ở những quốc gia đang phát triển hoặc phải đối diện với nhiều rào cản trong nghiên cứu, VinFuture được đánh giá là giải thưởng có ý nghĩa nhân văn và là động lực thúc đẩy sự phát triển KHCN trên toàn cầu.
- 2024: Với thông điệp "Bứt phá kiên cường", VinFuture 2024 sẽ vinh danh các công trình nghiên cứu và phát minh mang tính đột phá và có tác động sâu rộng, giúp nhân loại kiên cường vượt qua khó khăn và chạm tới những đỉnh cao mới. Sau tiếng vang của 3 mùa giải trước, VinFuture 2024 thu hút số lượng kỷ lục, gần 1.500 dự án nghiên cứu, được đề cử bởi hơn 9.000 đối tác đến từ hơn 80 quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới. Số lượng các nhà khoa học quốc tế trở thành đối tác đề cử tăng gấp gần 8 lần, số lượng đề cử tăng 2,5 lần so với mùa đầu tiên là minh chứng cho thấy tầm vóc, sự lan tỏa và uy tín quốc tế của VinFuture.

## Người đoạt giải
| Năm  | Ngày trao giải    | Tên giải                                                            | Người đoạt giải         | Quốc tịch        | Chú thích                                                                                |
| ---- | ----------------- | ------------------------------------------------------------------- | ----------------------- | ---------------- | --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- |
| 2021 | 20 tháng 1, 2022  | The VinFuture Grand Prize                                           | Katalin Karikó          | Hungary · Hoa Kỳ | đóng góp đáng kể vào sự phát triển của công nghệ tiêm chủng Vắc-xin mRNA.                                                                                |
| 2021 | 20 tháng 1, 2022  | The VinFuture Grand Prize                                           | Drew Weissman           | Hoa Kỳ           | đóng góp đáng kể vào sự phát triển của công nghệ tiêm chủng Vắc-xin mRNA.                                                                                |
| 2021 | 20 tháng 1, 2022  | The VinFuture Grand Prize                                           | Pieter Cullis           | Canada           | đóng góp đáng kể vào sự phát triển của công nghệ tiêm chủng Vắc-xin mRNA.                                                                                |
| 2021 | 20 tháng 1, 2022  | Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nữ                              | Zhenan Bao              | Hoa Kỳ           | để nghiên cứu về da điện tử có thể co giãn và chữa lành như da bình thường đồng thời có thể phân hủy sinh học.                                                                                |
| 2021 | 20 tháng 1, 2022  | Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học đến từ các nước đang phát triển | Salim Abdool Karim      | Nam Phi          | phát triển một loại gel Tenofovir disoproxil có thể ngăn ngừa lây truyền HIV ở phụ nữ.                                                                                |
| 2021 | 20 tháng 1, 2022  | Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học đến từ các nước đang phát triển | Quarraisha Abdool Karim | Nam Phi          | phát triển một loại gel Tenofovir disoproxil có thể ngăn ngừa lây truyền HIV ở phụ nữ.                                                                                |
| 2021 | 20 tháng 1, 2022  | Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nghiên cứu các lĩnh vực mới     | Omar M. Yaghi           | Hoa Kỳ           | để thiết kế và tổng hợp các loại hợp chất lưới mới như khung kim loại-hữu cơ (MOF), khung zeolitic imidazolate (ZIF) và khung hữu cơ cộng hóa trị (COF).                                                                                |
| 2022 | 20 tháng 12, 2022 | The VinFuture Grand Prize                                           | Tim Berners-Lee         | Anh Quốc         | nghiên cứu đột phá về công nghệ mạng toàn cầu, cho phép mọi loại thông tin được truyền và chia sẻ một cách đáng tin cậy với tốc độ của ánh sáng.                                                                                |
| 2022 | 20 tháng 12, 2022 | The VinFuture Grand Prize                                           | Vint Cerf               | Hoa Kỳ           | nghiên cứu đột phá về công nghệ mạng toàn cầu, cho phép mọi loại thông tin được truyền và chia sẻ một cách đáng tin cậy với tốc độ của ánh sáng.                                                                                |
| 2022 | 20 tháng 12, 2022 | The VinFuture Grand Prize                                           | Emmanuel Desurvire      | Pháp             | nghiên cứu đột phá về công nghệ mạng toàn cầu, cho phép mọi loại thông tin được truyền và chia sẻ một cách đáng tin cậy với tốc độ của ánh sáng.                                                                                |
| 2022 | 20 tháng 12, 2022 | The VinFuture Grand Prize                                           | Bob Kahn                | Hoa Kỳ           | nghiên cứu đột phá về công nghệ mạng toàn cầu, cho phép mọi loại thông tin được truyền và chia sẻ một cách đáng tin cậy với tốc độ của ánh sáng.                                                                                |
| 2022 | 20 tháng 12, 2022 | The VinFuture Grand Prize                                           | David N. Payne          | Anh Quốc         | nghiên cứu đột phá về công nghệ mạng toàn cầu, cho phép mọi loại thông tin được truyền và chia sẻ một cách đáng tin cậy với tốc độ của ánh sáng.                                                                                |
| 2022 | 20 tháng 12, 2022 | Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nữ                              | Pamela Christine Ronald | Hoa Kỳ           | phát triển các loại lúa có năng suất cao, khả năng chịu đựng trong điều kiện khắc nghiệt, đặc biệt là giống lúa có khả năng chống ngập nước.                                                                                |
| 2022 | 20 tháng 12, 2022 | Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học đến từ các nước đang phát triển | Thalappil Pradeep       | Ấn Độ            | phát triển hệ thống lọc nước có chi phí thấp nhất trên thế giới để loại bỏ asen và chất gây ô nhiễm môi trường từ nguồn nước ngầm, tạo ra cơ hội sử dụng nước sạch, đảm bảo an toàn cho hàng triệu người.                                                                                |
| 2022 | 20 tháng 12, 2022 | Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nghiên cứu các lĩnh vực mới     | Demis Hassabis          | Anh Quốc         | phát triển AlphaFold - một hệ thống trí tuệ nhân tạo có khả năng dự đoán chính xác cấu trúc 3D của protein, giúp giải quyết một trong những thách thức quan trọng nhất trong lĩnh vực sinh học, đó là "bài toán cách gấp protein". Điều này mang lại ý nghĩa quan trọng cho cả nghiên cứu cơ bản và phát triển thuốc. |
| 2022 | 20 tháng 12, 2022 | Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nghiên cứu các lĩnh vực mới     | John Jumper             | Anh Quốc         | phát triển AlphaFold - một hệ thống trí tuệ nhân tạo có khả năng dự đoán chính xác cấu trúc 3D của protein, giúp giải quyết một trong những thách thức quan trọng nhất trong lĩnh vực sinh học, đó là "bài toán cách gấp protein". Điều này mang lại ý nghĩa quan trọng cho cả nghiên cứu cơ bản và phát triển thuốc. |
| 2023 | 20 tháng 12, 2023 | The VinFuture Grand Prize                                           | Martin Green            | Úc               | tạo ra đột phá trong việc xây dựng nền tảng bền vững cho năng lượng xanh bằng cách sản xuất từ pin mặt trời và lưu trữ bằng pin lithium-ion.                                                                                |
| 2023 | 20 tháng 12, 2023 | The VinFuture Grand Prize                                           | M. Stanley Whittingham  | Hoa Kỳ           | tạo ra đột phá trong việc xây dựng nền tảng bền vững cho năng lượng xanh bằng cách sản xuất từ pin mặt trời và lưu trữ bằng pin lithium-ion.                                                                                |
| 2023 | 20 tháng 12, 2023 | The VinFuture Grand Prize                                           | Rachid Yazami           | Maroc            | tạo ra đột phá trong việc xây dựng nền tảng bền vững cho năng lượng xanh bằng cách sản xuất từ pin mặt trời và lưu trữ bằng pin lithium-ion.                                                                                |
| 2023 | 20 tháng 12, 2023 | The VinFuture Grand Prize                                           | Yoshino Akira           | Nhật Bản         | tạo ra đột phá trong việc xây dựng nền tảng bền vững cho năng lượng xanh bằng cách sản xuất từ pin mặt trời và lưu trữ bằng pin lithium-ion.                                                                                |
| 2023 | 20 tháng 12, 2023 | Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nữ                              | Susan Solomon           | Hoa Kỳ           | khám phá cơ chế gây suy giảm tầng ozon ở Nam cực, góp phần thúc đẩy Nghị định thư Montréal, một nỗ lực quan trọng giúp giảm lượng lớn phát thải khí nhà kính trên toàn cầu.                                                                                |
| 2023 | 20 tháng 12, 2023 | Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học đến từ các nước đang phát triển | Gurdev Khush            | Hoa Kỳ           | đóng góp quan trọng trong việc phát minh và phổ biến giống lúa kháng bệnh, góp phần đảm bảo an ninh lương thực.                                                                                |
| 2023 | 20 tháng 12, 2023 | Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học đến từ các nước đang phát triển | Võ Tòng Xuân            | Việt Nam         | đóng góp quan trọng trong việc phát minh và phổ biến giống lúa kháng bệnh, góp phần đảm bảo an ninh lương thực.                                                                                |
| 2023 | 20 tháng 12, 2023 | Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nghiên cứu các lĩnh vực mới     | Daniel J. Drucker       | Canada           | khám phá vai trò của peptide giống glucagon 1 (GLP-1), giúp củng cố các phương pháp điều trị hiệu quả cho bệnh tiểu đường và béo phì, đồng thời thúc đẩy các liệu pháp mới cho các bệnh thoái hóa thần kinh.                                                                                |
| 2023 | 20 tháng 12, 2023 | Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nghiên cứu các lĩnh vực mới     | Joel Habener            | Hoa Kỳ           | khám phá vai trò của peptide giống glucagon 1 (GLP-1), giúp củng cố các phương pháp điều trị hiệu quả cho bệnh tiểu đường và béo phì, đồng thời thúc đẩy các liệu pháp mới cho các bệnh thoái hóa thần kinh.                                                                                |
| 2023 | 20 tháng 12, 2023 | Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nghiên cứu các lĩnh vực mới     | Svetlana Mojsov         | Hoa Kỳ           | khám phá vai trò của peptide giống glucagon 1 (GLP-1), giúp củng cố các phương pháp điều trị hiệu quả cho bệnh tiểu đường và béo phì, đồng thời thúc đẩy các liệu pháp mới cho các bệnh thoái hóa thần kinh.                                                                                |
| 2023 | 20 tháng 12, 2023 | Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nghiên cứu các lĩnh vực mới     | Jens Juul Holst         | Đan Mạch         | khám phá vai trò của peptide giống glucagon 1 (GLP-1), giúp củng cố các phương pháp điều trị hiệu quả cho bệnh tiểu đường và béo phì, đồng thời thúc đẩy các liệu pháp mới cho các bệnh thoái hóa thần kinh.                                                                                |
| 2024 | 6 tháng 12, 2024  | The VinFuture Grand Prize                                           | Yoshua Bengio           | Canada           | vì những đóng góp đột phá để thúc đẩy sự tiến bộ của học sâu.                                                                                |
| 2024 | 6 tháng 12, 2024  | The VinFuture Grand Prize                                           | Geoffrey Hinton         | Canada           | vì những đóng góp đột phá để thúc đẩy sự tiến bộ của học sâu.                                                                                |
| 2024 | 6 tháng 12, 2024  | The VinFuture Grand Prize                                           | Jensen Huang            | Hoa Kỳ           | vì những đóng góp đột phá để thúc đẩy sự tiến bộ của học sâu.                                                                                |
| 2024 | 6 tháng 12, 2024  | The VinFuture Grand Prize                                           | Yann LeCun              | Hoa Kỳ           | vì những đóng góp đột phá để thúc đẩy sự tiến bộ của học sâu.                                                                                |
| 2024 | 6 tháng 12, 2024  | The VinFuture Grand Prize                                           | Fei-Fei Li              | Hoa Kỳ           | vì những đóng góp đột phá để thúc đẩy sự tiến bộ của học sâu.                                                                                |
| 2024 | 6 tháng 12, 2024  | Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nữ                              | Kristi Anseth           | Hoa Kỳ           | vì những tiến bộ trong thiết kế vật liệu polymer và các phương pháp cho ứng dụng y sinh.                                                                                |
| 2024 | 6 tháng 12, 2024  | Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học đến từ các nước đang phát triển | Firdausi Qadri          | Bangladesh       | vì sự đổi mới cải tiến vắc-xin dạng uống ngừa bệnh tả ở các nước đang phát triển.                                                                                |
| 2024 | 6 tháng 12, 2024  | Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nghiên cứu các lĩnh vực mới     | Zelig Eshhar            | Israel           | vì sự phát triển liệu pháp tế bào CAR T để điều trị ung thư và các bệnh khác.                                                                                |
| 2024 | 6 tháng 12, 2024  | Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nghiên cứu các lĩnh vực mới     | Carl H. June            | Hoa Kỳ           | vì sự phát triển liệu pháp tế bào CAR T để điều trị ung thư và các bệnh khác.                                                                                |
| 2024 | 6 tháng 12, 2024  | Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nghiên cứu các lĩnh vực mới     | Michel Sadelain         | Hoa Kỳ           | vì sự phát triển liệu pháp tế bào CAR T để điều trị ung thư và các bệnh khác.                                                                                |

