text:
# فهرست پرجمعیت‌ترین شهرها بر پایه جمعیت ایرانی‌تبار
مردمان ایرانی‌تبار یا مردمان ایرانی، قومیتی از تبار اقوام ایرانی‌زبان باستان هستند که به یکی از زبانهای ایرانی گویش می‌کنند. این گروه قومی در سراسر فلات ایران، از هندوکش تا آناتولی مرکزی و از آسیای میانه تا دریای پارس، منطقه‌ای که ایران بزرگ یا ایران‌زمین نامیده می‌شود، پراکنده شده‌اند.
مردمان ایرانی‌تبار شامل: فارسی‌زبانان، آذری‌ها، مازندرانی‌ها، تات‌ها، تالش‌ها، گیلک‌ها، کردها، بلوچ‌ها، پشتون‌ها، لرها، لک‌ها، تاجیک‌ها، آسی‌ها و غیره هستند. آذری‌ها با وجود سخن گفتن به زبان ترکی آذربایجانی از نظر ژنتیکی از اقوام ایرانی‌نژاد به‌شمار می‌روند. تا پیش از حملهٔ مغول به ایران، مردم آذربایجان به زبانی ایرانی که آن را زبان آذری می‌نامید، سخن می‌گفته‌اند. هنوز هم می‌توان باقی‌مانده این زبان را در همه جای آذربایجان ایران و جمهوری آذربایجان یافت. زبان ترکی در سده‌های پس از پاگیری اسلام در ایران، بر اثر مهاجرت تدریجی و متمادی ایل‌های ترک، به‌ویژه در آسیای صغیر جایگزین زبان‌های هند و اروپایی رایج در این منطقه شده‌است.
در این مقاله شهرهایی که دارای جمعیت بومی قابل توجه ایرانی‌تبار هستند فهرست شده‌اند.

## بر پایه جمعیت
| رتبه | شهر      | کشور          | جمعیت      | زبان بیشینه                    | تصویر |
| ---- | -------- | ------------- | ---------- | ------------------------------ | ----- |
| ۱    | تهران    | ایران         | ۱۱٫۶۳۸٫۲۴۶ | فارسی                          |       |
| ۲    | کابل     | افغانستان     | ۴٬۶۳۵٬۰۰۰  | فارسی                          |       |
| ۳    | مشهد     | ایران         | ۳٬۰۰۱٬۱۸۴  | فارسی                          |       |
| ۴    | باکو     | آذربایجان     | ۲٬۳۷۴٬۰۰۰  | ترکی آذربایجانی                |       |
| ۵    | پیشاور   | پاکستان       | ۱٬۹۷۰٬۰۴۲  | پشتو                           |       |
| ۶    | اصفهان   | ایران         | ۱٬۹۶۱٬۲۶۰  | فارسی                          |       |
| ۷    | کرج      | ایران         | ۱٫۹۹۰٫۳۳۹  | فارسی                          |       |
| ۸    | دیاربکر  | کردستان ترکیه | ۱٬۷۳۹٬۳۰۸  | کردی                           |       |
| ۹    | تبریز    | ایران         | ۱٬۶۴۳٬۹۶۰  | ترکی آذربایجانی                |       |
| ۱۰   | حسکه     | کردستان سوریه | ۱٬۳۷۷٬۰۰۰  | کردی                           |       |
| ۱۱   | قم       | ایران         | ۱٬۲۰۱٬۱۵۸  | فارسی                          |       |
| ۱۲   | اهواز    | ایران         | ۱٬۱۸۴٬۷۸۸  | فارسی و عربی                   |       |
| ۱۳   | شیراز    | ایران         | ۱٬۰۰۱٬۲۰۵  | فارسی                          |       |
| ۱۴   | کرمانشاه | ایران         | ۹۴۶٬۶۵۱    | کردی ، فارسی و دیگر گویشوران   |       |
| ۱۵   | کویته    | پاکستان       | ۹۳۰٬۲۶۶    | فارسی، پشتو، بلوچی             |       |
| ۱۶   | اربیل    | اقلیم کردستان | ۸۵۲٬۵۰۰    | کردی                           |       |
| ۱۷   | دوشنبه   | تاجیکستان     | ۷۷۸٬۵۰۰    | فارسی                          |       |
| ۱۸   | ارومیه   | ایران         | ۷۳۶٬۲۲۴    | ترکی آذربایجانی و کردی کرمانجی |       |
| ۱۹   | رشت      | ایران         | ۶۷۹٬۹۹۵    | گیلکی                          |       |
| ۲۰   | سلیمانیه | اقلیم کردستان | ۶۵۶٬۱۰۰    | کردی                           |       |
| ۲۱   | زاهدان   | ایران         | ۵۸۷٬۷۳۰    | فارسی و بلوچی                  |       |
| ۲۲   | همدان    | ایران         | ۵۵۴٬۴۰۶    | فارسی                          |       |
| ۲۳   | کرمان    | ایران         | ۵۳۷٬۷۱۸    | فارسی                          |       |
| ۲۴   | یزد      | ایران         | ۵۲۹٬۶۷۳    | فارسی                          |       |
| ۲۵   | اردبیل   | ایران         | ۵۲۹٬۳۷۴    | ترکی آذربایجانی                |       |
| ۲۶   | بندرعباس | ایران         | ۵۲۶٬۶۴۸    | فارسی                          |       |
| ۲۷   | اراک     | ایران         | ۵۲۰٬۹۴۴    | فارسی                          |       |
| ۲۸   | ساری     | ایران         | ۵۰۴٬۲۹۸    | مازنی                          |       |
| ۲۹   | سنندج    | ایران         | ۵۰۳٬۵۸۵    | کردی                           |       |

## بر پایه کشور
| شهر        | کشور          | جمعیت     | زبان بیشینه     | تصویر |
| ---------- | ------------- | --------- | --------------- | ----- |
| تهران      | ایران         | ۸٬۶۹۳٬۷۰۶ | فارسی           |       |
| کابل       | افغانستان     | ۴٬۶۳۵٬۰۰۰ | فارسی           |       |
| باکو       | آذربایجان     | ۲٬۳۷۴٬۰۰۰ | ترکی آذربایجانی |       |
| پیشاور     | پاکستان       | ۱٬۹۷۰٬۰۴۲ | پشتو            |       |
| دیاربکر    | کردستان ترکیه | ۹۳۰٬۲۶۶   | کردی            |       |
| اربیل      | اقلیم کردستان | ۸۵۲٬۵۰۰   | کردی            |       |
| دوشنبه     | تاجیکستان     | ۷۷۸٬۵۰۰   | فارسی           |       |
| سمرقند     | ازبکستان      | ۵۰۴٬۴۲۳   | فارسی           |       |
| ولادی‌قفقاز | روسیه         | ۳۱۱٬۶۹۳   | آسی             |       |
| قامشلی     | کردستان سوریه | ۱۸۴٬۲۳۱   | کردی            |       |
| تسخینوالی  | گرجستان       | ۳۰٬۰۰۰    | آسی             |       |
| تاشکورگان  | چین           | ۸٬۹۱۹     | پامیری          |       |

## بر پایه زبان بیشینه
| شهر        | کشور          | جمعیت     | زبان بیشینه                 | تصویر |
| ---------- | ------------- | --------- | --------------------------- | ----- |
| تهران      | ایران         | ۸٬۶۹۳٬۷۰۶ | فارسی                       |       |
| باکو       | آذربایجان     | ۲٬۳۷۴٬۰۰۰ | ترکی آذربایجانی             |       |
| پیشاور     | پاکستان       | ۱٬۹۷۰٬۰۴۲ | پشتو                        |       |
| دیاربکر    | کردستان ترکیه | ۱٬۵۸۱٬۲۰۵ | کردی                        |       |
| کویته      | پاکستان       | ۱٬۱۰۳٬۸۲۰ | پشتو و بلوچی                |       |
| کرمانشاه   | ایران         | ۹۴۶٬۶۵۱   | کردی، فارسی و دیگر گویشوران |       |
| رشت        | ایران         | ۶۷۹٬۹۹۵   | گیلکی                       |       |
| خرم‌آباد    | ایران         | ۳۷۳٬۴۱۶   | لری و لکی                   |       |
| ولادی‌قفقاز | روسیه         | ۳۱۱٬۶۹۳   | آسی                         |       |
| ساری       | ایران         | ۳۰۹٬۸۲۰   | مازنی                       |       |
| سیورک      | ترکیه         | ۱۲۰٬۵۵۶   | کردی                        |       |
| تاکستان    | ایران         | ۸۰٬۲۹۹    | تاتی                        |       |
| لار        | ایران         | ۶۲٬۰۴۵    | لارستانی                    |       |
| هشتپر      | ایران         | ۵۴٬۱۷۸    | تالشی                       |       |
| خاروغ      | تاجیکستان     | ۲۸٬۹۰۰    | پامیری                      |       |

wikitext:
{{بهبود منبع|تاریخ=ژوئیه ۲۰۲۳}}
[[پرونده:Iranian languages map.svg|بندانگشتی|چپ|280px|نقشه پراکندگی زبان‌های ایرانی]]'''[[مردمان ایرانی‌تبار]]''' یا '''مردمان ایرانی'''،<ref>R.N Frye, "IRAN v. PEOPLES OF IRAN" in Encyclopædia Iranica. "In the following discussion of “Iranian peoples,” the term “Iranian” may be understood in two ways. It is, first of all, a linguistic classification, intended to designate any society which inherited or adopted, and transmitted, an Iranian language. The set of Iranian-speaking peoples is thus considered a kind of unity, in spite of their distinct lineage identities plus all the factors which may have further differentiated any one group’s sense of self."</ref> [[قومیت|قومیتی]] از تبار اقوام ایرانی‌زبان باستان هستند که به یکی از [[زبانهای ایرانی]] گویش می‌کنند.<ref>J. Harmatta in "History of Civilizations of Central Asia", Chapter 14, ''The Emergence of Indo-Iranians: The Indo-Iranian Languages'', ed. by A. H. Dani & V.N. Masson, 1999, p. 357</ref>{{مبهم}} این گروه قومی در سراسر [[فلات ایران]]، از [[هندوکش]] تا [[آناتولی]] مرکزی و از [[آسیای میانه]] تا [[دریای پارس]]، منطقه‌ای که [[ایران بزرگ]] یا ایران‌زمین نامیده می‌شود،<ref>Frye, Richard Nelson, Greater Iran, {{ISBN|1-56859-177-2|en}} p.xi: "... Iran means all lands and peoples where Iranian languages were and are spoken, and where in the past, multi-faceted Iranian cultures existed...."</ref> پراکنده شده‌اند.{{مبهم}}

