text:
# Sinh vật cơ khí hóa
Sinh vật cơ khí hóa, sinh vật cơ khí, sinh vật sinh hóa, sinh vật điều khiển học hay sinh học bán cơ khí (tiếng Anh: Cyborg), là một tồn tại với cả hai phần sinh học và nhân tạo (ví như điện tử, cơ khí, hay robot). Thuật ngữ cyborg được sử dụng đầu tiên bởi Manfred Clynes và Nathan Kline trong một bài viết về những ưu điểm của hệ người-máy có khả năng tự điều chỉnh trong môi trường không gian. Hiện nay cụm từ Sinh vật cơ khí hóa thường được dùng để nói về việc cường hóa cơ năng của sinh vật bằng giải pháp công nghệ.
Trong văn học và phim ảnh, các sinh vật cơ khí hóa được mô tả cùng với những câu hỏi về sự khác biệt giữa người và máy, qua đó đặt ra các vấn đề liên quan tới đạo đức, tự do, sự đồng cảm. Sinh vật cơ khí hóa có thể có vẻ ngoài như một cỗ máy (như những người cơ khí trong Doctor Who, The Borg trong Du hành giữa các vì sao; hay không thể phân biệt với người thường (những kẻ hủy diệt trong loạt phim cùng tên, các Cylon trong phim truyền hình re-imagining of Battlestar Galactica). Loạt phim truyền hình ăn khách Người đàn ông sáu triệu đô ở Mỹ năm 1970 là một trong những người sinh hóa giả tưởng nổi tiếng nhất. Những người sinh hóa trong tác phẩm giả tưởng thường gặp phải sự khinh thường từ con người do sự phụ thuộc vào công nghệ, được sử dụng nhiều trong chiến tranh, và thường bị xâm phạm quyền tự do. Cyborg cũng thường được mô tả là có các khả năng thể chất và tinh thần vượt trội so với con người (trong các ứng dụng quân sự, sinh vật cơ khí hóa có thể được cấy ghép vũ khí vào cơ thể).
Trong thực tế, các nghiên cứu và ứng dụng sinh vật cơ khí hóa chủ yếu tập trung vào việc sử dụng công nghệ điều khiển học để sửa chữa hoặc khắc phục những hạn chế về thể chất và tinh thần trên cơ thể sinh vật.

## Con người cơ khí hóa
Cơ giới hoá con người hay tạo nên con người từ máy móc tạo lên con người có thể sống bất tử , vượt qua mọi hạn chế mà cơ thể sinh vật không thể làm được như là không chịu đau , cảm xúc , đấy là 1 bước tiến của thời đại

## Sinh vật cơ khí hóa trong đời sống con người

### Trong y học
Y học quan tâm đến hai mục đích khác nhau của công nghệ này đó là: Thay thế nội tạng hoặc thay thế các chi bị mất. Khía cạnh quan trọng của việc cơ khi hóa một cơ thể sinh học là thay thế lại các cơ quan đã bị thoái hóa hay bị mất chức năng của cơ thể sống giúp cơ thể có thể hoạt động trở lại bình thường theo một cách nào đó. Việc thay thế bằng các bộ phận cơ khí này sẽ diễn ra nếu không có các bộ phận sinh học thay thế phù hợp.
Việc phát triển chuyên sâu công nghệ này tập trung vào việc: Tối ưu hóa đầu ra (khả năng hoạt động và xử lý thông tin càng phức tạp càng tốt), tối thiểu hóa đầu vào (năng lượng và thông tin cần để hoạt động càng đơn giản càng tốt). Thậm chí với các sinh vật sống sinh học khi được gắn các bộ phận cơ khí vào sẽ có thêm những khả năng mà trước đây chúng không có.

#### Nghiên cứu và thành tựu
Mặc dù các tay chân giả hiện nay là dùng để gắn vào các chi bị mất để có thể giúp người bị mất các chi này có thể hoạt động bình thường hơn trong xã hội nhưng hiện chúng chỉ có tác dụng thẩm mỹ và chỉ có một số tính năng nhỏ. Mục tiêu của y học là có thể chế tạo các chi cơ khí có thể hoạt động thay thế cho các chi bị mất. Mục tiêu cũng nhằm tạo ra các bộ phận nhân tạo để thay thế các bộ phận của sinh vật đã bị tổn hại hay bị mất tác dụng giúp các sinh vật có thể tồn tại và hoạt động tương đối bình thường.
Việc cấy ghép ốc tai đã được nghiên cứu và thực hiện thành công giúp cho những người bị điếc hay bị lãng tai có lại được thính lực và nó đã được thực hiện đại trà trên thế giới. Các chi cơ khí cơ học có thể cử động như các chi bình thường để giúp người bị khuyết tật có thể sinh hoạt bình thường cũng đã đang được nghiên cứu và Jesse Sullivan là người đầu tiên trên thế giới được gắn thử nghiệm chi giả cơ khí này. Năm 2004 tim nhân tạo có thể hoạt động đã được phát triển và đang thử nghiệm.
Cùng với sự phát triển của công nghệ sinh học và công nghệ nano, tương lai mới cho công nghệ nhân tạo ngày càng phát triển theo và thậm chí các sinh vật cơ khí hóa sẽ có khả năng vượt trội hơn các sinh vật sinh học bình thường. Đạo đức và tham vọng đối với các bộ phận nhân tạo này đã là đề tài cho các cuộc tranh luận với các bên ủng hộ và chống đối. Các bên ủng hộ với niềm tin vào chủ nghĩa siêu nhân loại đã giải thích với việc trợ giúp của khoa học kỹ thuật cùng các công nghệ mới sẽ giúp cho nhân loại tiến thêm các bước phát triển hơn, vượt qua tuổi già và bệnh tật cùng nhiều thứ khác, đồng thời phá vỡ giới hạn năng lực trước đây mà con người không thể đạt đến như tốc độ, sức mạnh, sức chịu đựng, và trí thông minh. Các phe chống đối thì lại chống lại những khái niệm mà họ cho là thiên vị với việc phát triển kỹ thuật công nghệ, vì các bộ phận nhân tạo này nằm trong phạm trù điều khiển học nên nó có thể bị chiếm khả năng điều khiển từ bên ngoài và người bị chiếm quyền điều khiển có thể bị bắt làm những thứ mà họ không mong muốn, ngoài ra việc gắn các bộ phận máy móc có thể làm cho người được gắn ngày càng giống máy hơn và càng có thể dần mất đi tính người thay vì phấn đấu tự cải thiện chính bản thân để đạt đến mục tiêu mình mong muốn nhưng thay vào đó là một cỗ máy chỉ biết muốn đạt hiệu quả cao qua việc nâng cấp gắn các phiên bản và tiện ích khác nhau để đạt được mục tiêu một cách nhanh nhất.
Giao diện não máy tính được thiết lập khi nối một đường truyền thông tin thẳng vào não là phần rất quan trọng của một sinh vật cơ khí hóa vì nó sẽ đảm nhận phần kết nối giữa não và các bộ phận nhân tạo. Việc nghiên cứu giao diện não máy tính đã thực hiện được việc kết nối các điện cực vào chất xám của não và hiện nghiên cứu đang tập trung vào việc phục hồi lại thị lực cho người bị mù và kích hoạt các bộ phận bên ngoài cho người bị tê liệt toàn thân vì nhiều lý do nhưng đặc biệt là những người mắc hội chứng khóa trong. Công nghệ này sẽ giúp những người bị ngồi trên xe lăn do bị mất các chi sẽ có thể điều khiển chính xe lăn của mình di chuyển thông qua việc suy nghĩ và việc suy nghĩ này sẽ truyền thông tin vào một máy tính trung gian để phân tích các lệnh và gửi các lệnh thực thi chúng đến các bộ phận được ấn định, sau này chúng có thể sẽ được dùng để điều khiển các chi cơ học được gắn vào thay cho các chi đã bị mất khi công nghệ đủ phát triển để tạo ra các chi này. Công nghệ này cũng có thể dùng cho người khỏe mạnh.
Việc cấy ghép võng mạc cũng là một phần trong công nghệ các bộ phận nhân tạo. Theo lý thuyết thì các sự kích thích võng mạc để phục hồi lại thị lực cho những người bị viêm sắc tố võng mạc và bị mất thị lực do tuổi già. Việc này được thực hiện qua việc cấy ghép một võng mạc mới và các sung kích điện sẽ thay thế cho các tế bào hạch bị mất.
Mặc dù vẫn còn đang trong giai đoạn phát triển nhưng thiết kế một camera tiếp thu ánh sáng và truyền dữ liệu vào não thay thế mắt rất có triển vọng sẽ giúp cho những người bị mù hoàn toàn và không thể cấy võng mặc có thể có lại được thị lực của mình. Hiện tại các dữ liệu có thể truyền được vào não trong thí nghiệm chỉ là 256 điểm ảnh (tức hình ảnh sẽ giống như một bức hình bé tí phóng bự lên khiến hình bị vỡ vì hình bé tí đó chỉ có 256 điểm ảnh) nhưng các nhà khoa học hy vọng có thể tăng nó lên để mọi người có thể thấy như mắt bình thường.

### Trong các vũ trụ giả tưởng quen thuộc
Cơ khí sinh vật là một phần phổ biến trong các tác phẩm khoa học viễn tưởng. Ví dụ về các cơ khí sinh vật có nguồn gốc sinh vật là các Sparta trong Halo, Robocop, Replicants, Borg, trong Chiến tranh giữa các vì sao có: Darth Vader và Tướng Grievous. Các cơ khí sinh vật có bản chất máy móc là các Cylon, Kẻ hủy diệt và Grox...

title: Sinh vật cơ khí hóa

wikitext:
{{Sinh vật cơ khí hóa}}
[[Tập tin:Unknown engraver - Humani Victus Instrumenta - Ars Coquinaria - WGA23954.jpg|nhỏ|Sinh vật cơ khí hóa]]
'''Sinh vật cơ khí hóa''', '''sinh vật cơ khí''', '''sinh vật sinh hóa''', '''sinh vật điều khiển học''' hay '''sinh học bán cơ khí''' (tiếng Anh: '''Cyborg'''), là một tồn tại với cả hai phần [[sinh học]] và [[nhân tạo]] (ví như [[electron|điện tử]], [[cơ khí]], hay [[robot]]). Thuật ngữ cyborg được sử dụng đầu tiên bởi [[Manfred Clynes]] và [[Nathan Kline]] trong một bài viết về những ưu điểm của hệ người-máy có khả năng tự điều chỉnh trong [[môi trường không gian]].<ref>"[http://www.scribd.com/doc/2962194/Cyborgs-and-Space-Clynes-Kline?autodown=pdf Cyborgs and Space]," in ''Astronautics'' (September 1960), by Manfred E. Clynes and Nathan S. Kline.</ref> Hiện nay cụm từ ''Sinh vật cơ khí hóa'' thường được dùng để nói về việc cường hóa cơ năng của sinh vật bằng giải pháp công nghệ<ref>[http://www.lucifer.com/~sasha/articles/techuman.html Technology as extension of human functional architecture] by [[Alexander Chislenko]]</ref>.

Trong [[văn học]] và [[phim điện ảnh|phim ảnh]], các sinh vật cơ khí hóa được mô tả cùng với những câu hỏi về sự khác biệt giữa người và máy, qua đó đặt ra các vấn đề liên quan tới [[đạo đức]], [[quyền tự do|tự do]], sự [[đồng cảm]]. Sinh vật cơ khí hóa có thể có vẻ ngoài như một cỗ máy (như những [[người cơ khí (Doctor Who)|người cơ khí]] trong [[Doctor Who]], [[Borg (Du hành giữa các vì sao)|The Borg]] trong [[Du hành giữa các vì sao]]; hay không thể phân biệt với người thường (những [[kẻ hủy diệt (1984)|kẻ hủy diệt]] trong loạt phim cùng tên, các [[Cylon]] trong phim truyền hình [[Battlestar Galactica (re-imagining)|re-imagining of ''Battlestar Galactica'']]). Loạt phim truyền hình ăn khách ''[[Người đàn ông sáu triệu đô]]'' ở Mỹ năm 1970 là một trong những người sinh hóa giả tưởng nổi tiếng nhất. Những người sinh hóa trong tác phẩm giả tưởng thường gặp phải sự khinh thường từ con người do sự phụ thuộc vào [[công nghệ]], được sử dụng nhiều trong [[chiến tranh]], và thường bị xâm phạm [[quyền tự do]]. Cyborg cũng thường được mô tả là có các khả năng [[thể chất]] và tinh thần vượt trội so với con người (trong các ứng dụng quân sự, sinh vật cơ khí hóa có thể được cấy ghép vũ khí vào cơ thể).

Trong thực tế, các [[nghiên cứu]] và [[khoa học ứng dụng|ứng dụng]] sinh vật cơ khí hóa chủ yếu tập trung vào việc sử dụng [[công nghệ điều khiển học]] để sửa chữa hoặc khắc phục những hạn chế về thể chất và tinh thần trên cơ thể sinh vật.

==Tổng quan==
==Nguồn gốc==
==Con người cơ khí hóa==
Cơ giới hoá con người hay tạo nên con người từ máy móc tạo lên con người có thể sống bất tử , vượt qua mọi hạn chế mà cơ thể sinh vật không thể làm được như là không chịu đau , cảm xúc , đấy là 1 bước tiến của thời đại

==Social cyborgs==
==Sinh vật cơ khí hóa trong đời sống con người==
===Trong y học===
Y học quan tâm đến hai mục đích khác nhau của công nghệ này đó là: Thay thế nội tạng hoặc thay thế các chi bị mất<ref>Gray, Chris Hables, ed. The Cyborg Handbook. New York: Routledge, 1995</ref>. Khía cạnh quan trọng của việc cơ khi hóa một cơ thể sinh học là thay thế lại các cơ quan đã bị thoái hóa hay bị mất chức năng của cơ thể sống giúp cơ thể có thể hoạt động trở lại bình thường theo một cách nào đó. Việc thay thế bằng các bộ phận cơ khí này sẽ diễn ra nếu không có các bộ phận sinh học thay thế phù hợp.

Việc phát triển chuyên sâu công nghệ này tập trung vào việc: Tối ưu hóa đầu ra (khả năng hoạt động và xử lý thông tin càng phức tạp càng tốt), tối thiểu hóa đầu vào (năng lượng và thông tin cần để hoạt động càng đơn giản càng tốt). Thậm chí với các sinh vật sống sinh học khi được gắn các bộ phận cơ khí vào sẽ có thêm những khả năng mà trước đây chúng không có.