## Người nổi tiếng tham dự
| Năm  | Lãnh đạo Việt Nam | Lãnh đạo Việt Nam   | Nghệ sĩ nước ngoài nổi tiếng | Nghệ sĩ nước ngoài nổi tiếng | Nghệ sĩ nước ngoài nổi tiếng                            |
| Năm  | Lãnh đạo          | Chức danh           | Nghệ sĩ                      | Địa điểm tổ chức             | Bài hát biểu diễn                                       |
| ---- | ----------------- | ------------------- | ---------------------------- | ---------------------------- | ------------------------------------------------------- |
| 2021 | Phạm Minh Chính   | Thủ tướng Chính phủ | John Legend                  | Nhà hát Lớn Hà Nội           | "You Deserve It All" " All of Me " " Imagine "          |
| 2022 | Vương Đình Huệ    | Chủ tịch Quốc hội   | Christina Aguilera           | Nhà hát Lớn Hà Nội           | " Beautiful " " The Voice Within " " A Million Dreams " |
| 2023 | Võ Văn Thưởng     | Chủ tịch nước       | Katy Perry                   | Nhà hát Hồ Gươm              | " Unconditionally " " Roar " " Firework "               |
| 2024 | Phạm Minh Chính   | Thủ tướng Chính phủ | Imagine Dragons              | Nhà hát Hồ Gươm              | "Believer", "Whatever it takes", "Walking The Wire"     |

title: Giải thưởng VinFuture

wikitext:
{{Thông tin giải thưởng
| name = Giải VinFuture
''VinFuture Prize''
| image = [[Tập_tin:Logo_VinFuture.jpg#/media/Tập_tin:Logo_VinFuture.jpg|250px]]
| image_size = 300px
| chú thích hình =
| sponsor = [[Tập đoàn Vingroup|Vingroup]] ([[Phạm Nhật Vượng|Phạm Nhật Vượng và Phạm Thu Hương]])
| date = {{Ngày bắt đầu và tuổi|2020|12|20}}
| location = {{VNM}}
| country =
| presenter = VinFuture Foundation
| host =
| former name =
| preshow_host =
| acts =
| reward = 70 tỷ VND, khoảng 3 triệu đô
| year =
| year2 =
| holder_label =
| holder =
| most_awards =
| most_nominations =
| award1_type =
| award1_winner =
| award2_type =
| award2_winner =
| award3_type =
| award3_winner =
| award4_type =
| award4_winner =
| award5_type =
| award5_winner =
| website = {{URL|https://vinfutureprize.org/}}
| network =
| runtime =
| viewership =
| director =
| image2 =
| image2size =
| alt2 =
| caption2 =
| precedence_label =
| individual =
| higher =
| same =
| lower =
| related =
| previous =
| main =
| next =
}}
[[Tập tin:NewOne - VinFuture Prize 2023 at Ho Guom theatre 01.jpg|nhỏ|400px|Lễ trao giải tháng 12 năm 2023 tại Nhà hát Hồ Gươm]]
'''VinFuture''' là giải thưởng khoa học và công nghệ toàn cầu, thành lập ngày 20 tháng 12 năm 2020 với sứ mệnh "tạo ra những thay đổi tích cực trong cuộc sống hàng ngày của hàng triệu người bằng việc thúc đẩy nghiên cứu khoa học và đổi mới công nghệ". Giải thưởng do Quỹ VinFuture quản lý, chính thức tiếp cận đề cử và trao giải lần đầu tiên vào năm 2021.<ref>Công ty cổ phần quỹ VinFuture, MST 0109334071</ref><ref>{{Chú thích web|url=https://vinfutureprize.org/vi/|tựa đề=Giải thưởng VinFuture}}</ref><ref name=":1">{{Chú thích web|url=https://vietnamnet.vn/vn/cong-nghe/cong-bo-giai-thuong-toan-cau-vinfuture-698771.html|tựa đề=Công bố giải thưởng toàn cầu VinFuture}}</ref>

== Nội dung giải thưởng ==
VinFuture bao gồm một giải chính và ba giải đặc biệt:
* Giải thưởng chính (VinFuture Grand Prize) trị giá 73 tỷ đồng, tương đương 3 triệu đô la Mỹ, là một trong những giải thưởng khoa học - công nghệ quy mô toàn cầu có giá trị lớn nhất cho đến cuối [[2020]].<ref name="VTC201220">{{chú thích web
| url = https://vtc.vn/hoi-dong-giai-thuong-toan-cau-vinfuture-gia-tri-lon-nhat-the-gioi-gom-nhung-ai-ar586405.html
| title = Hội đồng Giải thưởng toàn cầu VinFuture giá trị lớn nhất thế giới gồm những ai?
| quote = ''"Quỹ VinFuture nhằm tổ chức Giải thưởng khoa học và công nghệ quốc tế (VinFuture) đầu tiên do người Việt Nam khởi xướng và là một trong những giải thưởng thường niên có giá trị lớn nhất thế giới"''
| author = MINH KHÔI
| date = ngày 21 tháng 12 năm 2020 | publisher = [[Đài Truyền hình Kỹ thuật số VTC|VTC]]
| access-date = ngày 23 tháng 12 năm 2020}}</ref> Giải thưởng chính sẽ được trao cho tác giả của các nghiên cứu đột phá, các sáng chế công nghệ đã được chứng minh có khả năng làm cho cuộc sống của con người trở nên tốt đẹp hơn và cải thiện môi trường sống bền vững cho những thế hệ tương lai
* 3 giải đặc biệt, mỗi giải trị giá 12 tỷ đồng được trao hàng, tương đương 500.000 đô la Mỹ
** Giải đặc biệt VinFuture dành cho nhà khoa học đến từ các nước đang phát triển.<ref name=":2">{{Chú thích web |title=Hạng mục giải thưởng |url=https://vinfutureprize.org/vi/giai-thuong-vinfuture/hang-muc-giai-thuong/ |access-date=2025-07-01 |website=VinFuture Prize |language=vi}}</ref>
** Giải đặc biệt VinFuture dành cho nhà khoa học nữ. <ref name=":2" />
** Giải Đặc biệt VinFuture dành cho Nhà khoa học nghiên cứu các lĩnh vực mới. <ref name=":2" />

== Hội đồng Giải thưởng ==

Hội đồng Giải thưởng VinFuture gồm các nhà khoa học, nhà phát minh uy tín quốc tế đến từ các tổ chức giáo dục, nghiên cứu và các tập đoàn công nghệ hàng đầu thế giới. Những thành tựu và đóng góp của họ trong ngành Khoa học – Công nghệ đã góp phần thúc đẩy sự tiến bộ của nhân loại và được ghi nhận trên phạm vi toàn cầu. Hội đồng Giải thưởng chịu trách nhiệm xác lập quy trình quản lý Giải thưởng, đưa ra các tiêu chí đánh giá và lựa chọn người đạt Giải. Thứ tự xếp theo tên

# Giáo sư Sir [[:en:Richard Friend|Richard Henry Friend]], FRS: Giáo sư Vật lý [[Phòng Thí nghiệm Cavendish|Cavendish]] tại [[Đại học Cambridge]]<ref>[https://m.facebook.com/VinFuturePrize/videos/520381445861961/?extid=NS-UNK-UNK-UNK-IOS_GK0T-GK1C&refsrc=deprecated&_rdr Ông Richard Henry Friend chia sẻ về lý do ông tham gia VinFuture] 8-8-2021</ref><ref>[https://www.phy.cam.ac.uk/directory/friendr Professor Sir Richard Friend]</ref> và [[Đại học Quốc gia Singapore]], Chủ tịch Ban cố vấn Khoa học của Quỹ Nghiên cứu Quốc gia Singapore,<ref>[https://www.nrf.gov.sg/about-nrf/governance/scientific-advisory-board-(sab) Scientific Advisory Board (SAB)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201202062854/https://www.nrf.gov.sg/about-nrf/governance/scientific-advisory-board-(sab)|date=2020-12-02}} "''The SAB is chaired by Sir Richard Friend, Cavendish Professor of Physics, University of Cambridge''"</ref><ref>{{Chú thích web|url=https://nhandan.vn/khoa-hoc/ra-mat-giai-thuong-nghien-cuu-quoc-te-vinfuture-tri-gia-4-5-trieu-usd-628824/|tựa đề=Ra mắt Giải thưởng nghiên cứu quốc tế VinFuture trị giá 4,5 triệu USD}}</ref> và được Hoàng gia Anh phong tước Hiệp sĩ để tôn vinh "những cống hiến xuất sắc cho ngành Vật lý".
# Giáo sư [[:en:Pascale Cossart|Pascale Cossart]], FRS: Giáo sư Danh dự và Trưởng khoa Tế bào của [[Viện Pasteur]],<ref>[https://research.pasteur.fr/en/team/bacteria-cell-interactions/ Bacteria-Cell Interactions] [https://research.pasteur.fr/en/member/pascale-cossart/ Pascale Cossart]</ref> là một nhà nghiên cứu tiên phong trong lĩnh vực vi sinh vật học tế bào.
# Giáo sư [[Đặng Văn Chí]]: Chương trình Ung thư Phân tử & Tế bào, Trung tâm Ung thư [[Wistar Institute|Viện Wistar]]<ref>[https://wistar.org/our-scientists/chi-van-dang Chi Van Dang, M.D., Ph.D.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201201145431/https://wistar.org/our-scientists/chi-van-dang|date=2020-12-01}} ''Professor, Molecular & Cellular Oncogenesis Program, The Wistar Institute Cancer Center. Strategic Advisor to the President''</ref>, được coi là người tiên phong trên thế giới nghiên cứu liên ngành giữa Sinh học và Ung thư <ref>{{Chú thích web|url=https://vinfutureprize.org/vi/hoi-dong-giai-thuong/63-giao-su-d-ng-van-chi|tựa đề=GS. Đặng Văn Chí|archive-url=https://web.archive.org/web/20210611044737/https://vinfutureprize.org/vi/hoi-dong-giai-thuong/63-giao-su-d-ng-van-chi|archive-date=2021-06-11|url-status=dead|ngày truy cập=2021-06-11}}</ref>.
# Giáo sư Soumitra Dutta: Hiệu trưởng Trường Kinh doanh Saïd, Đại học Oxford (Vương quốc Anh).
# Giáo sư Martin Andrew Green - Giáo sư Khoa học và Giám đốc sáng lập Trung tâm Quang điện Tiên tiến tại Đại học New South Wales, Australia.
# Giáo sư [https://vinfutureprize.org/vi/prize-councils/giao-su-daniel-kammen/ Daniel Kammen]: Giáo sư James & Katherine Lau về Phát triển bền vững tại Đại học California, Berkeley (Hoa Kỳ).
# Giáo sư Kostya S.Novoselov: Giáo sư Tan Chin Tuan tại Đại học Quốc gia Singapore, Giáo sư nghiên cứu của Viện Hàn lâm Khoa học Hoàng gia Vương quốc Anh (The Royal Society) tại Đại học Manchester. Ông đã được trao giải Nobel Vật lý năm 2010 vì những thành tựu của mình về vật liệu graphene.
# Giáo sư Pamela Christine Ronald: Nhà nghiên cứu chính tại Viện Hệ Gene học Đổi mới tại Đại học California, Berkeley (Hoa Kỳ). Bà được trao Giải thưởng Wolf về Nông nghiệp – được coi là "giải Nobel của ngành nông nghiệp", và Giải Đặc biệt VinFuture dành cho Nhà khoa học nữ.
# Giáo sư Leslie Gabriel Valiant: Viện sĩ của Viện Hàn lâm Khoa học Hoàng gia Vương quốc Anh (<ref>[[Hội Hoàng gia Luân Đôn|Hiệp hội Hoàng gia Luân Đôn]]</ref>) và Viện Hàn lâm khoa học quốc gia (Mỹ). Ông hiện là Giáo sư vị trí "Thomas Jefferson Coolidge" về Khoa học máy tính và [[Toán học ứng dụng]] tại Trường Kỹ thuật và Khoa học Ứng dụng tại [[Đại học Harvard]].
# Giáo sư Daniela Rus: Giáo sư Andrew (1956) và Erna Viterbi về Kỹ thuật Điện và Khoa học Máy tính, đồng thời là Giám đốc Phòng thí nghiệm Khoa học Máy tính và Trí tuệ Nhân tạo (CSAIL) tại [[Viện Công nghệ Massachusetts|Viện công nghệ Massachusetts]] (Hoa Kỳ). Bà là chủ nhân của các giải thưởng như Giải thưởng Engelberger cho ngành robot, Giải thưởng Kỹ thuật IEEE RAS, Huy chương John Scott và Huy chương Edison của IEEE.

====== Thành viên danh dự ======

# Tiến sĩ [[:en:P. Anandan|Padmanabhan Anandan]]
# Giáo sư [[Jennifer Tour Chayes]]
# Giáo sư [[Gérard Mourou|Gérard Albert Mourou]]
# Giáo sư [[Michael Porter|Michael Eugene Porter]]
# Giáo sư [[Vũ Hà Văn]]
# Tiến sĩ [https://vinfutureprize.org/vi/prize-councils/tien-si-xuedong-david-huang/ Xuedong David Huang]
# Giáo sư [https://vinfutureprize.org/vi/prize-councils/giao-su-susan-solomon/ Susan Solomon]

== Hội đồng Sơ khảo ==

Hội đồng Sơ khảo VinFuture<ref>{{Chú thích web|url=https://vinfutureprize.org/vi/hoi-dong-so-khao/|tựa đề=Hội đồng Sơ Khảo}}</ref> gồm những nhà khoa học, nhà nghiên cứu và các nhà lãnh đạo uy tín quốc tế từ các tổ chức giáo dục nghiên cứu, các tập đoàn công nghệ - công nghiệp hàng đầu trên thế giới. Hội đồng Sơ khảo chịu trách nhiệm sàng lọc trước các đề cử theo các tiêu chí đánh giá đưa ra bởi Hội đồng Giải thưởng, đồng thời tổng hợp và chuẩn bị tài liệu cho danh sách đề cử rút gọn trước khi trình Hội đồng Giải thưởng.