مردمان ایرانی‌تبار شامل: [[فارسی‌زبانان]]، [[مردم آذری|آذری‌ها]]، [[مردم مازندرانی|مازندرانی‌ها]]، [[تات|تات‌ها]]، [[مردم تالش|تالش‌ها]]، [[مردم گیلک|گیلک‌ها]]، [[مردم کرد|کردها]]، [[مردم بلوچ|بلوچ‌ها]]، [[پشتون‌ها]]، [[مردم لر|لرها]]، [[مردم لک|لک‌ها]]، [[تاجیک‌ها]]، [[آسی‌ها]] و غیره هستند. آذری‌ها با وجود سخن گفتن به [[زبان ترکی آذربایجانی]] از نظر ژنتیکی از اقوام ایرانی‌نژاد به‌شمار می‌روند.<ref>{{Cite journal|last=Farjadian|first=S.|last2=Ghaderi|first2=A.|date=2007|title=HLA class II similarities in Iranian Kurds and Azeris|url=https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/j.1744-313X.2007.00723.x|journal=International Journal of Immunogenetics|language=en|volume=34|issue=6|pages=457–463|doi=10.1111/j.1744-313X.2007.00723.x|issn=1744-313X}}</ref> تا پیش از حملهٔ [[مغول]] به [[ایران]]، مردم [[آذربایجان]] به زبانی [[زبان‌های ایرانی|ایرانی]] که آن را [[زبان آذری]] می‌نامید، سخن می‌گفته‌اند.<ref>آذری یا زبان باستان آذربایجان، احمد کسروی</ref><ref>The original sedentary population of Azarbayjan consisted of a mass of peasants and at the time of the Arab conquest was compromised under the semi-contemptuous term of Uluj(“non-Arab”)-somewhat similar to the raya(*ri’aya) of the Ottomon empire. The only arms of this peaceful rustic population were slings, see Tabari, II, 1379-89. They spoke a number of dialects (Adhari, Talishi) of which even now there remains some islets surviving amidst the Turkish speaking population. It was this basic population on which Babak leaned in his revolt against the caliphate.
V. Minorsky, Studies in Caucasian history, Cambridge University Press, 1957, pg 112</ref><ref>Lazard, Gilbert ۱۹۷۵, “The Rise of the New Persian Language” in Frye, R. N. , The Cambridge History of Iran, Vol. 4, pp. 595-632, Cambridge: Cambridge University Press. pp 599
Azarbaijan was the domain of Adhari, an important Iranian dialect which Masudi mentions together with Dari and Pahlavi.</ref> هنوز هم می‌توان باقی‌مانده این زبان را در همه جای آذربایجان ایران و جمهوری آذربایجان یافت. زبان ترکی در سده‌های پس از پاگیری [[اسلام]] در ایران، بر اثر مهاجرت تدریجی و متمادی ایل‌های ترک، به‌ویژه در [[آسیای صغیر]] جایگزین [[زبان‌های هند و اروپایی]] رایج در این منطقه شده‌است.

در این مقاله شهرهایی که دارای جمعیت بومی قابل توجه ایرانی‌تبار هستند فهرست شده‌اند.<ref>{{cite web|title=All urban agglomerations of the world with a population of 1 million inhabitants or more|url=http://www.citypopulation.de/world/Agglomerations.html|website=www.citypopulation.de|publisher=Citypopulation|date=1 April 2015|accessdate=26 June 2015}}</ref>

== بر پایه جمعیت ==
{| class="wikitable sortable"
|-
! رتبه
! style="text-align:center;"| شهر !! کشور
! جمعیت
!زبان بیشینه
! class="unsortable"| تصویر
|-
| style="text-align:center;"| ۱
| [[تهران]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|11.638.246}}
| [[فارسی]]
| [[پرونده:Tehran from Qeytariyeh.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۲
| [[کابل]]
 || {{flagcountry|Afghanistan}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۴٬۶۳۵٬۰۰۰}}
| [[فارسی]]
| [[پرونده:Modern Kabul - panoramio.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۳
| [[مشهد]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۳٬۰۰۱٬۱۸۴}}
| [[فارسی]]
| [[پرونده:Mashhad view.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۴
| [[باکو]]
 || {{flagcountry|Azerbaijan}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۲٬۳۷۴٬۰۰۰}}
| [[ترکی آذربایجانی]]
| [[پرونده:Baku2016.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۵
| [[پیشاور]]
 || {{flagcountry|Pakistan}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۱٬۹۷۰٬۰۴۲}}
| [[پشتو]]
| [[پرونده:Phase 3 Chowk.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۶
| [[اصفهان]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۱٬۹۶۱٬۲۶۰}}
|[[فارسی]]
| [[پرونده:Isfahan towers.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۷
| [[کرج]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|1.990.339}}
|[[فارسی]]
| [[پرونده:karaj Taleghani.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۸
| [[دیاربکر]]
 || {{پرچمک|ترکیه}} [[کردستان ترکیه]]
| style="text-align:center;" | {{nts|۱٬۷۳۹٬۳۰۸}}
|[[کردی]]
| [[پرونده:Seyrangeha_Parkormanê_Amed_2010.JPG|200px]]
|-
| style="text-align:center;"|۹
| [[تبریز]]
| {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۱٬۶۴۳٬۹۶۰}}
| [[ترکی آذربایجانی]]
| [[File:Panorama of Tabriz.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"|۱۰
| [[حسکه]]
| {{flagicon image|Flag of Syrian Kurdistan.svg}} [[کردستان سوریه]]
| style="text-align:center;" | {{nts|۱٬۳۷۷٬۰۰۰}}<ref>{{cite web |title=world population review |url=https://worldpopulationreview.com/world-cities/al--hasakah-population |website=Al Hasakah population Estimate 2023 |publisher=world population review}}</ref>
| [[کردی]]
|[[پرونده:Hasakah.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"|۱۱
|[[قم]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۱٬۲۰۱٬۱۵۸}}
|[[فارسی]]
| [[پرونده:نمایی از شهر قم از بالای بلوار شهید عماد مغنیه.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۱۲
| [[اهواز]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۱٬۱۸۴٬۷۸۸}}
| [[فارسی]] و [[عربی]]
| [[پرونده:Ahvaz in night 09.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۱۳
| [[شیراز]]
 || {{flagcountry|iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۱٬۰۰۱٬۲۰۵}}
| [[فارسی]]
| [[پرونده:Darvaze_Ghoran11.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۱۴
| [[کرمانشاه]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۹۴۶٬۶۵۱}}
|[[کردی]]<ref name="jamejam">{{یادکرد وب|عنوان=جاذبه‌های فرهنگ عامه کرمانشاه|ناشر=روزنامه جام جم|نشانی=http://jamejamonline.ir/papertext.aspx?newsnum=100877725456|تاریخ بازدید=۳۱ مارس ۲۰۱۰|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110515151721/http://jamejamonline.ir/papertext.aspx?newsnum=100877725456|archivedate=۱۵ مه ۲۰۱۱|dead-url=yes}}</ref><ref name="zaban">{{یادکرد وب|عنوان=روزنامه سلام کرمانشاه|ناشر=|نشانی=http://www.salamkermanshah.ir/test/kermanshah-mad-info.htm|تاریخ بازدید=۳۱ مارس ۲۰۱۰|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100621084030/http://www.salamkermanshah.ir/test/kermanshah-mad-info.htm|archivedate=۲۱ ژوئن ۲۰۱۰|dead-url=yes}}</ref><ref name="b">{{یادکرد وب|عنوان=آشنایی با فرهنگ و نژاد استان کرمانشاه|ناشر=|نشانی=http://www.artkermanshah.ir/Default.aspx?page=3688|تاریخ بازدید=۳۱ مارس ۲۰۱۰|archive-date=29 سپتامبر 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180929011317/http://www.artkermanshah.ir/Default.aspx?page=3688}}</ref><ref name="a">{{یادکرد وب| نشانی = http://www.kermanshahmiras.ir/fa_site/Preview.asp?categoryid=5&code=6686| عنوان = زبان و گویش| تاریخ بازدید = ۱۱ مارس ۲۰۱۰| نویسنده = | نشانی نویسنده = | نویسندگان دیگر = | تاریخ = | سال = | ماه = | قالب = | اثر = | ناشر = | صفحه = | زبان = فارسی| نشانی بایگانی = https://web.archive.org/web/20180929020334/http://www.kermanshahmiras.ir/fa_site/Preview.asp?categoryid=5&code=6686| تاریخ بایگانی = 29 سپتامبر 2018| نقل قول =}}</ref><ref name="moj"/><ref name="jamejam"/><ref name="zaban"/><ref name="b"/><ref name="kermanshahchhto">{{یادکرد وب| نشانی = http://www.kermanshahchhto.ir/?lang=fa&req=fetchpage&page=vvEF33VwTZxIeTQdwhoPXV0G1zhMXkwxbyNTTUrXo6dEp441rJFt3zeya4R3xoBdt/gsqJ21xs+aGQ3me7jKbkpFkPXcxFFdVuCKTASwsjLnv/EDs70qQwD0nRvDaQ7wdfce2GcrZ238oBi51CIYTqwuQ2xFMy3bTyLXzYz66QI=| عنوان = میراث فرهنگی> فرهنگ عامه>زبان و گویش> در یک نگاه| تاریخ بازدید = ۲۹ ژوئیه ۲۰۱۰| نویسنده = | نشانی نویسنده = | نویسندگان دیگر = | تاریخ = | سال = | ماه = | قالب = | اثر = | ناشر = سازمان میراث فرهنگی و صنایع گردشگری استان کرمانشاه| صفحه = | زبان = فارسی| نشانی بایگانی = https://web.archive.org/web/20121113194344/http://www.kermanshahchhto.ir/?lang=fa&req=fetchpage&page=vvEF33VwTZxIeTQdwhoPXV0G1zhMXkwxbyNTTUrXo6dEp441rJFt3zeya4R3xoBdt/gsqJ21xs+aGQ3me7jKbkpFkPXcxFFdVuCKTASwsjLnv/EDs70qQwD0nRvDaQ7wdfce2GcrZ238oBi51CIYTqwuQ2xFMy3bTyLXzYz66QI=| تاریخ بایگانی = 13 نوامبر 2012| نقل قول =}}</ref><ref>{{یادکرد وب|عنوان=LAK TRIBE – Encyclopaedia Iranica|نشانی=https://www.iranicaonline.org/articles/lak-tribe|وبگاه=www.iranicaonline.org|بازبینی=2020-10-04}}</ref> <ref name="jamejam"/>، [[فارسی]] و دیگر گویشوران
| [[پرونده:Kermanshah Photos M6.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۱۵
| [[کویته]]
 || {{flagcountry|Pakistan}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۹۳۰٬۲۶۶}}
|[[فارسی]]، [[پشتو]]، [[بلوچی]]
| [[پرونده:Quetta_at_night_2.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۱۶
| [[اربیل]]
| {{پرچمک|کردستان}} [[اقلیم کردستان]]
| style="text-align:center;" | {{nts|۸۵۲٬۵۰۰}}
| [[کردی]]
|[[پرونده:Views around the streets and bridges of Erbil in Iraqi Kurdistan 04 cut.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۱۷
| [[دوشنبه (شهر)|دوشنبه]]
 || {{flagcountry|Tajikistan}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۷۷۸٬۵۰۰}}
|[[فارسی]]
|
|-
| style="text-align:center;"| ۱۸
| [[ارومیه]]
 ||{{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۷۳۶٬۲۲۴}}
| [[ترکی آذربایجانی]] و [[کردی کرمانجی]]
| [[پرونده:نمایی از شهر ارومیه.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۱۹
| [[رشت]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۶۷۹٬۹۹۵}}
| [[گیلکی]]
| [[پرونده:Panorama of boosar neighberhood in Rasht cut.tif|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۲۰
| [[سلیمانیه]]
 || {{پرچمک|کردستان}} [[اقلیم کردستان]]
| style="text-align:center;" | {{nts|۶۵۶٬۱۰۰}}
| [[کردی]]
| [[پرونده:View of Sulaimani - Slemani - City in Southern Kurdistan in Spring 2016.JPG|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۲۱
| [[زاهدان]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۵۸۷٬۷۳۰}}
|[[فارسی]] و [[بلوچی]]
| [[پرونده:Saderat Bank.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۲۲
| [[همدان]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۵۵۴٬۴۰۶}}
|[[فارسی]]
| [[پرونده:Мавзолей Авиценны 1.JPG|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۲۳
| [[کرمان]]
 ||{{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۵۳۷٬۷۱۸}}
|[[فارسی]]
| [[پرونده:Kerman-jabalieh.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۲۴
| [[یزد]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۵۲۹٬۶۷۳}}
|[[فارسی]]
| [[پرونده:Yazd panorama.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۲۵
| [[اردبیل]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۵۲۹٬۳۷۴}}
|[[ترکی آذربایجانی]]
| [[پرونده:مقبره شیخ صفی‌الدین 1.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۲۶
| [[بندرعباس]]
 ||{{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۵۲۶٬۶۴۸}}
|[[فارسی]]
| [[پرونده:Bandarabbas-poshteshahr.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"|۲۷
| [[اراک]]
 ||{{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۵۲۰٬۹۴۴}}
|[[فارسی]]
| [[پرونده:Arak، das Industriegebiet - اراک قطب صنعت ایران - panoramio.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"|۲۸
| [[ساری]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | ۵۰۴٬۲۹۸
|[[مازنی]]
|[[پرونده:Sari as ECOs tourism capital.jpg|200px]]
|-
| style="text-align:center;"| ۲۹
| [[سنندج]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۵۰۳٬۵۸۵}}
| [[کردی]]
|[[پرونده:Sanandaj kurdistan.jpg|200px]]
|}