==== Nghiên cứu và thành tựu ====
Mặc dù các tay chân giả hiện nay là dùng để gắn vào các chi bị mất để có thể giúp người bị mất các chi này có thể hoạt động bình thường hơn trong xã hội nhưng hiện chúng chỉ có tác dụng thẩm mỹ và chỉ có một số tính năng nhỏ. Mục tiêu của y học là có thể chế tạo các chi cơ khí có thể hoạt động thay thế cho các chi bị mất. Mục tiêu cũng nhằm tạo ra các bộ phận nhân tạo để thay thế các bộ phận của sinh vật đã bị tổn hại hay bị mất tác dụng giúp các sinh vật có thể tồn tại và hoạt động tương đối bình thường.

Việc [[cấy ghép ốc tai]] đã được nghiên cứu và thực hiện thành công giúp cho những người bị [[khiếm thính|điếc]] hay bị [[lãng tai]] có lại được [[thính lực]] và nó đã được thực hiện đại trà trên thế giới. Các chi cơ khí cơ học có thể cử động như các chi bình thường để giúp người bị khuyết tật có thể sinh hoạt bình thường cũng đã đang được nghiên cứu và Jesse Sullivan là người đầu tiên trên thế giới được gắn thử nghiệm chi giả cơ khí này. Năm 2004 [[tim nhân tạo]] có thể hoạt động đã được phát triển và đang thử nghiệm<ref>Haddad, Michel, et al. "Improved Early Survival with the Total Artificial Heart." Artificial Organs 28.2 (2004): 161-165. Academic Search Complete. EBSCO. Web. 8 Mar. 2010.</ref>.

Cùng với sự phát triển của [[công nghệ sinh học]] và [[công nghệ nano]], tương lai mới cho công nghệ nhân tạo ngày càng phát triển theo và thậm chí các sinh vật cơ khí hóa sẽ có khả năng vượt trội hơn các sinh vật sinh học bình thường. Đạo đức và tham vọng đối với các bộ phận nhân tạo này đã là đề tài cho các cuộc tranh luận với các bên ủng hộ và chống đối. Các bên ủng hộ với niềm tin vào [[chủ nghĩa siêu nhân loại]] đã giải thích với việc trợ giúp của khoa học kỹ thuật cùng các công nghệ mới sẽ giúp cho nhân loại tiến thêm các bước phát triển hơn, vượt qua tuổi già và bệnh tật cùng nhiều thứ khác, đồng thời phá vỡ giới hạn năng lực trước đây mà con người không thể đạt đến như tốc độ, sức mạnh, sức chịu đựng, và trí thông minh. Các phe chống đối thì lại chống lại những khái niệm mà họ cho là thiên vị với việc phát triển kỹ thuật công nghệ, vì các bộ phận nhân tạo này nằm trong phạm trù [[điều khiển học]] nên nó có thể bị chiếm khả năng điều khiển từ bên ngoài và người bị chiếm quyền điều khiển có thể bị bắt làm những thứ mà họ không mong muốn, ngoài ra việc gắn các bộ phận máy móc có thể làm cho người được gắn ngày càng giống máy hơn và càng có thể dần mất đi tính người thay vì phấn đấu tự cải thiện chính bản thân để đạt đến mục tiêu mình mong muốn nhưng thay vào đó là một cỗ máy chỉ biết muốn đạt hiệu quả cao qua việc nâng cấp gắn các phiên bản và tiện ích khác nhau để đạt được mục tiêu một cách nhanh nhất<ref>Marsen, Sky. "Becoming More Than Human: Technology and the Post-Human Condition Introduction." Journal of Evolution & Technology 19.1 (2008): 1-5. Academic Search Complete. EBSCO. Web. 9 Mar. 2010.</ref>.

[[Giao diện não máy tính]] được thiết lập khi nối một đường truyền thông tin thẳng vào não là phần rất quan trọng của một sinh vật cơ khí hóa vì nó sẽ đảm nhận phần kết nối giữa não và các bộ phận nhân tạo. Việc nghiên cứu giao diện não máy tính đã thực hiện được việc kết nối các điện cực vào [[chất xám]] của não và hiện nghiên cứu đang tập trung vào việc phục hồi lại thị lực cho người bị [[khiếm thị|mù]] và kích hoạt các bộ phận bên ngoài cho người bị tê liệt toàn thân vì nhiều lý do nhưng đặc biệt là những người mắc [[hội chứng khóa trong]]. Công nghệ này sẽ giúp những người bị ngồi trên xe lăn do bị mất các chi sẽ có thể điều khiển chính xe lăn của mình di chuyển thông qua việc suy nghĩ và việc suy nghĩ này sẽ truyền thông tin vào một máy tính trung gian để phân tích các lệnh và gửi các lệnh thực thi chúng đến các bộ phận được ấn định, sau này chúng có thể sẽ được dùng để điều khiển các chi cơ học được gắn vào thay cho các chi đã bị mất khi công nghệ đủ phát triển để tạo ra các chi này. Công nghệ này cũng có thể dùng cho người khỏe mạnh<ref>Baker, Sherry. "RISE OF THE CYBORGS." Discover 29.10 (2008): 50-57. Academic Search Complete. EBSCO. Web. 8 Mar. 2010.</ref>.

Việc [[cấy ghép võng mạc]] cũng là một phần trong công nghệ các bộ phận nhân tạo. Theo lý thuyết thì các sự kích thích võng mạc để phục hồi lại thị lực cho những người bị viêm [[sắc tố]] [[võng mạc]] và bị mất thị lực do tuổi già. Việc này được thực hiện qua việc cấy ghép một võng mạc mới và các sung kích điện sẽ thay thế cho các [[tế bào hạch]] bị mất.

Mặc dù vẫn còn đang trong giai đoạn phát triển nhưng thiết kế một camera tiếp thu ánh sáng và truyền dữ liệu vào não thay thế mắt rất có triển vọng sẽ giúp cho những người bị mù hoàn toàn và không thể cấy võng mặc có thể có lại được thị lực của mình. Hiện tại các dữ liệu có thể truyền được vào não trong thí nghiệm chỉ là 256 điểm ảnh (tức hình ảnh sẽ giống như một bức hình bé tí phóng bự lên khiến hình bị vỡ vì hình bé tí đó chỉ có 256 điểm ảnh) nhưng các nhà khoa học hy vọng có thể tăng nó lên để mọi người có thể thấy như mắt bình thường.

===Trong quân sự===
===Trong nghệ thuật===
===Trong các vũ trụ giả tưởng quen thuộc===
{{Xem thêm|Danh sách các Sinh vật cơ khí hóa giả tưởng}}

Cơ khí sinh vật là một phần phổ biến trong các tác phẩm khoa học viễn tưởng. Ví dụ về các cơ khí sinh vật có nguồn gốc sinh vật là các [[Sparta (Halo)|Sparta]] trong [[Halo]], [[Robocop]], [[Replicants]], [[Borg (Du hành giữa các vì sao)|Borg]], trong [[Chiến tranh giữa các vì sao]] có: [[Darth Vader]] và [[Tướng Grievous (Chiến tranh giữa các vì sao)|Tướng Grievous]]. Các cơ khí sinh vật có bản chất máy móc là các [[Cylon]], [[Kẻ hủy diệt (1984)|Kẻ hủy diệt]] và [[The Grox (Spore)|Grox]]...

==Chú thích==
{{Tham khảo}}

==Tham khảo==
* [http://www.fantastique-arts.com/en/definition-of-cyborg.php Cyborgs in SciFi] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101030021316/http://fantastique-arts.com/en/definition-of-cyborg.php |date = ngày 30 tháng 10 năm 2010}}
== Đọc thêm ==
*Balsamo, Anne. ''Technologies of the Gendered Body: Reading Cyborg Women''. Durham: Duke University Press, 1996.
*Caidin, Martin. ''Cyborg; A Novel''. New York: Arbor House, 1972.
*Clark, Andy. ''Natural-Born Cyborgs''. Oxford: Oxford University Press, 2004.
*Crittenden, Chris. "Self-Deselection: Technopsychotic Annihilation via Cyborg." ''Ethics & the Environment'' 7.2 (Autumn 2002): 127-152.
*Franchi, Stefano, and Güven Güzeldere, eds. ''Mechanical Bodies, Computational Minds: Artificial Intelligence from Automata to Cyborgs''. MIT Press, 2005.
*Flanagan, Mary, and Austin Booth, eds. ''Reload: Rethinking Women + Cyberculture''. Cambridge, Mass.: MIT Press, 2002.
*Gray, Chris Hables. ''Cyborg Citizen: Politics in the Posthuman Age''. Routledge & Kegan Paul, 2001.
*Gray, Chris Hables, ed. ''The Cyborg Handbook''. New York: Routledge, 1995.
*Grenville, Bruce, ed. ''The Uncanny: Experiments in Cyborg Culture.'' [[Arsenal Pulp Press]], 2002.
*Halacy, D. S. ''Cyborg: Evolution of the Superman''. New York: Harper & Row, 1965.
*Halberstam, Judith, and Ira Livingston. ''Posthuman Bodies''. Bloomington: Đại học Indiana Press, 1995.
*Haraway, Donna. ''Simians, Cyborgs, and Women; The Reinvention of Nature.'' New York: Routledge, 1990.
*Klugman, Craig. "From Cyborg Fiction to Medical Reality." ''Literature and Medicine'' 20.1 (Spring 2001): 39-54.
*Kurzweil, Ray. ''The Singularity Is Near: When Humans Transcend Biology''. Viking, 2005.
*Mann, Steve. "Telematic Tubs against Terror: Bathing in the Immersive Interactive Media of the Post-Cyborg Age." ''Leonardo'' 37.5 (October 2004): 372-373.
*Mann, Steve, and Hal Niedzviecki. ''Cyborg: digital destiny and human possibility in the age of the wearable computer'' [[Doubleday (publisher)|Doubleday]], 2001. ISBN 0-385-65825-7 (A paperback version also exists, ISBN 0-385-65826-5).
*[[Masamune Shirow]], ''[[Ghost in the Shell]]''. Endnotes, 1991. [[Kōdansha|Kodansha]] ISBN 4-7700-2919-5.
*{{chú thích sách|url=http://gnosis.cx/publish/mertz/Cyborgs.pdf|chapter=Cyborgs|title=International Encyclopedia of Communications|publisher=Blackwell 2008|author=Mertz, David|access-date = ngày 28 tháng 10 năm 2008 |media=pdf|ISBN=0195049942}}
*Mitchell, William. ''Me++: The Cyborg Self and the Networked City''. Cambridge, Mass.: MIT Press, 2003.
*Muri, Allison. ''The Enlightenment Cyborg: A History of Communications and Control in the Human Machine, 1660–1830.'' Toronto: University of Toronto Press, 2006.
*Muri, Allison. [http://headlesschicken.ca/archive/Shit&Soul.pdf Of Shit and the Soul: Tropes of Cybernetic Disembodiment]. ''Body & Society'' 9.3 (2003): 73–92.
*Nishime, LeiLani. "The Mulatto Cyborg: Imagining a Multiracial Future." ''Cinema Journal'' 44.2 (Winter 2005), 34-49.
*The Oxford English dictionary. 2nd ed. edited by J.A. Simpson and E.S.C. Weiner. Oxford: Clarendon Press; Oxford and New York: Oxford University Press, 1989. Vol 4 p. 188.
*Rorvik, David M. ''As Man Becomes Machine: the Evolution of the Cyborg''. Garden City, N.Y.: [[Doubleday (publisher)|Doubleday]], 1971.
*Rushing, Janice Hocker, and Thomas S. Frentz. ''Projecting the Shadow: The Cyborg Hero in American Film''. Chicago: University of Chicago Press, 1995.
* Smith, Marquard, and Joanne Morra, eds. ''The Prosthetic Impulse: From a Posthuman Present to a Biocultural Future.'' MIT Press, 2005.
*The science fiction handbook for readers and writers. By George S. Elrick. Chicago: Chicago Review Press, 1978, p. 77.
*The science fiction encyclopaedia. General editor, Peter Nicholls, associate editor, John Clute, technical editor, Carolyn Eardley, contributing editors, [[Malcolm Edwards]], Brian Stableford. 1st ed. Garden City, N.Y.: [[Doubleday (publisher)|Doubleday]], 1979, p. 151.
*Warwick, Kevin. ''I,Cyborg'', University of Illinois Press, 2004.
*Yoshito Ikada, ''Bio Materials: an approach to Artificial Organs''
{{Robot học}}
{{Robot dạng người}}
{{Kiểm soát tính nhất quán}}

[[Thể loại:Tương lai học]]
[[Thể loại:Công nghệ sinh học]]
[[Thể loại:Rô bốt học]]
[[Thể loại:Con người]]
[[Thể loại:Điều khiển học]]
[[Thể loại:Đề tài khoa học viễn tưởng]]
[[Thể loại:Triết học siêu nhân học]]


text:
# Ga Cheolsan
Ga Cheolsan là ga trên Tàu điện ngầm Seoul tuyến 7. Nó là một trong 3 ga tàu điện ngầm ở vùng ngoại ô thành phố Gwangmyeong.

## Bố trí ga
| Phức hợp kỹ thuật số Gasan ↑ |
| \| N/B                       |
| ↓ Gwangmyeongsageori         |

| Hướng Bắc | ← ● Tuyến 7 Hướng đi Jangam     |
| Hướng Nam | → ● Tuyến 7 Hướng đi Seongnam → |

## Vùng lân cận
- Lối thoát 1: Công viên Wangjaesan, chợ Cheolsan[1]
- Lối thoát 2: Đồn cảnh sát Gwangmyeong, trường tiểu học Gwangdeok[1]
- Lối thoát 3: Trường trung học & cao trung Gwangmyeong, tòa thị chính Gwangmyeong, tòa án Gwangmyeong[1]
- Lối thoát 4: Trường tiểu học Gwangseong[1]

wikiname: viwiki

title: Ga Cheolsan

in_language: vi

wikitext:
{{Infobox SMS station
| img         = [[File:Cheolsan Station 3.JPG|300px]]
Biển báo ga

[[File:Seoul-metro-747-Cheolsan-station-platform-20191023-161824.jpg|300px]]
Sân ga
| caption     =
| hangul      = {{linktext|철|산|역}}
| hanja       = {{linktext|鐵|山|驛}}
| rr          = Cheolsannyeok
| mr          = Ch'ŏlsannyŏk
| line        = s07
| prev        = phức hợp kỹ thuật Gasan
| next        = Gwangmyeongsageori
| number      = 747
| address     = 526 [[Cheolsan-dong]],
 13 Cheolsanno Jiha,
 [[Gwangmyeong|Gwangmyeong-si]], [[Gyeonggi-do]]
| coordinates = {{coord|37|28|34|N|126|52|05|E|region:KR_source:kolossus-jawiki_type:railwaystation|display=inline,title}}
| operator    = [[Tổng công ty Vận tải Seoul]]
| opened      = 29 tháng 2 năm 2000
| type        = Dưới lòng đất
| platforms   = 2
| tracks      = 2
|image_size=300|title={{big|747}}
Cheolsan}}

'''Ga Cheolsan''' là ga trên [[Tàu điện ngầm Seoul tuyến 7]]. Nó là một trong 3 ga tàu điện ngầm ở vùng ngoại ô thành phố [[Gwangmyeong]].