# Giáo sư [[Nguyễn Thục Quyên]]: Chủ tịch Hội đồng Sơ khảo, Giáo sư Khoa Hóa và Hóa sinh [[Đại học California Santa Barbara]], Hoa Kỳ <ref>{{Chú thích web|url=https://tuoitre.vn/giai-thuong-vinfuture-mong-muon-thay-doi-cuoc-song-hang-trieu-nguoi-20201226091235064.htm|tựa đề=Giải thưởng VinFuture: Mong muốn thay đổi cuộc sống hàng triệu người}}</ref><ref name=":0">{{Chú thích web|url=https://vietnamnet.vn/vn/cong-nghe/giai-thuong-vinfuture-de-khoa-hoc-phung-su-nhan-loai-tot-hon-698929.html|tựa đề=Giải thưởng VinFuture: Để khoa học phụng sự nhân loại tốt hơn}}</ref>
''"Theo đánh giá của tôi, đây là các giải thưởng thực sự rất "đặc biệt". Trước nay, rất ít có giải thưởng tầm cỡ, có giá trị lớn dành cho tác giả nghiên cứu là phụ nữ hay đến từ các quốc gia đang phát triển. Bởi thế việc ghi nhận những đóng góp của nhóm nhà khoa học này thông qua giải thưởng VinFuture sẽ góp phần san bằng khoảng cách trong nghiên cứu khoa học, và mọi người dân trên thế giới đều được hưởng lợi ích từ việc này"''<ref name=":0" /><ref>[https://vinfutureprize.org/pre-screening/121-akihisa-kakimoto Mr. Akihisa Kakimoto] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210525095427/https://vinfutureprize.org/pre-screening/121-akihisa-kakimoto |date=2021-05-25 }} [[:en:Mitsubishi Chemical Corporation|Mitsubishi Chemical Corporation]]</ref>

# Giáo sư Quarraisha Abdool Karim, FRS: Trung tâm nghiên cứu về AIDS (Nam Phi)
# Giáo sư Đỗ Ngọc Minh: Đại học Illinois Urbana-Champaign (Hoa Kỳ) và Đại học VinUni (Việt Nam)
# Giáo sư Ermias Kebreab: Đại học California, Davis (Hoa Kỳ)
# Giáo sư Ingolf Steffan-Dewenter: Đại học Würzburg (Đức)
# Giáo sư Fiona Watt: Tổ chức Sinh học Phân tử Châu Âu (EMBO, Đức)
# Giáo sư Vivian Yam: Đại học Hong Kong (Trung Quốc).
# Giáo sư Ana Belén Elgoyhen: Đại học Buenos Aires (Argentina)
# Tiến sĩ Jayshree Seth: 3M, Minnesota (USA)
# Tiến sĩ Filippo Giorgi: Trung tâm Vật lý Lý thuyết Quốc tế Abdus Salam (Ý)

====== Thành viên danh dự ======

# Giáo sư Hans Joachim Schellnhuber
# Giáo sư Mônica Alonso Cotta
# Giáo sư Alta Schutte
# Giáo sư Albert P. Pisano
# Giáo sư Myles Allen
# Ông Akihisa Kakimoto
# Giáo sư Nguyễn Đức Thụ
# Giáo sư Molly Shoichet

== Lịch sử ==
Giải VinFuture bắt đầu nhận đề cử cho mùa trao giải đầu tiên từ tháng 1 đến tháng 6 năm 2021.<ref name="VG201220">{{chú thích web |author=VG |date=ngày 20 tháng 12 năm 2020 |title=Công bố giải thưởng toàn cầu VinFuture |url=https://vingroup.net/vi/tin-tuc-su-kien/bai-viet/2366/cong-bo-giai-thuong-toan-cau-vinfuture |access-date=ngày 22 tháng 12 năm 2020 |publisher=VG |quote=''"tạo ra những thay đổi tích cực trong cuộc sống hàng ngày của hàng triệu người trên Trái Đất bằng việc thúc đẩy nghiên cứu khoa học và đổi mới công nghệ"''}}</ref>
* [[20 tháng 12]] năm [[2020]]: vào đúng Ngày Quốc tế Đoàn kết Nhân loại, Tập đoàn [[Vingroup]] công bố ra mắt chính thức giải thưởng khoa học-công nghệ toàn cầu VinFuture.<ref name="ViF201220">{{chú thích web
| url = https://vinfutureprize.org/vi/su-kien/s-ki-n/117-cong-bo-giai-thuong-toan-cau-vinfuture
| title = Công bố giải thưởng toàn cầu VinFuture
| quote = ''Ngày 20 tháng 12 năm 2020 (Hà Nội, Việt Nam) – Vào đúng Ngày Quốc tế Đoàn kết Nhân loại, Tập đoàn Vingroup công bố ra mắt Quỹ VinFuture''
| author = VinFuture
| date = 20 tháng 12 năm 2020
| publisher = VinFuture
| language = {{VNM}}
| access-date = ngày 5 tháng 2 năm 2021
}}{{Liên kết hỏng|date=2022-12-21 |bot=InternetArchiveBot }}</ref>
*  [[3 tháng 2]] năm [[2021]]: công bố tiêu chí và mở cổng nhận đề cử trên toàn cầu.<ref name="ViF030221">{{chú thích web
| url = https://www.vinfutureprize.org/vi/su-kien/s-ki-n/116-vinfuture-chinh-thuc-nhan-de-cu
| title = VinFuture chính thức nhận đề cử trên phạm vi toàn cầu
| quote = ''Ngày 3/2/2021, Quỹ VinFuture công bố Bộ tiêu chí đề cử cho Giải thưởng VinFuture với yêu cầu cốt lõi là các đề cử phải mang lại lợi ích cho hàng triệu người trong 10 năm qua hoặc trong 10 năm tới... chính thức mở cổng' nhận đề cử trên toàn cầu''
| author = VinFuture
| date = 3 tháng 2 năm 2021
| publisher = VinFuture
| language = {{VNM}}
| access-date = ngày 5 tháng 2 năm 2021
| archive-date = 2021-02-09
| archive-url = https://web.archive.org/web/20210209172131/https://www.vinfutureprize.org/vi/su-kien/s-ki-n/116-vinfuture-chinh-thuc-nhan-de-cu
| url-status = dead
}}</ref>
*29 tháng 3 năm 2021: công bố đã nhận được hơn 500 đăng ký tham gia tìm kiếm dự án gửi đề cử của nhà khoa học, tổ chức uy tín từ 36 [[quốc gia]] trong đó [[châu Á]] với 35,6%%; tiếp đến là [[Bắc Mỹ]] 32%; [[châu Âu]] 21,7%; [[châu Đại Dương]] 7,2%; [[châu Mỹ La Tinh|Mỹ La Tinh]] và [[châu Phi]] 3,5%.<ref name="VG290321">{{chú thích web
| url = https://vingroup.net/tin-tuc-su-kien/bai-viet/2317/vinfuture-da-nhan-duoc-hon-500-dang-ky-tham-gia-gui-de-cu-tu-36-quoc-gia
| title = VINFUTURE ĐÃ NHẬN ĐƯỢC HƠN 500 ĐĂNG KÝ THAM GIA GỬI ĐỀ CỬ TỪ 36 QUỐC GIA
| quote =
| author = VF
| date = ngày 29 tháng 3 năm 2021 | publisher = VG
| language = {{VNM}}
| access-date = ngày 30 tháng 3 năm 2021 | archive-url =
| archive-date =
}}</ref><ref name="VNE290321">{{chú thích web
| url = https://vnexpress.net/giai-khoa-hoc-vinfuture-nhan-hon-500-dang-ky-4255154.html
| title = Giải khoa học VinFuture nhận hơn 500 đăng ký
| quote =
| author = Tuấn Vũ
| date =
| publisher = VnẼpress
| language = {{VNM}}
| access-date = ngày 30 tháng 3 năm 2021 | archive-url =
| archive-date =
}}</ref>
*9 tháng 6 năm 2021: Sau gần 4 tháng kêu gọi đề cử trên toàn cầu, VinFuture thông báo chốt danh sách đề cử với gần 600 dự án (từ hơn 60 quốc gia và 6 châu lục), trong đó 31,6 % Bắc Mỹ, 33, 9% châu Á, 21% châu Âu, còn lại từ châu Đại Dương, [[Mỹ Latinh|châu Mỹ la tinh]] và châu Phi; 34,3% là nữ.<ref name="VFP100621">{{chú thích web
| url = https://vinfutureprize.org/media-events-6/vinfuture-events-3/169-nearly-600-nominations-submitted-for-vietnam-first-ever-global-sci-tech-prize
| title = Nearly 600 nominations submitted for Vietnam's first-ever global sci-tech prize
| author = VFP
| date = ngày 10 tháng 6 năm 2021
| publisher = VFP
| language = {{VNM}}
| access-date = ngày 10 tháng 6 năm 2021
| archive-date = 2021-06-10
| archive-url = https://web.archive.org/web/20210610060155/https://vinfutureprize.org/media-events-6/vinfuture-events-3/169-nearly-600-nominations-submitted-for-vietnam-first-ever-global-sci-tech-prize
| url-status = dead
}}</ref><ref name="VG100621">{{chú thích web
| url = https://vingroup.net/tin-tuc-su-kien/bai-viet/2358/gioi-khoa-hoc-toan-cau-tren-60-quoc-gia-6-chau-luc-tranh-giai-vinfuture
| title = GIỚI KHOA HỌC TOÀN CẦU TRÊN 60 QUỐC GIA, 6 CHÂU LỤC TRANH GIẢI VINFUTURE
| author = VG
| date = ngày 10 tháng 6 năm 2021 | publisher = VG
| language = {{VNM}}
| access-date = ngày 10 tháng 6 năm 2021}}</ref><ref name="TN100621">{{chú thích web
| url = https://thanhnien.vn/tai-chinh-kinh-doanh/giai-vinfuture-cua-ti-phu-pham-nhat-vuong-chot-so-voi-600-du-an-tu-60-quoc-gia-1396682.html
| title = Giải VinFuture của tỉ phú Phạm Nhật Vượng 'chốt sổ' với 600 dự án từ 60 quốc gia
| quote =
| author = Hà Mai
| date = ngày 10 tháng 6 năm 2021 | publisher = [[Thanh Niên (báo)|Thanh Niên]]
| language = {{VNM}}
| access-date = ngày 10 tháng 6 năm 2021}}</ref> Gần 100 dự án đến từ các nhà khoa học nằm trong top 2% được trích dẫn nhiều nhất. Nhiều người trong số họ đã từng nhận được các giải thưởng cao quý như Giải thưởng Nobel, Giải thưởng Breakthrough, Giải thưởng Tang Prize, Giải thưởng Japan Prize....<ref name="TN100621" /><ref>{{Chú thích web|url=https://laodong.vn/xa-hoi/giai-vinfuture-gay-bat-ngo-gioi-khoa-hoc-toan-cau-nhan-gan-600-de-cu-chi-sau-gan-4-thang-918858.ldo|tựa đề=Giải VinFuture gây bất ngờ giới khoa học toàn cầu, nhận gần 600 đề cử chỉ sau gần 4 tháng}}</ref>
* 2022: Năm thứ hai tổ chức, với chủ đề "Hồi sinh và Tái thiết" VinFuture cho thấy "sức nóng" vượt trội về số lượng và chất lượng, với gần 1.000 dự án đến từ 71 quốc gia trên 6 châu lục được đề cử (tăng gần gấp đôi so với con số 599 đề cử nhận được năm 2021). Giải thưởng tìm kiếm và vinh danh các công trình ứng dụng cao, phát minh quan trọng giúp giải quyết các thách thức của nhân loại và có tầm tác động toàn cầu giúp hàng triệu người được hưởng lợi.
* 2023: Với chủ đề "Chung sức Toàn cầu" cùng uy tín đã được khẳng định qua hai mùa giải đầu tiên, VinFuture 2023 đã thu hút số lượng hồ sơ đề cử kỷ lục, với 1.389 công trình KHCN đến từ hơn 90 quốc gia và vùng lãnh thổ - một con số hiếm giải thưởng lớn nào trên thế giới đạt được. Trong bối cảnh hiện nay có rất ít giải thưởng tầm cỡ, giá trị lớn tôn vinh và cổ vũ các nhà khoa học ở những quốc gia đang phát triển hoặc phải đối diện với nhiều rào cản trong nghiên cứu, VinFuture được đánh giá là giải thưởng có ý nghĩa nhân văn và là động lực thúc đẩy sự phát triển KHCN trên toàn cầu.
* 2024: Với thông điệp "Bứt phá kiên cường", VinFuture 2024 sẽ vinh danh các công trình nghiên cứu và phát minh mang tính đột phá và có tác động sâu rộng, giúp nhân loại kiên cường vượt qua khó khăn và chạm tới những đỉnh cao mới. Sau tiếng vang của 3 mùa giải trước, VinFuture 2024 thu hút số lượng kỷ lục, gần 1.500 dự án nghiên cứu, được đề cử bởi hơn 9.000 đối tác đến từ hơn 80 quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới. Số lượng các nhà khoa học quốc tế trở thành đối tác đề cử tăng gấp gần 8 lần, số lượng đề cử tăng 2,5 lần so với mùa đầu tiên là minh chứng cho thấy tầm vóc, sự lan tỏa và uy tín quốc tế của VinFuture.