== بر پایه کشور ==
{| class="wikitable sortable"
|-
! style="text-align:center;"| شهر !! کشور
! جمعیت
!زبان بیشینه
! class="unsortable"| تصویر
|-
| [[تهران]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۸٬۶۹۳٬۷۰۶}}
| [[فارسی]]
| [[پرونده:Tehran from Qeytariyeh.jpg|200px]]
|-
| [[کابل]]
 || {{flagcountry|Afghanistan}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۴٬۶۳۵٬۰۰۰}}
| [[فارسی]]
| [[پرونده:Modern Kabul - panoramio.jpg|200px]]
|-
| [[باکو]]
 || {{flagcountry|Azerbaijan}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۲٬۳۷۴٬۰۰۰}}
| [[ترکی آذربایجانی]]
| [[پرونده:Baku2016.jpg|200px]]
|-
| [[پیشاور]]
 || {{flagcountry|Pakistan}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۱٬۹۷۰٬۰۴۲}}
| [[پشتو]]
| [[پرونده:Phase 3 Chowk.jpg|200px]]
|-
| [[دیاربکر]]
 || {{پرچمک|ترکیه}} [[کردستان ترکیه]]
| style="text-align:center;" | {{nts|۹۳۰٬۲۶۶}}
|[[کردی]]
| [[پرونده:Deriyê Çiyê Amed 2010.JPG|200px]]
|-
| [[اربیل]]
 || {{پرچمک|کردستان}} [[اقلیم کردستان]]
| style="text-align:center;" | {{nts|۸۵۲٬۵۰۰}}
| [[کردی]]
|[[پرونده:Views around the streets and bridges of Erbil in Iraqi Kurdistan 04 cut.jpg|200px]]
|-
| [[دوشنبه (شهر)|دوشنبه]]
 || {{flagcountry|Tajikistan}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۷۷۸٬۵۰۰}}
|[[فارسی]]
|
|-
| [[سمرقند]]
| {{flagcountry|Uzbekistan}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۵۰۴٬۴۲۳}}
|[[فارسی]]
| [[پرونده:Memorial complex "Registan" in Samarkand (14).jpg|200px]]
|-
| [[ولادی‌قفقاز]]
 || {{flagcountry|Russia}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۳۱۱٬۶۹۳}}
|[[آسی]]
| [[پرونده:View of Vladikavkaz.jpg|200px]]
|-
| [[قامشلی]]
| {{flagicon image|Flag of Syrian Kurdistan.svg}} [[کردستان سوریه]]
| style="text-align:center;" | {{nts|۱۸۴٬۲۳۱}}
|[[کردی]]
| [[پرونده:Kamishly view.jpg|200px]]
|-
| [[تسخینوالی]]
 || {{flagcountry|Georgia}}
| style="text-align:center;" | {{nts|30٬۰۰۰}}
|[[آسی]]
| [[پرونده:Tskhinval.jpg|200px]]
|-
| [[تاشکورگان]]
 || {{flagcountry|China}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۸٬۹۱۹}}
|[[پامیری]]
| [[پرونده:Tashkurgan Xinjiang.JPG|200px]]
|}

== بر پایه زبان بیشینه ==
{| class="wikitable sortable"
|-
! style="text-align:center;"| شهر !! کشور
! جمعیت
!زبان بیشینه
! class="unsortable"| تصویر
|-
| [[تهران]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۸٬۶۹۳٬۷۰۶}}
| [[فارسی]]
| [[پرونده:Tehran from Qeytariyeh.jpg|200px]]
|-
| [[باکو]]
 || {{flagcountry|Azerbaijan}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۲٬۳۷۴٬۰۰۰}}
| [[ترکی آذربایجانی]]
| [[پرونده:Baku2016.jpg|200px]]
|-
| [[پیشاور]]
 || {{flagcountry|Pakistan}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۱٬۹۷۰٬۰۴۲}}
| [[پشتو]]
| [[پرونده:Phase 3 Chowk.jpg|200px]]
|-
| [[دیاربکر]]
 || {{پرچمک|ترکیه}} [[کردستان ترکیه]]
| style="text-align:center;" | {{nts|۱٬۵۸۱٬۲۰۵}}
| [[کردی]]
| [[پرونده:Seyrangeha_Parkormanê_Amed_2010.JPG|200px]]
|-
| [[کویته]]
 || {{flagcountry|Pakistan}}
| ۱٬۱۰۳٬۸۲۰
|[[پشتو]] و [[بلوچی]]
| [[پرونده:Quetta_at_night_2.jpg|200px]]
|-
| [[کرمانشاه]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۹۴۶٬۶۵۱}}
|[[کردی]]، [[فارسی کرمانشاهی|فارسی]] و دیگر گویشوران
| [[پرونده:Kermanshah Photos M6.jpg|200px]]
|-
| [[رشت]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۶۷۹٬۹۹۵}}
| [[گیلکی]]
| [[پرونده:Panorama of boosar neighberhood in Rasht cut.tif|200px]]
|-
| [[خرم‌آباد]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۳۷۳٬۴۱۶}}
| [[لری]] و [[زبان لکی|لکی]]
| [[پرونده:Khorramabad2014.jpg|200px]]
|-
| [[ولادی‌قفقاز]]
 || {{flagcountry|Russia}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۳۱۱٬۶۹۳}}
|[[آسی]]
| [[پرونده:View of Vladikavkaz.jpg|200px]]
|-
| [[ساری]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۳۰۹٬۸۲۰}}
| [[مازنی]]
| [[پرونده:Melal Park (Melal means nations) 2.jpg|200px]]
|-
 | [[سیورک]]
 || {{flagcountry|Turkey}}
| style="text-align:center;" | {{nts|۱۲۰٬۵۵۶}}
|[[کردی]]
| [[پرونده:Sêwerek.jpg|200px]]
|-
 | [[تاکستان (قزوین)|تاکستان]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|80,299}}
|[[تاتی]]
| [[پرونده:بقغه پیر تاکستان.jpg|200px]]
|-
|[[لار]]
| {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|62,045}}
|[[لارستانی]]
| [[پرونده:Shahre Jadid Lar 03.jpg|200px]]
|-
|[[هشتپر]]
 || {{flagcountry|Iran}}
| style="text-align:center;" | {{nts|54,178}}
|[[تالشی]]
| [[پرونده:Screenshot 20180718-075915.jpg|200px]]
|-
| [[خاروغ]]
 || {{flagcountry|Tajikistan}}
| style="text-align:center;" | {{nts|28,900}}
|[[پامیری]]
| [[پرونده:khorog.jpg|200px]]
|}

== جستارهای وابسته ==
* [[مردمان ایرانی]]

== منابع ==
{{پانویس|چپ‌چین=بله|۲}}

[[رده:خاورمیانه]]
[[رده:فهرست شهرها بر پایه جمعیت]]
[[رده:فهرست‌های مناطق کلان‌شهری]]
[[رده:مردمان ایرانی‌تبار]]


text:
# هامفری گیلبرت
سر هامفری گیلبرت (Sir Humphrey Gilbert) (زادهٔ حدود سال ۱۵۳۹ – درگذشتهٔ ۹ سپتامبر ۱۵۸۳)، ماجراجو، کاوشگر، عضو پارلمان و سربازی انگلیسی بود که در دوران سلطنت ملکه الیزابت اول خدمت کرد و از پیشگامان امپراتوری استعماری انگلیس در آمریکای شمالی و مزارع ایرلند بود. او هم‌نیا سر والتر رالی و خویشاوند سر ریچارد گرنویل بود.

