text:
# Manuel II của Bồ Đào Nha
Dom Manuel II của Bồ Đào Nha (tiếng Bồ Đào Nha phát âm: [mɐnuɛɫ]; tiếng Anh: Emmanuel II, 15 tháng 11 năm 1889 - 2 tháng 7 năm 1932), có biệt danh là "Người Ái quốc" (tiếng Bồ Đào Nha: O Patriota), hoặc "Người Bất hạnh" (tiếng Bồ Đào Nha: O Desventurado), là vị quân chủ thứ 16 và cũng là vị vua cuối cùng của Vương tộc Bragança thuộc Nhánh Bragança-Saxe-Coburgo- Gota cai trị Vương quốc Bồ Đào Nha. Ông lên ngôi sau vụ ám sát cha mình, vua Carlos I của Bồ Đào Nha, và anh trai, Luís Filipe, Vương thái tử Bồ Đào Nha. Trước khi lên ngôi ông là Công tước xứ Beja. Triều đại của Manuel II kết thúc với sự sụp đổ của chế độ quân chủ sau Cách mạng ngày 5 tháng 10 năm 1910, và ông sống phần đời còn lại của mình trong cảnh lưu vong ở Twickenham, Middlesex, Vương quốc Anh.

## Cuộc sống đầu đời
Manuel Maria Filipe Carlos Amélio Luís Miguel Rafael Gabriel Gonzaga Francisco de Assis Eugénio de Saxe-Coburgo-Gota e Bragança sinh ra tại Cung điện Belém, Lisbon, chưa đầy một tháng sau khi cha của ông, Vương tử Carlos lên ngôi vua Vương quốc Bồ Đào Nha. Ông là người con thứ ba và là con trai thứ hai của Vua Carlos và Amélie của Orléans. Ông gọi Vương tôn Philippe của Orléans, Bá tước xứ Paris là ông ngoại, vì thế Vua Louis-Philippe I của Pháp là cao tổ phụ của ông.
Manuel là một thành viên của Vương tộc Bragança, ngoài ra những huyết thống gần nhất với ông cũng đến từ Vương tộc Orléans (mẹ), Vương tộc Savoia (bà ngoại), Vương tộc Sachsen-Coburg và Gotha-Koháry (ông cố ngoại). Ông được rửa tội vài ngày sau khi sinh và ông ngoại của ông trở thành cha đở đầu. Cựu hoàng Pedro II của Brasil (nội tổ phụ của Manuel, em trai của Nữ vương Maria II) đã có mặt trong ngày sinh và lễ rửa tội của ông.
Ông nhận được nền giáo dục truyền thống như các thành viên khác trong gia đình hoàng gia. Bản thân ông không có những bận tâm về chính trị, vì ông chỉ là người thừa kế thứ 2, anh trai của ông, Thái tử Luís Filipe mới là vị vua tương lai của Bồ Đào Nha. Mặc dù Manuel được nuôi dưỡng như một thành viên của tầng lớp thượng lưu, nhưng ông được xem là một người dân túy sau khi lên ngôi, và từ bỏ nhiều nghi thức của triều đình. Ông học lịch sử và ngôn ngữ, đến năm 6 tuổi đã nói và viết được tiếng Pháp. Ông thể hiện tình yêu văn học và đọc sách, không giống như người anh trai của mình, người thích các hoạt động thể chất hơn. Sự giáo dục của Manuel bao gồm cưỡi ngựa, đấu kiếm, chèo thuyền, quần vợt và làm vườn. Ông là một người rất yêu âm nhạc, đặc biệt là Beethoven và Wagner, và chơi piano.
Khi còn nhỏ, Manuel chơi với các con của Bá tước Figueiró, Bá tước Galveias và với các gia đình khác trong Triều đình Bồ Đào Nha. Năm 1902, ông được Franz Kerausch dạy tiếng La Tinh và tiếng Đức, sau đó là cha João Damasceno Fiadeiro (dạy lịch sử Bồ Đào Nha); Marquês Leitão (dạy Toán học); M. Boeyé (dạy tiếng Pháp và văn học Pháp); Alfredo King (dạy tiếng Anh và văn học Anh), Cha Domingos Fructuoso (dạy Tôn giáo và Đạo đức) và Alexandre Rey Colaço (dạy piano).
Năm 1903, ông cùng mẹ và anh trai đến Ai Cập trên Du thuyền hoàng gia Amélia để mở rộng hiểu biết của mình về các nền văn minh cổ đại. Năm 1907, ông vào Học viện Hải quân Bồ Đào Nha.

## Ám sát ở Lisbon
Tương lai của Vương tử Manuel trong Hải quân Bồ Đào Nha đột ngột bị gác lại vào ngày 1 tháng 2 năm 1908. Vào ngày đó, gia đình hoàng gia trở về Lisboa từ Cung điện Ducal ở Vila Viçosa. Trên đường đến cung điện hoàng gia, chiếc xe chở Vua Carlos và gia đình của ông đã đi qua Terreiro do Paço, hai nhà hoạt động cách mạng cộng hòa người Bồ Đào Nha là Alfredo Luís da Costa và Manuel Buíça đã bắn vào đoàn xe. Không rõ liệu những kẻ ám sát đang cố gắng giết nhà vua, Thái tử hay thủ tướng João Franco.
Những kẻ sát nhân đã bị vệ sĩ hoàng gia bắn chết tại chỗ và được công nhận là thành viên của Đảng Cộng hòa Bồ Đào Nha. Vua bị giết; Hoàng tử Louis Filipe bị trọng thương; Manuel bị đánh vào tay; Vương hậu Amélie của Orleans không hề hấn gì. Chính suy nghĩ nhanh nhạy của Amélie đã cứu được cậu con trai nhỏ của cô. Khoảng 20 phút sau, Thái tử Luis Filipe qua đời. Những ngày sau đó, Manuel được tôn lên làm Vua của Bồ Đào Nha. Vị vua trẻ, người chưa được chuẩn bị để cai trị, đã tìm cách cứu vãn vị thế mong manh của triều đại Bragança bằng việc cách chức João Franco và toàn bộ nội các của ông vào năm 1908. Tham vọng của các đảng phái chính trị khác nhau đã khiến triều đại ngắn ngủi của Manuel trở thành một cuộc hỗn loạn. Trong cuộc bầu cử tự do được tổ chức vào ngày 28 tháng 8 năm 1910, những người cộng hòa chỉ giành được 14 ghế trong cơ quan lập pháp.

## Vua của Bồ Đào Nha và Algarves
Hành động đầu tiên của Manuel sau vụ ám sát chính là gặp Hội đồng Nhà nước và yêu cầu thủ tướng João Franco từ chức, người trước đó đã đưa ra các chính sách có thể đã gây ra thảm kịch Lisbon. Ông đã chỉ định và thành lập một chính phủ đoàn kết dân tộc, do Đô đốc Francisco Joaquim Ferreira do Amaral đứng đầu. Điều này khiến những người cộng hòa im lặng, nhưng nhìn lại thì bị coi là sự yếu kém.
Manuel khai mạc Hội nghị Hội đồng Hoàng gia vào ngày 6 tháng 5 năm 1908 với sự hiện diện của các đại diện quốc gia, và khẳng định sự ủng hộ của mình đối với Hiến pháp. Nhà vua nhận được sự đồng cảm của công chúng, do cái chết của cha và anh trai của ông. Anh được bảo vệ bởi mẹ của mình, Amélie, và tìm kiếm sự hỗ trợ của chính trị gia giàu kinh nghiệm José Luciano de Castro. Manuel tin rằng sự can thiệp của Vua cha Carlos vào chính phủ chính là một lý do cho các sự kiện của năm 1908, vì thế ông tuyên bố rằng bản thân mình sẽ trị vì đất nước như một quân chủ lập hiến, chứ không cai trị dưới hình thức chuyên chế.
Về phần mình, Nhà vua mới cố gắng tăng cường kết nối của chế độ quân chủ với các thần dân của nó. Nhà vua đã đến thăm một số khu vực của đất nước. Các chuyến đi của ông bao gồm các điểm dừng ở Porto, Braga, Viana do Castelo, Oliveira de Azeméis, Santo Tirso, Vila Nova de Gaia, Aveiro, Guimarães, Coimbra và Barcelos. Trong những chuyến viếng thăm này, thần dân của ông đã bị vị vua trẻ tuổi hớp hồn, và ông đã được đón tiếp nồng nhiệt. Vào ngày 23 tháng 11, Manuel đã đi đến Espinho trên tuyến đường sắt Vale do Vouga. Trên hành trình của mình, ông đã hòa nhập với mọi người bằng tính cách hiền lành và ngoan đạo của mình.
Tuy nhiên, ông không được lòng những người cộng hòa. Một trong số họ, João Chagas, nhà báo và nhà tuyên truyền chống chế độ quân chủ của Đảng Cộng hòa, đã cảnh báo Quốc vương về những vấn đề sẽ phát triển khi ông tuyên bố:
"... Điện hạ còn quá trẻ, bước đến một thế giới quá già"