== Người đoạt giải ==
{{Xem thêm|Danh sách người đoạt giải VinFuture}}
{| class="wikitable"
! Năm!! Ngày trao giải !! Tên giải
!style="width:21%"| Người đoạt giải
!style="width:17%"| Quốc tịch
! Chú thích
|-
|rowspan="7"| 2021 || rowspan="7"| [[20 tháng 1]], 2022
|rowspan="3"| The VinFuture Grand Prize
| [[Katalin Karikó]] || {{HUN}}
 {{USA}}
|rowspan="3"| đóng góp đáng kể vào sự phát triển của công nghệ tiêm chủng [[Vắc-xin mRNA]].<ref name="vnexpress2022">{{chú thích web|date=January 20, 2022|title=Vietnam awards $3 mln prize to mRNA vaccine researchers.|url=https://e.vnexpress.net/news/news/vietnam-awards-3-mln-prize-to-mrna-vaccine-researchers-4418967.html|website=[[VnExpress]]}}</ref><ref name="tuoitre2022">{{chú thích web|date=January 20, 2022|title=Three scientists with mRNA vaccine technology receive the $3 million VinFuture prize.|url=https://tuoitre.vn/ba-nha-khoa-hoc-voi-cong-nghe-vac-xin-mrna-nhan-giai-thuong-vinfuture-3-trieu-do-20220120212246282.htm|website=[[Tuổi Trẻ]]|language=vi}}</ref>
|-
| [[Drew Weissman]]|| {{USA}}
|-
| [[Pieter Cullis]]|| {{CAN}}
|-
| Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nữ
| [[Zhenan Bao]]|| {{USA}} || để nghiên cứu về [[da điện tử]] có thể co giãn và chữa lành như da bình thường đồng thời có thể [[phân hủy sinh học]].<ref name="vnexpress2022" /><ref name="tuoitre2022" />
|-
|rowspan="2"| Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học đến từ các nước đang phát triển
| [[Salim Abdool Karim]]
|rowspan="2"| {{ZAF}}
|rowspan="2"| phát triển một loại gel [[Tenofovir disoproxil]] có thể ngăn ngừa lây truyền [[HIV]] ở phụ nữ.<ref name="vnexpress2022"/><ref name="tuoitre2022"/>
|-
| [[Quarraisha Abdool Karim]]
|-
| Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nghiên cứu các lĩnh vực mới
| [[Omar M. Yaghi]]|| {{USA}} || để thiết kế và tổng hợp các loại hợp chất lưới mới như [[:en:Metal–organic framework|khung kim loại-hữu cơ]] (MOF), khung [[:en:Zeolitic imidazolate framework|zeolitic imidazolate]] (ZIF) và [[:en:Covalent organic framework|khung hữu cơ cộng hóa trị]] (COF).<ref name="vnexpress2022"/><ref name="tuoitre2022"/>
|-
|rowspan="9"| 2022 || rowspan="9"| [[20 tháng 12]], 2022
|rowspan="5"| The VinFuture Grand Prize
| [[Tim Berners-Lee]] || {{GBR}}
|rowspan="5"| nghiên cứu đột phá về công nghệ mạng toàn cầu, cho phép mọi loại thông tin được truyền và chia sẻ một cách đáng tin cậy với tốc độ của ánh sáng.<ref name="Vinfuture_2022_VnExpress">{{chú thích web|last1=Như|first1=Quỳnh|url=https://vnexpress.net/giai-chinh-vinfuture-2022-vinh-danh-nghien-cuu-cong-nghe-mang-toan-cau-4550454-tong-thuat.html|title=Giải chính VinFuture 2022 vinh danh nghiên cứu công nghệ mạng toàn cầu|page=[[VnExpress]]|date=2022-12-20}}</ref><ref name="Vinfuture_2022_tuoitre">{{chú thích web|last1=Thanh|first1=Hà|last2=Duy|first2=Linh|url=https://tuoitre.vn/vinfuture-2022-ton-vinh-su-menh-khoa-hoc-phung-su-nhan-loai-20221221080448562.htm|title=VinFuture 2022: Tôn vinh sứ mệnh khoa học phụng sự nhân loại|page=[[Tuổi Trẻ (báo)|Tuổi Trẻ]]|date=2022-12-21}}</ref>
|-
| [[Vint Cerf]] || {{USA}}
|-
| [[Emmanuel Desurvire]] || {{FRA}}
|-
| [[Bob Kahn]] || {{USA}}
|-
| [[David N. Payne]] || {{GBR}}
|-
| Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nữ
| [[Pamela Christine Ronald]]|| {{USA}} || phát triển các loại lúa có năng suất cao, khả năng chịu đựng trong điều kiện khắc nghiệt, đặc biệt là giống lúa có khả năng chống ngập nước.<ref name="Vinfuture_2022_VnExpress"/><ref name="Vinfuture_2022_tuoitre"/>
|-
| Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học đến từ các nước đang phát triển
| [[Thalappil Pradeep]] || {{IND}} || phát triển hệ thống lọc nước có chi phí thấp nhất trên thế giới để loại bỏ asen và chất gây ô nhiễm môi trường từ nguồn nước ngầm, tạo ra cơ hội sử dụng nước sạch, đảm bảo an toàn cho hàng triệu người.<ref name="Vinfuture_2022_VnExpress"/><ref name="Vinfuture_2022_tuoitre"/>
|-
|rowspan="2"| Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nghiên cứu các lĩnh vực mới
| [[Demis Hassabis]]
|rowspan="2"| {{GBR}}
|rowspan="2"| phát triển AlphaFold - một hệ thống trí tuệ nhân tạo có khả năng dự đoán chính xác cấu trúc 3D của protein, giúp giải quyết một trong những thách thức quan trọng nhất trong lĩnh vực sinh học, đó là "bài toán cách gấp protein". Điều này mang lại ý nghĩa quan trọng cho cả nghiên cứu cơ bản và phát triển thuốc.<ref name="Vinfuture_2022_VnExpress"/><ref name="Vinfuture_2022_tuoitre"/>
|-
| [[John Jumper]]
|-
|rowspan="11"| 2023 || rowspan="11"| [[20 tháng 12]], 2023
|rowspan="4"| The VinFuture Grand Prize
| [[Martin Green (professor)|Martin Green]] || {{AUS}}
|rowspan="4"| tạo ra đột phá trong việc xây dựng nền tảng bền vững cho năng lượng xanh bằng cách sản xuất từ [[pin mặt trời]] và lưu trữ bằng [[pin Li-ion|pin lithium-ion]].<ref name="Vinfuture_2023_tuoitre">{{chú thích web|last1=Thanh|first1=Hà|url=https://tuoitre.vn/giai-thuong-3-trieu-usd-cua-vinfuture-2023-goi-ten-phat-minh-pin-nang-luong-xanh-20231220220650818.htm|title=Giải thưởng 3 triệu USD của VinFuture 2023 gọi tên phát minh pin năng lượng xanh|page=[[Tuổi Trẻ (báo)|Tuổi Trẻ]]|date=2023-12-20}}</ref><ref name="Vinfuture_2023_VNN">{{chú thích web|last1=Trọng|first1=Đạt|title=GS Võ Tòng Xuân giành giải thưởng VinFuture 2023|url=https://vietnamnet.vn/gs-vo-tong-xuan-gianh-giai-thuong-vinfuture-2023-2229393.html|page=[[VietNamNet]]|date=2023-12-20}}</ref>
|-
| [[M. Stanley Whittingham]] || {{USA}}
|-
| [[Rachid Yazami]] || {{MAR}}
|-
| [[Yoshino Akira]] || {{JPN}}
|-
| Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nữ
| [[Susan Solomon]] || {{USA}} || khám phá cơ chế gây suy giảm tầng [[ozon]] ở [[Nam cực]], góp phần thúc đẩy [[Nghị định thư Montréal]], một nỗ lực quan trọng giúp giảm lượng lớn phát thải khí nhà kính trên toàn cầu.<ref name="Vinfuture_2023_tuoitre"/><ref name="Vinfuture_2023_VNN"/>
|-
|rowspan="2"| Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học đến từ các nước đang phát triển
| [[Gurdev Khush]] || {{USA}}
|rowspan="2"| đóng góp quan trọng trong việc phát minh và phổ biến giống lúa kháng bệnh, góp phần đảm bảo an ninh lương thực.<ref name="Vinfuture_2023_tuoitre"/><ref name="Vinfuture_2023_VNN"/>
|-
| [[Võ Tòng Xuân]] || {{VNM}}
|-
|rowspan="4"| Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nghiên cứu các lĩnh vực mới
| [[Daniel J. Drucker]] || {{CAN}}
|rowspan="4"| khám phá vai trò của [[Peptide giống Glucagon-1|peptide giống glucagon 1]] (GLP-1), giúp củng cố các phương pháp điều trị hiệu quả cho bệnh tiểu đường và béo phì, đồng thời thúc đẩy các liệu pháp mới cho các bệnh thoái hóa thần kinh.
|-
| [[Joel Habener]]
|rowspan="2"| {{USA}}
|-
| [[Svetlana Mojsov]]
|-
| [[Jens Juul Holst]] || {{DNK}}
|-
| rowspan="10" | 2024 || rowspan="10" | [[6 tháng 12]], 2024
| rowspan="5" | The VinFuture Grand Prize
| [[Yoshua Bengio]]
| rowspan="2" | {{CAN}}
| rowspan="5" | vì những đóng góp đột phá để thúc đẩy sự tiến bộ của [[học sâu]]. <ref name=":3">{{Chú thích web |date=2024-12-06 |title=Giải thưởng VinFuture 2024 vinh danh 4 công trình khoa học "Bứt phá Kiên cường" |url=https://vinfutureprize.org/vi/tin-tuc/the-2024-vinfuture-prize-honors-four-scientific-works-under-the-theme-of-resilient-rebound/ |access-date=2025-07-01 |website=VinFuture Prize |language=vi}}</ref>
|-
| [[Geoffrey Hinton]]
|-
| [[Jensen Huang]]
| rowspan="3" | {{USA}}
|-
| [[Yann LeCun]]
|-
| [[Fei-Fei Li]]
|-
| Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nữ
| [[Kristi Anseth]] || {{USA}} || vì những tiến bộ trong thiết kế vật liệu polymer và các phương pháp cho ứng dụng y sinh.<ref name=":3" />
|-
| Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học đến từ các nước đang phát triển
| [[Firdausi Qadri]] || {{BGD}}
| vì sự đổi mới cải tiến vắc-xin dạng uống ngừa bệnh tả ở các nước đang phát triển. <ref name=":3" />
|-
| rowspan="3" | Giải Đặc biệt dành cho Nhà khoa học nghiên cứu các lĩnh vực mới
| [[Zelig Eshhar]] || {{ISR}}
| rowspan="3" | vì sự phát triển liệu pháp tế bào CAR T để điều trị ung thư và các bệnh khác.<ref name=":3" />
|-
| [[Carl H. June]]
| rowspan="2" | {{USA}}
|-
| [[Michel Sadelain]]
|}

== Người nổi tiếng tham dự ==
{| class="wikitable sortable plainrowheaders"
! rowspan="2" | Năm
! colspan="2" |Lãnh đạo Việt Nam
! colspan="3" | Nghệ sĩ nước ngoài nổi tiếng
|-
!Lãnh đạo
!Chức danh
!Nghệ sĩ
!Địa điểm tổ chức
!Bài hát biểu diễn
|-
| align="center" | 2021
|[[Phạm Minh Chính]]
|Thủ tướng Chính phủ
| scope="row" |[[John Legend]]
| [[Nhà hát Lớn Hà Nội]]
| {{Hlist|"You Deserve It All"|"[[All of Me (bài hát của John Legend)|All of Me]]"|"[[Imagine (bài hát của John Lennon)|Imagine]]"}}
|-
| align="center" |2022
|[[Vương Đình Huệ]]
|Chủ tịch Quốc hội
| scope="row" |[[Christina Aguilera]]
| Nhà hát Lớn Hà Nội
| {{Hlist|"[[Beautiful (bài hát của Christina Aguilera)|Beautiful]]"|"[[The Voice Within]]"|"[[A Million Dreams]]"}}
|-
| align="center" |2023
|[[Võ Văn Thưởng]]
|Chủ tịch nước
| scope="row" |[[Katy Perry]]
| [[Nhà hát Hồ Gươm]]
| {{Hlist|"[[Unconditionally]]"|"[[Roar]]"|"[[Firework]]"}}
|-
| align="center" |2024
|[[Phạm Minh Chính]]
|Thủ tướng Chính phủ
|[[Imagine Dragons]]
|Nhà hát Hồ Gươm
|"[[Believer (bài hát của Imagine Dragons)|Believer]]", "[[Whatever it takes]]", "[[Walking The Wire]]"
|}