## زندگی‌نامه

### اوایل زندگی
گیلبرت پنجمین پسر اوتو گیلبرت از قصر کامپتون، عمارت گرینوی در نزدیکی دهکدهٔ گالمتون واقع در شهرستان دوون، از همسرش کاترین چمپرنوون بود. برادرانش سر جان گیلبرت و آدریان گیلبرت و برادران ناتنی‌اش، کارو رالی و سر والتر رالی نیز در دوران سلطنت ملکه الیزابت اول و پادشاه جیمز ششم و اول، افرادی مهم و سرشناس بودند. کاترین چمپرنوون خواهرزادهٔ کت اشلی، معلم سرخانهٔ الیزابت اول بود که خویشاوندان جوان خود را به دربار معرفی کرد. دایی گیلبرت، سر آرتور چمپرنوون، او را درگیر مزارع ایرلند میان سال‌های ۱۵۶۶ و ۱۵۷۲ کرد. مربی گیلبرت سر هنری سیدنی بود. گیلبرت در کالج ایتن و دانشگاه آکسفورد تحصیل کرد و در آنجا زبان‌های فرانسوی، اسپانیایی و علوم نظامی و ناوبری را فراگرفت. او حدود سال‌های ۱۵۶۰–۱۵۶۱ در ساختمان دادگستری در لندن اقامت داشت.
شعارهای لاتین گیلبرت، Quid Non (چرا که نه؟) و Mutare vel Timere Sperno (من تغییر یا ترس را مذمت می‌کنم) حاکی از نگرش فکری او هستند.
گیلبرت در محاصرهٔ نیوهون در آور-دو-گریس (لو آور)، نرماندی، جاییکه در ژوئن ۱۵۶۳ مجروح شد، حضور داشت. تا ژوئیهٔ ۱۵۶۶، گیلبرت تحت فرماندهی سر هنری سیدنی (در آن زمان، نمایندهٔ پادشاه در ایرلند بود) علیه شین اونیل در ایرلند خدمت می‌کرد، اما در اواخر آن سال به همراه گزارش‌هایی برای ملکه به انگلستان فرستاده شد. (به مزارع ایرلند و فتح ایرلند توسط تودور مراجعه کنید). در آن زمان او از این فرصت استفاده نموده و مقالهٔ گفتاری از یک اکتشاف برای گذرگاهی جدید به کاتایا (کشور چین) (که به صورت بازنگری شده در سال ۱۵۷۶ منتشر شد) را به ملکه ارائه کرد که به موضوع کاوش گذرگاه شمال غربی از آمریکا تا چین می‌پرداخت.
گیلبرت این‌گونه توصیف شده‌است که «قد و قامتی رعنا و شخصیتی تندخو داشت.» برخی از هم‌عصرانش گمان می‌کردند که او تمایلات جنسی منحرفی دارد.

### حرفهٔ نظامی در ایرلند
پس از ترور شین اونیل در سال ۱۵۶۷، گیلبرت فرماندار اولستر و عضو پارلمان ایرلند شد. تقریباً در این زمان، او از ویلیام سیسیل، مباشر ملکه الیزابت، تقاضا کرد تا با استناد به «به خاطر بهبود چشمانم» به انگلستان فراخوانده شود، هرچند، کارها و اهدافش در ایرلند، به ویژه در استان جنوبی مونستر همچنان ناتمام مانده بود. در آوریل ۱۵۶۹، او پیشنهاد برقراری شورا در این استان و ایدهٔ سکونتگاهی بزرگ در اطراف بالتیمور (در قسمت جنوب غربی شهرستان کورک کنونی) را داد که توسط شورای دوبلین تأیید شد. در همان زمان، او با سیدنی و سر توماس اسمیت، وزیر امور خارجه، درگیر برنامه‌ریزی برای تشکیلات اقتصادی اولستر، شهرکی بزرگ در شرق استان شمالی اولستر، به کمک نجیب‌زادگان دوونشایر شد.
یک ماه پس از بازگشت گیلبرت به انگلستان، فیتزموریس شهر کیلمالک را با ۱۲۰ سرباز پس گرفت، سربازان درون پادگان را شکست داد و شهر را به مدت سه روز غارت و آنجا را به «امان گرگ‌ها» رها کرد. سه سال بعد فیتزموریس تسلیم شد.

### عضو پارلمان و ماجراجو
در سال ۱۵۷۰، گیلبرت به انگلستان بازگشت و در آنجا با آن آگر، دختر جان آگر (معروف به اوچر) از اوتردن ازدواج کرد. آنها صاحب شش پسر و یک دختر شدند. در سال ۱۵۷۱، او به عنوان نمایندهٔ پارلمان پلیموث، دوون و در سال ۱۵۷۲، به عنوان نمایندهٔ پارلمان کوئین‌بورو به عضویت پارلمان انگلستان درآمد.

### نیوفاندلند و وفات
با رسیدن به بندر سنت جان، گیلبرت توسط ناوگان ماهی‌گیری تحت سازمان ناو سرفرماندهی (کشتی انگلیسی) به دلیل دزدی دریایی که در سال ۱۵۸۲ توسط یکی از فرماندهان گیلبرت علیه کشتی پرتغالی صورت گرفته بود، محاصره شد. گیلبرت پس از غلبه بر این شرایط، در مراسمی رسمی، سند واگذاری اراضی خالصهٔ خود را نشان داد و مالکیت نیوفاندلند (شامل ۲۰۰ فرسخ اراضی به سمت شمال و جنوب) را برای پادشاهی انگلستان در ۵ اوت ۱۵۸۳ در اختیار گرفت.
در عرض چند هفته، ناوگان او به دلیل کمبود تجهیزات و مایحتاج، بدون هیچ تلاشی برای تشکیل مستعمره، عازم شد. در طی سفر بازگشت، گیلبرت اصرار داشت که سوار بر کشتی مورد علاقه و قدیمی خود، اچ‌ام‌اس اسکوئرل شود.
در ۹ سپتامبر، کشتی اچ‌ام‌اس اسکوئرل تاغرق شدن پیش رفت اما نجات یافت. علی‌رغم اصرار دیگران که می‌خواستند، گیلبرت به کشتی بزرگتری برود، او از جای خود تکان نخورد و او را دیدند که در عقب کشتی خود نشسته و کتاب می‌خواند.
زمانی که کشتی گلدن هایند آنقدر نزدیک شد که در محدودهٔ شنوایی قرار گرفت، خدمه صدای گیلبرت را شنیدند که بارها فریاد زد: «ما در دریا به بهشت نزدیک‌ترهستیم تا در خشکی!» و در همان حال، دست‌های خود را به سمت آسمان بلند کرده بود تا منظورش را نشان دهد. در نیمه شب، چراغ‌های کشتی خاموش شد و دیده‌بان کشتی گلدن هایند فریاد زد: «ژنرال غرق شد». تمام کشتی اچ‌ام‌اس اسکوئرل غرق و توسط دریا بلعیده شد.
بر حسب اتفاق، خویشاوند دور گیلبرت، ریچارد گرنویل نیز در سواحل جزایر آزور از دنیا رفت.

## میراث
گیلبرت بخشی از نسل برجستهٔ مردان دوونشایر بود که نقش‌های ماجراجو، نویسنده، سرباز و دریانورد را با هم ترکیب کردند. آلفرد لزلی روس دربارهٔ او نوشته‌است:
یک نمونهٔ روان‌شناختی جالب، با علائم شخصیتی پریشان‌حال که اغلب با مردان برجسته همراه است و به هیچ وجه شامل دیدگاه ویکتوریایی فروید از دریانورد سادهٔ دورهٔ ملکه الیزابت نمی‌شود. او فردی پرشور و عجول بود، طبیعتی متمایل به خشونت و بی‌رحمی داشت – همان‌طور که در سرکوب وحشیانهٔ شورشیان در ایرلند نشان داد - اما همچنین روشن‌فکر و بلندپرواز بود و ذهنی جستجوگر و خلاق با جاذبهٔ شخصی داشت. دیگران هم مجذوب و هم از او بیزار بودند و از او پیروی می‌کردند، اما در عین حال به او بدگمان نیز بودند.
گیلبرت برای ابتکار، خلاقیتش و شاید حتی موفقیت‌هایش فردی برجسته و سرشناس بود و نقش و تأثیری مهم در مستعمره‌سازی اولستر و مونستر، ایرلند داشت که به اجبار توسط انگلیسی‌ها مستعمره شدند و در نهایت در ماجراجویی در آمریکا خوش درخشید. رسالت تصاحب فاندلند جدید توسط او در نهایت در سال ۱۶۱۰ محقق شد. مهم‌تر از همه، صدور اجازه نامهٔ سلطنتی به رالی در ۱۵۸۴ بود که تا حدی مبتنی بر اجازه نامهٔ پیشین گیلبرت بود؛ با این حمایت، او سفر اکتشافی روانوک را انجام داد که اولین تلاش مستمر پادشاهی انگلستان برای ایجاد مستعمرات در آمریکای شمالی بود.
- گیلبرت پدر رالی گیلبرت بود که قرار بود دومین فرماندهٔ مستعمرهٔ نافرجام پوفام در مِین شود. یکی از بستگان دورش، معمار چارلز پیرپونت هنری گیلبرت بود.
- جان دیویس، گیلبرت‌ساند در نزدیکی گرینلند را به نام او نام‌گذاری کرد.
- در دانشگاه مموریال فاندلند جدید، دادگاهی از ساختمان‌های برتون پاند، به افتخار او «دادگاه گیلبرت» نام دارد.