## Các vấn đề xã hội
Trong suốt thế kỷ XIX, nhiều trí thức và chính trị gia bận tâm đến sự lớn mạnh của giai cấp vô sản thành thị do hậu quả của Cách mạng Công nghiệp. Ở Vương quốc Bồ Đào Nha, do mức độ công nghiệp hóa thấp hơn, nên đây không phải là một câu hỏi quan trọng, nhưng nó đã trở nên trầm trọng hơn bởi một cuộc khủng hoảng kinh tế và Đảng Cộng hòa tin rằng một nước cộng hòa sẽ giải quyết được các vấn đề. Đây là Questão Social (câu hỏi xã hội) của thời đại.
Đảng Xã hội Bồ Đào Nha đã tồn tại từ năm 1875, nhưng nó chưa bao giờ có đại diện trong Nghị viện. Điều này không chỉ vì nó không được phổ biến, mà còn vì Đảng Cộng hòa Bồ Đào Nha từ lâu đã là kênh chính gây ra sự đối trọng trong hệ thống chính trị. Nhà vua đã thực hiện một số động thái không vi phạm các hạn chế trong hiến pháp của ông, nhưng đã tạo động lực cho Đảng Xã hội giảm bớt sự ủng hộ của họ đối với Đảng Cộng hòa. Năm 1909, Manuel mời nhà xã hội học người Pháp, Léon Poinsard, đến xem xét môi trường xã hội và báo cáo lại cho ông. Poinsard đã viết rằng cách duy nhất để chống lại chủ nghĩa thân hữu, được tạo ra bởi hệ thống các chính quyền luân phiên, sẽ là tổ chức lại các cơ quan hành chính địa phương. Một cách nhiệt tình, Nhà vua đã viết thư cho Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng Wenceslau de Sousa Pereira de Lima, để nói với ông ấy về việc tổ chức lại Đảng Xã hội (dưới thời Alfredo Aquiles Monteverde) và nhắc nhở ông về tầm quan trọng của việc làm việc với những người theo chủ nghĩa xã hội, "... để chúng tôi loại bỏ những người ủng hộ họ khỏi Đảng Cộng hòa, và định hướng họ thành một lực lượng hữu ích và hiệu quả."
Bất chấp các cuộc tiếp xúc của chính phủ Artur Alberto de Campos Henriques với Đảng Xã hội, Azedo Gneco, Venceslau de Lima cho rằng điều này là khó khăn sau khi Quốc hội Nacional Operário, bị những người theo chủ nghĩa vô chính phủ và cộng hòa tẩy chay. Về phần mình, những người theo chủ nghĩa Xã hội nhiệt tình ủng hộ Hoàng gia giữa Manuel và Aquiles Monteverde. Monteverde sau đó đã thông báo với Nhà vua về sự thất bại của đại hội công đoàn tháng 10 năm 1909, nhưng rất ít được chính thức hóa giữa các nhà xã hội chủ nghĩa và chính phủ, mặc dù họ ủng hộ công việc của Poinsard. Trong chính phủ của António Teixeira de Sousa, vào tháng 7 năm 1910, chính phủ đã thành lập một ủy ban nghiên cứu việc thành lập Instituto de Trabalho Nacional ("Viện Công tác Quốc gia"), có ba nhà xã hội chủ nghĩa và trong đó có Azedo Gneco. Tuy nhiên, Aquiles Monteverde đã phàn nàn rằng ủy ban thiếu các nguồn lực để hoạt động hiệu quả: cụ thể là các thành viên thường trực và phương tiện di chuyển không giới hạn, để những người theo chủ nghĩa xã hội quảng bá tuyên truyền của họ. Manuel II đã thông báo cho chính phủ, thông qua Bộ trưởng Bộ Công chính, rằng ông đồng ý với việc thành lập Instituto de Trabalho Nacional, nhưng đến tháng 9, đã quá muộn đối với chế độ quân chủ lập hiến.
Trong thời gian trị vì của mình, nhà vua đã đến thăm nhiều vùng phía Bắc Bồ Đào Nha, ngoài Tây Ban Nha, Pháp và Vương quốc Anh, nơi ông được phong tước Hiệp sĩ Dòng Garter, vào tháng 11 năm 1909. Ông đã xây dựng một chính sách đối ngoại tiến gần với Vương quốc Anh, đó không chỉ là chiến lược địa chính trị mà cha ông đã duy trì, mà nó còn củng cố vị trí của ông trên ngai vàng bằng cách có một đồng minh mạnh mẽ. Triều đình Manuel cũng xem việc kết hôn của Vương tộc Braganza với một công chúa Anh sẽ đảm bảo sự bảo vệ của Vương quốc Anh trong bất kỳ cuộc xung đột nào sắp xảy ra đe doạ vương quyền của Bồ Đào Nha. Nhưng, sự bất ổn của đất nước, vụ ám sát Vua và Hoàng tử hoàng gia, và các cuộc đàm phán kéo dài kết thúc với cái chết của Edward VII của Anh, đã kết thúc những giả thuyết này. Vị quốc vương cũ của Anh, một người bạn cá nhân của Carlos, lẽ ra sẽ là người bảo vệ tuyệt vời cho Nhà Braganza, và nếu không có ông thì chính phủ tự do của Anh không có hứng thú với việc duy trì chế độ quân chủ của Bồ Đào Nha.

## Cách mạng
Sự ổn định của chính phủ xấu đi; bảy chính phủ được thành lập và sụp đổ trong khoảng thời gian 24 tháng. Các đảng theo chủ nghĩa quân chủ tiếp tục phân mảnh, trong khi Đảng Cộng hòa tiếp tục giành được vị thế. Cuộc bầu cử lập pháp vào ngày 28 tháng 8 năm 1910 đã bầu ra 14 đại biểu mới (dẫn đến một quốc hội bị chia rẽ: 9% Đảng Cộng hòa, 58% Chính phủ và 33% Đối lập) đã giúp ích cho sự nghiệp cách mạng, nhưng điều này ít được coi trọng kể từ sau Đại hội Setúbal (trên 24–25 tháng 4 năm 1909) đã xác định rằng Đảng Cộng hòa sẽ nắm quyền bằng vũ lực. Việc sát hại một thành viên cộng hòa nổi tiếng đã dẫn đến cuộc đảo chính đã kéo dài rất lâu sau đó.
Từ ngày 4 đến ngày 5 tháng 10 năm 1910, Cách mạng Cộng hòa nổ ra trên đường phố Lisbon. Bắt đầu bằng một cuộc đảo chính quân sự bởi binh lính, được tham gia bởi một số dân thường và lính canh thành phố tấn công các đơn vị đồn trú trung thành và cung điện hoàng gia, trong khi súng từ tàu tuần dương NRP Adamastor được bổ sung vào cuộc pháo kích. Cung điện Necessidades (khi đó là nơi ở chính thức của vua Manuel) bị bắn phá, buộc nhà vua phải chuyển đến Cung điện Quốc gia Mafra, nơi ông gặp mẹ mình, Thái hậu Amélia, và bà của anh, Vương thái hậu Maria Pia. Có rất ít phản ứng phổ biến rõ ràng đối với những sự kiện này: những bức ảnh chụp từ quảng trường trước Tòa thị chính ở Lisbon, nơi diễn ra lễ tuyên bố Cộng hòa, không cho thấy sự đông đảo, và thậm chí một số người trong quân đội còn lo sợ rằng hành động của họ sẽ không thành công. Một chỉ huy của quân cộng hòa, Đô đốc Cândido dos Reis, thậm chí đã tự sát khi tin rằng các sự kiện đã không thành công.
Một ngày sau, khi những người Cộng hòa đã chắc chắn kiếm soát được Bồ Đào Nha, Vua Manuel quyết định bắt đầu lên du thuyền hoàng gia Amélia IV từ Ericeira đến Porto. Không rõ liệu các cố vấn có thúc đẩy Manuel thay đổi ý định hay không hay liệu nhà vua có bị buộc phải thay đổi điểm đến trên đường đi hay không, nhưng Hoàng gia xuống tàu ở Gibraltar ngay sau đó, sau khi họ nhận được thông báo rằng Porto đã bị chiếm bởi Đảng Cộng hòa. Cuộc đảo chính hoàn tất, và Hoàng gia lên đường đi lưu vong, đến Vương quốc Anh, nơi ông được Vua George V của Anh tiếp đón.

## Đời sống riêng tư
Trong chuyến thăm Paris vào tháng 7 năm 1909, Nhà vua gặp Gaby Deslys, một nữ diễn viên kiêm vũ công, và ngay lập tức họ bắt đầu mối quan hệ kéo dài cho đến cuối triều đại của Manuel II. Người ta cho rằng sau cuộc gặp gỡ đầu tiên này, Nhà vua đã gửi cho Deslys một chiếc vòng cổ bằng ngọc trai trị giá 70.000 đô la: ngay sau cũng đã tặng thêm nhiều món quà khác, bao gồm một chiếc vòng cổ kim cương với những hạt ngọc trai đen và trắng được đặt trong một dải bạch kim. Mối quan hệ của họ tồn tại sự kín đáo trong Bồ Đào Nha, vì Gaby Deslys sẽ đóng vai tình cờ đi ngang qua Bồ Đào Nha để gặp nhà vua, trong khi đó ở nước ngoài, những thông tin này lại xuất hiện trên trang nhất của các tờ báo ở châu Âu và Bắc Mỹ, đặc biệt là sau khi ông bị phế truất. Trong các cuộc phỏng vấn trước công chúng, thường là trong các chuyến du lịch, Gaby Deslys không bao giờ phủ nhận mối quan hệ với nhà vua, nhưng luôn từ chối bình luận về mối quan hệ. Sau cuộc sống lưu vong của nhà vua, họ vẫn tiếp tục gặp nhau, đặc biệt là trong khi cô có những buổi biểu diễn trên sân khấu ở London. Khi Gaby chuyển đến New York, vào mùa hè năm 1911, mối quan hệ của họ đã tan vỡ.
Vào mùa xuân năm 1912, Manuel đến thăm Thụy Sĩ, nơi ông gặp Công chúa Augusta Victoria của Hohenzollern (1890–1966), con gái của William, Thân vương xứ Hohenzollern, và có ấn tượng sâu sắc về cô. Họ là anh em họ thứ hai, đều là chắt của Nữ vương Maria II. Vào năm sau, vào ngày 4 tháng 9 năm 1913, Manuel kết hôn với Augusta Victoria. Trong thánh lễ, được cử hành tại Nhà nguyện của Lâu đài Sigmaringen, Manuel, đeo Huân chương Garter và huy chương và tấm thắt lưng của Ba mệnh lệnh Bồ Đào Nha, đứng trên một thùng chứa đất được mang từ Bồ Đào Nha. Buổi lễ được tiến hành bởi Đức Hồng Y José Sebastião de Almeida Neto, Thượng phụ Lisbon, sau đó bị lưu đày ở Seville, người đã rửa tội cho Manuel khi còn là một hoàng tử trẻ; Manuel cũng được hỗ trợ bởi Thân vương xứ Wales (Edward VIII) và Vua Alfonso XIII của Tây Ban Nha, cũng như đại diện của các hoàng gia châu Âu (bao gồm Tây Ban Nha, Đức, Ý, Pháp và Romania, ngoài các công quốc và vương quốc ở Đức). Sau lễ hội kéo dài hai ngày, cặp đôi đi hưởng tuần trăng mật tại Munich, nơi Công nương bị ốm. Cuộc hôn nhân, một sự kết hợp êm đềm và thanh bình, kéo dài cho đến khi cựu vương qua đời; cặp vợ chồng không có con.