==Bố trí ga==
{|style="text-align:center;"
|-
| [[Ga phức hợp kỹ thuật Gasan|Phức hợp kỹ thuật số Gasan]] ↑
|-
|| S/B {{!}} {{!}} N/B
|-
| ↓ {{stn|Gwangmyeongsageori}}
|}

{| border="1" cellspacing="0" cellpadding="3" frame="hsides" rules="rows"
|-
! Hướng Bắc
| ← ● [[Tàu điện ngầm Seoul tuyến 7|Tuyến 7]] Hướng đi {{stn|Jangam}}
|-
! Hướng Nam
| {{0|→}} ● [[Tàu điện ngầm Seoul tuyến 7|Tuyến 7]] Hướng đi {{stn|Seongnam}} →
|}

==Vùng lân cận==
*Lối thoát 1: Công viên Wangjaesan, chợ Cheolsan<ref name="rf1">{{Chú thích web |url=http://www.smrt.co.kr/program/Train/Station/Station_info.jsp?menuID=001011002001&station=2749 |ngày truy cập=2014-12-01 |tiêu đề=Bản sao đã lưu trữ |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304025035/http://www.smrt.co.kr/program/Train/Station/Station_info.jsp?menuID=001011002001&station=2749 |url-status=dead }}</ref>
*Lối thoát 2: Đồn cảnh sát Gwangmyeong, trường tiểu học Gwangdeok<ref name="rf1" />
*Lối thoát 3: Trường trung học & cao trung Gwangmyeong, tòa thị chính Gwangmyeong, tòa án Gwangmyeong<ref name="rf1" />
*Lối thoát 4: Trường tiểu học Gwangseong<ref name="rf1" />

== Ga kế cận ==
{{s-start}}
{{s-rail|title=SMS}}
{{s-line|system=SMS|line=Tuyến 7|previous=phức hợp kỹ thuật Gasan|next=Gwangmyeongsageori}}
{{s-end}}

==Tham khảo==
{{tham khảo}}

{{Seoul Metropolitan Subway stations|line7=yes}}

[[Thể loại:Ga tàu điện ngầm tỉnh Gyeonggi|Cheolsan]]
[[Thể loại:Ga tàu điện ngầm Seoul|Cheolsan]]
[[Thể loại:Nhà ga mở cửa vào 2000|Cheolsan]]

title: Tên tiếng Hàn

Hangul: 철산역

Hanja: 鐵山驛

Romaja quốc ngữ: Cheolsannyeok

McCune–Reischauer: Ch'ŏlsannyŏk

← phức hợp kỹ thuật Gasan: Gwangmyeongsageori →

Địa chỉ: 526 Cheolsan-dong, · 13 Cheolsanno Jiha, · Gwangmyeong-si, Gyeonggi-do

Ngày mở cửa: 29 tháng 2 năm 2000

Loại nhà ga: Dưới lòng đất

Điều hành: Tổng công ty Vận tải Seoul


text:
# Misgolas watsonorum
Misgolas watsonorum là một loài nhện trong họ Idiopidae.
Loài này thuộc chi Misgolas. Misgolas watsonorum được G. Wishart & D.M Rowell miêu tả năm 2008.

title: Misgolas watsonorum

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Misgolas watsonorum''
| image =
| image_caption =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| unranked_classis = [[Arachnomorpha]]
| subphylum = [[Động vật Chân kìm|Chelicerata]]
| classis = [[Lớp Hình nhện|Arachnida]]
| ordo = [[Nhện|Araneae]]
| familia = [[Idiopidae]]
| genus = ''[[Misgolas]]''
| species = '''''M. watsonorum'''''
| binomial = ''Misgolas watsonorum''
| binomial_authority = [[Graham Wishart|Wishart]] & [[David M. Rowell|Rowell]], [[2008]]
}}
'''''Misgolas watsonorum''''' là một loài [[nhện]] trong họ [[Idiopidae]].<ref>{{aut|Platnick, Norman I.}} (2010): [http://research.amnh.org/entomology/spiders/catalog/ The world spider catalog], version 10.5. ''American Museum of Natural History''.</ref>

Loài này thuộc chi ''[[Misgolas]]''. ''Misgolas watsonorum'' được [[G. Wishart]] & [[D.M Rowell]] miêu tả năm 2008.

==Chú thích==
{{Tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
* {{wikispecies nội dòng|Misgolas watsonorum}}

[[Thể loại:Misgolas]]

{{Idiopidae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Giới (regnum): Animalia

Ngành (phylum): Arthropoda

Phân ngành (subphylum): Chelicerata

(không phân hạng): Arachnomorpha

Lớp (class): Arachnida

Bộ (ordo): Araneae

Họ (familia): Idiopidae

Chi (genus): Misgolas

Loài (species): M. watsonorum

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Misgolas watsonorum · Wishart & Rowell, 2008


text:
# Küçükova, Maden
Küçükova là một xã thuộc huyện Maden, tỉnh Elâzığ, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 97 người.

title: Küçükova, Maden

wikitext:
{{Thông tin khu dân cư
|name = Küçükova
|other_name =
|native_name =
|settlement_type = Xã
|image_skyline =
|imagesize =
|image_caption =
|image_map =
|pushpin_map =
|pushpin_label_position =right
|pushpin_map_caption =Vị trí ở Thổ Nhĩ Kỳ
|coordinates_display = inline,title
|coordinates_region =
|subdivision_type = [[Quốc gia]]
|subdivision_name ={{flag|Thổ Nhĩ Kỳ}}
|subdivision_type1 =[[Phân cấp hành chính Thổ Nhĩ Kỳ|Tỉnh]]
|subdivision_name1 = [[Elâzığ (tỉnh)|Elâzığ]]
|subdivision_type2 = [[Phân cấp hành chính Thổ Nhĩ Kỳ|Huyện]]
|subdivision_name2 = [[Maden]]
|leader_title =
|leader_name =
|established_title =
|established_date =
|area_total_km2 =
|population_as_of = 2011
|population_footnotes =
|population_total =97 người
|population_density_km2 =
|timezone=[[Giờ Đông Âu|EET]]
|utc_offset=+2
|timezone_DST=[[Giờ mùa hè Đông Âu|EEST]]
|utc_offset_DST=+3
|latd=|latm=|lats=|latNS=N
|longd=|longm=|longs=|longEW=E
|elevation_footnotes =
|elevation_m =
|elevation_ft =
|website =
|footnotes =
}}

'''Küçükova''' là một [[Phân cấp hành chính Thổ Nhĩ Kỳ|xã]] thuộc huyện [[Maden]], tỉnh [[Elâzığ (tỉnh)|Elâzığ]], [[Thổ Nhĩ Kỳ]]. Dân số thời điểm năm 2011 là 97 người.<ref>{{chú thích web|url=http://rapor.tuik.gov.tr/reports/rwservlet?adnksdb2&ENVID=adnksdb2Env&report=wa_idari_yapi_10sonrasi.RDF&p_il1=23&p_yil=2011&p_dil=2&desformat=html|publisher=Viện thống kê Thổ Nhĩ Kỳ|title=Cities, towns and villages in Elazığ|access-date=ngày 31 tháng 8 năm 2012|archive-date=2012-07-18|archive-url=https://archive.today/20120718190403/http://rapor.tuik.gov.tr/reports/rwservlet?adnksdb2&ENVID=adnksdb2Env&report=wa_idari_yapi_10sonrasi.RDF&p_il1=23&p_yil=2011&p_dil=2&desformat=html|url-status=bot: unknown}}</ref>

==Chú thích==
{{Tham khảo}}

==Tham khảo==

{{Xã thuộc huyện Maden}}

{{Elazığ-geo-stub}}

title: Küçükova

Quốc gia: Thổ Nhĩ Kỳ

Tỉnh: Elâzığ

Huyện: Maden

title: Dân số (2011)

• Tổng cộng: 97 người

• Mùa hè (DST): EEST (UTC+3)


text:
# Å
Å (chữ thường: å) đại diện cho những (mặc dù thường rất giống) âm thanh trong nhiều ngôn ngữ. Nó được coi là một chữ cái riêng trong bảng chữ cái tiếng Thụy Điển, Phần Lan, Đan Mạch, Na Uy, Bắc Frisia, Walloon, Emiliano-Romagnolo, Chamorro, Istro-Rumani, Lule Sami, Skolt Sami, Nam Sami, và Greenland. Ngoài ra, nó là một phần của bảng chữ cái sử dụng cho tiếng địa phương ở Đức và Bayern-Áo.

title: Å

wikitext:
[[Tập tin:Latin_alphabet_Åå.svg|nhỏ|Å thể hiện trong phông chữ Helvetica và Bodoni]]
'''Å''' (chữ thường: '''å''') đại diện cho những (mặc dù thường rất giống) [[Âm vị|âm thanh]] trong nhiều ngôn ngữ. Nó được coi là một chữ cái riêng trong bảng chữ cái tiếng Thụy Điển, Phần Lan, Đan Mạch, Na Uy, Bắc Frisia, Walloon, Emiliano-Romagnolo, Chamorro, Istro-Rumani, Lule Sami, Skolt Sami, Nam Sami, và Greenland. Ngoài ra, nó là một phần của [[bảng chữ cái]] sử dụng cho tiếng địa phương ở Đức và Bayern-Áo.

==Tham khảo==
{{tham khảo}}

{{sơ khai ngôn ngữ}}

[[Thể loại:Tiếng Na Uy]]
[[Thể loại:Tiếng Đan Mạch]]
[[Thể loại:Tiếng Thụy Điển]]
[[Thể loại:Chữ cái Latinh có dấu phụ]]
[[Thể loại:Mẫu tự ghép Latinh]]
[[Thể loại:Chữ cái Latinh]]
[[Thể loại:Mẫu tự nguyên âm]]


text:
# Merle-Leignec
Merle-Leignec là một xã trong tỉnh Loire miền trung nước Pháp.

title: Merle-Leignec

wikitext:
{{chú thích trong bài}}
{{Bảng thông tin thành phố Pháp
|name = Merle-Leignec
|region = [[Rhône-Alpes]]
|department = [[Loire (département)|Loire]]
|arrondissement = [[Arrondissement of Montbrison|Montbrison]]
|canton = [[Canton of Saint-Bonnet-le-Château|Saint-Bonnet-le-Château]]
|INSEE = 42142
|postal code = 42380
|mayor = Marc Beyssac
|term = 2001–2008
|intercommunality = [[Communauté de communes du Pays de Saint-Bonnet-le-Château]]
|longitude = 4.01833333333
|latitude = 45.3755555556
|elevation m = 1000
|elevation min m = 660
|elevation max m = 994
|area km2 = 16.17
|population = 235
|population date = 1999
}}

'''Merle-Leignec''' là một [[Xã của Pháp|xã]] trong [[Tỉnh (Pháp)|tỉnh]] [[Loire (tỉnh)|Loire]] miền trung nước [[Pháp]].

==Xem thêm==
*[[Xã của tỉnh Loire]]

{{Xã của Loire}}

==Tham khảo==
{{tham khảo}}

[[Thể loại:Xã của Loire|Merleleignec]]

{{Loire-stub}}

title: Hành chính

Quốc gia: Pháp

Vùng: Auvergne-Rhône-Alpes

Tỉnh: Loire

Quận: Montbrison

Tổng: Saint-Bonnet-le-Château

Xã (thị) trưởng: Marc Beyssac · (2001–2008)

title: Thống kê

Diện tích đất1: 16,17 km2 (6,24 dặm vuông Anh)

Thống kê: 1 Dữ liệu địa chính Pháp loại trừ các hồ và ao lớn hơn 1 km² (0.386 dặm vuông hoặc 247 acre) cũng như các cửa sông.

Thống kê: 2 Dân số không tính hai lần: cư dân của nhiều xã (ví dụ, các sinh viên và quân nhân) chỉ tính một lần.


text:
# Scopula domialla
Scopula domialla là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.

title: Scopula domialla

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Scopula domialla''
| image =
| image_caption =
| status =
| status_system =
| status_ref =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bộ Cánh vẩy|Lepidoptera]]
| familia = [[Geometridae]]
| genus = ''[[Scopula]]''
| species = '''''S. domialla'''''
| binomial = ''Scopula domialla''
| binomial_authority = Geoffroy, 1785
| synonyms =
}}
'''''Scopula domialla''''' là một loài [[bướm đêm]] trong họ [[Geometridae]].<ref name = "COL">{{chú thích web |url= http://www.catalogueoflife.org/annual-checklist/2011/search/all/key/Scopula+domialla/match/1|title= Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist.|accessdate = ngày 17 tháng 6 năm 2014 |author= Bisby |first = F.A. |last2 = Roskov |first2 = Y.R. |last3 = Orrell |first3 = T.M. |last4 = Nicolson |first4 = D. |last5 = Paglinawan |first5 = L.E. |last6 = Bailly |first6 = N. |last7 = Kirk |first7 = P.M. |last8 = Bourgoin |first8 = T. |last9 = Baillargeon |first9= G. |last10 = Ouvrard |first10 = D.|year= 2011|publisher=Species 2000: Reading, UK.}}</ref>

==Chú thích==
{{Tham khảo}}

==Liên kết ngoài==
*{{Wikispecies-inline|Scopula domialla}}
*{{Commoncats-inline|Scopula domialla}}

{{wikispecies|Scopula domialla}}

[[Thể loại:Scopula|D]]

{{Scopula-stub}}

title: Phân loại khoa học

Lớp (class): Insecta

Bộ (ordo): Lepidoptera

Họ (familia): Geometridae

Chi (genus): Scopula

Loài (species): S. domialla

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Scopula domialla · Geoffroy, 1785


text:
# Roupala dielsii
Roupala dielsii là một loài thực vật có hoa trong họ Quắn hoa. Loài này được J.F. Macbr. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1931.