== Tham khảo ==
{{tham khảo|30em}}

== Liên kết ngoài ==
* {{Trang web chính thức|https://vinfutureprize.org/vi}}
** {{twitter|vinfutureprize|VinFuture Prize}}
** {{instagram|vinfutureprize|Vinfutureprize}}
** {{facebook|VinFuturePrize|VinFuture Prize}}
* [https://vtc.vn/giang-vien-cao-cap-dai-hoc-harvard-vinfuture-mang-khat-vong-phat-trien-the-gioi-ar586457.html Giảng viên cao cấp Đại học Harvard: VinFuture mang khát vọng phát triển thế giới] Thùy Lê 21/12/2020 [[VTC News]]
* [https://vietnamnet.vn/vn/cong-nghe/vinfuture-chung-to-vi-the-va-tam-anh-huong-dac-biet-cua-viet-nam-699577.html ‘VinFuture chứng tỏ vị thế và tầm ảnh hưởng đặc biệt của Việt Nam’] Minh Tuấn VietnamNet 23/12/2020
* [https://www.globalbankingandfinance.com/category/news/vinfuture-prize-pledges-us-4-5m-annually-to-reward-breakthrough-scientific-research-and-technological-innovations/ VinFuture Prize pledges US$ 4.5M annually to reward breakthrough scientific research and technological innovations] Global Banking & Finance Review 20/12/2020
* [https://www.nature.com/articles/d42473-021-00052-3 A new sci-tech prize for humanity] ''A conversation with Dr. Le Mai Lan, designated representative of VinFuture Foundation, based in Vietnam'' [[Nature]] 2021-02-17
* [https://www.nature.com/articles/d42473-021-00065-y Honouring life-changing science and technology] Nature (journal) 2021-04-14
** [https://vietnamnet.vn/vn/cong-nghe/vinfuture-ton-vinh-khoa-hoc-mang-lai-gia-tri-moi-728840.html VinFuture tôn vinh khoa học mang lại giá trị mới] [[VietNamNet]] 19/4/2021
{{VinFast}}
{{VinSmart}}
{{Giải thưởng Việt Nam}}

{{Sơ khai khoa học}}
{{Sơ khai Việt Nam}}

[[Thể loại:Tập đoàn Vingroup]]
[[Thể loại:Khởi đầu năm 2020 ở Việt Nam]]
[[Thể loại:Giải thưởng khoa học kỹ thuật]]
[[Thể loại:Giải thưởng quốc tế]]
[[Thể loại:Sự kiện tháng 12 năm 2020]]
[[Thể loại:Khoa học năm 2020]]
[[Thể loại:Giải thưởng Việt Nam]]
[[Thể loại:Giải thưởng thập niên 2020]]
[[Thể loại:Giải thưởng hàn lâm]]
[[Thể loại:Khoa học và công nghệ Việt Nam]]
[[Thể loại:Giải thưởng theo loại người nhận giải]]

title: Giải VinFuture · VinFuture Prize

Tài trợ: Vingroup (Phạm Nhật Vượng và Phạm Thu Hương)

Ngày: 20 tháng 12 năm 2020

Địa điểm: Việt Nam

Được trao bởi: VinFuture Foundation

Phần thưởng: 70 tỷ VND, khoảng 3 triệu đô


text:
# Festuca arenicola
Festuca arenicola là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được (Prodán) Soó mô tả khoa học đầu tiên năm 1973.

wikiname: viwiki

title: Festuca arenicola

in_language: vi

wikitext:
{{tiêu đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Festuca arenicola''
| status =
| status_sysem =
| status_ref =
| image =
| image_caption =
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| unranked_divisio = [[Thực vật có hoa|Angiospermae]]
| unranked_classis = [[Thực vật một lá mầm|Monocots]]
| ordo = [[Bộ Hòa thảo|Poales]]
| familia = [[Họ Hòa thảo|Poaceae]]
| genus = ''[[Festuca]]''
| species = '''''F. arenicola'''''
| binomial = ''Festuca arenicola''
| binomial_authority = (Prodán) [[Károly Rezsö Soó von Bere|Soó]]
}}
'''''Festuca arenicola''''' là một loài [[thực vật có hoa]] trong [[họ Hòa thảo]]. Loài này được (Prodán) Soó mô tả khoa học đầu tiên năm 1973.<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-414498| title=''Festuca arenicola''|accessdate=ngày 6 tháng 6 năm 2013| author=The Plant List | year =2010}}</ref>
==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
*{{Thể loại Commons nội dòng|Festuca arenicola}}
*{{Wikispecies-inline|Festuca arenicola}}

[[Thể loại:Festuca|A]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1973]]

{{Poeae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Giới (regnum): Plantae

(không phân hạng): Angiospermae Monocots

Bộ (ordo): Poales

Họ (familia): Poaceae

Chi (genus): Festuca

Loài (species): F. arenicola

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Festuca arenicola · (Prodán) Soó


text:
# Agonita carbunculus
Agonita carbunculus là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Maulik miêu tả khoa học năm 1919.

title: Agonita carbunculus

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Agonita carbunculus''
| image =
| image caption =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bọ cánh cứng|Coleoptera]]
| familia = [[Họ Ánh kim|Chrysomelidae]]
| genus = ''[[Agonita]]''
| species = '''''A. carbunculus'''''
| binomial = ''Agonita carbunculus''
| binomial_authority = Maulik, 1919
}}
'''''Agonita carbunculus''''' là một loài [[bọ cánh cứng]] trong họ [[Họ Ánh kim|Chrysomelidae]]. Loài này được Maulik miêu tả khoa học năm 1919.<ref>[http://insects.tamu.edu/research/collection/hallan/test/Arthropoda/Insects/Coleoptera/Family/ChrysoIndex0.htm Chrysomelidae] in [http://insects.tamu.edu/research/collection/hallan/test/Arthropoda/Insects/Coleoptera/Family/Coleoptera1.htm Synopsis of the described Coleoptera of the World ngày 13 tháng 12 năm 2008]</ref>
==Chú thích==
{{Tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
* {{wikispecies nội dòng}}

[[Thể loại:Agonita]]

{{Hispini-stub}}

title: Phân loại khoa học

Giới (regnum): Animalia

Ngành (phylum): Arthropoda

Lớp (class): Insecta

Bộ (ordo): Coleoptera

Họ (familia): Chrysomelidae

Chi (genus): Agonita

Loài (species): A. carbunculus

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Agonita carbunculus · Maulik, 1919


text:
# Mantispa japonica
Mantispa japonica là một loài côn trùng trong họ Mantispidae thuộc bộ Neuroptera. Loài này được McLachlan miêu tả năm 1875.

title: Mantispa japonica

wikitext:
{{tiêu đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Mantispa japonica''
| image_width =
| image_caption =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bộ Cánh gân|Neuroptera]]
| familia = [[Mantispidae]]
| subfamilia = [[Mantispinae]]
| tribus =
| subtribus =
| genus = [[Mantispa]]
| species = '''''M. japonica'''''
| binomial = ''Mantispa japonica''
| binomial_authority = [[Robert Mac Lachlan|McLachlan]], 1875
| image =
}}
'''''Mantispa japonica''''' là một loài [[côn trùng]] trong họ [[Mantispidae]] thuộc bộ [[Bộ Cánh gân|Neuroptera]]. Loài này được McLachlan miêu tả năm 1875.<ref>[http://lacewing.tamu.edu/Species-Catalogue/scspeciesgenusresults.cfm?gencriteria=beginswith&genus=Mantispa&Criteria=AND&speccriteria=beginswith&species=japonica {{aut|Oswald, J. D.}} (2007). Neuropterida Species of the World. Version 2.0.]</ref>

==Chú thích==
{{Tham khảo}}

==Tham khảo==

[[Thể loại:Mantispa]]

{{Mantispidae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Bộ (ordo): Neuroptera

Họ (familia): Mantispidae

Phân họ (subfamilia): Mantispinae

Chi (genus): Mantispa

Loài (species): M. japonica

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Mantispa japonica · McLachlan, 1875


text:
# Hercus peruensis
Hercus peruensis là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

title: Hercus peruensis

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Hercus peruensis''
| image =
| image_caption =
| status =
| status_system =
| status_ref =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bộ Cánh màng|Hymenoptera]]
| familia = [[Ichneumonidae]]
| genus = ''[[Hercus]]''
| species = '''''H. peruensis'''''
| binomial = ''Hercus peruensis''
| binomial_authority = Gupta, 1984
| synonyms =
}}
'''''Hercus peruensis''''' là một loài [[tò vò]] trong họ [[Ichneumonidae]].<ref name = "COL">{{chú thích web |url= http://www.catalogueoflife.org/annual-checklist/2011/search/all/key/Hercus+peruensis/match/1|title= Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist.|accessdate= ngày 22 tháng 6 năm 2014 |author= Bisby |first = F.A. |last2 = Roskov |first2 = Y.R. |last3 = Orrell |first3 = T.M. |last4 = Nicolson |first4 = D. |last5 = Paglinawan |first5 = L.E. |last6 = Bailly |first6 = N. |last7 = Kirk |first7 = P.M. |last8 = Bourgoin |first8 = T. |last9 = Baillargeon |first9= G. |last10 = Ouvrard |first10 = D.|year= 2011|publisher=Species 2000: Reading, UK.}}</ref>

==Chú thích==
{{Tham khảo}}

==Liên kết ngoài==
*{{wikispecies-inline|Hercus peruensis|''Hercus peruensis''}}
*{{commonscat-inline|Hercus peruensis|''Hercus peruensis''}}

[[Thể loại:Hercus]]

{{Tryphoninae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Bộ (ordo): Hymenoptera

Họ (familia): Ichneumonidae

Chi (genus): Hercus

Loài (species): H. peruensis

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Hercus peruensis · Gupta, 1984


text:
# Schoenoplectiella heterophylla
Schoenoplectiella heterophylla là loài thực vật có hoa trong họ Cói. Loài này được (Schuyler) Lye mô tả khoa học đầu tiên năm 2003.

title: Schoenoplectiella heterophylla

wikitext:
{{tiêu đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Schoenoplectiella heterophylla''
| status =
| status_system =
| status_ref =
| image =
| image_caption =
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| unranked_divisio = [[Thực vật có hoa|Angiospermae]]
| unranked_classis = [[Thực vật một lá mầm|Monocots]]
| ordo = [[Bộ Hòa thảo|Poales]]
| familia = [[Họ Cói|Cyperaceae]]
| genus = ''[[Schoenoplectiella]]''
| species = '''''S. heterophylla'''''
| binomial = ''Schoenoplectiella heterophylla''
| binomial_authority = ([[Alfred Ernest Schuyler|Schuyler]]) [[Kaare Arnstein Lye|Lye]]
}}
'''''Schoenoplectiella heterophylla''''' là loài [[thực vật có hoa]] trong [[họ Cói]]. Loài này được (Schuyler) Lye mô tả khoa học đầu tiên năm 2003.<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-262910| title=''Schoenoplectiella heterophylla''|access-date = ngày 11 tháng 6 năm 2013 | author=The Plant List | year =2010}}</ref>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
*{{Thể loại Commons nội dòng|Schoenoplectiella heterophylla}}
*{{Wikispecies nội dòng|Schoenoplectiella heterophylla}}
*{{IPNI2|Schoenoplectiella heterophylla|1135300-2|access-date = ngày 11 tháng 6 năm 2013}}

[[Thể loại:Schoenoplectiella]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2003]]

{{Cyperoideae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Họ (familia): Cyperaceae

Chi (genus): Schoenoplectiella

Loài (species): S. heterophylla

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Schoenoplectiella heterophylla · (Schuyler) Lye


text:
# Symplecis paradoxa
Symplecis paradoxa là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.

title: Symplecis paradoxa

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Symplecis paradoxa''
| image =
| image_caption =
| status =
| status_system =
| status_ref =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bộ Cánh màng|Hymenoptera]]
| familia = [[Ichneumonidae]]
| genus = ''[[Symplecis]]''
| species = '''''S. paradoxa'''''
| binomial = ''Symplecis paradoxa''
| binomial_authority = Rossem, 1988
| synonyms =
}}
'''''Symplecis paradoxa''''' là một loài [[tò vò]] trong họ [[Ichneumonidae]].<ref name = "COL">{{chú thích web |url= http://www.catalogueoflife.org/annual-checklist/2011/search/all/key/Symplecis+paradoxa/match/1|title= Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist.|access-date = ngày 22 tháng 6 năm 2014 |author= Bisby |first = F.A. |last2 = Roskov |first2 = Y.R. |last3 = Orrell |first3 = T.M. |last4 = Nicolson |first4 = D. |last5 = Paglinawan |first5 = L.E. |last6 = Bailly |first6 = N. |last7 = Kirk |first7 = P.M. |last8 = Bourgoin |first8 = T. |last9 = Baillargeon |first9= G. |last10 = Ouvrard |first10 = D.|year= 2011|publisher=Species 2000: Reading, UK.}}</ref>

==Chú thích==
{{Tham khảo}}

==Liên kết ngoài==
*{{Wikispecies nội dòng|Symplecis paradoxa|''Symplecis paradoxa''}}
*{{Thể loại Commons nội dòng|Symplecis paradoxa|''Symplecis paradoxa''}}

[[Thể loại:Symplecis]]

{{Ichneumonidae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Chi (genus): Symplecis

Loài (species): S. paradoxa

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Symplecis paradoxa · Rossem, 1988


text:
# Allium drepanophyllum
Allium drepanophyllum là một loài thực vật có hoa trong họ Amaryllidaceae. Loài này được Vved. mô tả khoa học đầu tiên năm 1934.