title: Manuel II của Bồ Đào Nha

wikitext:
{{Thông tin nhân vật hoàng gia
| tên = Manuel II của Bồ Đào Nha
| thêm = [[Bồ Đào Nha]]
| hình = Manoel II, King of Portugal (Nov 1909).png
| ghi chú hình = Manuel II, {{circa|1909}}
| chức vị = [[Danh sách quân chủ Bồ Đào Nha|Quốc vương nước Bồ Đào Nha và Algarves]]
| tại vị = [[1 tháng 2]] năm [[1908]] - [[5 tháng 10]] năm [[1910]]
({{age in years and days|1908|2|1|1910|10|5}})
| tiền nhiệm = [[Carlos I của Bồ Đào Nha|Carlos I]]
| kế nhiệm = [[Teófilo Braga]] (Chủ tịch [[Chính phủ lâm thời Cộng hoà Bồ Đào Nha]])
| reg-type1 = Thủ tướng
| regent1 = [[João Franco]]
[[Francisco Ferreira do Amaral]]
[[Artur Campos Henriques]]
[[Sebastião Sousa Teles]]
[[Venceslau de Lima]]
[[Francisco Veiga Beirão]]
[[António Teixeira de Sousa]]
| prime minister = [[João Franco]]
[[Francisco Ferreira do Amaral]]
[[Artur Campos Henriques]]
[[Sebastião Sousa Teles]]
[[Venceslau de Lima]]
[[Francisco Veiga Beirão]]
[[António Teixeira de Sousa]]
| phối ngẫu = [[Augusta Victoria của Hohenzollern-Sigmaringen]]
| tên đầy đủ = ''Manuel Maria Filipe Carlos Amélio Luís Miguel Rafael Gabriel Gonzaga Francisco de Assis Eugénio''
| kiểu hoàng tộc = Vương tộc
| hoàng tộc = [[Vương tộc Bragança|Nhà Bragança]]
[[Vương tộc Bragança-Saxe-Coburgo-Gota|Nhà Bragança-Saxe-Coburgo-Gota]]  (tranh cãi)
| cha = [[Carlos I của Bồ Đào Nha]]
| mẹ = [[Amélie của Orléans]]
| sinh = [[15 tháng 11]] năm [[1889]]
| nơi sinh = [[Cung điện Belém|Cung điện Hoàng gia Belém]], [[Lisbon]], [[Vương quốc Bồ Đào Nha]]
| mất = [[2 tháng 7]] năm [[1932]] (42 tuổi)
| nơi mất = [[Fulwell, London|Fulwell]], [[Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland]]
| ngày an táng = [[2 tháng 8]] năm [[1932]]
| nơi an táng = [[Hoàng gia Pantheon của nhà Braganza]]
| tôn giáo = [[Công giáo Roma]]
}}
''[[Don (kính ngữ)|Dom]]'' '''Manuel II của Bồ Đào Nha'''<ref>Also rendered as Manoel in Contemporary Portuguese</ref> ([[tiếng Bồ Đào Nha]] phát âm: [mɐnuɛɫ]; [[tiếng Anh]]: Emmanuel II, 15 tháng 11 năm 1889 - 2 tháng 7 năm 1932), có biệt danh là '''"Người Ái quốc"''' (tiếng Bồ Đào Nha: ''O Patriota''), hoặc '''"Người Bất hạnh"''' (tiếng Bồ Đào Nha: ''O Desventurado''), là vị [[Danh sách quân chủ Bồ Đào Nha|quân chủ thứ 16]] và cũng là vị vua cuối cùng của [[Vương tộc Bragança]] thuộc [[Vương tộc Bragança-Saxe-Coburgo-Gota|Nhánh Bragança-Saxe-Coburgo- Gota]] cai trị [[Vương quốc Bồ Đào Nha]]. Ông lên ngôi sau vụ [[ám sát]] cha mình, vua [[Carlos I của Bồ Đào Nha]], và anh trai, [[Luís Filipe của Bồ Đào Nha|Luís Filipe, Vương thái tử Bồ Đào Nha]].<ref>[http://www.rarenewspapers.com/view/542781 King Manuel II of Portugal Uncrowned] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150610204948/http://www.rarenewspapers.com/view/542781 |date = ngày 10 tháng 6 năm 2015}}, RareNewspapers.com</ref> Trước khi lên ngôi ông là [[Công tước xứ Beja]]. Triều đại của Manuel II kết thúc với sự sụp đổ của chế độ quân chủ sau [[Cách mạng ngày 5 tháng 10 năm 1910]], và ông sống phần đời còn lại của mình trong cảnh lưu vong ở [[Twickenham]], [[Middlesex]], [[Vương quốc Anh]].

==Cuộc sống đầu đời==
[[Hình:Infante D Manuel.jpg|thumb|left|200px|''Vương tử Manuel, Công tước xứ Beja'', 1901, năm ông 12 tuổi]]
[[Hình:1000 reis Manuel 1910 - Peninsula War.png|thumb|276px|[[Xu bạc]]: 1000 reis [[Vương quốc Bồ Đào Nha]], đúc năm 1910, kỷ niệm 100 năm [[Chiến tranh Bán đảo]], đây là đồng xu cuối cùng được đúc bởi Hoàng gia Bồ Đào Nha]]
''Manuel Maria Filipe Carlos Amélio Luís Miguel Rafael Gabriel Gonzaga Francisco de Assis Eugénio de Saxe-Coburgo-Gota e Bragança'' sinh ra tại Cung điện Belém, [[Lisbon]], chưa đầy một tháng sau khi cha của ông, [[Carlos I của Bồ Đào Nha|Vương tử Carlos]] lên ngôi vua [[Vương quốc Bồ Đào Nha]]. Ông là người con thứ ba<ref>The second child was Maria Ana, who died shortly after her birth.</ref> và là con trai thứ hai của Vua Carlos và [[Amélie của Orléans]]. Ông gọi [[Philippe của Orléans, Bá tước xứ Paris|Vương tôn Philippe của Orléans, Bá tước xứ Paris]] là ông ngoại, vì thế Vua [[Louis-Philippe I của Pháp]] là cao tổ phụ của ông.

Manuel là một thành viên của [[Vương tộc Bragança]], ngoài ra những huyết thống gần nhất với ông cũng đến từ [[Vương tộc Orléans]] (mẹ), [[Vương tộc Savoia]] (bà ngoại), [[Vương tộc Sachsen-Coburg và Gotha-Koháry]] (ông cố ngoại).<ref name="Braganza-Coburg">"While remaining [[Patrilineality|patrilineal]] dynasts of the duchy of [[Saxe-Coburg and Gotha]] according to pp. 88, 116 of the 1944 ''[[Almanach de Gotha]]'', Title 1, Chapter 1, Article 5 of the [http://www.gutenberg.org/cache/epub/14904/pg14904.html 1838 Portuguese constitution] declared, with respect to [[Ferdinand II of Portugal]]'s issue by his first wife, that 'the Most Serene House of Braganza is the reigning house of Portugal and continues through the Person of the Lady Queen Maria II'. Thus their mutual descendants constitute the Coburg line of the House of Braganza"</ref> Ông được rửa tội vài ngày sau khi sinh<ref>The newborn Infante was named after his paternal great-grandfather, [[Victor Emmanuel II of Italy|Victor Emmanuel II]]; his grandmother, [[Maria Pia of Savoy|Maria Pia]], thought it would be an homage to the unifier of Italy.</ref> và [[Hoàng tử Philippe, Bá tước xứ Paris|ông ngoại của ông]] trở thành cha đở đầu. Cựu hoàng [[Pedro II của Brasil]] (nội tổ phụ của Manuel, em trai của [[Maria II của Bồ Đào Nha|Nữ vương Maria II]]) đã có mặt trong ngày sinh và lễ rửa tội của ông.

Ông nhận được nền giáo dục truyền thống như các thành viên khác trong gia đình hoàng gia. Bản thân ông không có những bận tâm về chính trị, vì ông chỉ là người thừa kế thứ 2, anh trai của ông, [[Luís Filipe của Bồ Đào Nha|Thái tử Luís Filipe]] mới là vị vua tương lai của Bồ Đào Nha. Mặc dù Manuel được nuôi dưỡng như một thành viên của tầng lớp thượng lưu, nhưng ông được xem là một người dân túy sau khi lên ngôi, và từ bỏ nhiều nghi thức của triều đình.<ref>In the annual ''Beija-mão Real'' ("Kiss the Royal Hand") ceremony, on 1 January, he declined to have the attending dignitaries kiss his hand; (Eduardo Nobre, 2002)</ref> Ông học [[lịch sử]] và [[ngôn ngữ]], đến năm 6 tuổi đã nói và viết được [[tiếng Pháp]]. Ông thể hiện tình yêu [[văn học]] và đọc sách, không giống như người anh trai của mình, người thích các hoạt động thể chất hơn. Sự giáo dục của Manuel bao gồm [[cưỡi ngựa]], [[đấu kiếm]], [[chèo thuyền]], [[quần vợt]] và làm vườn. Ông là một người rất yêu [[âm nhạc]], đặc biệt là Beethoven và Wagner, và chơi [[piano]].

Khi còn nhỏ, Manuel chơi với các con của Bá tước Figueiró, Bá tước Galveias và với các gia đình khác trong Triều đình Bồ Đào Nha. Năm 1902, ông được Franz Kerausch dạy [[tiếng La Tinh]] và [[tiếng Đức]], sau đó là cha João Damasceno Fiadeiro (dạy lịch sử Bồ Đào Nha); Marquês Leitão (dạy Toán học); M. Boeyé (dạy tiếng Pháp và văn học Pháp); Alfredo King (dạy tiếng Anh và văn học Anh), Cha Domingos Fructuoso (dạy Tôn giáo và Đạo đức) và [[Alexandre Rey Colaço]] (dạy piano).

Năm 1903, ông cùng mẹ và anh trai đến [[Ai Cập]] trên [[Amélia IV|Du thuyền hoàng gia Amélia]] để mở rộng hiểu biết của mình về các nền văn minh cổ đại. Năm 1907, ông vào [[Trường Hải quân (Bồ Đào Nha)|Học viện Hải quân Bồ Đào Nha]].

==Ám sát ở Lisbon==
Tương lai của Vương tử Manuel trong [[Hải quân Bồ Đào Nha]] đột ngột bị gác lại vào ngày 1 tháng 2 năm 1908. Vào ngày đó, gia đình hoàng gia trở về [[Lisboa]] từ [[Cung điện Ducal ở Vila Viçosa]]. Trên đường đến cung điện hoàng gia, chiếc xe chở Vua Carlos và gia đình của ông đã đi qua [[Terreiro do Paço]], hai nhà hoạt động cách mạng cộng hòa [[người Bồ Đào Nha]] là [[Alfredo Luís da Costa]] và [[Manuel Buíça]] đã bắn vào đoàn xe. Không rõ liệu những kẻ [[ám sát]] đang cố gắng giết nhà vua, Thái tử hay thủ tướng [[João Franco]].

Những kẻ sát nhân đã bị vệ sĩ hoàng gia bắn chết tại chỗ và được công nhận là thành viên của Đảng Cộng hòa Bồ Đào Nha. Vua bị giết; Hoàng tử Louis Filipe bị trọng thương; Manuel bị đánh vào tay; Vương hậu Amélie của Orleans không hề hấn gì. Chính suy nghĩ nhanh nhạy của Amélie đã cứu được cậu con trai nhỏ của cô. Khoảng 20 phút sau, [[Luís Filipe của Bồ Đào Nha|Thái tử Luis Filipe]] qua đời. Những ngày sau đó, Manuel được tôn lên làm [[Danh sách quân chủ Bồ Đào Nha|Vua của Bồ Đào Nha]]. Vị vua trẻ, người chưa được chuẩn bị để cai trị, đã tìm cách cứu vãn vị thế mong manh của [[Vương tộc Bragança|triều đại Bragança]] bằng việc cách chức João Franco và toàn bộ nội các của ông vào năm 1908. Tham vọng của các đảng phái chính trị khác nhau đã khiến triều đại ngắn ngủi của Manuel trở thành một cuộc hỗn loạn. Trong cuộc bầu cử tự do được tổ chức vào ngày 28 tháng 8 năm 1910, những người cộng hòa chỉ giành được 14 ghế trong cơ quan lập pháp.

==Vua của Bồ Đào Nha và Algarves==
[[Tập tin:Manuel II no Porto 1908.jpg|thumb|250px|Manuel II với Thống đốc dân sự của [[Porto]] trong chuyến công du quốc gia của Nhà vua vào năm 1908.]]
Hành động đầu tiên của Manuel sau vụ ám sát chính là gặp Hội đồng Nhà nước và yêu cầu thủ tướng [[João Franco]] từ chức, người trước đó đã đưa ra các chính sách có thể đã gây ra thảm kịch Lisbon. Ông đã chỉ định và thành lập một chính phủ đoàn kết dân tộc, do [[Đô đốc]] [[Francisco Joaquim Ferreira do Amaral]] đứng đầu. Điều này khiến những người cộng hòa im lặng, nhưng nhìn lại thì bị coi là sự yếu kém.