title: Roupala dielsii

wikitext:
{{Mồ côi|date=tháng 7 2018}}

{{tiêu đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name =''Roupala dielsii''
| status =
| status_system =
| status_ref =
| image =
| image_caption=
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| unranked_divisio = [[Thực vật có hoa|Angiospermae]]
| unranked_classis = [[Thực vật hai lá mầm thật sự|Eudicots]]
| ordo = [[Bộ Quắn hoa|Proteales]]
| familia = [[Họ Quắn hoa|Proteaceae]]
| genus = ''[[Roupala]]''
| species = '''''R. dielsii'''''
| binomial = ''Roupala dielsii''
| binomial_authority = J.F. Macbr., 1931
}}
'''''Roupala dielsii''''' là một loài [[thực vật có hoa]] trong [[họ Quắn hoa]]. Loài này được J.F. Macbr. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1931.<ref>{{Chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/tro-26500130| tiêu đề=''Roupala dielsii''|ngày truy cập=ngày 25 tháng 6 năm 2013| tác giả 1=The Plant List | năm =2010}}</ref>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
*{{Thể loại Commons nội dòng|Roupala dielsii}}
*{{Wikispecies nội dòng|Roupala dielsii}}
*{{IPNI2|Roupala dielsii|222639-2|access-date =ngày 25 tháng 6 năm 2013}}

[[Thể loại:Roupala]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1931]]

{{Grevilleoideae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Giới (regnum): Plantae

(không phân hạng): Angiospermae Eudicots

Bộ (ordo): Proteales

Họ (familia): Proteaceae

Chi (genus): Roupala

Loài (species): R. dielsii

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Roupala dielsii · J.F. Macbr., 1931


text:
# Dryopteris escritorii
Dryopteris escritorii là một loài dương xỉ trong họ Dryopteridaceae. Loài này được Alderw. mô tả khoa học đầu tiên năm 1916.
Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.

title: Dryopteris escritorii

wikitext:
{{Mồ côi|date=tháng 8 năm 2020}}

{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Dryopteris escritorii''
| status =
| status_system =
| status_ref =
| image =
| image_caption =
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| divisio = [[Pteridophyta]]
| classis = [[Polypodiopsida]]
| ordo = [[Polypodiales]]
| familia = [[Dryopteridaceae]]
| genus = ''[[Dryopteris]]''
| species = '''''D. escritorii'''''
| binomial = ''Dryopteris escritorii''
| binomial_authority = Alderw., 1916
}}
'''''Dryopteris escritorii''''' là một loài [[dương xỉ]] trong họ [[Dryopteridaceae]]. Loài này được Alderw. mô tả khoa học đầu tiên năm 1916.<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/tro-50157654| title=''Dryopteris escritorii''|access-date =ngày 28 tháng 5 năm 2014| author=The Plant List | year =2010}}</ref>
Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
*{{Thể loại Commons nội dòng|Dryopteris escritorii}}
*{{Wikispecies nội dòng|Dryopteris escritorii}}
*{{IPNI2|Dryopteris escritorii|17325120-1|access-date =ngày 28 tháng 5 năm 2014}}

[[Thể loại:Dryopteris]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1916]]
[[Thể loại:Unresolved names]]

{{Dryopteridaceae-stub}}

[[es:Dryopteris escritorii]]

title: Phân loại khoa học

Ngành (divisio): Pteridophyta

Lớp (class): Polypodiopsida

Bộ (ordo): Polypodiales

Họ (familia): Dryopteridaceae

Chi (genus): Dryopteris

Loài (species): D. escritorii

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Dryopteris escritorii · Alderw., 1916


text:
# Tetraleurodes rugosus
Tetraleurodes rugosus là một loài côn trùng cánh nửa trong họ Aleyrodidae, phân họ Aleyrodinae.
Tetraleurodes rugosus được Corbett miêu tả khoa học đầu tiên năm 1926.

title: Tetraleurodes rugosus

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Tetraleurodes rugosus''
| image =
| image caption =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bộ Cánh nửa|Hemiptera]]
| subordo = [[Sternorrhyncha]]
| superfamilia = [[Aleyrodoidea]]
| familia = [[Aleyrodidae]]
| subfamilia = [[Aleyrodinae]]
| genus = ''[[Tetraleurodes]]''
| species = '''''T. rugosus'''''
| binomial = ''Tetraleurodes rugosus''
| binomial_authority = Corbett, 1926
}}
'''''Tetraleurodes rugosus''''' là một loài [[côn trùng]] [[bộ Cánh nửa|cánh nửa]] trong họ [[Aleyrodidae]], phân họ [[Aleyrodinae]].

''Tetraleurodes rugosus'' được Corbett miêu tả khoa học đầu tiên năm 1926.<ref>{{Aut|Jon H. Martin & Laurence A. Mound}} (2007) "An annotated check list of the world’s whiteflies (Insecta: Hemiptera: Aleyrodidae)" ''Zootaxa'' 1492: 1-84 [http://hbs.bishopmuseum.org/fiji/pdf/martin-mound2007.pdf Link] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210624203856/http://hbs.bishopmuseum.org/fiji/pdf/martin-mound2007.pdf |date=2021-06-24 }}</small></ref>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
* {{wikispecies-inline}}

[[Thể loại:Tetraleurodes]]

{{Aleyrodidae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Bộ (ordo): Hemiptera

Phân bộ (subordo): Sternorrhyncha

Liên họ (superfamilia): Aleyrodoidea

Họ (familia): Aleyrodidae

Phân họ (subfamilia): Aleyrodinae

Chi (genus): Tetraleurodes

Loài (species): T. rugosus

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Tetraleurodes rugosus · Corbett, 1926


text:
# Cochranella punctulata
Cochranella punctulata là một loài ếch thuộc họ Centrolenidae.
Đây là loài đặc hữu của Colombia.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và sông ngòi.
Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.

title: Cochranella punctulata

wikitext:
{{Bảng phân loại
| image = Cochranella punctulata02.jpg
| status = VU
| status_system = IUCN3.1
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật có dây sống|Chordata]]
| classis = [[Động vật lưỡng cư|Amphibia]]
| ordo = [[Bộ Không đuôi|Anura]]
| familia = [[Centrolenidae]]
| genus = ''[[Cochranella]]''
| species = '''''C. punctulata'''''
| binomial = ''Cochranella punctulata''
| binomial_authority = [[Pedro M. Ruiz-Carranza|Ruiz-Carranza]] and Lynch, 1995
| synonyms =
| name = ''Cochranella punctulata''
}}
'''''Cochranella punctulata''''' là một loài [[bộ Không đuôi|ếch]] thuộc họ [[Centrolenidae]].
Đây là loài [[đặc hữu]] của [[Colombia]].
[[Môi sinh|Môi trường sống]] tự nhiên của chúng là [[vùng núi]] ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và [[sông]] ngòi.
Chúng hiện đang bị đe dọa vì [[mất môi trường sống]].
== Hình ảnh ==
<gallery>
Tập tin:Cochranella punctulata01.jpg
Tập tin:Cochranella punctulata.jpg
</gallery>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
* Gil, A.Q. & Lynch, J. 2004. [http://www.iucnredlist.org/search/details.php/54983/all Cochranella punctulata]. [http://www.iucnredlist.org 2006 IUCN Red List of Threatened Species. ] Truy cập 21 tháng 7 năm 2007.

== Liên kết ngoài ==
{{Thể loại Commons nội dòng|Cochranella punctulata}}

{{DEFAULTSORT:Cochranella Punctulata}}
[[Thể loại:Cochranella]]
[[Thể loại:Động vật lưỡng cư Colombia]]
[[Thể loại:Động vật được mô tả năm 1995]]
[[Thể loại:Loài nguy cấp]]

{{Centrolenidae-stub}}

title: Tình trạng bảo tồn

Tình trạng bảo tồn: · Sắp nguy cấp (IUCN 3.1)

title: Phân loại khoa học

Ngành (phylum): Chordata

Lớp (class): Amphibia

Bộ (ordo): Anura

Họ (familia): Centrolenidae

Chi (genus): Cochranella

Loài (species): C. punctulata

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Cochranella punctulata · Ruiz-Carranza and Lynch, 1995


text:
# Kakure Kirishitan
Kakure Kirishitan (隠れキリシタン tiếng Nhật nghĩa là "Kitô hữu ẩn danh") là thuật ngữ để chỉ nhóm người Công giáo Nhật Bản phải sống ẩn dật sau cuộc Khởi nghĩa Shimabara hồi thập niên 1630, dưới thời kỳ Edo.

## Lịch sử
Sau khi giới Mạc Phủ dẹp được cuộc khởi nghĩa Shimabara, họ bắt đầu trừng phạt những Kitô hữu đã tham gia vào sự kiện này. Lãnh đạo khởi nghĩa là Amakusa Shirō bị chặt đầu và mang thủ cấp đến Nagasaki. Mạc Phủ bắt đầu chính sách cấm đạo Công giáo, buộc những người theo đạo phải bỏ đạo. Vì thế, những người Nhật theo đạo Công giáo còn sót lại phải hoạt động tôn giáo một cách bí mật. Từ đó, các Kitô hữu này được gọi là Kakure Kirishitan nghĩa là các "Kitô hữu ẩn danh". Họ không thể tiếp tục công khai đức tin Kitô giáo mà phải thờ phượng trong trong nhà riêng một cách bí mật để tránh sự đàn áp của chính quyền.
Để đối phó với sự truy xét của chính quyền, họ đã làm cho các yếu tố bên ngoài của Công giáo trộn lẫn vào các tôn giáo khác, đặc biệt là Phật giáo. Họ tạc tượng về Đức Mẹ Maria các vị thánh Kitô giáo giống với tượng Quan Âm và các vị Bồ tát. Họ đọc kinh theo âm điệu tụng kinh của Phật giáo, nhưng giữ lại nhiều từ ngữ tiếng Latinh, tiếng Bồ Đào Nha và Tây Ban Nha chưa được Nhật hóa. Kinh Thánh và các sách phụng vụ Công giáo chỉ được truyền khẩu chứ không in giấy vì sợ bị tịch thu. Khi các giáo sĩ phương Tây bị trục xuất khởi Nhật Bản hồi thế kỷ 17, cộng đồng Kakure Kirishitan bắt đầu lựa chọn những lãnh đạo giáo dân để để cử hành các phụng vụ tôn giáo của mình.
Trong thời gian này, một số cộng đoàn Kakure Kirishitan dần dần bị mất đi căn tính Kitô giáo. Lời cầu nguyện và cách thực hành tôn giáo của họ trở thành một phiên bản tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên. Một số người đã phải vay mượn những cách thức mới để thực hành Kitô giáo. Đến thời Minh Trị Duy Tân trong thế kỷ thứ 19, tự do tôn giáo mới được xác lập. Lúc này, phần lớn các cộng đoàn Kakure Kirishitan tái gia nhập Giáo hội Công giáo hoàn vũ sau khi từ bỏ những hoạt động thờ phượng được xem là không chính thống với quy định của Công giáo. Số ít cộng đoàn Kakure Kirishitan còn lại thì không tái gia nhập Giáo hội Công giáo, họ trở thành những cộng đoàn độc lập gọi là Hanare Kirishitan ("Kitô hữu li khai"). Các nhóm Hanare Kirishitan hiện nay chủ yếu tồn tại ở Urakami và trên quần đảo Gotō.

title: Kakure Kirishitan

wikitext:
[[Hình:Maria Kannon.jpg|upright|thumb|Một bức tượng tạc Đức Mẹ Maria bế Chúa Giêsu được tạc giống như Quan Âm]]
{{nihongo |'''Kakure Kirishitan'''|隠れキリシタン||[[tiếng Nhật]] nghĩa là "Kitô hữu ẩn danh"}} là thuật ngữ để chỉ nhóm [[người Công giáo]] [[Nhật Bản]] phải sống ẩn dật sau cuộc [[Khởi nghĩa Shimabara]] hồi thập niên [[1630]], dưới [[thời kỳ Edo]].
==Lịch sử==
Sau khi giới [[Mạc Phủ]] dẹp được cuộc khởi nghĩa Shimabara, họ bắt đầu trừng phạt những [[Kitô hữu]] đã tham gia vào sự kiện này. Lãnh đạo khởi nghĩa là [[Amakusa Shirō]] bị chặt đầu và mang thủ cấp đến [[Nagasaki]]. Mạc Phủ bắt đầu chính sách cấm đạo [[Công giáo]], buộc những người theo đạo phải bỏ đạo. Vì thế, những người Nhật theo đạo Công giáo còn sót lại phải hoạt động tôn giáo một cách bí mật. Từ đó, các Kitô hữu này được gọi là ''Kakure Kirishitan'' nghĩa là các "Kitô hữu ẩn danh". Họ không thể tiếp tục công khai [[đức tin Kitô giáo]] mà phải thờ phượng trong trong nhà riêng một cách bí mật để tránh sự đàn áp của chính quyền.

Để đối phó với sự truy xét của chính quyền, họ đã làm cho các yếu tố bên ngoài của Công giáo trộn lẫn vào các tôn giáo khác, đặc biệt là [[Phật giáo]]. Họ tạc tượng về [[Đức Mẹ Maria]] các vị [[thánh Kitô giáo]] giống với tượng [[Quan Âm]] và các vị [[Bồ tát]].<ref>{{chú thích web|url=http://www.onmarkproductions.com/html/maria-kannon.html|title=Virgin Mary & Kannon, Two Merciful Mothers|last=Schumacher|first=Mark|date=|website=A to Z Photo Dictionary: Japanese Buddhist Statuary|publisher=|access-date =ngày 11 tháng 5 năm 2016}}</ref><ref>[http://www.onmarkproductions.com/html/maria-kannon.html Virgin Mary & Kannon, Two Merciful Mothers]</ref> Họ [[đọc kinh]] theo âm điệu [[tụng kinh]] của Phật giáo, nhưng giữ lại nhiều từ ngữ [[tiếng Latinh]], [[tiếng Bồ Đào Nha]] và Tây Ban Nha chưa được Nhật hóa. Kinh Thánh và các sách [[phụng vụ]] Công giáo chỉ được [[truyền khẩu]] chứ không in giấy vì sợ bị tịch thu. Khi các [[giáo sĩ]] [[phương Tây]] bị trục xuất khởi Nhật Bản hồi [[thế kỷ 17]], cộng đồng Kakure Kirishitan bắt đầu lựa chọn những lãnh đạo giáo dân để để cử hành các phụng vụ tôn giáo của mình.