title: Allium drepanophyllum

wikitext:
{{tiêu đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Allium drepanophyllum''
| status =
| status_system =
| status_ref =
| image =
| image_caption =
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| unranked_divisio = [[Thực vật có hoa|Angiospermae]]
| unranked_classis = [[Thực vật một lá mầm|Monocot]]
| ordo = [[Bộ Măng tây|Asparagales]]
| familia = [[Họ Loa kèn đỏ|Amaryllidaceae]]
| genus = ''[[Chi Hành|Allium]]''
| species = '''''A. drepanophyllum'''''
| binomial = ''Allium drepanophyllum''
| binomial_authority = [[Aleksei Ivanovich Vvedensky|Vved.]]
| range_map =
| range_map_caption =
| synonyms =
}}
'''''Allium drepanophyllum''''' là một loài [[thực vật có hoa]] trong họ [[Họ Loa kèn đỏ|Amaryllidaceae]]. Loài này được Vved. mô tả khoa học đầu tiên năm 1934.<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-295465| title=''Allium drepanophyllum''|access-date =ngày 16 tháng 7 năm 2013| author=The Plant List | year =2010}}</ref>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
*{{commonscat-inline|Allium drepanophyllum}}
*{{wikispecies-inline|Allium drepanophyllum}}
*{{IPNI2|Allium drepanophyllum|527961-1|access-date =ngày 16 tháng 7 năm 2013}}

[[Thể loại:Chi Hành|D]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1934]]

{{Allioideae-stub}}

title: Phân loại khoa học

(không phân hạng): Angiospermae Monocot

Bộ (ordo): Asparagales

Họ (familia): Amaryllidaceae

Chi (genus): Allium

Loài (species): A. drepanophyllum

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Allium drepanophyllum · Vved.


text:
# Lema slipinskii
Lema slipinskii là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Borowiec miêu tả khoa học năm 1984.

title: Lema slipinskii

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Lema slipinskii''
| image =
| image caption =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bọ cánh cứng|Coleoptera]]
| familia = [[Họ Ánh kim|Chrysomelidae]]
| genus = ''[[Lema]]''
| species = '''''L. slipinskii'''''
| binomial = ''Lema slipinskii''
| binomial_authority = [[Lech Borowiec|Borowiec]], 1984
}}
'''''Lema slipinskii''''' là một loài [[bọ cánh cứng]] trong họ [[Họ Ánh kim|Chrysomelidae]]. Loài này được Borowiec miêu tả khoa học năm 1984.<ref>[http://insects.tamu.edu/research/collection/hallan/test/Arthropoda/Insects/Coleoptera/Family/ChrysoIndex0.htm Chrysomelidae] in [http://insects.tamu.edu/research/collection/hallan/test/Arthropoda/Insects/Coleoptera/Family/Coleoptera1.htm Synopsis of the described Coleoptera of the World ngày 13 tháng 12 năm 2008]</ref>
==Chú thích==
{{Tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
* {{wikispecies nội dòng}}

[[Thể loại:Lema]]

{{Chrysomelidae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Chi (genus): Lema

Loài (species): L. slipinskii

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Lema slipinskii · Borowiec, 1984


text:
# Mordella parva
Mordella parva là một loài bọ cánh cứng trong họ Mordellidae. Loài này được Champion mô tả khoa học năm 1895.

title: Mordella parva

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Mordella parva''
| image =
| image caption =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bọ cánh cứng|Coleoptera]]
| familia = [[Mordellidae]]
| genus = ''[[Mordella]]''
| species = '''''M. parva'''''
| binomial = ''Mordella parva''
| binomial_authority = [[George Charles Champion|Champion]], 1895
| tribus = [[Mordellini]]
}}
'''''Mordella parva''''' là một loài [[bọ cánh cứng]] trong họ [[Mordellidae]]. Loài này được [[George Charles Champion|Champion]] mô tả khoa học năm 1895.<ref>{{Reftabel|9999-Mordellidae|Dier}}</ref>
==Chú thích==
{{Tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
* {{wikispecies nội dòng}}

[[Thể loại:Mordella|P]]
[[Thể loại:Bọ cánh cứng được mô tả năm 1895]]

{{Mordellini-stub}}

title: Phân loại khoa học

Họ (familia): Mordellidae

Tông (tribus): Mordellini

Chi (genus): Mordella

Loài (species): M. parva

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Mordella parva · Champion, 1895


text:
# Silene haumanii
Silene haumanii là loài thực vật có hoa thuộc họ Cẩm chướng. Loài này được Bocquet miêu tả khoa học đầu tiên.

title: Silene haumanii

wikitext:
{{tiêu đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
|status =
|status_system =
|status_ref =
|regnum = [[Thực vật|Plantae]]
|unranked_divisio = [[Thực vật có hoa|Angiospermae]]
|unranked_classis = [[Thực vật hai lá mầm thật sự|Eudicots]]
|ordo = [[Bộ Cẩm chướng|Caryophyllales]]
|familia = [[Họ Cẩm chướng|Caryophyllaceae]]
|genus = ''[[Silene]]''
|species = '''''S. haumanii'''''
|binomial = ''Silene haumanii''
|binomial_authority = Bocquet,
}}
'''''Silene haumanii''''' là loài [[thực vật có hoa]] thuộc [[họ Cẩm chướng]]. Loài này được Bocquet miêu tả khoa học đầu tiên.<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/tro-50077173| title=''Silene haumanii''|access-date =ngày 20 tháng 6 năm 2013| author=The Plant List | year =2010}}</ref>

== Tham khảo ==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
*{{Thể loại Commons nội dòng|Silene haumanii}}
*{{Wikispecies nội dòng|Silene haumanii}}
*{{IPNI2|Silene haumanii|236287-2|access-date =ngày 20 tháng 6 năm 2013}}

[[Thể loại:Silene (Caryophyllaceae)|H]]

{{Caryophylloideae-stub}}

title: Phân loại khoa học

(không phân hạng): Angiospermae Eudicots

Bộ (ordo): Caryophyllales

Họ (familia): Caryophyllaceae

Chi (genus): Silene

Loài (species): S. haumanii

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Silene haumanii · Bocquet,


text:
# Crassula lanuginosa
Crassula lanuginosa là một loài thực vật có hoa trong họ Crassulaceae. Loài này được Harv. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1862.

title: Crassula lanuginosa

wikitext:
{{Speciesbox
| status =
| status_system =
| status_ref =
| image =
| image_caption =
| genus = Crassula (Crassulaceae)
| species =  lanuginosa
| authority = Harv., 1862
| range_map =
| range_map_caption =
| synonyms =
}}
'''''Crassula lanuginosa''''' là một loài [[thực vật có hoa]] trong họ [[Crassulaceae]]. Loài này được Harv. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1862.<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2741823| title=''Crassula lanuginosa''|access-date=ngày 25 tháng 8 năm 2013| author=The Plant List | year =2010}}</ref>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
*{{commonscat-inline|Crassula lanuginosa}}
*{{wikispecies-inline|Crassula lanuginosa}}
*{{IPNI2|Crassula lanuginosa|273231-1|access-date=ngày 16 tháng 7 năm 2013}}

[[Thể loại:Crassula (Crassulaceae)|L]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1862]]

{{Crassulaceae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Giới: Plantae

nhánh: Tracheophyta Angiospermae Eudicots

Bộ: Saxifragales

Họ: Crassulaceae

Chi: Crassula

Loài: C. lanuginosa

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Crassula lanuginosa · Harv., 1862


text:
# Rhopalomeces cyanellus
Rhopalomeces cyanellus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.

title: Rhopalomeces cyanellus

wikitext:
{{tiêu đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Rhopalomeces cyanellus''
| image =
| image_caption =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bọ cánh cứng|Coleoptera]]
| subordo = [[Polyphaga]]
| superfamilia = [[Cerambycoidea]]
| familia = [[Cerambycidae]]
| genus = ''[[Rhopalomeces]]''
| species = '''''R. cyanellus'''''
| binomial = ''Rhopalomeces cyanellus''
| binomial_authority = (Bates, 1879)
| synonyms =
}}
'''''Rhopalomeces cyanellus''''' là một loài [[bọ cánh cứng]] trong họ [[Cerambycidae]].<ref name = "COL">{{chú thích web |url= http://www.catalogueoflife.org/annual-checklist/2011/search/all/key/Rhopalomeces+cyanellus/match/1|title= Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist.|accessdate= ngày 24 tháng 9 năm 2012 |author= Bisby |first = F.A. |last2 = Roskov |first2 = Y.R. |last3 = Orrell |first3 = T.M. |last4 = Nicolson |first4 = D. |last5 = Paglinawan |first5 = L.E. |last6 = Bailly |first6 = N. |last7 = Kirk |first7 = P.M. |last8 = Bourgoin |first8 = T. |last9 = Baillargeon |first9= G. |last10 = Ouvrard |first10 = D.|year= 2011|publisher=Species 2000: Reading, UK.}}</ref>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
* {{wikispecies-inline}}
{{commonscat|Rhopalomeces cyanellus}}

[[Thể loại:Rhopalomeces]]

{{Callichromatini-stub}}

title: Phân loại khoa học

Phân bộ (subordo): Polyphaga

Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea

Họ (familia): Cerambycidae

Chi (genus): Rhopalomeces

Loài (species): R. cyanellus

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Rhopalomeces cyanellus · (Bates, 1879)


text:
# Helicopsyche caligata
Helicopsyche caligata là một loài Trichoptera trong họ Helicopsychidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.

title: Helicopsyche caligata

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Helicopsyche caligata''
| image =
| image caption =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bộ Cánh lông|Trichoptera]]
| familia = [[Helicopsychidae]]
| genus = ''[[Helicopsyche]]''
| species = '''''H. caligata'''''
| binomial = ''Helicopsyche caligata''
| binomial_authority = [[Oliver S. Flint Jr.|Flint]], 1967
}}
'''''Helicopsyche caligata'''''<ref name = "COL"/> là một loài [[Bộ Cánh lông|Trichoptera]] trong họ [[Helicopsychidae]]. Chúng phân bố ở [[vùng Tân nhiệt đới]].

==Tham khảo==
<references>
<ref name = "COL">{{Chú thích web|url= http://www.catalogueoflife.org/annual-checklist/2011/search/all/key/Helicopsyche+caligata/match/1|tiêu đề= Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist.|ngày truy cập= 5 tháng 6 năm 2012 |tác giả 1= Bisby |first = F.A. |last2 = Roskov |first2 = Y.R. |last3 = Orrell |first3 = T.M. |last4 = Nicolson |first4 = D. |last5 = Paglinawan |first5 = L.E. |last6 = Bailly |first6 = N. |last7 = Kirk |first7 = P.M. |last8 = Bourgoin |first8 = T. |last9 = Baillargeon |first9= G. |last10 = Ouvrard |first10 = D.|năm= 2011|nhà xuất bản=Species 2000: Reading, UK.}}</ref>
</references>

[[Thể loại:Trichoptera vùng Tân nhiệt đới]]
[[Thể loại:Helicopsyche]]

{{Trichoptera-stub}}

title: Phân loại khoa học

Bộ (ordo): Trichoptera

Họ (familia): Helicopsychidae

Chi (genus): Helicopsyche

Loài (species): H. caligata

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Helicopsyche caligata · Flint, 1967


text:
# Anthophora wartmanni
Anthophora wartmanni là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1905.

title: Anthophora wartmanni

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Anthophora wartmanni''
| image =
| image caption =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bộ Cánh màng|Hymenoptera]]
| familia = [[Họ Ong mật|Apidae]]
| subfamilia = [[Phân họ Ong mật|Apinae]]
| tribus = [[Anthophorini]]
| genus = ''[[Anthophora]]''
| species = '''''A. wartmanni'''''
| binomial = ''Anthophora wartmanni''
| binomial_authority = [[Heinrich Friese|Friese]], 1905
}}
'''''Anthophora wartmanni''''' là một loài [[Bộ Cánh màng|Hymenoptera]] trong họ [[Họ Ong mật|Apidae]]. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1905.<ref>{{Reftabel|2008-ITIS|Dier}}</ref>
==Chú thích==
{{Tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
* {{wikispecies nội dòng}}

[[Thể loại:Anthophora]]
[[Thể loại:Động vật được mô tả năm 1905]]

{{Anthophorini-stub}}

title: Phân loại khoa học

Họ (familia): Apidae

Phân họ (subfamilia): Apinae

Tông (tribus): Anthophorini

Chi (genus): Anthophora

Loài (species): A. wartmanni

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Anthophora wartmanni · Friese, 1905


text:
# Heliohebe raoulii
Heliohebe raoulii là một loài thực vật có hoa trong họ Huyền sâm. Loài này được (Hook. f.) Garn.-Jones mô tả khoa học đầu tiên năm 1993.

title: Heliohebe raoulii

wikitext:
{{tiêu đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name =''Heliohebe raoulii''
| status =
| status_system =
| status_ref =
| image =
| image_caption=
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| unranked_divisio = [[Thực vật có hoa|Angiospermae]]
| unranked_classis = [[Thực vật hai lá mầm thật sự|Eudicots]]
| ordo = [[Bộ Hoa môi|Lamiales]]
| familia = [[Họ Huyền sâm|Scrophulariaceae]]
| genus = ''[[Heliohebe]]''
| species = '''''H. raoulii'''''
| binomial = ''Heliohebe raoulii''
| binomial_authority = (Hook. f.) Garn.-Jones, 1993
}}
'''''Heliohebe raoulii''''' là một loài [[thực vật có hoa]] trong [[họ Huyền sâm]]. Loài này được (Hook. f.) Garn.-Jones mô tả khoa học đầu tiên năm 1993.<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/tro-50178805| title=''Heliohebe raoulii''|access-date =ngày 13 tháng 6 năm 2013| author=The Plant List | year =2010}}</ref>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
*{{Thể loại Commons nội dòng|Heliohebe raoulii}}
*{{Wikispecies nội dòng|Heliohebe raoulii}}
*{{IPNI2|Heliohebe raoulii|988928-1|access-date =ngày 13 tháng 6 năm 2013}}