Manuel khai mạc Hội nghị Hội đồng Hoàng gia vào ngày 6 tháng 5 năm 1908 với sự hiện diện của các đại diện quốc gia, và khẳng định sự ủng hộ của mình đối với [[Hiến pháp]]. Nhà vua nhận được sự đồng cảm của công chúng, do cái chết của cha và anh trai của ông. Anh được bảo vệ bởi mẹ của mình, Amélie, và tìm kiếm sự hỗ trợ của chính trị gia giàu kinh nghiệm [[José Luciano de Castro]]. Manuel tin rằng sự can thiệp của Vua cha Carlos vào chính phủ chính là một lý do cho các sự kiện của năm 1908, vì thế ông tuyên bố rằng bản thân mình sẽ trị vì đất nước như một quân chủ lập hiến, chứ không cai trị dưới hình thức chuyên chế.<ref>Both Manuel and his mother were convinced that King Carlos had compromised himself by intervening openly in politics. With this in mind, Manuel preferred to keep aside, and tried not to be compromised with the leaders of the parties.</ref>

Về phần mình, Nhà vua mới cố gắng tăng cường kết nối của chế độ quân chủ với các thần dân của nó. Nhà vua đã đến thăm một số khu vực của đất nước. Các chuyến đi của ông bao gồm các điểm dừng ở [[Porto]], [[Braga]], [[Viana do Castelo]], [[Oliveira de Azeméis]], [[Santo Tirso]], [[Vila Nova de Gaia]], [[Aveiro, Bồ Đào Nha|Aveiro]], [[Guimarães]], [[Coimbra]] và [[Barcelos, Bồ Đào Nha|Barcelos]]. Trong những chuyến viếng thăm này, thần dân của ông đã bị vị vua trẻ tuổi hớp hồn, và ông đã được đón tiếp nồng nhiệt. Vào ngày 23 tháng 11, Manuel đã đi đến Espinho trên [[Linha do Vouga|tuyến đường sắt Vale do Vouga]]. Trên hành trình của mình, ông đã hòa nhập với mọi người bằng tính cách hiền lành và ngoan đạo của mình.

Tuy nhiên, ông không được lòng những người cộng hòa. Một trong số họ, João Chagas, nhà báo và nhà tuyên truyền chống chế độ quân chủ của Đảng Cộng hòa, đã cảnh báo Quốc vương về những vấn đề sẽ phát triển khi ông tuyên bố:

"... Điện hạ còn quá trẻ, bước đến một thế giới quá già"

==Các vấn đề xã hội==
[[Tập tin:Dom Manuel II na Sé de Lisboa depois da abertura das Cortes - 1908.jpg|thumb|right|300px|Vua Manuel II trong đám rước hoàng gia tới lễ khai mạc chính thức [[Cortes Gerais|Bồ Đào Nha Cortes]] ở [[Lisbon]]; Năm 1908.]]
Trong suốt thế kỷ XIX, nhiều trí thức và chính trị gia bận tâm đến sự lớn mạnh của [[giai cấp vô sản]] thành thị do hậu quả của [[Cách mạng Công nghiệp]]. Ở [[Vương quốc Bồ Đào Nha]], do mức độ [[công nghiệp hóa]] thấp hơn, nên đây không phải là một câu hỏi quan trọng, nhưng nó đã trở nên trầm trọng hơn bởi một cuộc khủng hoảng kinh tế và Đảng Cộng hòa tin rằng một nước [[cộng hòa]] sẽ giải quyết được các vấn đề. Đây là Questão Social (câu hỏi xã hội) của thời đại.

[[Đảng Xã hội Bồ Đào Nha]] đã tồn tại từ năm 1875, nhưng nó chưa bao giờ có đại diện trong [[Nghị viện]]. Điều này không chỉ vì nó không được phổ biến, mà còn vì [[Đảng Cộng hòa Bồ Đào Nha]] từ lâu đã là kênh chính gây ra sự đối trọng trong hệ thống chính trị. Nhà vua đã thực hiện một số động thái không vi phạm các hạn chế trong hiến pháp của ông, nhưng đã tạo động lực cho Đảng Xã hội giảm bớt sự ủng hộ của họ đối với Đảng Cộng hòa. Năm 1909, Manuel mời nhà xã hội học [[người Pháp]], [[Léon Poinsard]], đến xem xét môi trường xã hội và báo cáo lại cho ông. Poinsard đã viết rằng cách duy nhất để chống lại chủ nghĩa thân hữu, được tạo ra bởi hệ thống các chính quyền luân phiên, sẽ là tổ chức lại các cơ quan hành chính địa phương. Một cách nhiệt tình, Nhà vua đã viết thư cho Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng [[Wenceslau de Sousa Pereira de Lima]], để nói với ông ấy về việc tổ chức lại Đảng Xã hội (dưới thời [[Alfredo Aquiles Monteverde]]) và nhắc nhở ông về tầm quan trọng của việc làm việc với những người theo chủ nghĩa xã hội, "... để chúng tôi loại bỏ những người ủng hộ họ khỏi Đảng Cộng hòa, và định hướng họ thành một lực lượng hữu ích và hiệu quả."

Bất chấp các cuộc tiếp xúc của chính phủ Artur Alberto de Campos Henriques với Đảng Xã hội, Azedo Gneco, Venceslau de Lima cho rằng điều này là khó khăn sau khi Quốc hội Nacional Operário, bị những người theo [[chủ nghĩa vô chính phủ]] và cộng hòa tẩy chay. Về phần mình, những người theo [[chủ nghĩa Xã hội]] nhiệt tình ủng hộ Hoàng gia giữa Manuel và Aquiles Monteverde. Monteverde sau đó đã thông báo với Nhà vua về sự thất bại của đại hội công đoàn tháng 10 năm 1909, nhưng rất ít được chính thức hóa giữa các nhà xã hội chủ nghĩa và chính phủ, mặc dù họ ủng hộ công việc của Poinsard. Trong chính phủ của [[António Teixeira de Sousa]], vào tháng 7 năm 1910, chính phủ đã thành lập một ủy ban nghiên cứu việc thành lập Instituto de Trabalho Nacional ("Viện Công tác Quốc gia"), có ba nhà xã hội chủ nghĩa và trong đó có Azedo Gneco. Tuy nhiên, Aquiles Monteverde đã phàn nàn rằng ủy ban thiếu các nguồn lực để hoạt động hiệu quả: cụ thể là các thành viên thường trực và phương tiện di chuyển không giới hạn, để những người theo chủ nghĩa xã hội quảng bá tuyên truyền của họ. Manuel II đã thông báo cho chính phủ, thông qua Bộ trưởng Bộ Công chính, rằng ông đồng ý với việc thành lập Instituto de Trabalho Nacional, nhưng đến tháng 9, đã quá muộn đối với chế độ quân chủ lập hiến.

Trong thời gian trị vì của mình, nhà vua đã đến thăm nhiều vùng phía Bắc Bồ Đào Nha, ngoài [[Tây Ban Nha]], [[Pháp]] và [[Vương quốc Anh]], nơi ông được phong tước Hiệp sĩ Dòng Garter, vào tháng 11 năm 1909. Ông đã xây dựng một chính sách đối ngoại tiến gần với Vương quốc Anh, đó không chỉ là chiến lược [[địa chính trị]] mà cha ông đã duy trì, mà nó còn củng cố vị trí của ông trên ngai vàng bằng cách có một đồng minh mạnh mẽ. Triều đình Manuel cũng xem việc kết hôn của [[Vương tộc Braganza]] với một công chúa Anh sẽ đảm bảo sự bảo vệ của Vương quốc Anh trong bất kỳ cuộc xung đột nào sắp xảy ra đe doạ vương quyền của Bồ Đào Nha. Nhưng, sự bất ổn của đất nước, vụ ám sát Vua và Hoàng tử hoàng gia, và các cuộc đàm phán kéo dài kết thúc với cái chết của [[Edward VII của Anh]], đã kết thúc những giả thuyết này. Vị quốc vương cũ của Anh, một người bạn cá nhân của Carlos, lẽ ra sẽ là người bảo vệ tuyệt vời cho Nhà Braganza, và nếu không có ông thì chính phủ tự do của Anh không có hứng thú với việc duy trì chế độ quân chủ của Bồ Đào Nha.

==Cách mạng==
[[Tập tin:EriceiraFamiliaReal.jpg|thumb|left|300px|Manuel II và Hoàng gia Bồ Đào Nha sống sót sau cuộc cách mạng bằng cách chạy trốn trên du thuyền hoàng gia từ bãi biển bên dưới vách đá tại [[Ericeira]].]]
Sự ổn định của chính phủ xấu đi; bảy chính phủ được thành lập và sụp đổ trong khoảng thời gian 24 tháng. Các đảng theo chủ nghĩa quân chủ tiếp tục phân mảnh, trong khi Đảng Cộng hòa tiếp tục giành được vị thế. Cuộc bầu cử lập pháp vào ngày 28 tháng 8 năm 1910 đã bầu ra 14 đại biểu mới (dẫn đến một quốc hội bị chia rẽ: 9% Đảng Cộng hòa, 58% Chính phủ và 33% Đối lập) đã giúp ích cho sự nghiệp cách mạng, nhưng điều này ít được coi trọng kể từ sau Đại hội Setúbal (trên 24–25 tháng 4 năm 1909) đã xác định rằng Đảng Cộng hòa sẽ nắm quyền bằng vũ lực.<ref>Proença, Maria Cândida, 2006, "D. Manuel II" – Colecção "Reis de Portugal", Lisboa, Círculo de Leitores, p. 100</ref> Việc sát hại một thành viên cộng hòa nổi tiếng đã dẫn đến cuộc đảo chính đã kéo dài rất lâu sau đó.<ref>Hindley, Geoffrey. The Royal Families of Europe, p. 23.</ref>

Từ ngày 4 đến ngày 5 tháng 10 năm 1910, [[Cách mạng 5 tháng 10 năm 1910|Cách mạng Cộng hòa]] nổ ra trên đường phố [[Lisbon]]. Bắt đầu bằng một cuộc đảo chính quân sự bởi binh lính, được tham gia bởi một số dân thường và lính canh thành phố tấn công các đơn vị đồn trú trung thành và cung điện hoàng gia, trong khi súng từ tàu tuần dương [[NRP Adamastor]] được bổ sung vào cuộc pháo kích. [[Cung điện Necessidades]] (khi đó là nơi ở chính thức của vua Manuel) bị bắn phá, buộc nhà vua phải chuyển đến [[Cung điện Mafra|Cung điện Quốc gia Mafra]], nơi ông gặp mẹ mình, Thái hậu Amélia, và bà của anh, Vương thái hậu [[Maria Pia của Ý|Maria Pia]]. Có rất ít phản ứng phổ biến rõ ràng đối với những sự kiện này: những bức ảnh chụp từ quảng trường trước Tòa thị chính ở Lisbon, nơi diễn ra lễ tuyên bố Cộng hòa, không cho thấy sự đông đảo, và thậm chí một số người trong quân đội còn lo sợ rằng hành động của họ sẽ không thành công. Một chỉ huy của quân cộng hòa, Đô đốc Cândido dos Reis, thậm chí đã tự sát khi tin rằng các sự kiện đã không thành công.