Trong thời gian này, một số cộng đoàn Kakure Kirishitan dần dần bị mất đi căn tính Kitô giáo. Lời cầu nguyện và cách thực hành tôn giáo của họ trở thành một phiên bản [[tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên]]. Một số người đã phải vay mượn những cách thức mới để thực hành Kitô giáo. Đến thời [[Minh Trị Duy Tân]] trong [[thế kỷ thứ 19]], [[tự do tôn giáo]] mới được xác lập. Lúc này, phần lớn các cộng đoàn Kakure Kirishitan tái gia nhập [[Giáo hội Công giáo]] hoàn vũ sau khi từ bỏ những hoạt động thờ phượng được xem là không chính thống với quy định của Công giáo. Số ít cộng đoàn Kakure Kirishitan còn lại thì không tái gia nhập Giáo hội Công giáo, họ trở thành những cộng đoàn độc lập gọi là ''Hanare Kirishitan'' ("Kitô hữu li khai"). Các nhóm ''Hanare Kirishitan'' hiện nay chủ yếu tồn tại ở [[Urakami]] và trên [[quần đảo Gotō]].
==Chú thích==
{{tham khảo}}

[[Thể loại:Giáo hội Công giáo Rôma tại Nhật Bản]]
[[Thể loại:Đàn áp Kitô giáo]]
[[Thể loại:Thời kỳ Edo]]


text:
# Zonitoschema saga
Zonitoschema saga là một loài bọ cánh cứng trong họ Meloidae. Loài này được Péringuey miêu tả khoa học năm 1899.

title: Zonitoschema saga

wikitext:
{{Bảng phân loại
| name = ''Zonitoschema saga''
| image =
| image caption =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Coleoptera]]
| familia = [[Meloidae]]
| genus = ''[[Zonitoschema]]''
| species = '''''Z. saga'''''
| binomial = ''Zonitoschema saga''
| binomial_authority = Péringuey, 1899
}}
'''''Zonitoschema saga''''' là một loài [[bọ cánh cứng]] trong họ [[Meloidae]]. Loài này được Péringuey miêu tả khoa học năm 1899.<ref>[http://insects.tamu.edu/research/collection/hallan/test/Arthropoda/Insects/Coleoptera/Family/Meloidae.txt Meloidae] in [http://insects.tamu.edu/research/collection/hallan/test/Arthropoda/Insects/Coleoptera/Family/Coleoptera1.htm Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010]</ref>
==Chú thích==
{{Tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
* {{wikispecies-inline}}

|2011|11|18}}

[[Thể loại:Zonitoschema]]

{{Nemognathini-stub}}

title: Phân loại khoa học

Bộ (ordo): Coleoptera

Họ (familia): Meloidae

Chi (genus): Zonitoschema

Loài (species): Z. saga

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Zonitoschema saga · Péringuey, 1899


text:
# Mordellistena cinereonotata
Mordellistena cinereonotata là một loài bọ cánh cứng trong họ Mordellidae. Loài này được Champion mô tả khoa học năm 1891.

title: Mordellistena cinereonotata

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Mordellistena cinereonotata''
| image =
| image caption =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bọ cánh cứng|Coleoptera]]
| familia = [[Mordellidae]]
| genus = ''[[Mordellistena]]''
| species = '''''M. cinereonotata'''''
| binomial = ''Mordellistena cinereonotata''
| binomial_authority = [[George Charles Champion|Champion]], 1891
| tribus = [[Mordellistenini]]
}}
'''''Mordellistena cinereonotata''''' là một loài [[bọ cánh cứng]] trong họ [[Mordellidae]]. Loài này được [[George Charles Champion|Champion]] mô tả khoa học năm 1891.<ref>{{Reftabel|9999-Mordellidae|Dier}}</ref>
==Chú thích==
{{Tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
* {{wikispecies nội dòng}}

[[Thể loại:Mordellistena|C]]

{{Mordellistenini-stub}}

title: Phân loại khoa học

Họ (familia): Mordellidae

Tông (tribus): Mordellistenini

Chi (genus): Mordellistena

Loài (species): M. cinereonotata

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Mordellistena cinereonotata · Champion, 1891


text:
# Monodactylopsis minima
Monodactylopsis minima là một loài rêu tản trong họ Lepidoziaceae. Loài này được (R.M. Schust.) R.M. Schust. miêu tả khoa học lần đầu tiên năm 1993.

title: Monodactylopsis minima

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Monodactylopsis minima''
| image =
| image_caption =
| status =
| status_system =
| status_ref =
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| divisio = [[Marchantiophyta]]
| classis = [[Jungermanniopsida]]
| ordo = [[Jungermanniales]]
| familia = [[Lepidoziaceae]]
| genus = ''[[Monodactylopsis]]''
| species = '''''M. minima'''''
| binomial = ''Monodactylopsis minima''
| binomial_authority = (R.M. Schust.) R.M. Schust., 1993
| synonyms =
}}
'''''Monodactylopsis minima''''' là một loài [[rêu tản]] trong họ [[Lepidoziaceae]]. Loài này được (R.M. Schust.) R.M. Schust. miêu tả khoa học lần đầu tiên năm 1993.<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/tro-35204775| title=''Monodactylopsis minima''|access-date = ngày 27 tháng 9 năm 2013 | author=The Plant List | year =2010}}</ref>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
*{{Thể loại Commons nội dòng|Monodactylopsis minima}}
*{{wikispecies-inline|Monodactylopsis minima}}

[[Thể loại:Monodactylopsis]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1993]]

{{Lepidoziaceae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Ngành (divisio): Marchantiophyta

Lớp (class): Jungermanniopsida

Bộ (ordo): Jungermanniales

Họ (familia): Lepidoziaceae

Chi (genus): Monodactylopsis

Loài (species): M. minima

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Monodactylopsis minima · (R.M. Schust.) R.M. Schust., 1993


text:
# Agarista hispidula
Agarista hispidula là một loài thực vật có hoa trong họ Thạch nam. Loài này được (DC.) Hook. ex Nied. mô tả khoa học đầu tiên năm 1889.

title: Agarista hispidula

wikitext:
{{tiêu đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Agarista hispidula''
| status =
| status_system =
| status_ref =
| image =
| image_caption =
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| unranked_divisio = [[Thực vật có hoa|Angiospermae]]
| unranked_classis = [[Thực vật hai lá mầm thật sự|Eudicots]]
| ordo = [[Bộ Thạch nam|Ericales]]
| familia = [[họ Thạch nam|Ericaceae]]
| genus = ''[[Agarista]]''
| species = '''''A. hispidula'''''
| binomial = ''Agarista hispidula''
| binomial_authority = ([[Augustin Pyramus de Candolle|DC.]]) [[William Jackson Hooker|Hook.]] ex [[Franz Josef Niedenzu|Nied.]], 1889
}}
'''''Agarista hispidula''''' là một loài [[thực vật có hoa]] trong [[họ Thạch nam]]. Loài này được (DC.) Hook. ex Nied. mô tả khoa học đầu tiên năm 1889.<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2625490| title=''Agarista hispidula''|access-date =ngày 7 tháng 6 năm 2013| author=The Plant List | year =2010}}</ref>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
*{{commonscat-inline|Agarista hispidula}}
*{{wikispecies-inline|Agarista hispidula}}

[[Thể loại:Agarista]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1889]]

{{Vaccinioideae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Bộ (ordo): Ericales

Họ (familia): Ericaceae

Chi (genus): Agarista

Loài (species): A. hispidula

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Agarista hispidula · (DC.) Hook. ex Nied., 1889


text:
# Solenopsidini
Solenopsidini là một tông kiến bao gồm 20 chi.

## Các chi
- Adlerzia Forel, 1902
- Afroxyidris Belshaw & Bolton, 1994
- Allomerus Mayr, 1878
- Anillomyrma Emery, 1913
- Bondroitia Forel, 1911
- Carebara Westwood, 1840
- Carebarella Emery, 1906
- Diplomorium Mayr, 1901
- Epelysidris Bolton, 1987
- Machomyrma Forel, 1895
- Megalomyrmex Forel, 1885
- Monomorium Mayr, 1855
- Nothidris Ettershank, 1966
- Oligomyrmex Mayr, 1867
- Oxyepoecus Santschi, 1926
- Paedalgus Forel, 1911
- Phacota Roger, 1862
- Pheidologeton Mayr, 1862
- Solenopsis Westwood, 1840
- Tranopelta Mayr, 1866

title: Solenopsidini

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| image = Fire ants02.jpg
| image_caption = ''[[Solenopsis invicta]]''
| image_width = 250px
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bộ Cánh màng|Hymenoptera]]
| familia = [[Kiến|Formicidae]]
| subfamilia = [[Myrmicinae]]
| tribus = '''Solenopsidini'''
| diversity_link = Solenopsidini
| diversity = kh. 20 genera
| range_map =
| range_map_width = 250px
| subdivision_ranks = Chi
| subdivision = ''Xem trong bài''
}}
'''Solenopsidini''' là một tông kiến bao gồm 20 chi.

==Các chi==
* ''[[Adlerzia]]'' Forel, 1902
* ''[[Afroxyidris]]'' Belshaw & Bolton, 1994
* ''[[Allomerus]]'' [[Gustav Mayr|Mayr]], 1878
* ''[[Anillomyrma]]'' Emery, 1913
* ''[[Bondroitia]]'' Forel, 1911
* ''[[Carebara]]'' Westwood, 1840
* ''[[Carebarella]]'' Emery, 1906
* ''[[Diplomorium]]'' Mayr, 1901
* ''[[Epelysidris]]'' Bolton, 1987
* ''[[Machomyrma]]'' Forel, 1895
* ''[[Megalomyrmex]]'' Forel, 1885
* ''[[Monomorium]]'' Mayr, 1855
* ''[[Nothidris]]'' Ettershank, 1966
* ''[[Oligomyrmex]]'' Mayr, 1867
* ''[[Oxyepoecus]]'' Santschi, 1926
* ''[[Paedalgus]]'' Forel, 1911
* ''[[Phacota]]'' Roger, 1862
* ''[[Pheidologeton]]'' Mayr, 1862
* ''[[Fire ant|Solenopsis]]'' Westwood, 1840
* ''[[Tranopelta]]'' Mayr, 1866

==Chú thích==
{{Tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
* {{wikispecies nội dòng}}
* ITIS: [http://www.itis.gov/servlet/SingleRpt/SingleRpt?search_topic=TSN&search_value=573876 Solenopsidini Genus list]
* Tree of Life Web Project. 2004. [http://tolweb.org/Solenopsidini/22438/2004.03.22|Solenopsidini. Fire ants, etc.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160309175029/http://tolweb.org/Solenopsidini/22438/2004.03.22%7CSolenopsidini. |date=2016-03-09 }}. Version ngày 22 tháng 3 năm 2004 (temporary). in [http://tolweb.org/ The Tree of Life Web Project]

[[Thể loại:Solenopsidini| ]]
[[Thể loại:Myrmicinae]]

{{Formicidae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Bộ (ordo): Hymenoptera

Họ (familia): Formicidae

Phân họ (subfamilia): Myrmicinae

Tông (tribus): Solenopsidini

title: Tính đa dạng

Tính đa dạng: kh. 20 genera

title: Chi

Chi: Xem trong bài


text:
# Trigona sesquipedalis
Trigona sesquipedalis là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Almeida mô tả khoa học năm 1985.

title: Trigona sesquipedalis

wikitext:
{{Bảng phân loại
| name = ''Trigona sesquipedalis''
| image =
| image caption =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bộ Cánh màng|Hymenoptera]]
| familia = [[Họ Ong mật|Apidae]]
| subfamilia = [[Phân họ Ong mật|Apinae]]
| tribus = [[Meliponini]]
| genus = ''[[Trigona]]''
| species = '''''T. sesquipedalis'''''
| binomial = ''Trigona sesquipedalis''
| binomial_authority = [[Joaquim de Almeida|Almeida]], 1985
}}
'''''Trigona sesquipedalis''''' là một loài [[Bộ Cánh màng|Hymenoptera]] trong họ [[Họ Ong mật|Apidae]]. Loài này được Almeida mô tả khoa học năm 1985.<ref>{{Reftabel|2008-ITIS|Dier}}</ref>
==Chú thích==
{{Tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
* {{wikispecies-inline}}

[[Thể loại:Trigona]]
[[Thể loại:Động vật được mô tả năm 1985]]

{{Meliponini-stub}}

title: Phân loại khoa học

Họ (familia): Apidae

Phân họ (subfamilia): Apinae

Tông (tribus): Meliponini

Chi (genus): Trigona

Loài (species): T. sesquipedalis

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Trigona sesquipedalis · Almeida, 1985


text:
# Pezisicarpus montana
Pezisicarpus montana là một loài thực vật có hoa trong họ La bố ma. Loài này được Vernet miêu tả khoa học đầu tiên năm 1904.

title: Pezisicarpus montana

wikitext:
{{tiêu đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Pezisicarpus montana''
| status =
| status_system =
| status_ref =
| image =
| image_caption =
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| unranked_divisio = [[Thực vật có hoa|Angiospermae]]
| unranked_classis = [[Thực vật hai lá mầm thật sự|Eudicots]]
| ordo = [[Gentianales]]
| familia = [[họ La bố ma|Apocynaceae]]
| genus = ''[[Pezisicarpus]]''
| species = '''''P. montana'''''
| binomial = ''Pezisicarpus montana''
| binomial_authority = Vernet, 1904
}}
'''''Pezisicarpus montana''''' là một loài [[thực vật có hoa]] trong [[họ La bố ma]]. Loài này được Vernet miêu tả khoa học đầu tiên năm 1904.<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-150950| title=''Pezisicarpus montana''|access-date =ngày 10 tháng 6 năm 2013| author=The Plant List | year =2010}}</ref>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
*{{commonscat-inline|Pezisicarpus montana}}
*{{wikispecies-inline|Pezisicarpus montana}}
*{{IPNI2|Pezisicarpus montana|81105-1|access-date =ngày 10 tháng 6 năm 2013}}

[[Thể loại:Pezisicarpus]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1904]]

{{Apocynaceae-stub}}

[[en:Pezisicarpus montana]]

title: Phân loại khoa học

Bộ (ordo): Gentianales

Họ (familia): Apocynaceae

Chi (genus): Pezisicarpus

Loài (species): P. montana

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Pezisicarpus montana · Vernet, 1904


text:
# Dương Đình Nghệ
Dương Đình Nghệ (chữ Hán: 楊廷藝 22 tháng 11 năm 874 – 937), là một nhà quân sự, chính trị người Việt, người đã cùng 3.000 giả tử hành quân từ Thanh Hóa tiến ra Đại La đánh bại quân Nam Hán đang chiếm đóng ở đó. Dương Đình Nghệ tự mình phong là Tiết độ sứ, trông coi các châu. Đến năm 937, ông bị viên tướng cấp dưới là Kiều Công Tiễn giết hại.