[[Thể loại:Heliohebe]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1993]]

{{Scrophulariaceae-stub}}

[[es:Heliohebe raoulii]]

title: Phân loại khoa học

Bộ (ordo): Lamiales

Họ (familia): Scrophulariaceae

Chi (genus): Heliohebe

Loài (species): H. raoulii

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Heliohebe raoulii · (Hook. f.) Garn.-Jones, 1993


text:
# Lỗ châu mai
Lỗ châu mai là một khe hở, nhưng không quá nhỏ, đủ có thể nhìn qua được. Lỗ châu mai thường được xây ở phía trên hay phần dưới của công trình quân sự như pháo đài, lô cốt,... Cũng có thể thấy được lỗ châu mai trên các tháp pháo xe tăng, xe bọc thép... mà qua đó một xạ thủ có thể đặt súng, cung tên vào khe hở và bắn trả đối phương.
Các bức tường bên trong, phía sau lỗ châu mai thường được cắt bỏ ở một góc xiên (>30 độ) để các xạ thủ có một tầm nhìn và góc bắn rộng. Lỗ châu mai có rất nhiều dạng. Một dạng phổ biến và dễ nhận biết là hình chữ thập. Góc độ thẳng đứng và lỗ nhỏ cho phép cung thủ tự do thay đổi độ cao và hướng của tầm bắn nhưng lại làm cho phía quân của đối phương tấn công khó khăn hơn vì chỉ có một mục tiêu ngắm bắn khá nhỏ. Để tiêu diệt được kiểu phòng ngự này cần phải sử dụng số quân áp đảo mới có thể thắng.
Lỗ châu mai thường có mặt trong các bức tường bao của các kiến trúc phòng ngự thời trung cổ.
Trong Chiến tranh thế giới thứ hai, khi quân Đồng minh đổ bộ lên đảo trận Iwo Jima, quân Nhật đã áp dụng cách này để đánh trả đối phương. Quân Mỹ dù chiến thắng nhưng thiệt hại rất nhiều, một phần vì do chiến thuật của quân Nhật. Đặc biệt, cách cố thủ trong các lô cốt và dùng vũ khí đặt qua lỗ châu mai để tiêu diệt quân đối phương còn rất hiệu quả khi đối phó với chiến thuật biển người. Cách này được Quân đội nhân dân Việt Nam sử dụng trong chiến tranh biên giới Việt-Trung .
Trong chiến dịch Điện Biên Phủ 1954, khi quân Pháp sử dụng lỗ châu mai để cản bước tiến của Quân đội Việt Nam, anh hùng Phan Đình Giót đã lao cả thân mình vào bịt kín lỗ châu mai của quân Pháp, cách nơi anh đang băng bó khoảng 200m. Khi lỗ châu mai bị che lấp, hỏa điểm của quân Pháp bị dập tắt, bộ đội Việt Nam đã nhanh chóng xông lên tiêu diệt cứ điểm Him Lam trong ngày 13 tháng 3. Đây là trận đánh mở màn thắng lợi trong chiến dịch Điện Biên Phủ.

## Lịch sử
Các ghi nhận về lỗ châu mai đầu tiên được cho là do Archimedes sáng chế để kháng cự quân Cộng hòa La Mã trong cuộc bao vây Syracuse ở 214-212 TCN. Khe hở này có chiều cao của một người đàn ông còn chiều rộng tương đương lòng bàn tay, cho phép bắn cung và nỏ từ bên trong các bức tường của thành phố.
Các lỗ châu mai tiếp tục được áp dụng cho các pháo đài phòng thủ thời Đế quốc La Mã. Vào thời người Norman cai trị nước Anh, các lâu đài không còn sử dụng lỗ châu mai mà chỉ xuất hiện trở lại trên kiến trúc quân sự vào cuối thế kỷ 12, với những lâu đài Dover và Framlingham ở Anh, và Château Gaillard của Richard I ở Pháp. Trong thời kỳ đầu, các lỗ châu mai được bố trí để bảo vệ một số phần quan trọng trên bức tường lâu đài, chứ không phải là tất cả các mặt của nó. Đến thế kỷ 13, hầu hết các pháo đài ở Anh đều có hệ thống lỗ châu mai.

## Thiết kế
Ở dạng đơn giản, một lỗ châu mai là một khe dọc mỏng. Tuy nhiên, phụ thuộc các loại vũ khí khác nhau do quân phòng thủ sử dụng sẽ quyết định các hình thức của lỗ châu mai.
Lỗ châu mai mà được sử dụng phổ biến nhất đó là lỗ châu mai hình chữ thập. Để mở rộng tầm nhìn và góc bắn cho người sử dụng thì những bức tường ở bên trong của lỗ châu mai sẽ được loại bỏ một góc xiên.
Cấu trúc đơn giản nhất của lỗ châu mai là những khe hở theo chiều dọc và khá mỏng và được xây dựng với kích thước tùy thuộc vào các loại vũ khí của từng quân phòng thủ sử dụng. Chính vì vậy mà trong quân sự, lỗ châu mai sẽ có nhiều loại khác nhau và được xây dựng để phù hợp với việc chiến đấu nhất có thể.
Ở phần đầu khe hở của lỗ sẽ có một hốc dùng để làm rộng, người chiến sĩ cũng nhờ vào hốc này mà có thể đến gần hơn với lỗ châu mai mà không bị quá hạn chế về diện tích khi chiến đấu. Trên thực tế thì chiều rộng của lỗ châu mai sẽ được thiết kế để phù hợp với vũ khí còn những yếu tố khác về tầm nhìn sẽ được tăng cường và khắc phục bằng việc thiết kế thêm các lỗ ngang. Với nhu cầu sử dụng thì sẽ có lúc một vũ khí sẽ cần được liên kết với nhiều hơn một lỗ châu mai thay vì chỉ đặt ở một vị trí nhất định. Khi đó thì nó sẽ được gọi với cái tên đó là nhiều lỗ châu mai.

## Sách chuyên khảo
- Friar, Stephen (2003), The Sutton Companion to Castles, Stroud: Sutton Publishing, ISBN 978-0-7509-3994-2
- Jones, Peter; Renn, Derek (1982), "The military effectiveness of Arrow Loops: Some experiments at White Castle", Château Gaillard: Études de Castellologie médiévale, IX–X, Centre de Recherches Archéologiques Médiévales: 445–456

title: Lỗ châu mai

wikitext:
[[Hình:Arrow slat corfe castle.jpg|thumb|Chỗ châu mai ở [[Lâu đài Corfe]].]]

'''Lỗ châu mai''' là một khe hở, nhưng không quá nhỏ, đủ có thể nhìn qua được. Lỗ châu mai thường được xây ở phía trên hay phần dưới của công trình quân sự như pháo đài, lô cốt,... Cũng có thể thấy được lỗ châu mai trên các tháp pháo xe tăng, xe bọc thép... mà qua đó một xạ thủ có thể đặt [[súng]], cung [[Mũi tên|tên]] vào khe hở và bắn trả đối phương.

Các bức tường bên trong, phía sau lỗ châu mai thường được cắt bỏ ở một góc xiên (>30 độ) để các xạ thủ có một tầm nhìn và góc bắn rộng. Lỗ châu mai có rất nhiều dạng. Một dạng phổ biến và dễ nhận biết là hình chữ thập. Góc độ thẳng đứng và lỗ nhỏ cho phép cung thủ tự do thay đổi độ cao và hướng của tầm bắn nhưng lại làm cho phía quân của đối phương tấn công khó khăn hơn vì chỉ có một mục tiêu ngắm bắn khá nhỏ. Để tiêu diệt được kiểu phòng ngự này cần phải sử dụng số quân áp đảo mới có thể thắng.

Lỗ châu mai thường có mặt trong các bức tường bao của các kiến trúc phòng ngự thời trung cổ.

Trong [[Chiến tranh thế giới thứ hai]], khi [[Khối Đồng Minh thời Chiến tranh thế giới thứ hai|quân Đồng minh]] đổ bộ lên đảo [[trận Iwo Jima]], quân Nhật đã áp dụng cách này để đánh trả đối phương. Quân Mỹ dù chiến thắng nhưng thiệt hại rất nhiều, một phần vì do chiến thuật của quân Nhật<ref>{{Chú thích web|url=https://congan.com.vn/quoc-te/ky-2-iwo-jima-va-noi-kinh-hoang-cua-chien-tranh-ham-ngam_155600.html|tựa đề=Iwo Jima và nỗi kinh hoàng của chiến tranh hầm ngầm|tác giả=Nguyễn Xuân|ngày=2023-11-22|website=Báo CA TP Hồ Chí Minh|url-status=live}}</ref>. Đặc biệt, cách cố thủ trong các lô cốt và dùng vũ khí đặt qua lỗ châu mai để tiêu diệt quân đối phương còn rất hiệu quả khi đối phó với [[chiến thuật biển người]]. Cách này được [[Quân đội nhân dân Việt Nam]] sử dụng trong [[chiến tranh biên giới Việt-Trung]] <ref>{{Chú thích sách|url=https://books.google.com.au/books?lr=&output=html&id=vY4tBfqGvZ4C&jtp=106&hl=en|title=China's War with Vietnam, 1979: Issues, Decisions, and Implications|last=Chen|first=King C.|publisher=Hoover Press|isbn=0817985727|location=|pages=107}}</ref>.

Trong [[chiến dịch Điện Biên Phủ]] 1954, khi quân Pháp sử dụng lỗ châu mai để cản bước tiến của Quân đội Việt Nam, anh hùng [[Phan Đình Giót]] đã lao cả thân mình vào bịt kín lỗ châu mai của quân Pháp, cách nơi anh đang băng bó khoảng 200m<ref>{{Chú thích web|url=https://www.qdnd.vn/quoc-phong-an-ninh/chien-thang-dien-bien-phu-moc-son-lich-su/anh-hung/phan-dinh-giot-anh-hung-lap-lo-chau-mai-770789|tựa đề=Phan Đình Giót - Anh hùng lấp lỗ châu mai|website=https://www.qdnd.vn|ngôn ngữ=vi|ngày truy cập=2024-07-23}}</ref>. Khi lỗ châu mai bị che lấp, hỏa điểm của quân Pháp bị dập tắt, bộ đội Việt Nam đã nhanh chóng xông lên tiêu diệt cứ điểm Him Lam trong ngày 13 tháng 3. Đây là trận đánh mở màn thắng lợi trong chiến dịch Điện Biên Phủ.

== Lịch sử ==
Các ghi nhận về lỗ châu mai đầu tiên được cho là do [[Archimedes]] sáng chế để kháng cự quân [[Cộng hòa La Mã]] trong [[cuộc bao vây Syracuse]] ở 214-212 TCN. Khe hở này có chiều cao của một người đàn ông còn chiều rộng tương đương lòng bàn tay, cho phép bắn cung và nỏ từ bên trong các bức tường của thành phố.

Các lỗ châu mai tiếp tục được áp dụng cho các pháo đài phòng thủ thời [[Đế quốc La Mã]]. Vào thời người Norman cai trị nước Anh, các lâu đài không còn sử dụng lỗ châu mai mà chỉ xuất hiện trở lại trên kiến trúc quân sự vào cuối thế kỷ 12, với những lâu đài Dover và Framlingham ở Anh, và Château Gaillard của [[Richard I]] ở Pháp. Trong thời kỳ đầu, các lỗ châu mai được bố trí để bảo vệ một số phần quan trọng trên bức tường lâu đài, chứ không phải là tất cả các mặt của nó. Đến thế kỷ 13, hầu hết các [[pháo đài]] ở Anh đều có hệ thống lỗ châu mai.

== Thiết kế ==
[[Tập tin:Meurtriere.Carcassonne.2.png|nhỏ|Một lỗ châu mai ở Pháo đài Cité de Carcassonne. Độ dày của tường thành được giảm xuống còn 70cm để đảm bảo đủ khe hẹp và mở rộng góc bắn thêm 35°]]
Ở dạng đơn giản, một lỗ châu mai là một khe dọc mỏng. Tuy nhiên, phụ thuộc các loại vũ khí khác nhau do quân phòng thủ sử dụng sẽ quyết định các hình thức của lỗ châu mai.

Lỗ châu mai mà được sử dụng phổ biến nhất đó là lỗ châu mai hình chữ thập. Để mở rộng tầm nhìn và góc bắn cho người sử dụng thì những bức tường ở bên trong của lỗ châu mai sẽ được loại bỏ một góc xiên.

Cấu trúc đơn giản nhất của lỗ châu mai là những khe hở theo chiều dọc và khá mỏng và được xây dựng với kích thước tùy thuộc vào các loại vũ khí của từng quân phòng thủ sử dụng. Chính vì vậy mà trong quân sự, lỗ châu mai sẽ có nhiều loại khác nhau và được xây dựng để phù hợp với việc chiến đấu nhất có thể.

Ở phần đầu khe hở của lỗ sẽ có một hốc dùng để làm rộng, người chiến sĩ cũng nhờ vào hốc này mà có thể đến gần hơn với lỗ châu mai mà không bị quá hạn chế về diện tích khi chiến đấu. Trên thực tế thì chiều rộng của lỗ châu mai sẽ được thiết kế để phù hợp với vũ khí còn những yếu tố khác về tầm nhìn sẽ được tăng cường và khắc phục bằng việc thiết kế thêm các lỗ ngang. Với nhu cầu sử dụng thì sẽ có lúc một vũ khí sẽ cần được liên kết với nhiều hơn một lỗ châu mai thay vì chỉ đặt ở một vị trí nhất định. Khi đó thì nó sẽ được gọi với cái tên đó là nhiều lỗ châu mai.