## کتابشناسی
- Payne, Edward John. (1893, 1900). Voyages of the Elizabethan Seamen to America. 1, 2.
- Ronald, Susan. (2007). The Pirate Queen: Queen Elizabeth I, her Pirate Adventurers, and the Dawn of Empire. Harper Collins: New York. ISBN 0060820667.
- Quinn, David B. (1966). The Elizabethans and the Irish. Folger Shakespeare.

wikiname: fawiki

title: هامفری گیلبرت

in_language: fa

wikitext:
{{Infobox person
| name               = سر هامفری گیلبرت
| image              = Sir_Humphrey_Gilbert_Compton_Castle.jpg
| image_size         =
| caption            = پرتره در [[Compton Castle|قلعه کامپتون]]
| birth_date         = حدود ۱۵۳۹ میلادی
| birth_place        = گرینوی، بریکسهام، انگلستان
| death_date         = ۹ سپتامبر {{سال مرگ و سن|۱۵۸۳|۱۵۳۹}}
| death_place        = آبهای خارج از [[آزور]]
| education          = [[کالج ایتن]]
| alma_mater         = [[دانشگاه آکسفورد]]
| spouse             = آنه آوچر (۱۵۴۸–۱۶۳۱) ازدواج در ۱۵۷۰ میلادی
| children           = ۶ پسر و ۱ دختر
| parents            = {{فهرست ناگلوله‌ای|Otho Gilbert|Catherine Champernowne}}
| signature          = Signature of Humphrey Gilbert (c. 1539 – 1583).png
}}
'''سر هامفری گیلبرت''' (Sir Humphrey Gilbert) (زادهٔ حدود سال ۱۵۳۹ – درگذشتهٔ ۹ سپتامبر ۱۵۸۳)، [[ماجراجو]]، [[کاوشگر]]، عضو پارلمان و سربازی انگلیسی بود که در دوران سلطنت ملکه [[الیزابت اول]] خدمت کرد و از پیشگامان امپراتوری استعماری انگلیس در [[آمریکای شمالی]] و مزارع ایرلند بود.<ref name=DCgil>{{cite DCB |title=Gilbert, Sir Humphrey |first=David B. |last=Quinn |volume=1 |url=http://www.biographi.ca/en/bio/gilbert_humphrey_1E.html}}</ref> او [[هم‌نیا]] سر [[والتر رالی]] و خویشاوند سر ریچارد گرنویل بود.<ref name=DCgil/>

== زندگی‌نامه ==
=== اوایل زندگی ===
گیلبرت پنجمین پسر اوتو گیلبرت از قصر کامپتون، [[عمارت گرین‌وی|عمارت گرینوی]] در نزدیکی دهکدهٔ [[گالمتون، توربی|گالمتون]] واقع در شهرستان [[دوون]]، از همسرش کاترین چمپرنوون بود. برادرانش سر جان گیلبرت و آدریان گیلبرت و برادران ناتنی‌اش، کارو رالی و سر والتر رالی نیز در دوران سلطنت ملکه الیزابت اول و پادشاه [[جیمز ششم و اول]]، افرادی مهم و سرشناس بودند. کاترین چمپرنوون خواهرزادهٔ کت اشلی، معلم سرخانهٔ الیزابت اول بود که خویشاوندان جوان خود را به دربار معرفی کرد. دایی گیلبرت، سر آرتور چمپرنوون، او را درگیر مزارع ایرلند میان سال‌های ۱۵۶۶ و ۱۵۷۲ کرد.<ref>Ronald, pp. 248–49.</ref> مربی گیلبرت سر هنری سیدنی بود. گیلبرت در [[کالج ایتن]] و [[دانشگاه آکسفورد]] تحصیل کرد و در آنجا [[زبان فرانسوی|زبان‌های فرانسوی]]، [[زبان اسپانیایی|اسپانیایی]] و علوم نظامی و ناوبری را فراگرفت. او حدود سال‌های ۱۵۶۰–۱۵۶۱ در ساختمان دادگستری در لندن اقامت داشت.

[[شعار|شعارهای]] لاتین گیلبرت، Quid Non (چرا که نه؟) و Mutare vel Timere Sperno (من تغییر یا ترس را مذمت می‌کنم) حاکی از نگرش فکری او هستند.

گیلبرت در محاصرهٔ نیوهون در آور-دو-گریس (لو آور)، نرماندی، جاییکه در ژوئن ۱۵۶۳ مجروح شد، حضور داشت. تا ژوئیهٔ ۱۵۶۶، گیلبرت تحت فرماندهی سر هنری سیدنی (در آن زمان، نمایندهٔ پادشاه در ایرلند بود) علیه شین اونیل در ایرلند خدمت می‌کرد، اما در اواخر آن سال به همراه گزارش‌هایی برای ملکه به انگلستان فرستاده شد. (به مزارع ایرلند و فتح ایرلند توسط تودور مراجعه کنید). در آن زمان او از این فرصت استفاده نموده و مقالهٔ گفتاری از یک اکتشاف برای گذرگاهی جدید به کاتایا (کشور [[چین]]) (که به صورت بازنگری شده در سال ۱۵۷۶ منتشر شد)<ref>Imprinted at London: By Henry Middleton for Richarde Jhones, Anno. Domini. 1576. Aprilis. 12.</ref> را به ملکه ارائه کرد که به موضوع کاوش گذرگاه شمال غربی از آمریکا تا چین می‌پرداخت.

گیلبرت این‌گونه توصیف شده‌است که «قد و قامتی رعنا و شخصیتی تندخو داشت.» برخی از هم‌عصرانش گمان می‌کردند که او تمایلات جنسی منحرفی دارد.<ref>{{cite ODNB|doi=10.1093/ref:odnb/10690 |title=Gilbert, Sir Humphrey |year = 2004|last1 = Rapple|first1 = Rory}}</ref>

=== حرفهٔ نظامی در ایرلند ===
پس از ترور شین اونیل در سال ۱۵۶۷، گیلبرت فرماندار اولستر و عضو پارلمان ایرلند شد. تقریباً در این زمان، او از ویلیام سیسیل، مباشر ملکه الیزابت، تقاضا کرد تا با استناد به «به خاطر بهبود چشمانم» به انگلستان فراخوانده شود، هرچند، کارها و اهدافش در ایرلند، به ویژه در استان جنوبی مونستر همچنان ناتمام مانده بود. در آوریل ۱۵۶۹، او پیشنهاد برقراری شورا در این استان و ایدهٔ سکونتگاهی بزرگ در اطراف بالتیمور (در قسمت جنوب غربی [[شهرستان کورک]] کنونی) را داد که توسط شورای دوبلین تأیید شد. در همان زمان، او با سیدنی و سر توماس اسمیت، وزیر امور خارجه، درگیر برنامه‌ریزی برای تشکیلات اقتصادی اولستر، شهرکی بزرگ در شرق استان شمالی اولستر، به کمک نجیب‌زادگان دوونشایر شد.

یک ماه پس از بازگشت گیلبرت به انگلستان، فیتزموریس شهر کیلمالک را با ۱۲۰ سرباز پس گرفت، سربازان درون پادگان را شکست داد و شهر را به مدت سه روز غارت و آنجا را به «امان گرگ‌ها» رها کرد. سه سال بعد فیتزموریس تسلیم شد.

=== عضو پارلمان و ماجراجو ===
در سال ۱۵۷۰، گیلبرت به انگلستان بازگشت و در آنجا با آن آگر، دختر جان آگر (معروف به اوچر) از اوتردن ازدواج کرد. آنها صاحب شش پسر و یک دختر شدند.<ref>[[John Lambrick Vivian|Vivian, Lt.Col. J.L.]], (Ed.) The Visitations of the County of Devon: Comprising the [[Heraldic visitation|Heralds' Visitations]] of 1531, 1564 & 1620, Exeter, 1895, p. 406. pedigree of Gilbert</ref> در سال ۱۵۷۱، او به عنوان نمایندهٔ پارلمان پلیموث، دوون و در سال ۱۵۷۲، به عنوان نمایندهٔ پارلمان کوئین‌بورو به عضویت پارلمان انگلستان درآمد.

=== نیوفاندلند و وفات ===
با رسیدن به بندر سنت جان، گیلبرت توسط ناوگان ماهی‌گیری تحت سازمان [[ناو سرفرماندهی]] (کشتی انگلیسی) به دلیل دزدی دریایی که در سال ۱۵۸۲ توسط یکی از فرماندهان گیلبرت علیه کشتی پرتغالی صورت گرفته بود، محاصره شد. گیلبرت پس از غلبه بر این شرایط، در مراسمی رسمی، سند واگذاری اراضی خالصهٔ خود را نشان داد و مالکیت نیوفاندلند (شامل ۲۰۰ فرسخ اراضی به سمت شمال و جنوب) را برای [[پادشاهی انگلستان]] در ۵ اوت ۱۵۸۳ در اختیار گرفت.

در عرض چند هفته، ناوگان او به دلیل کمبود تجهیزات و مایحتاج، بدون هیچ تلاشی برای تشکیل مستعمره، عازم شد. در طی سفر بازگشت، گیلبرت اصرار داشت که سوار بر کشتی مورد علاقه و قدیمی خود، اچ‌ام‌اس اسکوئرل شود.

در ۹ سپتامبر، کشتی اچ‌ام‌اس اسکوئرل تاغرق شدن پیش رفت اما نجات یافت. علی‌رغم اصرار دیگران که می‌خواستند، گیلبرت به کشتی بزرگتری برود، او از جای خود تکان نخورد و او را دیدند که در عقب کشتی خود نشسته و کتاب می‌خواند.

زمانی که کشتی گلدن هایند آنقدر نزدیک شد که در محدودهٔ شنوایی قرار گرفت، خدمه صدای گیلبرت را شنیدند که بارها فریاد زد: «ما در دریا به بهشت نزدیک‌ترهستیم تا در خشکی!» و در همان حال، دست‌های خود را به سمت آسمان بلند کرده بود تا منظورش را نشان دهد. در نیمه شب، چراغ‌های کشتی خاموش شد و دیده‌بان کشتی گلدن هایند فریاد زد: «ژنرال غرق شد». تمام کشتی اچ‌ام‌اس اسکوئرل غرق و توسط دریا بلعیده شد.<ref name="DCgil"/><ref>Gerard Tondu, [https://sites.google.com/site/atimelineofamerica/1583---sir-humphrey-gilbert 1583 - Sir Humphrey Gilbert], ''U.S. Timeline''.</ref>

بر حسب اتفاق، خویشاوند دور گیلبرت، ریچارد گرنویل نیز در سواحل جزایر آزور از دنیا رفت.