## Tên gọi
Đại Việt sử ký toàn thư, ngoại kỷ, Quyển V chép là Dương Đình Nghệ kèm ghi chú: "Cương mục ghi Dương Diên Nghệ, người Ái Châu, tức Thanh Hóa (CMTB5, 17a). Tài liệu Trung Quốc như Tống sử (q. 488), Tư trị thông giám v.v... cũng chép là Dương Diên Nghệ. Ngũ đại sử (q. 65) chép như Toàn thư (là Đình Nghệ). Có thể nhầm nét chữ vì chữ 延 diên và chữ 廷 đình gần giống nhau."
Trong số sách ghi họ tên ông là Dương Diên Nghệ có Khâm định Việt sử thông giám cương mục. Ở phần tiền biên, Quyển V của sách này có ghi chú: "Sách An Nam kỷ yếu chép là Đình Nghệ. Nay theo sách Cương mục (Trung Quốc) đổi lại là Diên Nghệ."

## Sự nghiệp

title: Dương Đình Nghệ

wikitext:
{{Khóa|small=yes}}
{{bài cùng tên}}
{{Infobox royalty
| name = Dương Đình Nghệ
| image =
| cỡ hình = 250px
| caption = Tượng Dương Đình Nghệ ở [[Thanh Hóa]]
| issue = [[Dương Tam Kha]]
| birth_date = 22 tháng 11 năm 874{{fact}}
| birth_place = Làng Giàng{{fact}}, Ái Châu
| death_date = Tháng 3 năm 937
| death_place = [[Đại La]]
| place of burial =
| full name = Dương Đình Nghệ<br>(楊廷藝)
| succession = [[Tĩnh Hải quân]] [[Tiết độ sứ]]
| reign = 931 – 937
| predecessor = [[Khúc Thừa Mỹ]]
| successor = [[Kiều Công Tiễn]]
}}

'''Dương Đình Nghệ''' ([[chữ Hán]]: 楊廷藝 [[22 tháng 11]] năm [[874]] – [[937]])<ref>http://www.xxxxonline.com/tua-sach/viet-nam-su-luoc/quyen-i-phan-ii-chuong-v/286{{Liên kết hỏng|date = ngày 6 tháng 3 năm 2021 |bot=InternetArchiveBot }}</ref>, là một nhà quân sự, chính trị người Việt, người đã cùng 3.000 giả tử hành quân từ Thanh Hóa tiến ra Đại La đánh bại quân Nam Hán đang chiếm đóng ở đó. Dương Đình Nghệ tự mình phong là Tiết độ sứ, trông coi các châu. Đến năm 937, ông bị viên tướng cấp dưới là Kiều Công Tiễn giết hại.
<ref name="Hóa Á Châu 1991">Việt sử tiêu án, Soạn giả Ngô Thì Sĩ, Dịch giả: Hội Việt Nam Nghiên cứu Liên lạc Văn hóa Á Châu, Nhà Xuất bản: Văn Sử 1991, Chương Ngoại thuộc Tùy và Đường.</ref><ref>An Nam chí lược, soạn giả Lê Tắc, dịch giả Ủy ban phiên dịch sử liệu Việt Nam, Nhà Xuất bản Viện Đại học Huế, 1961, Quyển Đệ tứ.</ref>

==Tên gọi==
''[[Đại Việt sử ký toàn thư]]'', ngoại kỷ, Quyển V chép là '''Dương Đình Nghệ''' kèm ghi chú: "''Cương mục'' ghi Dương Diên Nghệ, người Ái Châu, tức [[Thanh Hóa]] (CMTB5, 17a). Tài liệu Trung Quốc như ''[[Tống sử]]'' (q. 488), ''[[Tư trị thông giám]]'' v.v... cũng chép là Dương Diên Nghệ. ''[[Ngũ đại sử]]'' (q. 65) chép như ''Toàn thư'' (là Đình Nghệ). Có thể nhầm nét chữ vì chữ 延 diên và chữ 廷 đình gần giống nhau."

Trong số sách ghi họ tên ông là '''Dương Diên Nghệ''' có ''[[Khâm định Việt sử thông giám cương mục]]''. Ở phần tiền biên, Quyển V của sách này có ghi chú: "Sách ''An Nam kỷ yếu'' chép là Đình Nghệ. Nay theo sách ''Cương mục'' (Trung Quốc) đổi lại là Diên Nghệ."

==Sự nghiệp==
===Nguồn gốc và bối cảnh lịch sử===
{{Lịch sử Việt Nam}}
{{Kháng chiến của Việt Nam}}
Không có thông tin về nguồn gốc và tuổi trẻ của Dương Đình Nghệ. Dương Đình Nghệ lớn lên trong bối cảnh nhà Đường suy vong, Trung Quốc rơi vào một thời kỳ hỗn loạn gọi là Ngũ Đại thập quốc (907-979). Dương Đình Nghệ làm tướng cho Tiết độ sứ [[Khúc Hạo]]. Khúc Hạo cai quản Giao châu, còn Dương Đình Nghệ quản lý các vùng đất phía Nam Việt Nam, đồng bằng sông Mã và sông Cả, tức châu Ái và châu Hoan.

Phía Bắc nước Việt tồn tại hai nước lớn là nhà [[Nam Hán]] và [[Nhà Hậu Lương|nhà Lương]]. Sau khi Khúc Hạo chết, năm 919, [[Khúc Thừa Mỹ]] sai sứ sang nhà Lương tiến cống, xin được lĩnh tiết việt, nhà Lương trao cho. Hành động ngoại giao này khiến triều đình Nam Hán cả giận.<ref name="ReferenceA">Đại Việt sử ký toàn thư, Soạn giả Lê Văn Hưu, Ngô Sĩ Liên..., Dịch giả Viện Sử học Việt Nam, Nhà Xuất bản Khoa học xã hội Hà Nội, 1993.</ref>

===Tiến quân ra Bắc bộ===
Mùa thu tháng 7 năm 923 (theo sử của Trung Quốc là năm 930), vua Nam Hán [[Nam Hán Cao Tổ|Lưu Nghiễm]] sai tướng là Lý Khắc Chính (hoặc ''Lý Thủ Dung và Lương Khắc Trinh'')<ref>Châu Hải Đường (2018), '''''An Nam Truyện – Ghi chép về Việt Nam trong chính sử Trung Quốc xưa'''''. Công ty Cổ phần sách Tao Đàn, Nhà Xuất Bản Hội Nhà Văn. Trang 235.</ref> đem quân sang đánh Giao Châu. Lý Khắc Chính bắt được Tiết độ sứ Khúc Thừa Mỹ đem về. Vua Nam Hán phong tước cho Dương Đình Nghệ, cho Lý Tiến làm Thứ sử Giao châu, cùng với Lý Khắc Chính giữ thành.<ref>An Nam chí lược, soạn giả Lê Tắc, dịch giả Ủy ban phiên dịch sử liệu Việt Nam, Nhà Xuất bản Viện Đại học Huế, 1961, Quyển Đệ thập nhất.</ref>

Năm 931, Dương Đình Nghệ lúc này ở Ái châu (Thanh Hóa) tìm cách báo thù cho họ Khúc; theo Khâm định việt sử thông giám cương mục, Dương Đình Nghệ có ý chí khôi phục Giao Châu. Ông nuôi 3.000 giả tử (con nuôi), đặt ra trường đánh vật, chiêu tập các hào kiệt, lấy đại nghĩa khuyến khích họ.<ref name="Hóa Á Châu 1991"/>

Lý Tiến lo sợ, sai người cấp báo cho vua Nam Hán, cùng năm ấy, Dương Đình Nghệ đem quân vây Lý Tiến. Vua Nam Hán sai Trần Bảo (hoặc Trình Bảo)<ref name=":0">Châu Hải Đường (2018), '''''An Nam Truyện – Ghi chép về Việt Nam trong chính sử Trung Quốc xưa'''''. Công ty Cổ phần sách Tao Đàn, Nhà Xuất Bản Hội Nhà Văn. Tân Ngũ Đại sử trang 236.</ref> đem quân sang cứu, nhưng đến nơi thì Dương Đình Nghệ đã hạ được thành. Lý Tiến trốn về nước, Trần Bảo vây thành, Dương Đình Nghệ đem quân ra đánh giết chết Trần Bảo.<ref name="ReferenceA"/>

Dương Đình Nghệ giữ lấy thành, tự xưng là [[Tĩnh Hải quân]] [[Tiết độ sứ]] nhận lĩnh việc châu.<ref name="Hóa Á Châu 1991"/>

===Cái chết===
Mùa xuân tháng 3 năm 937, Dương Đình Nghệ bị nha tướng của mình là [[Kiều Công Tiễn]] (hoặc Kiểu Công Tiễn), người châu Phong,<ref name=":0" /> giết chết. Nghe tin, nha tướng và cũng là con rể của ông là [[Ngô Quyền]] kéo quân từ Ái Châu ra Bắc giết chết Kiều Công Tiễn.<ref name="ReferenceA"/>

==Di sản==

Sau khi Trung Quốc xảy ra loạn lạc (907-979) đã mở ra một cơ hội độc lập cho Việt Nam, Dương Đình Nghệ là một trong những thế lực bản địa từ Ái châu đã nhận ra điều này và tiến binh ra Bắc bộ đánh bại quân Nam Hán, mở đường cho và gây cảm hứng các lãnh đạo người Việt sau đó như Ngô Quyền, Đinh Bộ Lĩnh, Lê Hoàn xây dựng nên quốc gia Đại Việt độc lập, tự chủ.

Mặc dù Dương Đình Nghệ xuất hiện rất ngắn trong lịch sử nhưng được người Việt lúc đó xem là một nhân vật lịch sử quan trọng bởi vì sau cái chết của ông, gia đình họ Dương vẫn có quyền lực, mặc dù không trực tiếp, ảnh hưởng lên nền chính trị phần còn lại của thế kỉ. Các vị lãnh đạo kế tiếp đều lấy vợ là người họ Dương, như Ngô Quyền, Đinh Bộ Lĩnh, Lê Hoàn và những bà vợ họ Dương này đều có vai trò quan trọng trong việc chọn người nối ngôi.<ref>Keith Weller Taylor, The Birth of Vietnam, ISBN 978-0-520-07417-0, 1983, trang 210</ref>

==Quê hương==
Sách ''[[An Nam chí lược]]'', ''[[Việt sử tiêu án]]'', ''[[Đại Việt sử ký toàn thư]]'' đều chép Dương Đình Nghệ là người Ái châu. Theo soạn giả [[Lê Tắc]], sách ''An Nam chí lược'', quyển Đệ nhất, Ái châu là phần thuộc [[Thanh Hóa]].
:''Nam-Giao đời xưa, nhà Chu gọi là Việt-Thường, nhà Tần gọi là Tượng-Quận, nhà Hán đặt làm ba quận: Giao-Châu, Cửu-Chân và Nhật-Nam. Nhà Đường lại cải Giao-Châu làm An-nam phủ, quận Cửu-Chân làm Ái-Châu, quận Nhật-Nam làm Hoan-Châu, tức là La-Thành, Thanh-Hóa và Nghệ-An ngày nay vậy.''

Theo sách ''[[Lịch triều hiến chương loại chí]]'' của [[Phan Huy Chú]]:
:''Thanh Hoa <ref>Tức Thanh Hóa</ref> nguyên trước là đất Tượng Quận, đời Hán gọi là quận Cửu Chân, Lương đặt là châu Ái, Tùy gọi là Cửu Chân, Đường lại đổi là châu Ái.''<ref>Lịch triều hiến chương loại chí, tập 1, soạn giả Phan Huy Chú, dịch giả Viện Sử học Việt Nam, Nhà Xuất bản Giáo dục, 2005, trang 45.</ref>

==Nhận định==
{{cquote|''Sử thần bàn rằng: Cuối đời Hán, Đường phần nhiều nuôi giả tử, là vì đương lúc trí, lực chọi nhau, hay là trong khi hoạn nạn cùng theo nhau, đắc lực trong lúc hoãn cấp, tức thì nhận làm giả tử, không biết rằng lòng lang khó dạ. Dấu của hớ hênh, là xui cho người lấy trộm, thiên tính như thế không thể làm khác được. Đình Nghệ nuôi giả tử đến 3.000 người, thì bị nạn, còn hối sao được nữa. '' |||''Việt sử tiêu án'', Ngô Thì Sĩ}}<ref name="Hóa Á Châu 1991"/>

{{cquote|''Khúc Thừa Mỹ nhận chức quan của Lương mà bị cầm tù ở Ngụy Đình; Dương Đình Nghệ đuổi tướng Hán nhận lấy châu, mà bị nha tướng giết hại. Truyện có nói rằng: nếu không có người bị ngã, thì mình nổi lên sao được, là nghĩa thế. Tóm lại, cũng là bởi lòng trời yếm loạn, muốn mở cơ nghiệp nước ta là một đời trị bắt đầu từ đấy.'' |||''Việt sử tiêu án'', Ngô Thì Sĩ}}<ref name="Hóa Á Châu 1991"/>

Sách ''[[An Nam chí lược]]'', quyển Đệ thập cửu chép bài Đồ Chí Ca:
:''Cuối đời Hàm-Thông Trung-Quốc loạn,''
:''Chuyển-vận đường xa bỏ bê trễ.''
:''Ngô-Quyền, Khúc-Hạo, Kiểu<ref>[[Kiều Công Tiễn]].</ref> và Dương<ref>Dương Đình Nghệ.</ref>,''
:''Soán đoạt giành nhau, dân kiệt quệ.''
:''Họ Đinh, đời Tống mới phong vương,''

{{cquote|''Kịp đời Ngũ-Đại, các người thố hào ở các châu Giao, Ái là Khúc Hạo, Dương-Diên-Nghệ, Kiều-Công-Tiện, v.v... thay nhau dùng võ lực cướp quyền.''|||''An Nam chí lược'', Lê Tắc}}

Theo nhận định của Keith Weller Taylor trong sách The Birth of Vietnam: " Trong khi Khúc Thừa Mỹ đã theo đuổi một tầm nhìn được lý tưởng hóa về nền văn minh [[nhà Đường|Đường]], Dương Đình Nghệ đã sẵn sàng tham gia quyền lực chính trị thực dụng. Ông đã lãnh đạo cho lần thức tỉnh đầu tiên của "Quyền lực Việt Nam" trong thế kỷ thứ 10. Bởi vì ông là người con của châu Ái, sự tôn trọng đối với văn minh Trung Quốc của ông ít hơn Khúc Thừa Mỹ, và trong việc xây dựng lên một quyền lực bản địa dựa trên việc chống lại Nam Hán ông đã mở đường cho sự phát triển nhanh chóng của tình cảm quốc gia người Việt mà đạt được động lực thông qua 3 cuộc chiến chống lại người Trung Quốc trong nửa thế kỷ tiếp theo."<ref>Keith Weller Taylor, The Birth of Vietnam,  ISBN 978-0-520-07417-0, trang 210</ref>

==Tham khảo==
*''[[Việt sử tiêu án]]'', soạn giả [[Ngô Thì Sĩ]], dịch giả Hội Việt Nam Nghiên cứu Liên lạc Văn hóa Á Châu, Nhà Xuất bản Văn Sử 1991.
*''[[An Nam chí lược]]'', soạn giả [[Lê Tắc]], Nhà Xuất bản Viện Đại học Huế, 1961.
*''[[Đại Việt sử ký toàn thư]],'' soạn giả [[Lê Văn Hưu]], [[Ngô Sĩ Liên]], dịch giả Viện Sử học Việt Nam, Nhà Xuất bản Khoa học xã hội Hà Nội, 1993.
*''[[Lịch triều hiến chương loại chí]]'', soạn giả [[Phan Huy Chú]], dịch giả Viện Sử học Việt Nam, Nhà Xuất bản Giáo dục, 2005.
* [[Trần Trọng Kim]] (1919), [[s:Việt Nam sử lược|'''Việt Nam sử lược''']].
* Châu Hải Đường (2018), '''''An Nam Truyện – Ghi chép về Việt Nam trong chính sử Trung Quốc xưa'''''. Công ty Cổ phần sách Tao Đàn, Nhà Xuất Bản Hội Nhà Văn.
*Keith Weller Taylor, The Birth of Vietnam, ISBN 978-0-520-07417-0, 1983.