== Tham khảo ==
{{tham khảo}}

== Sách chuyên khảo ==
{{đầu tham khảo}}
* {{citation |last=Friar |first=Stephen |year=2003 |title=The Sutton Companion to Castles |publisher=Sutton Publishing |location=Stroud |isbn=978-0-7509-3994-2}}
* {{citation |last1=Jones |first1=Peter |last2=Renn |first2=Derek |title=The military effectiveness of Arrow Loops: Some experiments at White Castle |journal=Château Gaillard: Études de Castellologie médiévale |volume=IX–X |pages=445–456 |year=1982 |publisher=Centre de Recherches Archéologiques Médiévales}}
{{cuối tham khảo}}

== Liên kết ngoài ==
{{Commonscat|Embrasures}}

[[Thể loại:Kiến trúc Trung cổ]]
{{sơ khai quân sự}}


text:
# Wickenrodt
 Wickenrodt là một đô thị thuộc huyện Birkenfeld, trong bang Rheinland-Pfalz, phía tây nước Đức. Đô thị Wickenrodt có diện tích 5,27 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 185 người.

title: Wickenrodt

wikitext:
{{Thông tin địa danh Đức
|Name = Wickenrodt
|German_name =
|Art =
|image_photo =
|imagesize =
|image_caption =
|Wappen = WickenrodtWappen.svg
|lat_deg = 49 |lat_min = 48 |lat_sec = 58
|lon_deg = 07 |lon_min = 21 |lon_sec = 33
|Lageplan =
|Bundesland = Rheinland-Pfalz
|Landkreis = Birkenfeld
|Verbandsgemeinde = Herrstein
|Höhe = 397
|Fläche = 5.27
|Einwohner = 185
|Stand = 2006-06-30
|PLZ = 55758
|Vorwahl = 06785
|Kfz = BIR
|Gemeindeschlüssel = 07 1 34 093
|Adresse-Verband = Brühlstraße 16<br />55756 Herrstein
|Website = [http://www.wickenrodt.de/ www.wickenrodt.de]
|Bürgermeister = Otmar Glöckner
|Bürgermeistertitel = Ortsbürgermeister

}}

''' Wickenrodt''' là một [[đô thị của Đức|đô thị]] thuộc [[Birkenfeld (huyện)|huyện Birkenfeld]], trong [[bang của Đức|bang]] [[Rheinland-Pfalz]], phía tây nước [[Đức]]. Đô thị Wickenrodt có [[diện tích]] 5,27 [[km²]], [[dân số]] thời điểm ngày [[31 tháng 12]] năm [[2006]] là 185 người.

==Tham khảo==
{{tham khảo}}

{{Xã của huyện Birkenfeld}}

[[Thể loại:Xã của bang Rheinland-Pfalz]]
[[Thể loại:Xã và đô thị ở huyện Birkenfeld]]

{{RheinlandPfalz-stub}}

title: Wickenrodt

Quốc gia: Đức

Bang: Rheinland-Pfalz

Huyện: Birkenfeld

Liên xã: Herrstein

title: Chính quyền

• Thị trưởng: Otmar Glöckner

title: Diện tích

title: Dân số (2020-12-31)

Múi giờ: UTC+1, UTC+2

Biển số xe: BIR


text:
# Philonotis strictula
Philonotis strictula là một loài rêu trong họ Bartramiaceae. Loài này được Cardot mô tả khoa học đầu tiên năm 1909.

title: Philonotis strictula

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Philonotis strictula''
| status =
| status_system =
| status_ref =
| image =
| image_caption =
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| divisio = [[Bryophyta]]
| classis = [[Bryopsida]]
| ordo = [[Bartramiales]]
| familia = [[Bartramiaceae]]
| genus = ''[[Philonotis]]''
| species = '''''P. strictula'''''
| binomial = ''Philonotis strictula''
| binomial_authority = Cardot, 1909
}}
'''''Philonotis strictula''''' là một loài [[rêu]] trong họ [[Bartramiaceae]]. Loài này được Cardot mô tả khoa học đầu tiên năm 1909.<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/tro-35108020| title=''Philonotis strictula''|accessdate = ngày 30 tháng 5 năm 2014 | author=The Plant List | year =2010}}</ref>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
*{{commonscat-inline|Philonotis strictula}}
*{{wikispecies-inline|Philonotis strictula}}
*{{TRO|Philonotis strictula|35108020|accessdate = ngày 30 tháng 5 năm 2014}}

[[Thể loại:Philonotis]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1909]]

{{Bartramiales-stub}}

title: Phân loại khoa học

Ngành (divisio): Bryophyta

Lớp (class): Bryopsida

Bộ (ordo): Bartramiales

Họ (familia): Bartramiaceae

Chi (genus): Philonotis

Loài (species): P. strictula

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Philonotis strictula · Cardot, 1909


text:
# Perdita sedulosa
Perdita sedulosa là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Timberlake mô tả khoa học năm 1971.

title: Perdita sedulosa

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Perdita sedulosa''
| image =
| image caption =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bộ Cánh màng|Hymenoptera]]
| familia = [[Andrenidae]]
| subfamilia = [[Panurginae]]
| tribus = [[Perditini]]
| genus = ''[[Perdita (chi)|Perdita]]''
| species = '''''P. sedulosa'''''
| binomial = ''Perdita sedulosa''
| binomial_authority = [[Philip H. Timberlake|Timberlake]], 1971
}}
'''''Perdita sedulosa''''' là một loài [[Bộ Cánh màng|Hymenoptera]] trong họ [[Andrenidae]]. Loài này được Timberlake mô tả khoa học năm 1971.<ref>{{Reftabel|2008-ITIS|Dier}}</ref>
==Chú thích==
{{Tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
* {{wikispecies nội dòng}}

[[Thể loại:Perdita]]
[[Thể loại:Động vật được mô tả năm 1971]]

{{Perditini-stub}}

title: Phân loại khoa học

Họ (familia): Andrenidae

Phân họ (subfamilia): Panurginae

Tông (tribus): Perditini

Chi (genus): Perdita

Loài (species): P. sedulosa

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Perdita sedulosa · Timberlake, 1971


text:
# Selaginella watsonii
Selaginella watsonii là một loài dương xỉ trong họ Selaginellaceae. Loài này được Underw. mô tả khoa học đầu tiên năm 1898.

title: Selaginella watsonii

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Selaginella watsonii''
| status =
| status_system =
| status_ref =
| image =
| image_caption =
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| divisio = [[Pteridophyta]]
| classis = [[Isoetopsida]]
| ordo = [[Selaginellales]]
| familia = [[Selaginellaceae]]
| genus = ''[[Selaginella]]''
| species = '''''S. watsonii'''''
| binomial = ''Selaginella watsonii''
| binomial_authority = [[Lucien Marcus Underwood|Underw.]]
}}
'''''Selaginella watsonii''''' là một loài [[dương xỉ]] trong họ [[Selaginellaceae]]. Loài này được Underw. mô tả khoa học đầu tiên năm 1898.<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/tro-26602928| title=''Selaginella watsonii''|accessdate = ngày 28 tháng 5 năm 2014 | author=The Plant List | year =2010}}</ref>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
*{{commonscat-inline|Selaginella watsonii}}
*{{wikispecies-inline|Selaginella watsonii}}
*{{IPNI2|Selaginella watsonii|232346-2|accessdate = ngày 28 tháng 5 năm 2014}}

[[Thể loại:Selaginella]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1898]]
[[Thể loại:Thực vật Bắc Mỹ]]

{{Selaginellales-stub}}

title: Phân loại khoa học

Ngành (divisio): Pteridophyta

Lớp (class): Isoetopsida

Bộ (ordo): Selaginellales

Họ (familia): Selaginellaceae

Chi (genus): Selaginella

Loài (species): S. watsonii

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Selaginella watsonii · Underw.


text:
# Genoplesium pumilum
Genoplesium pumilum là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được (Hook.f.) D.L.Jones & M.A.Clem. mô tả khoa học đầu tiên năm 1989.

title: Genoplesium pumilum

wikitext:
{{tiêu đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Genoplesium pumilum''
| status =
| status_system =
| status_ref =
| image = Corunastylis pumila (cropped).jpg
| image_caption =
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| unranked_divisio = [[Thực vật có hoa|Angiospermae]]
| unranked_classis = [[Thực vật một lá mầm|Monocots]]
| ordo = [[Bộ Măng tây|Asparagales]]
| familia = [[Họ Lan|Orchidaceae]]
| genus = ''[[Genoplesium]]''
| species = '''''G. pumilum'''''
| binomial = ''Genoplesium pumilum''
| binomial_authority = ([[Joseph Dalton Hooker|Hook.f.]]) [[David Lloyd Jones|D.L.Jones]] & [[Mark Alwin Clements|M.A.Clem.]]
}}
'''''Genoplesium pumilum''''' là một loài [[thực vật có hoa]] trong [[họ Lan]]. Loài này được (Hook.f.) D.L.Jones & M.A.Clem. mô tả khoa học đầu tiên năm 1989.<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-89184| title=''Genoplesium pumilum''|accessdate =ngày 7 tháng 6 năm 2013| author=The Plant List | year =2010}}</ref>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
*{{commons-inline|Genoplesium pumilum}}
*{{wikispecies-inline|Genoplesium pumilum}}
*{{IPNI2|Genoplesium pumilum|947167-1|accessdate =ngày 7 tháng 6 năm 2013}}

[[Thể loại:Genoplesium]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1989]]

{{Diurideae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Họ (familia): Orchidaceae

Chi (genus): Genoplesium

Loài (species): G. pumilum

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Genoplesium pumilum · (Hook.f.) D.L.Jones & M.A.Clem.


text:
# Bomolocha laciniosa
Bomolocha laciniosa là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

title: Bomolocha laciniosa

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Bomolocha laciniosa''
| image =
| image_caption =
| status =
| status_system =
| status_ref =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bộ Cánh vẩy|Lepidoptera]]
| familia = [[Noctuidae]]
| genus = ''[[Bomolocha]]''
| species = '''''B. laciniosa'''''
| binomial = ''Bomolocha laciniosa''
| binomial_authority = [[Philipp Christoph Zeller|Zeller]], 1872
| synonyms =
}}
'''''Bomolocha laciniosa''''' là một loài [[bướm đêm]] trong họ [[Noctuidae]].<ref name = "COL">{{chú thích web |url= http://www.catalogueoflife.org/annual-checklist/2011/search/all/key/Bomolocha+laciniosa/match/1|title= Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist.|accessdate= ngày 28 tháng 6 năm 2014 |author= Bisby |first = F.A. |last2 = Roskov |first2 = Y.R. |last3 = Orrell |first3 = T.M. |last4 = Nicolson |first4 = D. |last5 = Paglinawan |first5 = L.E. |last6 = Bailly |first6 = N. |last7 = Kirk |first7 = P.M. |last8 = Bourgoin |first8 = T. |last9 = Baillargeon |first9= G. |last10 = Ouvrard |first10 = D.|year= 2011|publisher=Species 2000: Reading, UK.}}</ref><ref>{{Brontabel|9999-Lepindex}}</ref>

==Chú thích==
{{Tham khảo}}

==Liên kết ngoài==
*{{wikispecies-inline|Bomolocha laciniosa|''Bomolocha laciniosa''}}
*{{commonscat-inline|Bomolocha laciniosa|''Bomolocha laciniosa''}}

[[Thể loại:Bomolocha]]

{{Noctuidae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Bộ (ordo): Lepidoptera

Họ (familia): Noctuidae

Chi (genus): Bomolocha

Loài (species): B. laciniosa

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Bomolocha laciniosa · Zeller, 1872


text:
# Hesperevax acaulis
Hesperevax acaulis là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được (Kellogg) Greene mô tả khoa học đầu tiên năm 1897.

title: Hesperevax acaulis

wikitext:
{{tiêu đề nghiêng}}
{{bảng phân loại
| name =''Hesperevax acaulis''
| status =
| status_system =
| status_ref =
| image =
| image_caption=
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| unranked_divisio = [[Thực vật có hoa|Angiospermae]]
| unranked_classis = [[Thực vật hai lá mầm thật sự|Eudicots]]
| ordo = [[Bộ Cúc|Asterales]]
| familia = [[Họ Cúc|Asteraceae]]
| genus = ''[[Hesperevax]]''
| species = '''''H. acaulis'''''
| binomial = ''Hesperevax acaulis''
| binomial_authority = (Kellogg) Greene, 1897
}}
'''''Hesperevax acaulis''''' là một loài [[thực vật có hoa]] trong [[họ Cúc]]. Loài này được (Kellogg) Greene mô tả khoa học đầu tiên năm 1897.<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/gcc-13659| title=''Hesperevax acaulis''|access-date =ngày 4 tháng 6 năm 2013| author=The Plant List | year =2010}}</ref>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
{{Commonscat|Hesperevax acaulis}}
{{Wikispecies|Hesperevax acaulis}}

[[Thể loại:Hesperevax]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1897]]
[[Thể loại:Thực vật California]]
[[Thể loại:Thực vật Oregon]]

{{Gnaphalieae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Bộ (ordo): Asterales

Họ (familia): Asteraceae

Chi (genus): Hesperevax

Loài (species): H. acaulis

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Hesperevax acaulis · (Kellogg) Greene, 1897