Một ngày sau, khi những người Cộng hòa đã chắc chắn kiếm soát được Bồ Đào Nha, Vua Manuel quyết định bắt đầu lên du thuyền hoàng gia [[Amélia IV]] từ [[Ericeira]] đến [[Porto]]. Không rõ liệu các cố vấn có thúc đẩy Manuel thay đổi ý định hay không hay liệu nhà vua có bị buộc phải thay đổi điểm đến trên đường đi hay không,<ref>Commander Castelo Branco had warned the King that it was dangerous to take such a route.</ref> nhưng Hoàng gia xuống tàu ở [[Gibraltar]] ngay sau đó,<ref>Fernando Honrado, ''Da Ericeira a Gibraltar vai um Rei'', Lisboa, Acontecimento, 1993, pp. 91–93</ref> sau khi họ nhận được thông báo rằng Porto đã bị chiếm bởi Đảng Cộng hòa. Cuộc đảo chính hoàn tất, và Hoàng gia lên đường đi lưu vong,<ref>The [[Marquês de Soveral]] had already suggested that King [[George V]] send an escort to Gibraltar to protect the Royal Family. In response, the British government suggested that the personal yacht ''Victoria and Albert'' should be sent in order not to create tensions with the republican government in Lisbon.</ref> đến [[Vương quốc Anh]], nơi ông được Vua [[George V của Anh]] tiếp đón.

==Đời sống riêng tư==
[[Tập tin:Casamento Real d'El-Rei D. Manuel II.jpg|thumb|right|250px|Đám cưới của Manuel II và Augusta Victoria tại [[Lâu đài Sigmaringen]].]]
Trong chuyến thăm [[Paris]] vào tháng 7 năm 1909, Nhà vua gặp [[Gaby Deslys]], một nữ diễn viên kiêm vũ công, và ngay lập tức họ bắt đầu mối quan hệ<ref>Nobre, Eduardo, "Paixões Reais", Lisboa, Quimera Editores Lda., 2002.</ref> kéo dài cho đến cuối triều đại của Manuel II. Người ta cho rằng sau cuộc gặp gỡ đầu tiên này, Nhà vua đã gửi cho Deslys một chiếc vòng cổ bằng [[ngọc trai]] trị giá 70.000 đô la: ngay sau cũng đã tặng thêm nhiều món quà khác, bao gồm một chiếc vòng cổ [[kim cương]] với những hạt ngọc trai đen và trắng được đặt trong một dải bạch kim. Mối quan hệ của họ tồn tại sự kín đáo trong Bồ Đào Nha, vì Gaby Deslys sẽ đóng vai tình cờ đi ngang qua Bồ Đào Nha để gặp nhà vua, trong khi đó ở nước ngoài, những thông tin này lại xuất hiện trên trang nhất của các tờ báo ở [[châu Âu]] và [[Bắc Mỹ]], đặc biệt là sau khi ông bị phế truất. Trong các cuộc phỏng vấn trước công chúng, thường là trong các chuyến du lịch, Gaby Deslys không bao giờ phủ nhận mối quan hệ với nhà vua, nhưng luôn từ chối bình luận về mối quan hệ. Sau cuộc sống lưu vong của nhà vua, họ vẫn tiếp tục gặp nhau, đặc biệt là trong khi cô có những buổi biểu diễn trên sân khấu ở [[London]]. Khi Gaby chuyển đến [[New York]], vào mùa hè năm 1911, mối quan hệ của họ đã tan vỡ.

Vào mùa xuân năm 1912, Manuel đến thăm [[Thụy Sĩ]], nơi ông gặp [[Augusta Victoria xứ Hohenzollern|Công chúa Augusta Victoria của Hohenzollern]] (1890–1966), con gái của [[William, Thân vương xứ Hohenzollern]], và có ấn tượng sâu sắc về cô. Họ là anh em họ thứ hai, đều là chắt của [[Maria II của Bồ Đào Nha|Nữ vương Maria II]]. Vào năm sau, vào ngày 4 tháng 9 năm 1913, Manuel kết hôn với Augusta Victoria. Trong thánh lễ, được cử hành tại Nhà nguyện của Lâu đài Sigmaringen, Manuel, đeo [[Huân chương Garter]] và huy chương và tấm thắt lưng của Ba mệnh lệnh Bồ Đào Nha, đứng trên một thùng chứa đất được mang từ Bồ Đào Nha. Buổi lễ được tiến hành bởi Đức [[Hồng Y]] [[José Sebastião de Almeida Neto]], [[Thượng phụ Lisbon]], sau đó bị lưu đày ở Seville, người đã rửa tội cho Manuel khi còn là một hoàng tử trẻ; Manuel cũng được hỗ trợ bởi [[Thân vương xứ Wales]] (Edward VIII) và Vua [[Alfonso XIII của Tây Ban Nha]], cũng như đại diện của các hoàng gia châu Âu (bao gồm Tây Ban Nha, Đức, Ý, Pháp và Romania, ngoài các công quốc và vương quốc ở Đức). Sau lễ hội kéo dài hai ngày, cặp đôi đi hưởng tuần trăng mật tại [[Munich]], nơi Công nương bị ốm. Cuộc hôn nhân, một sự kết hợp êm đềm và thanh bình, kéo dài cho đến khi cựu vương qua đời; cặp vợ chồng không có con.

==Sống lưu vong==
==Chiến tranh Thế giới thứ nhất==
==Chế độ quân chủ và tình trạng của nó==
==Dover Pact==
==Chế độ quân chủ của phương Bắc==
==Paris Pact==
==Nhà thư tịch học==
==Cái chết, hậu quả và di sản==

==Tham khảo==
{{Tham khảo}}

{{Vua Bồ Đào Nha}}
{{thời gian sống|1889|1932}}
[[Thể loại:Quốc vương Bồ Đào Nha]]
[[Thể loại:Công tước xứ Beja]]
[[Thể loại:Vương tử Bồ Đào Nha]]
[[Thể loại:Vương tộc Bragança]]
[[Thể loại:Vương tộc Bragança-Saxe-Coburgo-Gota]]
[[Thể loại:Vương tử]]
[[Thể loại:Sinh năm 1889]]
[[Thể loại:Mất năm 1932]]
[[Thể loại:Vua bị truất ngôi]]
[[Thể loại:Vua theo đạo Công giáo Rôma|M]]
[[Thể loại:Người Bồ Đào Nha lưu vong]]
[[Thể loại:Nam giới Bồ Đào Nha]]
[[Thể loại:Người Lisboa]]
[[Thể loại:Người Bồ Đào Nha thế kỷ 19]]
[[Thể loại:Tử vong do ngạt thở]]
[[Thể loại:Bắc Đẩu Bội tinh hạng nhất]]
[[Thể loại:Người được nhận Huân chương lông cừu vàng Tây Ban Nha]]

title: Quốc vương nước Bồ Đào Nha và Algarves

Tại vị: 1 tháng 2 năm 1908 - 5 tháng 10 năm 1910 · (2 năm, 246 ngày)

Tiền nhiệm: Carlos I

Kế nhiệm: Teófilo Braga (Chủ tịch Chính phủ lâm thời Cộng hoà Bồ Đào Nha)

Thủ tướng: João Franco Francisco Ferreira do Amaral Artur Campos Henriques Sebastião Sousa Teles Venceslau de Lima Francisco Veiga Beirão António Teixeira de Sousa

title: Thông tin chung

Sinh: 15 tháng 11 năm 1889 · Cung điện Hoàng gia Belém, Lisbon, Vương quốc Bồ Đào Nha

Mất: 2 tháng 7 năm 1932 (42 tuổi) · Fulwell, Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland

An táng: 2 tháng 8 năm 1932 · Hoàng gia Pantheon của nhà Braganza

Vương tộc: Nhà Bragança · Nhà Bragança-Saxe-Coburgo-Gota (tranh cãi)

Thân phụ: Carlos I của Bồ Đào Nha

Thân mẫu: Amélie của Orléans

Tôn giáo: Công giáo Roma


text:
# 1381 Danubia
1381 Danubia (1930 QJ) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 20 tháng 8 năm 1930 bởi Skvortsov, E. ở Simeis.

wikiname: viwiki

title: 1381 Danubia

in_language: vi

wikitext:
{{Thông tin hành tinh
| width = 25em
| bgcolour = #FFFFC0
| apsis =
| name = Danubia
| symbol =
| image =
| caption =
| discovery = yes
| discovery_ref =
| discoverer = [[Skvortsov, E.]]
| discovery_site = [[Simeis]]
| discovered = 20 tháng 8 năm 1930
| designations = yes
| mp_name = 1381
| alt_names = 1930 QJ
| named_after = [[Sông Donau|Danube]]
| mp_category =
| orbit_ref =
| epoch = 14 tháng 5 năm 2008
| apoapsis = 2.9406038
| periapsis = 2.0374980
| semimajor =
| eccentricity = 0.1814157
| period = 1434.3300360
| avg_speed =
| inclination = 4.69309
| asc_node = 352.02385
| mean_anomaly = 256.23457
| arg_peri = 28.99667
| satellites =
| physical_characteristics = yes
| dimensions =
| mass =
| density =
| surface_grav =
| escape_velocity =
| sidereal_day =
| axial_tilt =
| pole_ecliptic_lat =
| pole_ecliptic_lon =
| albedo =
| temperatures=
| temp_name1 =
| mean_temp_1 =
| max_temp_1 =
| temp_name2 =
| max_temp_2 =
| spectral_type =
| abs_magnitude = 12.29
}}
'''1381 Danubia''' (1930 QJ) là một [[tiểu hành tinh]] [[vành đai tiểu hành tinh|vành đai chính]] được phát hiện ngày 20 tháng 8 năm 1930 bởi [[Skvortsov, E.]] ở [[Simeis]].
==Tham khảo==
{{tham khảo}}
== Liên kết ngoài ==
*[http://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=1381+Danubia JPL Small-Body Database Browser ngày 1381 Danubia]

{{Minor planets navigator|1380 Volodia|1382 Gerti}}
{{Small Solar System bodies}}

{{DEFAULTSORT:Danubia}}
[[Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính]]
[[Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 1930]]

{{Beltasteroid-stub}}

title: Danubia

Khám phá bởi: Skvortsov, E.