==Xem thêm==
*[[Thời kỳ tự chủ Việt Nam|Tự chủ]]
*[[Họ Khúc (lịch sử Việt Nam)|Họ Khúc]]
*[[Khúc Thừa Mỹ]]
*[[Kiều Công Tiễn]]
*[[Ngô Quyền]]
*[[Dương Tam Kha]]

== Chú thích ==
{{Tham khảo|30em}}
{{Vua Việt Nam thời Tự chủ}}
{{Đầu hộp}}
{{thứ tự kế vị|trước=[[Khúc Thừa Mỹ]]
|chức vụ=[[Tĩnh Hải quân]] [[Tiết độ sứ]]
|sau=[[Kiều Công Tiễn]]
|năm=[[931]]-[[937]]}}
{{Cuối hộp}}
{{Tĩnh Hải quân Tiết độ sứ}}
{{Thời gian sống |874|937|}}

[[Thể loại:Tĩnh Hải quân Tiết độ sứ]]
[[Thể loại:Vua Việt Nam]]
[[Thể loại:Vua Việt Nam bị giết]]
[[Thể loại:Lịch sử Việt Nam thời Tự chủ]]
[[Thể loại:Người Thanh Hóa]]
[[Thể loại:Mất năm 937]]
[[Thể loại:Nhân vật quân sự Việt Nam thời kỳ Tiền độc lập]]
[[Thể loại:Việt Nam thế kỷ 10]]
[[Thể loại:Ngũ đại Thập quốc]]
[[Thể loại:Người Bắc Ninh]]

title: Tĩnh Hải quân Tiết độ sứ

Tiền nhiệm: Khúc Thừa Mỹ

Kế nhiệm: Kiều Công Tiễn

title: Thông tin chung

Sinh: 22 tháng 11 năm 874 · Làng Giàng, Ái Châu

Mất: Tháng 3 năm 937 · Đại La

Hậu duệ: Dương Tam Kha


text:
# Psara bractealis
Psara bractealis là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.

title: Psara bractealis

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| image = 209-Psara bractealis (Kenrick, 1907).JPG
| image_caption =
| status =
| status_system =
| status_ref =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bộ Cánh vảy|Lepidoptera]]
| familia = [[Crambidae]]
| genus = ''[[Psara (bướm đêm)|Psara]]''
| species = '''''P. bractealis'''''
| binomial = ''Psara bractealis''
| binomial_authority = ([[George Hamilton Kenrick|Kenrick]], 1907)
| synonyms =
*''Pionea bractealis'' <small>Kenrick, 1907</small>
}}
'''''Psara bractealis''''' là một loài [[bướm đêm]] trong họ [[Crambidae]].<ref name = "COL">{{chú thích web |url= http://www.catalogueoflife.org/annual-checklist/2011/search/all/key/Mimudea+bractealis/match/1|title= Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist.|access-date = ngày 19 tháng 6 năm 2014 |author= Bisby |first = F.A. |last2 = Roskov |first2 = Y.R. |last3 = Orrell |first3 = T.M. |last4 = Nicolson |first4 = D. |last5 = Paglinawan |first5 = L.E. |last6 = Bailly |first6 = N. |last7 = Kirk |first7 = P.M. |last8 = Bourgoin |first8 = T. |last9 = Baillargeon |first9= G. |last10 = Ouvrard |first10 = D.|year= 2011|publisher=Species 2000: Reading, UK.}}</ref><ref>{{Brontabel|9999-Lepindex}}</ref>

==Chú thích==
{{Tham khảo}}

==Liên kết ngoài==
*{{Wikispecies-inline|Psara bractealis}}
*{{Commonscat-inline|Psara bractealis}}

[[Thể loại:Psara]]

{{Spilomelinae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Họ (familia): Crambidae

Chi (genus): Psara

Loài (species): P. bractealis

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Psara bractealis · (Kenrick, 1907)

title: Danh pháp đồng nghĩa

Danh pháp đồng nghĩa: - Pionea bractealis Kenrick, 1907


text:
# Nanzdietschweiler
Nanzdietschweiler là một đô thị ở huyện Kusel, bang Rheinland-Pfalz, phía tây nước Đức. Đô thị Nanzdietschweiler có diện tích 9,82 km².

title: Nanzdietschweiler

wikitext:
{{chú thích trong bài}}
{{Thông tin địa danh Đức
|image_photo =
|Wappen = Wappen Nanzdietschweiler.png
|lat_deg = 49.44374
|lon_deg = 7.44059
|Lageplan =
|Bundesland = Rheinland-Pfalz
|Landkreis = Kusel
|Verbandsgemeinde = Glan-Münchweiler
|Höhe = 220-250
|Fläche = 9.82
|Einwohner = 1256
|Stand = 2006-12-31
|PLZ = 66909
|PLZ-alt = 6791
|Vorwahl = 06383
|Kfz = KUS
|Gemeindeschlüssel = 07 3 36 064
|Gliederung = 3
|Adresse-Verband = Homburger Straße 3 <br />66907 Glan-Münchweiler
|Website = [http://www.nanzdietschweiler.de/ www.nanzdietschweiler.de]
|Bürgermeister = Martin Holzhauser jun.
|Partei = CDU
}}

'''Nanzdietschweiler''' là một đô thị ở [[Kusel (huyện)|huyện Kusel]], [[bang của Đức|bang]] [[Rheinland-Pfalz]], phía tây nước [[Đức]]. Đô thị Nanzdietschweiler có [[diện tích]] 9,82 [[km²]].

{{Xã của huyện Kusel}}

==Tham khảo==
{{tham khảo}}

{{RheinlandPfalz-stub}}

[[Thể loại:Xã và đô thị ở huyện Kusel]]

title: Nanzdietschweiler

Quốc gia: Đức

Bang: Rheinland-Pfalz

Huyện: Kusel

Liên xã: Glan-Münchweiler

title: Chính quyền

• Thị trưởng: Martin Holzhauser jun. (CDU)

title: Diện tích

title: Dân số (2020-12-31)

Múi giờ: UTC+1, UTC+2

Biển số xe: KUS


text:
# Megaphorus clausicellus
Megaphorus clausicellus là một loài ruồi trong họ Asilidae. Megaphorus clausicellus được Macquart miêu tả năm 1850.

title: Megaphorus clausicellus

wikitext:
{{tiêu đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Megaphorus clausicellus''
| image = Robberfly - Megaphorus clausicellus?, Archbold Biological Station, Venus, Florida.jpg
| image_width =
| image_caption =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Ruồi|Diptera]]
| subordo = [[Brachycera]]
| infraordo = [[Asilomorpha]]
| superfamilia = [[Asiloidea]]
| familia = [[Họ Ruồi ăn sâu|Asilidae]]
| genus = [[Megaphorus]]
| species = '''''M. clausicellus'''''
| binomial = ''Megaphorus clausicellus''
| binomial_authority = (Macquart, 1850)
}}
'''''Megaphorus clausicellus''''' là một loài [[ruồi]] trong họ [[Họ Ruồi ăn sâu|Asilidae]]. ''Megaphorus clausicellus'' được Macquart miêu tả năm 1850.<ref>{{chú thích web|url=http://www.geller-grimm.de/catalog/species.htm|title=Species of Asilidae|access-date = ngày 16 tháng 7 năm 2012}}</ref>

==Chú thích==
{{Tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
* {{wikispecies nội dòng}}

[[Thể loại:Megaphorus]]

{{Asilinae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Bộ (ordo): Diptera

Phân bộ (subordo): Brachycera

Phân thứ bộ (infraordo): Asilomorpha

Liên họ (superfamilia): Asiloidea

Họ (familia): Asilidae

Chi (genus): Megaphorus

Loài (species): M. clausicellus

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Megaphorus clausicellus · (Macquart, 1850)


text:
# Yalaz, Yayladağı
Yalaz là một xã thuộc huyện Yayladağı, tỉnh Hatay, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 270 người.

title: Yalaz, Yayladağı

wikitext:
{{Thông tin khu dân cư
|name = Yalaz
|other_name =
|native_name =
|settlement_type = Xã
|image_skyline =
|imagesize =
|image_caption =
|image_map =
|pushpin_map =
|pushpin_label_position =right
|pushpin_map_caption =Vị trí ở Thổ Nhĩ Kỳ
|coordinates_display = inline,title
|coordinates_region =
|subdivision_type = [[Quốc gia]]
|subdivision_name ={{flag|Thổ Nhĩ Kỳ}}
|subdivision_type1 =[[Phân cấp hành chính Thổ Nhĩ Kỳ|Tỉnh]]
|subdivision_name1 = [[Hatay (tỉnh)|Hatay]]
|subdivision_type2 = [[Phân cấp hành chính Thổ Nhĩ Kỳ|Huyện]]
|subdivision_name2 = [[Yayladağı]]
|leader_title =
|leader_name =
|established_title =
|established_date =
|area_total_km2 =
|population_as_of = 2011
|population_footnotes =
|population_total =270 người
|population_density_km2 =
|timezone=[[Giờ Đông Âu|EET]]
|utc_offset=+2
|timezone_DST=[[Giờ mùa hè Đông Âu|EEST]]
|utc_offset_DST=+3
|latd=|latm=|lats=|latNS=N
|longd=|longm=|longs=|longEW=E
|elevation_footnotes =
|elevation_m =
|elevation_ft =
|website =
|footnotes =
}}

'''Yalaz''' là một [[Phân cấp hành chính Thổ Nhĩ Kỳ|xã]] thuộc huyện [[Yayladağı]], tỉnh [[Hatay (tỉnh)|Hatay]], [[Thổ Nhĩ Kỳ]]. Dân số thời điểm năm 2011 là 270 người.<ref>{{chú thích web|url=http://rapor.tuik.gov.tr/reports/rwservlet?adnksdb2&ENVID=adnksdb2Env&report=wa_idari_yapi_10sonrasi.RDF&p_il1=31&p_yil=2011&p_dil=2&desformat=html|publisher=Viện thống kê Thổ Nhĩ Kỳ|title=Cities, towns and villages in Hatay|access-date=ngày 14 tháng 9 năm 2012|archive-date=2012-07-13|archive-url=https://archive.today/20120713185307/http://rapor.tuik.gov.tr/reports/rwservlet?adnksdb2&ENVID=adnksdb2Env&report=wa_idari_yapi_10sonrasi.RDF&p_il1=31&p_yil=2011&p_dil=2&desformat=html|url-status=bot: unknown}}</ref>

==Chú thích==
{{Tham khảo}}

==Tham khảo==

{{Xã thuộc huyện Yayladağı}}

{{HatayTR-geo-stub}}

title: Yalaz

Tỉnh: Hatay

Huyện: Yayladağı

title: Dân số (2011)

• Tổng cộng: 270 người

Múi giờ: UTC+3, Giờ ở Thổ Nhĩ Kỳ


text:
# Chamaegastrodia shikokiana
Chamaegastrodia shikokiana là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Makino & F.Maek. mô tả khoa học đầu tiên năm 1935.

title: Chamaegastrodia shikokiana

wikitext:
{{tiêu đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Chamaegastrodia shikokiana''
| status =
| status_system =
| status_ref =
| image = Chamaegastrodia shikokiana01.jpg
| image_caption =
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| unranked_divisio = [[Thực vật có hoa|Angiospermae]]
| unranked_classis = [[Thực vật một lá mầm|Monocots]]
| ordo = [[Bộ Măng tây|Asparagales]]
| familia = [[Họ Lan|Orchidaceae]]
| genus = ''[[Chamaegastrodia]]''
| species = '''''C. shikokiana'''''
| binomial = ''Chamaegastrodia shikokiana''
| binomial_authority = [[Tomitaro Makino|Makino]] & [[Fumio Maekawa|F.Maek.]], 1935
}}
'''''Chamaegastrodia shikokiana''''' là một loài [[thực vật có hoa]] trong [[họ Lan]]. Loài này được Makino & F.Maek. mô tả khoa học đầu tiên năm 1935.<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-37721| title=''Chamaegastrodia shikokiana''|access-date=ngày 7 tháng 6 năm 2013| author=The Plant List | year =2010}}</ref>

== Hình ảnh ==
<gallery>
Tập tin:Chamaegastrodia shikokiana02.jpg
Tập tin:Chamaegastrodia shikokiana03.jpg
Tập tin:Chamaegastrodia shikokiana04.jpg
</gallery>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
*{{commonscat-inline|Chamaegastrodia shikokiana}}
*{{wikispecies-inline|Chamaegastrodia shikokiana}}
*{{IPNI2|Chamaegastrodia shikokiana|622684-1|access-date=ngày 7 tháng 6 năm 2013}}

[[Thể loại:Chamaegastrodia]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1935]]

{{Cranichideae-stub}}

title: Phân loại khoa học

(không phân hạng): Angiospermae Monocots

Bộ (ordo): Asparagales

Họ (familia): Orchidaceae

Chi (genus): Chamaegastrodia

Loài (species): C. shikokiana

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Chamaegastrodia shikokiana · Makino & F.Maek., 1935


text:
# Hợp đồng nô lệ
Hợp đồng nô lệ (tiếng Hàn: 노예 계약; Hanja: 奴隸契約; Romaja: noye gyeyak) đề cập đến một hợp đồng dài hạn không công bằng giữa các thần tượng Hàn Quốc và công ty quản lý của họ. Các thần tượng theo hợp đồng như vậy thường phải đối mặt với sự đối xử khắc nghiệt, đặc biệt là trong những năm hoạt động đầu tiên của họ, bao gồm thiếu sự riêng tư, đói khát và cô đơn, thường bị chỉ trích là nỗ lực của các công ty quản lý trong việc muốn tạo ra những "thần tượng như cỗ máy" được sử dụng cho mục đích giải trí".