== میراث ==
گیلبرت بخشی از نسل برجستهٔ مردان دوونشایر بود که نقش‌های ماجراجو، نویسنده، سرباز و دریانورد را با هم ترکیب کردند. آلفرد لزلی روس دربارهٔ او نوشته‌است:

یک نمونهٔ روان‌شناختی جالب، با علائم شخصیتی پریشان‌حال که اغلب با مردان برجسته همراه است و به هیچ وجه شامل دیدگاه ویکتوریایی فروید از دریانورد سادهٔ دورهٔ ملکه الیزابت نمی‌شود. او فردی پرشور و عجول بود، طبیعتی متمایل به خشونت و بی‌رحمی داشت – همان‌طور که در سرکوب وحشیانهٔ شورشیان در ایرلند نشان داد - اما همچنین روشن‌فکر و بلندپرواز بود و ذهنی جستجوگر و خلاق با جاذبهٔ شخصی داشت. دیگران هم مجذوب و هم از او بیزار بودند و از او پیروی می‌کردند، اما در عین حال به او بدگمان نیز بودند.<ref>[[A. L. Rowse]] ''The Elizabethan Renaissance: the Life of the Society'' (1971) p. 160. {{ISBN|0141390050|en}}</ref>

گیلبرت برای ابتکار، خلاقیتش و شاید حتی موفقیت‌هایش فردی برجسته و سرشناس بود و نقش و تأثیری مهم در مستعمره‌سازی اولستر و مونستر، ایرلند داشت که به اجبار توسط انگلیسی‌ها مستعمره شدند و در نهایت در ماجراجویی در آمریکا خوش درخشید. رسالت تصاحب فاندلند جدید توسط او در نهایت در سال ۱۶۱۰ محقق شد. مهم‌تر از همه، صدور اجازه نامهٔ سلطنتی به رالی در ۱۵۸۴ بود که تا حدی مبتنی بر اجازه نامهٔ پیشین گیلبرت بود؛ با این حمایت، او سفر اکتشافی روانوک را انجام داد که اولین تلاش مستمر پادشاهی انگلستان برای ایجاد مستعمرات در آمریکای شمالی بود.<ref>[http://avalon.law.yale.edu/16th_century/raleigh.asp Charter to Sir Walter Raleigh: 1584], from the [[Avalon Project]]</ref>
* گیلبرت پدر رالی گیلبرت بود که قرار بود دومین فرماندهٔ مستعمرهٔ نافرجام پوفام در مِین شود. یکی از بستگان دورش، معمار چارلز پیرپونت هنری گیلبرت بود.
* جان دیویس، گیلبرت‌ساند در نزدیکی گرینلند را به نام او نام‌گذاری کرد.
* در دانشگاه مموریال فاندلند جدید، دادگاهی از ساختمان‌های برتون پاند، به افتخار او «دادگاه گیلبرت» نام دارد.

== منابع ==
{{پانویس}}
{{پانویس|چپ‌چین=بله|۲}}

== کتابشناسی ==
{{چپ‌چین}}
* Payne, Edward John. (1893, 1900). ''Voyages of the Elizabethan Seamen to America''. '''1''', '''2'''.
* Ronald, Susan. (2007). ''The Pirate Queen: Queen Elizabeth I, her Pirate Adventurers, and the Dawn of Empire''. Harper Collins: New York. {{شابک|0060820667|en}}.
* {{cite book|last=Quinn|first=David B.|year=1966|title=The Elizabethans and the Irish|publisher=Folger Shakespeare}}
{{پایان چپ‌چین}}

== پیوند به بیرون ==
{{چپ‌چین}}
* [http://www.fordham.edu/halsall/mod/1585haies-gilbert.html Newfoundland voyage] – The Modern History Sourcebook
* [https://web.archive.org/web/20050826025225/http://yale.edu/lawweb/avalon/humfrey.htm Letters Patent issued to Gilbert by Queen Elizabeth I, 1578]
* [http://www.heritage.nf.ca/exploration/early.html Early Newfoundland Settlement Schemes]
* {{DNB||no-icon=1|prescript=|wstitle=Gilbert, Humphrey}}
{{پایان چپ‌چین}}

{{اکتشاف قطبی|state=collapsed}}
{{داده‌های کتابخانه‌ای}}

[[رده:اهالی آمریکای شمالی بریتانیا]]
[[رده:اهالی بریکسهام]]
[[رده:کاوشگران اهل انگلستان]]
[[رده:دانش‌آموختگان کالج ایتن]]
[[رده:درگذشتگان ۱۵۸۳ (میلادی)]]
[[رده:زادگان دهه ۱۵۳۰ (میلادی)]]
[[رده:والتر رالی]]
[[رده:کاوشگران کانادا]]

title: سر هامفری گیلبرت

زادهٔ: حدود ۱۵۳۹ میلادی · گرینوی، بریکسهام، انگلستان

درگذشت: ۹ سپتامبر ۱۵۸۳ (۴۳−۴۴ سال) · آبهای خارج از آزور

تحصیلات: کالج ایتن

محل تحصیل: دانشگاه آکسفورد

فرزندان: ۶ پسر و ۱ دختر

والدین: - Otho Gilbert - Catherine Champernowne


text:
# فرودگاه لیدا جانکشن
فرودگاه لیدا جانکشن (به انگلیسی: Lida Junction Airport) یک فرودگاه همگانی است که یک باند فرود خاک دارد و طول باند آن ۱۸۵۹ متر است. این فرودگاه در کشور ایالات متحده آمریکا قرار دارد و در ارتفاع ۱۴۲۸ متری از سطح دریا واقع شده است.

title: فرودگاه لیدا جانکشن

wikitext:
{{جعبه اطلاعات فرودگاه
| نام =فرودگاه لیدا جانکشن
| نام محلی =
| نام محلی-۱ =
| نام محلی-۲ =
| تصویر =
| تصویر-عرض =
| عنوان =
| تصویر۲ =
| تصویر۲-عرض =
| عنوان۲ =
| IATA =
| ICAO =
| FAA =0L4
| TC =
| LID =
| GPS =
| WMO =
| نوع =همگانی
| مالک-مراقب =
| مالک =
| گرداننده =
| شهر بکار رفته شده =
| موقعیت ={{پرچم|ایالات متحده آمریکا}}
| مرکز =
| جزء = <!-- فرودگاه نظامی -->
| بکار رفته در =
| فرمانده/مدیر =
| ساکن =
| metric-elev =
| ارتفاع از سطح دریا بر اساس فوت =۴۶۸۴
| ارتفاع از سطح دریا بر اساس متر =۱۴۲۸
| مختصات ={{Coord|۳۷|۲۹|۰۹|N|۱۱۷|۱۱|۲۷|W|type:airport_region:US|display=inline,title}}
| وب‌گاه =
| metric-rwy =
| آر۱-شماره =۱۸/۳۶
| آر۱-طول-فوت =۶۱۰۰
| آر۱-طول-متر =۱۸۵۹
| آر۱-ظاهر = [[خاک]]
| اچ۱-شماره =
| اچ۱-طول-فوت =
| اچ۱-طول-متر =
| اچ۱-ظاهر =
| توضیح-سال =
| توضیح۱-تیتر =
| توضیح۱-اطلاعات =
| پانویس =
}}
'''فرودگاه لیدا جانکشن''' {{انگلیسی|Lida Junction Airport}} یک فرودگاه همگانی است که یک [[باند فرودگاه|باند فرود]] [[خاک]] دارد و طول باند آن ۱۸۵۹ متر است. این فرودگاه در کشور [[ایالات متحده آمریکا]] قرار دارد و در ارتفاع ۱۴۲۸ متری از سطح دریا واقع شده است.

== جستارهای وابسته ==
*[[کد فرودگاهی یاتا]]
*[[کد فرودگاهی ایکائو]]
*[[فهرست فرودگاه‌های ایالات متحده آمریکا]]

== منابع ==
{{پانویس}}
*{{یادکرد وب|عنوان=اطلاعات جهانی هوانوردی|نشانی=http://worldaerodata.com/|تاریخ بازبینی=۱۹ مارس ۲۰۱۲|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120525203926/http://worldaerodata.com/|archivedate=25 مه 2012|dead-url=yes}}
{{فرودگاه‌های ایالات متحده آمریکا}}

{{فرودگاه-ایالات متحده آمریکا-خرد}}

[[رده:ترابری در شهرستان اسمرالدا، نوادا]]
[[رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در شهرستان اسمرالدا]]
[[رده:فرودگاه‌های نوادا]]

title: خلاصه

نوع فرودگاه: همگانی

مکان: ایالات متحده آمریکا

ارتفاع از سطح دریا: ۴۶۸۴ فوت / ۱۴۲۸ متر

مختصات: ۳۷°۲۹′۰۹″ شمالی ۱۱۷°۱۱′۲۷″ غربی / ۳۷٫۴۸۵۸۳°شمالی ۱۱۷٫۱۹۰۸۳°غربی

title: باندهای فرود

جهت: درازا · سطح

فوت: متر

۶۱۰۰ · ۱۸۵۹


text:
# فرودگاه بین‌المللی پالونگرو
 فرودگاه بین‌المللی پالونگرو (به انگلیسی: Palonegro International Airport) (به زبان بومی: Aeropuerto Internacional de Palonegro) یک فرودگاه همگانی عملیاتی با کد یاتا BGA است که یک باند فرود آسفالت دارد و طول باند آن ۲۲۶۰ متر است. این فرودگاه در شهر بوکارامانگا کشور کلمبیا قرار دارد و در ارتفاع ۱۱۸۸ متری از سطح دریا واقع شده است.

title: فرودگاه بین‌المللی پالونگرو

wikitext:
{{جعبه اطلاعات فرودگاه
| نام = فرودگاه بین‌المللی پالونگرو
| نام محلی =Aeropuerto Internacional de Palonegro
| نام محلی-۱ =
| نام محلی-۲ =
| تصویر =Bucaramanga Palonegro Airport approach PAOC.jpg
| تصویر-عرض =
| عنوان =
| تصویر۲ =
| تصویر۲-عرض =
| عنوان۲ =
| IATA =BGA
| ICAO =
| FAA =
| TC =
| LID =
| GPS =
| WMO =
| نوع =همگانی
| مالک-مراقب =
| مالک =
| گرداننده =
| شهر بکار رفته شده =بوکارامانگا
| موقعیت ={{پرچم|کلمبیا}}
| مرکز =
| جزء = <!-- فرودگاه نظامی -->
| بکار رفته در =
| فرمانده/مدیر =
| ساکن =
| metric-elev =
| ارتفاع از سطح دریا بر اساس فوت =۳۸۹۷
| ارتفاع از سطح دریا بر اساس متر =۱۱۸۸
| مختصات ={{coord|۰۷|۰۷|۳۵|N|۰۷۳|۱۱|۰۵|W|type:airport}}
| وب‌گاه =
| metric-rwy =بله
| آر۱-شماره =۱۷/۳۵
| آر۱-طول-فوت =۷۳۸۱
| آر۱-طول-متر =۲۲۶۰
| آر۱-ظاهر = [[آسفالت]]
| اچ۱-شماره =
| اچ۱-طول-فوت =
| اچ۱-طول-متر =
| اچ۱-ظاهر =
| توضیح-سال =۲۰۰۹
| توضیح۱-تیتر =عملیاتی
| توضیح۱-اطلاعات = {{formatnum:26.487}}
| پانویس =
}}

''' فرودگاه بین‌المللی پالونگرو''' {{انگلیسی|Palonegro International Airport}} (به زبان بومی: Aeropuerto Internacional de Palonegro) یک فرودگاه همگانی عملیاتی با [[کد فرودگاهی یاتا|کد یاتا]] BGA است که یک [[باند فرودگاه|باند فرود]] [[آسفالت]] دارد و طول باند آن ۲۲۶۰ متر است. این فرودگاه در شهر [[بوکارامانگا]] کشور [[کلمبیا]] قرار دارد و در ارتفاع ۱۱۸۸ متری از سطح دریا واقع شده است.