Nơi khám phá: Simeis

Ngày phát hiện: 20 tháng 8 năm 1930

title: Tên định danh

Đặt tên theo: Danube

title: Đặc trưng quỹ đạo

Đặc trưng quỹ đạo: Kỷ nguyên 14 tháng 5 năm 2008

title: Đặc trưng vật lý


text:
# Dolichopodomintho takanoi
Dolichopodomintho takanoi là một loài ruồi trong họ Tachinidae.

title: Dolichopodomintho takanoi

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Dolichopodomintho takanoi''
| image =
| image_caption =
| status =
| status_system =
| status_ref =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Ruồi|Diptera]]
| familia = [[Tachinidae]]
| genus = ''[[Dolichopodomintho]]''
| species = '''''D. takanoi'''''
| binomial = ''Dolichopodomintho takanoi''
| binomial_authority =
| synonyms =
}}
'''''Dolichopodomintho takanoi''''' là một loài [[ruồi]] trong họ [[Tachinidae]].<ref name = "COL">{{chú thích web |url= http://www.catalogueoflife.org/annual-checklist/2011/search/all/key/Dolichopodomintho+takanoi/match/1|title= Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist.|accessdate= ngày 20 tháng 6 năm 2014 |author= Bisby |first = F.A. |last2 = Roskov |first2 = Y.R. |last3 = Orrell |first3 = T.M. |last4 = Nicolson |first4 = D. |last5 = Paglinawan |first5 = L.E. |last6 = Bailly |first6 = N. |last7 = Kirk |first7 = P.M. |last8 = Bourgoin |first8 = T. |last9 = Baillargeon |first9= G. |last10 = Ouvrard |first10 = D.|year= 2011|publisher=Species 2000: Reading, UK.}}</ref><ref>{{Brontabel|2012-James}}</ref>

==Chú thích==
{{Tham khảo}}

==Liên kết ngoài==
*{{wikispecies-inline|Dolichopodomintho takanoi|''Dolichopodomintho takanoi''}}
*{{Thể loại Commons nội dòng|Dolichopodomintho takanoi|''Dolichopodomintho takanoi''}}

[[Thể loại:Dolichopodomintho]]

{{Tachinidae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Giới (regnum): Animalia

Ngành (phylum): Arthropoda

Lớp (class): Insecta

Bộ (ordo): Diptera

Họ (familia): Tachinidae

Chi (genus): Dolichopodomintho

Loài (species): D. takanoi

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Dolichopodomintho takanoi


text:
# Alseodaphne siamensis
Alseodaphne siamensis là loài thực vật có hoa trong họ Nguyệt quế. Loài này được Kosterm. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1973.

title: Alseodaphne siamensis

wikitext:
{{tiêu đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Alseodaphne siamensis''
| status =
| status_system =
| status_ref =
| image =
| image_caption =
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| unranked_divisio = [[Thực vật có hoa|Angiospermae]]
| unranked_classis = [[Phân lớp Mộc lan|Magnoliidae]]
| ordo = [[Bộ Nguyệt quế|Laurales]]
| familia = [[Họ Nguyệt quế|Lauraceae]]
| genus = ''[[Chi Sụ|Alseodaphne]]''
| species = '''''A. siamensis'''''
| binomial = ''Alseodaphne siamensis''
| binomial_authority = Kosterm., 1973
}}
'''''Alseodaphne siamensis''''' là loài [[thực vật có hoa]] trong [[họ Nguyệt quế]]. Loài này được Kosterm. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1973.<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl/record/kew-2630156| title=''Alseodaphne siamensis''|accessdate=ngày 14 tháng 6 năm 2013| author=The Plant List | year =2010}}</ref>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
*{{commonscat-inline|Alseodaphne siamensis}}
*{{wikispecies-inline|Alseodaphne siamensis}}
*{{IPNI2|Alseodaphne siamensis|462511-1|accessdate=ngày 14 tháng 6 năm 2013}}

[[Thể loại:Chi Sụ]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1973]]

{{Lauraceae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Giới (regnum): Plantae

(không phân hạng): Angiospermae Magnoliidae

Bộ (ordo): Laurales

Họ (familia): Lauraceae

Chi (genus): Alseodaphne

Loài (species): A. siamensis

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Alseodaphne siamensis · Kosterm., 1973


text:
# Định An (thị trấn)
Định An là một thị trấn thuộc huyện Trà Cú, tỉnh Trà Vinh, Việt Nam.

## Địa lý
Thị trấn Định An nằm ở phía nam của huyện Trà Cú, có vị trí địa lý:
- Phía đông giáp xã Đại An
- Phía tây giáp xã Định An
- Phía nam giáp huyện Duyên Hải
- Phía bắc giáp xã Đại An và xã Định An.

Thị trấn Định An có diện tích 4,04 km², dân số năm 2019 là 4.139 người, mật độ dân số đạt 1.025 người/km².

## Hành chính
Thị trấn Định An được chia thành 4 khóm: 1, 3, 5, 7.

## Lịch sử
Ngày 1 tháng 8 năm 2008, Chính phủ Việt Nam ban hành Nghị định số 86/2008/NĐ-CP về việc thành lập thị trấn Định An trên cơ sở điều chỉnh 403,86 ha diện tích tự nhiên và 5.444 nhân khẩu của xã Định An.
Ngày 15 tháng 10 năm 2019, Hội đồng Nhân dân tỉnh Trà Vinh ban hành Nghị quyết 157/NQ-HĐND về việc:
- Sáp nhập khóm 2 vào khóm 1
- Sáp nhập khóm 4 vào khóm 3
- Sáp nhập khóm 6 vào khóm 7.

title: Định An (thị trấn)

wikitext:
{{bài cùng tên|Định An}}
{{Thông tin đơn vị hành chính Việt Nam | thị trấn
| tên = Định An
| hình =
| ghi chú hình =
| vĩ độ = 9
| vĩ phút = 37
| vĩ giây = 9
| kinh độ = 106
| kinh phút = 17
| kinh giây = 10
| diện tích = 4,04 km²
| dân số = 4.139 người
| thời điểm dân số = 2019
| mật độ dân số = 1.025 người/km²
| vùng = [[Đồng bằng sông Cửu Long]]
| tỉnh = [[Trà Vinh]]
| huyện = [[Trà Cú]]
| thành lập = 2008<ref name="86/2008/NĐ-CP"/>
| trụ sở UBND = Khóm 3
| loại đô thị = [[Đô thị Việt Nam#Đô thị loại V|Loại V]]
| mã hành chính = 29462<ref>[https://danhmuchanhchinh.gso.gov.vn/ Tổng cục Thống kê]</ref>
| mã bưu chính =
}}

'''Định An''' là một [[Thị trấn (Việt Nam)|thị trấn]] thuộc huyện [[Trà Cú]], tỉnh [[Trà Vinh]], [[Việt Nam]].

==Địa lý==
Thị trấn Định An nằm ở phía nam của huyện Trà Cú, có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp xã [[Đại An, Trà Cú|Đại An]]
*Phía tây giáp xã [[Định An (xã thuộc huyện Trà Cú)|Định An]]
*Phía nam giáp huyện [[Duyên Hải (huyện)|Duyên Hải]]
*Phía bắc giáp xã Đại An và xã Định An.

Thị trấn Định An có diện tích 4,04 km², dân số năm 2019 là 4.139 người<ref name="TRAVINH2019">{{Chú thích web|url = https://www.travinh.gov.vn/1452/39349/72987/618282/so-lieu-thong-ke-cong-tac-dan-toc/ket-qua-dieu-tra-53-dan-toc-thieu-so-tren-dia-ban-tinh-tra-vinh-ngay-01-4-2019|title = Dân số đến 01 tháng 4 năm 2019 - tỉnh Trà Vinh (Kết quả điều tra 53 dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh Trà Vinh)|access-date = ngày 3 tháng 9 năm 2020|author = Ban chỉ đạo Tổng điều tra dân số và nhà ở trung ương|ngày lưu trữ = 2021-07-27|archive-url = https://web.archive.org/web/20210727054001/https://www.travinh.gov.vn/1452/39349/72987/618282/so-lieu-thong-ke-cong-tac-dan-toc/ket-qua-dieu-tra-53-dan-toc-thieu-so-tren-dia-ban-tinh-tra-vinh-ngay-01-4-2019|url-status = dead}}</ref>, mật độ dân số đạt 1.025 người/km².

==Hành chính==
Thị trấn Định An được chia thành 4 khóm: 1, 3, 5, 7.

==Lịch sử==
Ngày [[1 tháng 8]] năm [[2008]], Chính phủ Việt Nam ban hành Nghị định số 86/2008/NĐ-CP<ref name="86/2008/NĐ-CP">[https://m.thuvienphapluat.vn/van-ban/bo-may-hanh-chinh/nghi-dinh-86-2008-nd-cp-dieu-chinh-dia-gioi-hanh-chinh-xa-thanh-lap-xa-thi-tran-thuoc-huyen-tra-cu-tinh-tra-vinh-69115.aspx/ Nghị định số 86/2008/NĐ-CP, về việc điều chỉnh địa giới hành chính xã, thành lập xã thị trấn thuộc huyện Trà Cú, tỉnh Trà Vinh]</ref> về việc thành lập thị trấn Định An trên cơ sở điều chỉnh 403,86 ha diện tích tự nhiên và 5.444 nhân khẩu của xã Định An.

Ngày [[15 tháng 10]] năm [[2019]], Hội đồng Nhân dân tỉnh Trà Vinh ban hành Nghị quyết 157/NQ-HĐND<ref name="157/NQ-HĐND">{{Chú thích web|url=https://travinh.gov.vn/SiteFolders/vpdbqh/4950/vanban/signed_157_nq_hdnd.pdf|tựa đề= Nghị quyết số 157/NQ-HĐND về việc sáp nhập ấp, khóm trên địa bàn tỉnh Trà Vinh|ngày= 15 tháng 10 năm 2019 |website=TRANG THÔNG TIN TIN ĐIỆN TỬ VĂN PHÒNG ĐOÀN ĐẠI BIỂU QUỐC HỘI VÀ HỘI ĐỒNG NHÂN DÂN TỈNH TRÀ VINH|url-status=live}}</ref> về việc:
*Sáp nhập khóm 2 vào khóm 1
*Sáp nhập khóm 4 vào khóm 3
*Sáp nhập khóm 6 vào khóm 7.