## Thực trạng
Khát khao được trở thành thần tượng K-pop, khi còn là "thực tập sinh" họ đã phải ký hợp đồng với các công ty giải trí khi chỉ mới 12 hay 13 tuổi đầu. Một công ty có thể mất đến 10 năm để chuẩn bị hành trang cho thực tập sinh ra mắt trên sân khấu, theo lời người đứng đầu trước kia của Hiệp hội Luật Giải trí Hàn Quốc. Cả thực tập sinh và những thần tượng K-pop đã ra mắt về đặc thù sẽ phải sống trong ký túc xá, nơi mà công ty chủ quản kiểm soát chế độ ăn uống, đời sống tình cảm lẫn thái độ ứng xử của họ. Theo các điều khoản của hầu hết các hợp đồng thì thực tập sinh và thần tượng K-pop đều bị yêu cầu phải hoàn trả cho công ty quản lý các chi phí học hát và nhảy, kho quần áo, phí sinh hoạt và các chi phí khác. Hệ quả là, các thần tượng K-pop có thể không có thu nhập đáng bao nhiêu.
Nhiều nhóm nhạc K-pop thường mất nhiều năm để hòa vốn và do đó không thể nhận được phần thu nhập nào tạo ra từ các bài hát của mình cho đến khi các món nợ thực tập được trả hết. Ngoại lệ điển hình là các nhóm nhạc đến từ những công ty thuộc nhóm "Big 3" như SM Entertainment, YG Entertainment và JYP Entertainment. Thực tập sinh dưới trướng ba công ty này được trả thù lao ngay sau khi họ ra mắt và nói chung là không đến nỗi phải đối mặt với các khoản nợ thực tập, trừ khi họ rời đi trước khi hoàn thành bản hợp đồng.
Việc đối xử bất công với các ca sĩ và thực tập sinh K-pop đã trở nên nổi bật trong ngành công nghiệp âm nhạc Hàn Quốc. Do đó, các công ty bao gồm SM, FNC và DSP đã bị FTC của Hàn Quốc yêu cầu ngừng hủy bỏ hợp đồng thực tập sinh với lý do không rõ ràng, chẳng hạn như các điều khoản đạo đức. Tuy nhiên, nhiều vấn đề cấp bách vẫn chưa được FTC của Hàn Quốc giải quyết là sự ngược đãi từ các công ty giải trí Hàn Quốc, được thể hiện trong các bản hợp đồng hà khắc và không chuẩn mực. Những bản hợp đồng này thường tạo ra sự chế tạo và kiểm soát, để duy trì hình ảnh một "đặc biệt tài năng và lộng lẫy, độc thân, dị tính, có vẻ ngoài dễ tiếp cận với những người hâm mộ khác giới". Hai thần tượng thành công đã ký hợp đồng với Cube Entertainment đã bị đuổi khỏi công ty do dính líu đến mối quan hệ tình cảm. Ngoài ra, cả nam và nữ thần tượng đều mong muốn đạt được và duy trì vóc dáng mảnh mai để có thể được xem xét ứng tuyển vào các buổi tuyển chọn thực tập sinh.

## Cải cách
Vào năm 2009, ba thành viên của nhóm nhạc nam TVXQ đã đưa công ty quản lý SM Entertainment ra tòa, tuyên bố rằng hợp đồng 13 năm của công ty là quá dài, quá hạn chế và hầu như không mang lại cho họ lợi nhuận nào từ thành công của họ. Năm sau, vào năm 2010, Ủy ban Thương mại Công bằng Hàn Quốc (KFTC) đã đưa ra một quy định giới hạn hợp đồng giải trí trong 7 năm. Vào năm 2017, KFTC một lần nữa đưa ra các hạn chế đối với các hợp đồng giải trí. Ngoài ra, những cải cách năm 2017 đã giảm bớt các hình phạt tài chính đối với các thực tập sinh K-pop vi phạm hợp đồng sớm và khiến các công ty khó khăn hơn trong việc bắt buộc các thần tượng K-pop gia hạn hợp đồng.

title: Hợp đồng nô lệ

wikitext:
'''Hợp đồng nô lệ''' ({{Korean|hangul=노예 계약|hanja={{linktext|奴隸|契約}}|rr=noye gyeyak}}) đề cập đến một hợp đồng dài hạn không công bằng giữa các [[thần tượng Hàn Quốc]] và công ty quản lý của họ.<ref name=":0">{{chú thích báo|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-pacific-13760064|title=The dark side of South Korean pop music|last=Williamson|first=Lucy|date=2011-06-15|work=BBC News|access-date=2017-06-19|language=en-GB}}</ref><ref name=":1">{{chú thích báo|url=http://www.koreatimes.co.kr/www/news/art/2009/08/201_49933.html|title=Is There a Solution for Slave contracts?|last=Han|first=Sang-hee|date=2009-08-11|work=Korea Times|access-date=2017-06-19|language=en}}</ref> Các thần tượng theo hợp đồng như vậy thường phải đối mặt với sự đối xử khắc nghiệt, đặc biệt là trong những năm hoạt động đầu tiên của họ, bao gồm thiếu sự riêng tư, đói khát và cô đơn, thường bị chỉ trích là nỗ lực của các công ty quản lý trong việc muốn tạo ra những "thần tượng như cỗ máy" được sử dụng cho mục đích giải trí".<ref name=":0" />

==Thực trạng==
Khát khao được trở thành thần tượng K-pop, khi còn là "thực tập sinh" họ đã phải ký hợp đồng với các công ty giải trí khi chỉ mới 12 hay 13 tuổi đầu.<ref name=":2">{{Chú thích web|url=http://mengnews.joins.com/view.aspx?aId=2996232|tiêu đề=Why K-pop idols flee from their groups (Tại sao các thần tượng K-pop chạy trốn khỏi nhóm nhạc của họ)|tác giả=Sung So-young|ngày=ngày 20 tháng 10 năm 2014|website=Korea JoongAng Daily|url lưu trữ=|ngày lưu trữ=|url-status=|ngày truy cập=ngày 19 tháng 6 năm 2017}}</ref> Một công ty có thể mất đến 10 năm để chuẩn bị hành trang cho thực tập sinh ra mắt trên sân khấu, theo lời người đứng đầu trước kia của Hiệp hội Luật Giải trí Hàn Quốc.<ref name=":1" /> Cả thực tập sinh và những thần tượng K-pop đã ra mắt về đặc thù sẽ phải sống trong ký túc xá, nơi mà công ty chủ quản kiểm soát chế độ ăn uống, đời sống tình cảm lẫn thái độ ứng xử của họ.<ref name=":2" /><ref>{{Chú thích tin tức|url=https://www.pri.org/stories/2016-04-25/k-pop-s-gross-double-standard-women|tiêu đề=K-pop's gross double standard for women|tác giả=David Volodzko|ngày=ngày 25 tháng 4 năm 2016|work=Đài Phát thanh Công chúng Quốc tế (Public Radio International)|ngày truy cập=ngày 19 tháng 6 năm 2017|url lưu trữ=|ngày lưu trữ=|url-status=|ngôn ngữ=en}}</ref> Theo các điều khoản của hầu hết các hợp đồng thì thực tập sinh và thần tượng K-pop đều bị yêu cầu phải hoàn trả cho công ty quản lý các chi phí học hát và nhảy, kho quần áo, phí sinh hoạt và các chi phí khác. Hệ quả là, các thần tượng K-pop có thể không có thu nhập đáng bao nhiêu.<ref name=":0" />

Nhiều nhóm nhạc K-pop thường mất nhiều năm để hòa vốn và do đó không thể nhận được phần thu nhập nào tạo ra từ các bài hát của mình cho đến khi các món nợ thực tập được trả hết. Ngoại lệ điển hình là các nhóm nhạc đến từ những công ty thuộc nhóm "Big 3" như [[SM Entertainment]], [[YG Entertainment]] và [[JYP Entertainment]]. Thực tập sinh dưới trướng ba công ty này được trả thù lao ngay sau khi họ ra mắt và nói chung là không đến nỗi phải đối mặt với các khoản nợ thực tập, trừ khi họ rời đi trước khi hoàn thành bản hợp đồng.<ref>https://www.sbs.com.au/popasia/blog/2018/01/29/how-much-money-k-pop-idol-makes-according-former-k-pop-idol</ref>

Việc đối xử bất công với các ca sĩ và thực tập sinh K-pop đã trở nên nổi bật trong ngành công nghiệp âm nhạc Hàn Quốc. Do đó, các công ty bao gồm [[SM Entertainment|SM]], [[FNC Entertainment|FNC]] và [[DSP Media|DSP]] đã bị FTC của Hàn Quốc yêu cầu ngừng hủy bỏ hợp đồng thực tập sinh với lý do không rõ ràng, chẳng hạn như các điều khoản đạo đức.<ref>{{chú thích web|title=Korean Talent Agencies Ordered to End Slave Contracts|url=https://variety.com/2017/artisans/asia/korea-talent-management-agencies-ordered-to-end-slave-contracts-1202005310/|last=Kil|first=Sonia|date=2017-03-09|website=Variety|language=en|access-date=2020-05-24}}</ref> Tuy nhiên, nhiều vấn đề cấp bách vẫn chưa được FTC của Hàn Quốc giải quyết là sự ngược đãi từ các công ty giải trí Hàn Quốc, được thể hiện trong các bản hợp đồng hà khắc và không chuẩn mực.<ref>{{chú thích sách|last=Jin, Dal Yong|url=https://www.worldcat.org/oclc/1114538998|title=K-pop idols : popular culture and the emergence of the Korean music industry|others=Lee, Harkjoon.|year=2019|isbn=978-1-4985-8825-6|location=Lanham, Maryland|oclc=1114538998}}</ref> Những bản hợp đồng này thường tạo ra sự chế tạo và kiểm soát, để duy trì hình ảnh một "đặc biệt tài năng và lộng lẫy, độc thân, dị tính, có vẻ ngoài dễ tiếp cận với những người hâm mộ khác giới".<ref name=":3">{{chú thích web|title=The Capitalist Control of K-pop: The Idol as a Product|url=https://icds.ee/the-capitalist-control-of-k-pop-the-idol-as-a-product/|website=ICDS|language=en-US|access-date=2020-05-24}}</ref> Hai thần tượng thành công đã ký hợp đồng với [[Cube Entertainment]] đã bị đuổi khỏi công ty do dính líu đến mối quan hệ tình cảm. Ngoài ra, cả nam và nữ thần tượng đều mong muốn đạt được và duy trì vóc dáng mảnh mai để có thể được xem xét ứng tuyển vào các buổi tuyển chọn thực tập sinh.<ref name=":3" />

== Cải cách ==
Vào năm 2009, ba thành viên của nhóm nhạc nam [[TVXQ]] đã đưa công ty quản lý [[SM Entertainment]] ra tòa, tuyên bố rằng hợp đồng 13 năm của công ty là quá dài, quá hạn chế và hầu như không mang lại cho họ lợi nhuận nào từ thành công của họ.<ref name=":0" /><ref name=":1" /> Năm sau, vào năm 2010, Ủy ban Thương mại Công bằng Hàn Quốc (KFTC) đã đưa ra một quy định giới hạn hợp đồng giải trí trong 7 năm.<ref>{{chú thích báo|url=http://www.koreatimes.co.kr/www/news/culture/2014/12/135_169279.html|title=K-pop stars punished by unfair contracts|last=Kim|first=Hyo-jin|date=2014-12-03|work=Korea Times|access-date=2017-06-19|language=en}}</ref> Vào năm 2017, KFTC một lần nữa đưa ra các hạn chế đối với các hợp đồng giải trí. Ngoài ra, những cải cách năm 2017 đã giảm bớt các hình phạt tài chính đối với các thực tập sinh K-pop vi phạm hợp đồng sớm và khiến các công ty khó khăn hơn trong việc bắt buộc các thần tượng K-pop gia hạn hợp đồng.<ref>{{chú thích web|url=http://www.sbs.com.au/popasia/blog/2017/03/08/major-k-pop-agencies-reform-unfair-contract-clauses|title=Major K-pop agencies to reform unfair contract clauses|date=2017-03-08|website=SBS PopAsia|language=en|access-date=2017-06-19}}</ref>

==Xem thêm==
*[[Nhân quyền tại Hàn Quốc]]

==Tham khảo==
{{tham khảo}}
{{Chủ đề|K-pop}}
{{K-pop}}

[[Thể loại:K-pop]]
[[Thể loại:Luật giải trí]]
[[Thể loại:Tranh cãi âm nhạc]]


text:
# Pseudohyophila
Pseudohyophila là một chi rêu trong họ Dicranaceae.

title: Pseudohyophila

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name =''Pseudohyophila''
| status =
| status_system =
| status_ref =
| image =
| image_caption=
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| divisio = [[Bryophyta]]
| classis = [[Bryopsida]]
| ordo = [[Dicranales]]
| familia = [[Dicranaceae]]
| genus = '''''Pseudohyophila'''''
| genus_authority =
}}
'''''Pseudohyophila''''' là một chi [[rêu]] trong họ [[Dicranaceae]].<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/1.1/browse/B/Dicranaceae/Pseudohyophila/| title=''Pseudohyophila''|access-date =ngày 10 tháng 6 năm 2014| author=The Plant List | year =2010}}</ref>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
*{{commonscat-inline|Pseudohyophila}}
*{{wikispecies-inline|Pseudohyophila}}

[[Thể loại:Pseudohyophila| ]]

{{Dicranaceae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Ngành (divisio): Bryophyta

Lớp (class): Bryopsida

Bộ (ordo): Dicranales

Họ (familia): Dicranaceae

Chi (genus): Pseudohyophila