== جستارهای وابسته ==
*[[کد فرودگاهی یاتا]]
*[[کد فرودگاهی ایکائو]]
*[[فهرست فرودگاه‌های کلمبیا]]

== منابع ==
{{پانویس}}
*{{یادکرد وب|عنوان=اطلاعات جهانی هوانوردی|نشانی=http://worldaerodata.com/|تاریخ بازبینی=۱۹ مارس ۲۰۱۲|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120711035036/http://worldaerodata.com/|archivedate=11 ژوئیه 2012|dead-url=yes}}
{{فرودگاه‌های کلمبیا}}

{{فرودگاه-کلمبیا-خرد}}

[[رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در شهرستان سانتاندر]]
[[رده:فرودگاه‌های کلمبیا]]

title: خلاصه

شهر بکار رفته: بوکارامانگا

مکان: کلمبیا

ارتفاع از سطح دریا: ۳۸۹۷ فوت / ۱۱۸۸ متر

مختصات: ۰۷°۰۷′۳۵″ شمالی ۰۷۳°۱۱′۰۵″ غربی / ۷٫۱۲۶۳۹°شمالی ۷۳٫۱۸۴۷۲°غربی

title: باندهای فرود

متر: فوت

۲۲۶۰ · ۷۳۸۱

title: آمار و اطلاعات (۲۰۰۹)

عملیاتی: ۲۶٫۴۸۷


text:
# سرگئی پستریف
سرگئی پستریف (روسی: Сергей Петрович Пестерев؛ ۱۲ ژانویهٔ ۱۸۸۸ – ۲ مهٔ ۱۹۴۲) دوچرخه‌سوار اهل امپراتوری روسیه بود.

title: سرگئی پستریف

wikitext:
{{Infobox cyclist
| name = سرگئی پستریف
| image =
| caption =
| fullname =
| nickname =
| birth_date = {{birth date|1888|1|12|df=yes}}
| birth_place = [[خارکیف]]
| death_date = {{death date and age|1942|5|2|1888|1|12|df=yes}}
| death_place =
| height =
| weight =
| discipline =
| role =
| ridertype =
| amateuryears1 =
| amateurteam1 =
| proyears1 =
| proteam1 =
| majorwins =
| updated = {{date|2013-05-13}}
| nationality = [[امپراتوری روسیه]]
}}
'''سرگئی پستریف''' ({{lang-ru|Сергей Петрович Пестерев}}؛ {{birth date|1888|1|12|df=yes}} – {{death date|1942|5|2|1888|1|12|df=yes}}) [[دوچرخه‌سوار]] اهل [[امپراتوری روسیه]] بود.

== منابع ==
{{پانویس|چپ‌چین=بله}}
* {{یادکرد-ویکی|پیوند =//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Sergey_Pesteryev&oldid=833127948|عنوان = Sergey Pesteryev|زبان =انگلیسی|بازیابی =۲۸ مه ۲۰۱۸}}

{{دوچرخه‌سوار-خرد}}

{{ترتیب‌پیش‌فرض:پستریف، سرگئی}}

[[رده:درگذشتگان ۱۹۴۲ (میلادی)]]
[[رده:دوچرخه‌سواران بازی‌های المپیک تابستانی ۱۹۱۲]]
[[رده:دوچرخه‌سواران روسیه بازی‌های المپیک]]
[[رده:دوچرخه‌سواران مرد اهل روسیه]]
[[رده:زادگان ۱۸۸۸ (میلادی)]]
[[رده:ورزشکاران اهل خارکیف]]
[[رده:زندانیان درگذشته در زندان‌های اتحاد شوروی]]
[[رده:درگذشتگان در زندان اهل اتحاد شوروی]]

title: سرگئی پستریف

زاده: ۱۲ ژانویهٔ ۱۸۸۸ · خارکیف، امپراتوری روسیه

درگذشت: ۲ مهٔ ۱۹۴۲ (۵۴ سال)


text:
# جدال در تاسوکی
جدال در تاسوکی فیلمی به کارگردانی فرامرز قریبیان و نویسندگی مینا خیامی محصول سال ۱۳۶۵ است.

## خلاصه داستان
علی، معلمی جوان، به یکی از روستاهای پرت افتادهٔ سیستان می‌رود تا با یاری اهالی در آنجا مدرسه بسازد. او از همان ابتدا با مخالفت ببرک خان، قاچاقچی شروری که مخالف با سواد شدن اهالی است، رو به رو می‌شود. علی در قهوه خانهٔ روستا که صاحبش از ایادی ببرک خان است، منزل می‌کند. شاگرد قهوه چی که به ظاهر کر و لال است برای شناسایی قاچاقچیان به منطقه آمده است. به زودی فرزند ببرک خان، قهوه چی و شاگردش و جوانان دیگر به علی علاقه‌مند می‌شوند و به او کمک می‌کنند. ببرک خان و یارانش موقع حمل مواد مخدر مورد هجوم ژاندارم‌ها قرار می‌گیرند و دستگیر می‌شوند. قهوه چی در درگیری می‌میرد و ببرک خان در واپسین لحظه فرزندش را به علی می‌سپارد.

## بازیگران
- عبدالرضا اکبری در نقش علی همتی
- مصطفی طاری در نقش لالی
- مرتضی احمدی در نقش خیر محمد
- کاظم افرندنیا در نقش ببرک خان
- ثریا حکمت در نقش ماه بی‌بی
- محمدتقی شریفی نوری در نقش کرم عزیز
- عبدالحسین خانشهری در نقش مراد بخش
- طیب شرافتی در نقش هاشم
- حسن نوروزی وفا در نقش رحمان
- احمد نصر در نقش  استوار
- منوچهر افسری در نقش شمعون
- سام قریبیان در نقش کودکی علی
- محمدعلی گرگیچ در نقش مدد خان
- محمد کیخواه در نقش  عزیز
- رضا صادقی در نقش رضا
- حمیدرضا حاتمی زاده در نقش  رئیس آموزش و پرورش

title: جدال در تاسوکی

wikitext:
{{جعبه فیلم
  | عنوان= جدال در تاسوکی
  | تصویر         = جدال در تاسوکی (پوستر).jpg
  | عرض تصویر     =
  | زیرنویس       =
  | کارگردان= [[فرامرز قریبیان]]
  | نویسنده= [[مینا خیامی]]
  | تهیه‌کننده= فرامرز قریبیان
  | بازیگران= [[عبدالرضا اکبری]]{{سخ}}[[مصطفی طاری]]{{سخ}}[[مرتضی احمدی]]{{سخ}}[[کاظم افرندنیا]]{{سخ}}[[ثریا حکمت]] {{سخ}}[[سام قریبیان]]
  | موسیقی= [[احمدرضا محسنی]]
  | فیلمبرداری= [[رضا بانکی]]
  | تدوین= [[داوود یوسفیان]]
  |استودیو= مرکز سینمایی ۶۴
  | انتشار= ۱۳۶۵
  | مدت= ۹۸ دقیقه
  | زبان= [[فارسی]]
  | کشور= [[ایران]]
}}
'''''جدال در تاسوکی''''' فیلمی به کارگردانی [[فرامرز قریبیان]] و نویسندگی [[مینا خیامی]] محصول سال ۱۳۶۵ است.

== خلاصه داستان ==
علی، معلمی جوان، به یکی از روستاهای پرت افتادهٔ سیستان می‌رود تا با یاری اهالی در آنجا مدرسه بسازد. او از همان ابتدا با مخالفت ببرک خان، قاچاقچی شروری که مخالف با سواد شدن اهالی است، رو به رو می‌شود. علی در قهوه خانهٔ روستا که صاحبش از ایادی ببرک خان است، منزل می‌کند. شاگرد قهوه چی که به ظاهر کر و لال است برای شناسایی قاچاقچیان به منطقه آمده است. به زودی فرزند ببرک خان، قهوه چی و شاگردش و جوانان دیگر به علی علاقه‌مند می‌شوند و به او کمک می‌کنند. ببرک خان و یارانش موقع حمل مواد مخدر مورد هجوم ژاندارم‌ها قرار می‌گیرند و دستگیر می‌شوند. قهوه چی در درگیری می‌میرد و ببرک خان در واپسین لحظه فرزندش را به علی می‌سپارد.