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Xem thêm==
*[[Danh sách thị trấn tại Việt Nam]]
{{Sơ khai Vĩnh Long}}
{{Đơn vị hành chính thuộc huyện Trà Cú}}

title: Hành chính

Quốc gia: Việt Nam

Vùng: Đồng bằng sông Cửu Long

Tỉnh: Trà Vinh

Huyện: Trà Cú

Trụ sở UBND: Khóm 3

Loại đô thị: Loại V

title: Địa lý

title: Dân số (2019)

Tổng cộng: 4.139 người

Mật độ: 1.025 người/km²

title: Khác

Khác: x t s


text:
# Leontopodium fangingense
Leontopodium fangingense là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Ling mô tả khoa học đầu tiên năm 1965.

title: Leontopodium fangingense

wikitext:
{{tiêu đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name =''Leontopodium fangingense''
| status =
| status_system =
| status_ref =
| image =
| image_caption=
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| unranked_divisio = [[Thực vật có hoa|Angiospermae]]
| unranked_classis = [[Thực vật hai lá mầm thật sự|Eudicots]]
| ordo = [[Bộ Cúc|Asterales]]
| familia = [[Họ Cúc|Asteraceae]]
| genus = ''[[Leontopodium]]''
| species = '''''L. fangingense'''''
| binomial = ''Leontopodium fangingense''
| binomial_authority = Ling, 1965
}}
'''''Leontopodium fangingense''''' là một loài [[thực vật có hoa]] trong [[họ Cúc]]. Loài này được Ling mô tả khoa học đầu tiên năm 1965.<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/gcc-144381| title=''Leontopodium fangingense''|access-date =ngày 4 tháng 6 năm 2013| author=The Plant List | year =2010}}</ref>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
{{commonscat|Leontopodium fangingense}}
{{Wikispecies|Leontopodium fangingense}}

[[Thể loại:Leontopodium]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1965]]

{{Gnaphalieae-stub}}

title: Phân loại khoa học

(không phân hạng): Angiospermae Eudicots

Bộ (ordo): Asterales

Họ (familia): Asteraceae

Chi (genus): Leontopodium

Loài (species): L. fangingense

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Leontopodium fangingense · Ling, 1965


text:
# Eryalus tigrinus
Eryalus tigrinus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.

title: Eryalus tigrinus

wikitext:
{{tiêu đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Eryalus tigrinus''
| image =
| image_caption =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bọ cánh cứng|Coleoptera]]
| subordo = [[Polyphaga]]
| superfamilia = [[Cerambycoidea]]
| familia = [[Cerambycidae]]
| genus = ''[[Eryalus]]''
| species = '''''E. tigrinus'''''
| binomial = ''Eryalus tigrinus''
| binomial_authority = (Thomson, 1878)
| synonyms =
}}
'''''Eryalus tigrinus''''' là một loài [[bọ cánh cứng]] trong họ [[Cerambycidae]].<ref name = "COL">{{chú thích web |url= http://www.catalogueoflife.org/annual-checklist/2011/search/all/key/Eryalus+tigrinus/match/1|title= Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist.|accessdate= ngày 24 tháng 9 năm 2012 |author= Bisby |first = F.A. |last2 = Roskov |first2 = Y.R. |last3 = Orrell |first3 = T.M. |last4 = Nicolson |first4 = D. |last5 = Paglinawan |first5 = L.E. |last6 = Bailly |first6 = N. |last7 = Kirk |first7 = P.M. |last8 = Bourgoin |first8 = T. |last9 = Baillargeon |first9= G. |last10 = Ouvrard |first10 = D.|year= 2011|publisher=Species 2000: Reading, UK.}}</ref>

==Chú thích==
{{Tham khảo}}

==Liên kết ngoài==
{{commonscat|Eryalus tigrinus}}

[[Thể loại:Eryalus]]

{{Lamiini-stub}}

title: Phân loại khoa học

Bộ (ordo): Coleoptera

Phân bộ (subordo): Polyphaga

Liên họ (superfamilia): Cerambycoidea

Họ (familia): Cerambycidae

Chi (genus): Eryalus

Loài (species): E. tigrinus

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Eryalus tigrinus · (Thomson, 1878)


text:
# Leucanopsis pseudofalacra
Leucanopsis pseudofalacra là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

title: Leucanopsis pseudofalacra

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Leucanopsis pseudofalacra''
| image =
| image_caption =
| status =
| status_system =
| status_ref =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bộ Cánh vẩy|Lepidoptera]]
| familia = [[Erebidae]]
| subfamilia =
| genus = ''[[Leucanopsis]]''
| species = '''''L. pseudofalacra'''''
| binomial = ''Leucanopsis pseudofalacra''
| binomial_authority = (Rothschild, 1917)
| synonyms = *''Halysidota pseudofalacra'' <small>Rothschild, 1917</small>
}}
'''''Leucanopsis pseudofalacra''''' là một loài [[bướm đêm]] thuộc phân họ [[Arctiinae]], họ [[Erebidae]].<ref name = "COL">{{chú thích web |url= http://www.catalogueoflife.org/annual-checklist/2011/search/all/key/Leucanopsis+pseudofalacra/match/1|title= Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist.|accessdate= ngày 24 tháng 9 năm 2012 |author= Bisby |first = F.A. |last2 = Roskov |first2 = Y.R. |last3 = Orrell |first3 = T.M. |last4 = Nicolson |first4 = D. |last5 = Paglinawan |first5 = L.E. |last6 = Bailly |first6 = N. |last7 = Kirk |first7 = P.M. |last8 = Bourgoin |first8 = T. |last9 = Baillargeon |first9= G. |last10 = Ouvrard |first10 = D.|year= 2011|publisher=Species 2000: Reading, UK.}}</ref>

==Chú thích==
{{tham khảo}}

== Liên kết ngoài ==
*{{commonscat-inline}}
*{{wikispecies-inline}}

[[Thể loại:Leucanopsis]]

{{Arctiini-stub}}

title: Phân loại khoa học

Bộ (ordo): Lepidoptera

Họ (familia): Erebidae

Chi (genus): Leucanopsis

Loài (species): L. pseudofalacra

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Leucanopsis pseudofalacra · (Rothschild, 1917)

title: Danh pháp đồng nghĩa

Danh pháp đồng nghĩa: - Halysidota pseudofalacra Rothschild, 1917


text:
# Prosthechea aloisii
Prosthechea aloisii là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được (Schltr.) Dodson & Hágsater miêu tả khoa học đầu tiên năm 1999.

title: Prosthechea aloisii

wikitext:
{{tiêu đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Prosthechea aloisii''
| status =
| status_system =
| status_ref =
| image =
| image_caption =
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| unranked_divisio = [[Thực vật có hoa|Angiospermae]]
| unranked_classis = [[Thực vật một lá mầm|Monocots]]
| ordo = [[Bộ Măng tây|Asparagales]]
| familia = [[Họ Lan|Orchidaceae]]
| genus = ''[[Prosthechea]]''
| species = '''''P. aloisii'''''
| binomial = ''Prosthechea aloisii''
| binomial_authority = ([[Schltr. (tác giả)|Schltr.]]) Dodson & [[Eric Hágsater|Hágsater]]
}}
'''''Prosthechea aloisii''''' là một loài [[thực vật có hoa]] trong [[họ Lan]]. Loài này được (Schltr.) Dodson & Hágsater miêu tả khoa học đầu tiên năm 1999.<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-165795| title=''Prosthechea aloisii''|accessdate=ngày 7 tháng 6 năm 2013| author=The Plant List | year =2010}}</ref>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Liên kết ngoài==
*{{commonscat-inline|Prosthechea aloisii}}
*{{wikispecies-inline|Prosthechea aloisii}}
*{{IPNI2|Prosthechea aloisii|1097499-2|accessdate=ngày 7 tháng 6 năm 2013}}

[[Thể loại:Prosthechea]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1999]]

{{Epidendreae-stub}}

title: Phân loại khoa học

(không phân hạng): Angiospermae Monocots

Bộ (ordo): Asparagales

Họ (familia): Orchidaceae

Chi (genus): Prosthechea

Loài (species): P. aloisii

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Prosthechea aloisii · (Schltr.) Dodson & Hágsater


text:
# Halysacantha
Halysacantha là một chi bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae.
Chi này được miêu tả khoa học năm 1922 bởi Laboissiere.

## Các loài
Chi này gồm các loài:
- Halysacantha weisei (Jacoby, 1899)

title: Halysacantha

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Halysacantha''
| image =
| image caption =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bọ cánh cứng|Coleoptera]]
| familia = [[Họ Ánh kim|Chrysomelidae]]
| binomial = ''Halysacantha''
| binomial_authority = Laboissiere, 1922
| species =
}}
'''''Halysacantha''''' là một [[chi (sinh học)|chi]] [[bọ cánh cứng]] trong họ [[Họ Ánh kim|Chrysomelidae]].<ref>[http://insects.tamu.edu/research/collection/hallan/test/Arthropoda/Insects/Coleoptera/Family/ChrysoIndex0.htm Chrysomelidae] in [http://insects.tamu.edu/research/collection/hallan/test/Arthropoda/Insects/Coleoptera/Family/Coleoptera1.htm Synopsis of the described Coleoptera of the World ngày 13 tháng 12 năm 2008]</ref>
Chi này được miêu tả khoa học năm 1922 bởi Laboissiere.

== Các loài ==
Chi này gồm các loài:
* ''[[Halysacantha weisei]]'' <small>(Jacoby, 1899)</small>
==Chú thích==
{{Tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
* {{wikispecies nội dòng}}

[[Thể loại:Luperini]]

{{Chrysomelidae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Họ (familia): Chrysomelidae

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Halysacantha · Laboissiere, 1922


text:
# Tubao
Tubao là một đô thị hạng 4 ở tỉnh La Union, Philippines. Theo điều tra dân số năm 2015, đô thị này có dân số 28.729 người trong.

## Các đơn vị hành chính
Tubao được chia ra 18 barangay.
| - Amallapay - Anduyan - Caoigue - Francia Sur - Francia West - Garcia - Gonzales - Halog East - Halog West | - Leones East - Leones West - Linapew - Magsaysay - Pideg - Poblacion - Rizal - Santa Teresa - Lloren |

title: Tubao

wikitext:
{{Mồ côi|date=tháng 8 2020}}
{{Infobox Philippine municipality |
 infoboxtitle = Đô thị Tubao |
 locatormapfile = Ph_locator_la_union_tubao.png |
 caption = Bản đồ La Union với vị trí của Tubao. |
 seal = available |
 region = [[Ilocos (vùng)|Vùng Ilocos (Vùng I)]]|
 province = [[La Union]] |
 districts = [[Đơn vị bầu cử của La Union#Đơn vị thứ nhì|Đơn vị thứ nhì]] |
 class = hạng 4 |
 pop2007 = 26.402 |
 zipcode = 2509 |
 barangays = 18 |
 areakm2 = 57 |
 mayor = Dante Garcia|
}}

'''Tubao''' là một [[đô thị tự trị của Philippines|đô thị]] hạng 4 ở [[tỉnh (Philippines)|tỉnh]] [[La Union (tỉnh)|La Union]], [[Philippines]]. Theo điều tra dân số năm 2015, đô thị này có dân số 28.729 người trong.

==Các đơn vị hành chính==

Tubao được chia ra 18 [[barangay]].

* Amallapay
* Anduyan
* Caoigue
* Francia Sur
* Francia West
* Garcia
* Gonzales
* Halog East
* Halog West

* Leones East
* Leones West
* Linapew
* Magsaysay
* Pideg
* Poblacion
* Rizal
* Santa Teresa
* Lloren

==Tham khảo==
{{tham khảo}}
==Liên kết ngoài==
*[http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/default.asp Mã địa lý chuẩn Philipin] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120413163013/http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/default.asp |date=2012-04-13 }}
*[http://www.census.gov.ph/census2000/index.html Thông tin điều tra dân số năm 2000 của Philipin] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100130095048/http://www.census.gov.ph/census2000/index.html |date=2010-01-30 }}
*[http://www.census.gov.ph/data/census2007/index.html Thông tin điều tra dân số năm 2007 của Philipin] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081120024509/http://www.census.gov.ph/data/census2007/index.html |date=2008-11-20 }}

{{La Union}}

{{coord|16|21|N|120|25|E|display=title}}

{{Sơ khai Philippines}}

[[Thể loại:Đô thị của La Union]]

title: Vị trí

Vị trí: Bản đồ La Union với vị trí của Tubao.

title: Chính quyền

Vùng: Vùng Ilocos (Vùng I)

Tỉnh: La Union

Huyện: Đơn vị thứ nhì

Cấp: hạng 4

Thị trưởng: Dante Garcia

title: Số liệu thống kê

Diện tích: 57 km²


text:
# Aethriscus
Aethriscus là một chi nhện trong họ Araneidae.

title: Aethriscus

wikitext:
{{italictitle}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Aethriscus''
| image =
| image_caption =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| unranked_classis = [[Arachnomorpha]]
| subphylum = [[Động vật Chân kìm|Chelicerata]]
| classis = [[Lớp Hình nhện|Arachnida]]
| ordo = [[Nhện|Araneae]]
| familia = [[Araneidae]]
| genus = '''''Aethriscus'''''
| genus_authority = [[Reginald Innes Pocock|Pocock]], [[1902]]
| subdivision_ranks = Loài
| subdivision =
}}
'''''Aethriscus''''' là một chi [[nhện]] trong họ [[Araneidae]].<ref>{{chú thích web| url=http://research.amnh.org/iz/spiders/catalog/GENERIC.IND.html | title=The World Spider Catalog, Version 13.5 |author=Norman I. Platnick| access-date=ngày 3 tháng 6 năm 2013}}</ref>

==Chú thích==
{{tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
* {{wikispecies-inline}}

[[Thể loại:Cyrtarachnini]]
[[Thể loại:Danh sách các chi nhện]]

{{Araneidae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Phân ngành (subphylum): Chelicerata

(không phân hạng): Arachnomorpha

Lớp (class): Arachnida

Bộ (ordo): Araneae

Họ (familia): Araneidae

Chi (genus): Aethriscus · Pocock, 1902


text:
# Acalypha sabulicola
Acalypha sabulicola là một loài thực vật có hoa trong họ Đại kích. Loài này được Brandegee mô tả khoa học đầu tiên năm 1915.

title: Acalypha sabulicola

wikitext:
{{tiêu đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Acalypha sabulicola''
| status =
| status_system =
| status_ref =
| image =
| image_caption =
| regnum = [[Thực vật|Plantae]]
| unranked_divisio = [[Thực vật có hoa|Angiospermae]]
| unranked_classis = [[Thực vật hai lá mầm thật sự|Eudicots]]
| ordo = [[Bộ Sơ ri|Malpighiales]]
| familia = [[Họ Đại kích|Euphorbiaceae]]
| genus = ''[[Chi Cỏ tai tượng|Acalypha]]''
| species = '''''A. sabulicola'''''
| binomial = ''Acalypha sabulicola''
| binomial_authority = [[Townshend Stith Brandegee|Brandegee]], 1915
}}
'''''Acalypha sabulicola''''' là một loài [[thực vật có hoa]] trong [[họ Đại kích]]. Loài này được Brandegee mô tả khoa học đầu tiên năm 1915.<ref>{{chú thích web|url=http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-1140| title=''Acalypha sabulicola''|accessdate=ngày 3 tháng 6 năm 2013| author=The Plant List | year =2010}}</ref>

==Chú thích==
{{Tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
* {{wikispecies-inline}}

[[Thể loại:Chi Cỏ tai tượng]]
[[Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1915]]

{{Acalypheae-stub}}

title: Phân loại khoa học

Bộ (ordo): Malpighiales

Họ (familia): Euphorbiaceae

Chi (genus): Acalypha

Loài (species): A. sabulicola

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Acalypha sabulicola · Brandegee, 1915


text:
# Priopus castaneus
Priopus castaneus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Miwa miêu tả khoa học năm 1930.

title: Priopus castaneus

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Priopus castaneus''
| image =
| image caption =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bọ cánh cứng|Coleoptera]]
| familia = [[Họ Bổ củi|Elateridae]]
| genus = ''[[Priopus]]''
| species = '''''P. castaneus'''''
| binomial = ''Priopus castaneus''
| binomial_authority = Miwa, 1930
}}
'''''Priopus castaneus''''' là một loài [[bọ cánh cứng]] trong họ [[Họ Bổ củi|Elateridae]]. Loài này được Miwa miêu tả khoa học năm 1930.<ref>[http://insects.tamu.edu/research/collection/hallan/test/Arthropoda/Insects/Coleoptera/Family/Elateridae.txt Elateridae] in [http://insects.tamu.edu/research/collection/hallan/test/Arthropoda/Insects/Coleoptera/Family/Coleoptera1.htm Synopsis of the described Coleoptera of the World 6 juni 2010]</ref>
==Chú thích==
{{Tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
* {{wikispecies nội dòng}}

[[Thể loại:Priopus]]

{{Ampedini-stub}}

title: Phân loại khoa học

Họ (familia): Elateridae

Chi (genus): Priopus

Loài (species): P. castaneus

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Priopus castaneus · Miwa, 1930


text:
# Cosmosoma panopes
Cosmosoma panopes là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.

title: Cosmosoma panopes

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Cosmosoma panopes''
| image =
| image_caption =
| status =
| status_system =
| status_ref =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bộ Cánh vẩy|Lepidoptera]]
| familia = [[Erebidae]]
| subfamilia =
| genus = ''[[Cosmosoma]]''
| species = '''''C. panopes'''''
| binomial = ''Cosmosoma panopes''
| binomial_authority =
| synonyms =
}}
'''''Cosmosoma panopes''''' là một loài [[bướm đêm]] thuộc phân họ [[Arctiinae]], họ [[Erebidae]].<ref name = "COL">{{chú thích web |url= http://www.catalogueoflife.org/annual-checklist/2011/search/all/key/Cosmosoma+panopes/match/1|title= Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist.|access-date = ngày 24 tháng 9 năm 2012 |author= Bisby |first = F.A. |last2 = Roskov |first2 = Y.R. |last3 = Orrell |first3 = T.M. |last4 = Nicolson |first4 = D. |last5 = Paglinawan |first5 = L.E. |last6 = Bailly |first6 = N. |last7 = Kirk |first7 = P.M. |last8 = Bourgoin |first8 = T. |last9 = Baillargeon |first9= G. |last10 = Ouvrard |first10 = D.|year= 2011|publisher=Species 2000: Reading, UK.}}</ref>

==Chú thích==
{{tham khảo}}

== Liên kết ngoài ==
*{{commonscat-inline}}
*{{wikispecies-inline}}

[[Thể loại:Cosmosoma]]

{{Arctiini-stub}}

title: Phân loại khoa học

Chi (genus): Cosmosoma

Loài (species): C. panopes

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Cosmosoma panopes


text:
# Euxoa objurgata
Euxoa objurgata là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.

title: Euxoa objurgata

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| name = ''Euxoa objurgata''
| image =
| image_caption =
| status =
| status_system =
| status_ref =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| ordo = [[Bộ Cánh vẩy|Lepidoptera]]
| familia = [[Noctuidae]]
| genus = ''[[Euxoa]]''
| species = '''''E. objurgata'''''
| binomial = ''Euxoa objurgata''
| binomial_authority = Smith, 1900
| synonyms =
}}
'''''Euxoa objurgata''''' là một loài [[bướm đêm]] trong họ [[Noctuidae]].<ref name = "COL">{{chú thích web |url= http://www.catalogueoflife.org/annual-checklist/2011/search/all/key/Euxoa+objurgata/match/1|title= Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist.|accessdate= ngày 28 tháng 6 năm 2014 |author= Bisby |first = F.A. |last2 = Roskov |first2 = Y.R. |last3 = Orrell |first3 = T.M. |last4 = Nicolson |first4 = D. |last5 = Paglinawan |first5 = L.E. |last6 = Bailly |first6 = N. |last7 = Kirk |first7 = P.M. |last8 = Bourgoin |first8 = T. |last9 = Baillargeon |first9= G. |last10 = Ouvrard |first10 = D.|year= 2011|publisher=Species 2000: Reading, UK.}}</ref><ref>{{Brontabel|9999-Lepindex}}</ref>

==Chú thích==
{{Tham khảo}}

==Liên kết ngoài==
*{{wikispecies-inline|Euxoa objurgata|''Euxoa objurgata''}}
*{{commonscat-inline|Euxoa objurgata|''Euxoa objurgata''}}

[[Thể loại:Euxoa]]

{{Noctuini-stub}}

title: Phân loại khoa học

Họ (familia): Noctuidae

Chi (genus): Euxoa

Loài (species): E. objurgata

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Euxoa objurgata · Smith, 1900


text:
# Stigmella crataegivora
Stigmella crataegivora là một loài bướm đêm thuộc họ Nepticulidae. Nó được miêu tả bởi Puplesis năm 1985. Nó được tìm thấy ở vùng Viễn Đông Nga.
Ấu trùng ăn Crataegus maximowiczi. Chúng có thể ăn lá nơi chúng làm tổ.

title: Stigmella crataegivora

wikitext:
{{nhan đề nghiêng}}
{{Bảng phân loại
| image =
| image_width = 220px
| image_caption =
| regnum = [[Động vật|Animalia]]
| phylum = [[Động vật Chân khớp|Arthropoda]]
| classis = [[Côn trùng|Insecta]]
| superordo = [[Amphiesmenoptera]]
| ordo = [[Bộ Cánh vẩy|Lepidoptera]]
| subordo = [[Glossata]]
| cohorto = [[Myoglossata]]
| subcohorto = [[Neolepidoptera]]
| infraordo = [[Heteroneura]]
| superfamilia = [[Nepticuloidea]]
| familia = [[Nepticulidae]]
| genus = ''[[Stigmella (bướm đêm)|Stigmella]]''
| species = '''''S. crataegivora'''''
| binomial = ''Stigmella crataegivora''
| binomial_authority = Puplesis, 1985
| synonyms =
}}
'''''Stigmella crataegivora''''' là một loài [[bướm đêm]] thuộc họ [[Nepticulidae]]. Nó được miêu tả bởi Puplesis năm 1985. Nó được tìm thấy ở vùng [[Viễn Đông Nga]].<ref>{{Chú thích web |url=http://nepticuloidea.info/category/nepticuloidea/stigmella/stigmella-oxyacanthella-group/stigmella-crataegivora |ngày truy cập=2011-01-23 |tựa đề=Nepticulidae và Opostegidae of the world |archive-date=2012-05-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120513205343/http://nepticuloidea.info/category/nepticuloidea/stigmella/stigmella-oxyacanthella-group/stigmella-crataegivora |url-status=dead }}</ref>

[[Ấu trùng]] ăn ''[[Crataegus maximowiczi]]''. Chúng có thể [[sâu ăn lá|ăn lá]] nơi chúng làm tổ.

==Chú thích==
{{Tham khảo|30em}}

==Tham khảo==
* {{wikispecies nội dòng}}

[[Thể loại:Stigmella|C]]

{{Stigmella-stub}}

title: Phân loại khoa học

Liên bộ (superordo): Amphiesmenoptera

Phân bộ (subordo): Glossata

Phân thứ bộ (infraordo): Heteroneura

Liên họ (superfamilia): Nepticuloidea

Họ (familia): Nepticulidae

Chi (genus): Stigmella

Loài (species): S. crataegivora

title: Danh pháp hai phần

Danh pháp hai phần: Stigmella crataegivora · Puplesis, 1985