== بازیگران ==
* [[عبدالرضا اکبری]] در نقش علی همتی
* [[مصطفی طاری]] در نقش لالی
* [[مرتضی احمدی]] در نقش خیر محمد
* [[کاظم افرندنیا]] در نقش ببرک خان
* [[ثریا حکمت]] در نقش ماه بی‌بی
* [[محمدتقی شریفی نوری]] در نقش کرم عزیز
* [[عبدالحسین خانشهری]] در نقش مراد بخش
* [[طیب شرافتی]] در نقش هاشم
* [[حسن نوروزی وفا]] در نقش رحمان
* [[احمد نصر]] در نقش  استوار
* [[منوچهر افسری]] در نقش شمعون
* [[سام قریبیان]] در نقش کودکی علی
* [[محمدعلی گرگیچ]] در نقش مدد خان
* [[محمد کیخواه]] در نقش  عزیز
* [[رضا صادقی (بازیگر)|رضا صادقی]] در نقش رضا
* [[حمیدرضا حاتمی زاده]] در نقش  رئیس آموزش و پرورش

== منابع ==
{{پانویس}}
* {{یادکرد وب |عنوان=جدال در تاسوکی |نشانی= http://www.sourehcinema.com/Title/Title.aspx?id=138109191276 |بازبینی= ۳۰ اوت ۲۰۱۳ |ناشر= [[سوره‌سینما]] |کد زبان= fa}}
* {{یادکرد وب |عنوان=لیست کامل عوامل فیلم جدال در تاسوکی |نشانی= http://www.sourehcinema.com/Title/FullCast_Crew.aspx?Id=138109191276 |بازبینی= ۳۰ اوت ۲۰۱۳ |ناشر= [[سوره‌سینما]] |کد زبان= fa}}
* [https://web.archive.org/web/20080611091520/http://www.iranactor.com/films/1365/jedal%20dar%20tasoki.htm جدال در تاسوکی] در وبگاه ایران‌آکتور
{{فرامرز قریبیان}}

{{فیلم-خرد}}

[[رده:فیلم‌ها به زبان فارسی]]
[[رده:فیلم‌های ۱۳۶۵]]
[[رده:فیلم‌های ایرانی]]
[[رده:فیلم‌ها به کارگردانی فرامرز قریبیان]]
[[رده:فیلم‌های درباره آموزگاران]]
[[رده:فیلم‌ها درباره مواد مخدر]]

title: جدال در تاسوکی

کارگردان: فرامرز قریبیان

تهیهکننده: فرامرز قریبیان

نویسنده: مینا خیامی

بازیگران: عبدالرضا اکبری · مصطفی طاری · مرتضی احمدی · کاظم افرندنیا · ثریا حکمت · سام قریبیان

موسیقی: احمدرضا محسنی

فیلمبردار: رضا بانکی

تدوینگر: داوود یوسفیان

شرکت · تولید: مرکز سینمایی ۶۴

تاریخهای انتشار: ۱۳۶۵

مدت زمان: ۹۸ دقیقه

کشور: ایران

زبان: فارسی


text:
# یوکی ماتو
یوکی ماتو (ژاپنی: 武藤 雄樹؛ زادهٔ ۷ نوامبر ۱۹۸۸) یک بازیکن فوتبال اهل ژاپن است. وی در تیم ملی فوتبال ژاپن بازی کرده‌است.

title: یوکی ماتو

wikitext:
{{Infobox football biography
|name=یوکی ماتو
|image=
|fullname=یوکی ماتو
|birth_date={{birth date and age|1988|11|7|df=y}}
|birth_place=[[استان کاناگاوا]]، [[ژاپن]]
|position=[[مهاجم (فوتبال)|مهاجم]]
|currentclub=[[باشگاه فوتبال اوراوا رد دیاموندز|اوراوا رد دیاموندز]]
|clubnumber=
|years1=۲۰۱۱–۲۰۱۴
|clubs1=[[Vegalta Sendai]]
|caps1=
|goals1=
|years2=۲۰۱۵–
|clubs2=[[باشگاه فوتبال اوراوا رد دیاموندز|اوراوا رد دیاموندز]]
|caps2=
|goals2=
|totalcaps=
|totalgoals=
|nationalyears1=۲۰۱۵
|nationalteam1=[[تیم ملی فوتبال ژاپن|ژاپن]]
|nationalcaps1=۲
|nationalgoals1=۲
}}
'''یوکی ماتو''' ({{lang-ja|武藤 雄樹}}؛ زادهٔ {{birth date|1988|11|7|df=y}}) یک [[بازیکن فوتبال]] اهل [[ژاپن]] است. وی در [[تیم ملی فوتبال ژاپن]] بازی کرده‌است.

== منابع ==
{{پانویس}}
* [http://www.national-football-teams.com/player/60062/Yuki_Muto.html National Football Teams]

{{بازیکن فوتبال-خرد}}

[[رده:افراد زنده]]
[[رده:اهالی زاما، کاناگاوا]]
[[رده:اهالی فوتبال اهل استان کاناگاوا]]
[[رده:بازیکنان باشگاه اوراوا رد دیاموندز]]
[[رده:بازیکنان تیم ملی فوتبال ژاپن]]
[[رده:بازیکنان دسته ۱ جی‌لیگ]]
[[رده:بازیکنان فوتبال مرد اهل ژاپن]]
[[رده:زادگان ۱۹۸۸ (میلادی)]]
[[رده:مهاجمان مرد فوتبال]]
[[رده:بازیکنان باشگاه فوتبال کاشیوا ریسول]]

title: یوکی ماتو

نام کامل: یوکی ماتو

زادروز: ۷ نوامبر ۱۹۸۸ (۳۶ سال)

زادگاه: استان کاناگاوا، ژاپن

پست: مهاجم

title: اطلاعات باشگاهی

باشگاه کنونی: اوراوا رد دیاموندز

title: باشگاه‌های حرفه‌ای*

سالها: باشگاه‌ها · بازی† · (گل)†

Vegalta Sendai

اوراوا رد دیاموندز

title: تیم ملی

ژاپن · ۲ · (۲)


text:
# جو یونگ هون
جو یونگ هون (کره‌ای: 주영훈؛ زادهٔ ۶ نوامبر ۱۹۶۹) موسیقی‌دان اهل کره جنوبی است. وی از سال ۱۹۹۴ میلادی تاکنون مشغول فعالیت بوده است.

title: جو یونگ هون

wikitext:
{{Infobox musical artist
| name = جو یونگ هون
| image = Ju_Yeong-hun_from_acrofan.jpg
| caption =
| birth_name =
| alias =
| birth_date = {{birth date and age|1969|11|6}}
| birth_place = [[سئول]]
| instruments =
| genre = [[کی-پاپ]]، [[آراندبی معاصر]]
| occupations = {{hlist|آهنگساز|ترانه‌پرداز|خواننده}}
| years_active = ۱۹۹۴–اکنون
| label =
| associated_acts =
| website =
| module = {{Infobox Korean name|child=yes|color=transparent|
 | hangul      = 주영훈
 | hanja       = 朱榮勳
 | rr          = Ju Yeong-hun
 | mr          = Chu Yŏnghun
}}
| nationality = [[کره جنوبی]]
}}
'''جو یونگ هون''' ({{lang-ko|주영훈}}؛ زادهٔ {{birth date|1969|11|6}})<ref>{{Cite web|url=https://100.daum.net/encyclopedia/view/33XXXXX19358|title=주영훈|last=|first=|date=June 9, 2016|website=Daum Encyclopedia|language=ko|archive-url=|archive-date=|access-date=January 14, 2020}}</ref> موسیقی‌دان اهل [[کره جنوبی]] است. وی از سال ۱۹۹۴ میلادی تاکنون مشغول فعالیت بوده است.

== منابع ==
{{پانویس|چپ‌چین=بله}}
* {{یادکرد-ویکی|پیوند =//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Joo_Young-hoon&oldid=1228046056|عنوان = Joo Young-hoon|زبان =انگلیسی|بازیابی =۶ اوت ۲۰۲۴}}

{{-}}

== پیوند به بیرون ==
{{انبار-رده}}
{{داده‌های کتابخانه‌ای}}

{{موسیقی‌دان-خرد}}

{{ترتیب‌پیش‌فرض:جو، یونگ هون}}
[[رده:آهنگسازان اهل کره جنوبی]]
[[رده:افراد زنده]]
[[رده:تهیه‌کنندگان موسیقی اهل کره جنوبی]]
[[رده:خوانندگان مرد اهل کره جنوبی]]
[[رده:خواننده-ترانه‌پردازان اهل کره جنوبی]]
[[رده:زادگان ۱۹۶۹ (میلادی)]]

title: اطلاعات پس‌زمینه

زاده: ۶ نوامبر ۱۹۶۹ (۵۵ سال) · سئول

ژانر: کی-پاپ، آراندبی معاصر

پیشه: آهنگساز ترانه‌پرداز خواننده

سالهای فعالیت: ۱۹۹۴–اکنون

title: نام کره‌ای

هانگول: 주영훈

هانجا: 朱榮勳

لاتیننویسی اصلاحشده: Ju Yeong-hun

مککیون–ریشاور: Chu Yŏnghun


text:
# اولگا گری
اولگا گری (انگلیسی: Olga Grey؛ ۱۰ نوامبر ۱۸۹۶ – ۲۵ آوریل ۱۹۷۳) هنرپیشه اهل ایالات متحده آمریکا بود.
وی بازیگر فیلم‌هایی همچون تولد یک ملت و مکبث بوده است.

title: اولگا گری

wikitext:
{{Infobox person
| image = Olga Grey 1916.jpg
| caption = From ''The Photo-Play Journal'', 1916.
| name = اولگا گری
| birthname = Anna Zacsek
| birth_date = ۱۰ نوامبر ۱۸۹۶
| birth_place = [[بوداپست]]
| death_date = ۲۵ آوریل ۱۹۷۳ (۷۶ سال)
| death_place = [[لس آنجلس]]
| othername = Olga Gray
| occupation = [[هنرپیشه]]
| yearsactive = ۱۹۱۵–۱۹۲۰
| nationality = [[ایالات متحده آمریکا]]
}}
'''اولگا گری''' ({{lang-en|Olga Grey}}؛ ۱۰ نوامبر ۱۸۹۶ – ۲۵ آوریل ۱۹۷۳) [[هنرپیشه]] اهل [[ایالات متحده آمریکا]] بود.

وی بازیگر فیلم‌هایی همچون ''[[تولد یک ملت]]'' و ''[[مکبث (فیلم ۱۹۱۶)|مکبث]]'' بوده است.

<!-- ==بخشی از فیلمشناسی ==
از فیلم‌ها یا برنامه‌های تلویزیونی که وی در آن نقش داشته‌است می‌توان به آثار زیر اشاره کرد.
* '''' ()
* '''' ()
* '''' ()
* '''' ()
* '''' ()
* '''' ()
* '''' ()
* '''' ()
* '''' ()
* '''' ()
* '''' ()
 -->

== منابع ==
{{پانویس|چپ‌چین=بله}}
* {{یادکرد-ویکی|پیوند =//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Olga_Grey&oldid=746536907|عنوان = Olga Grey|زبان =انگلیسی|بازیابی =۱۸ اوت ۲۰۱۷}}

== پیوند به بیرون ==
{{انبار-رده}}
* {{IMDb name|0340651}}
{{داده‌های کتابخانه‌ای}}

{{هنرپیشه-خرد}}

{{ترتیب‌پیش‌فرض:گری، اولگا}}
[[رده:اتریش-مجارستانی‌های مهاجرت‌کرده به ایالات متحده آمریکا]]
[[رده:افراد آمریکایی مجارستانی‌تبار]]
[[رده:اهالی منطقه لس آنجلس بزرگ]]
[[رده:بازیگران زن اهل بوداپست]]
[[رده:بازیگران زن سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا]]
[[رده:بازیگران زن فیلم اهل ایالات متحده آمریکا]]
[[رده:بازیگران زن فیلم صامت اهل ایالات متحده آمریکا]]
[[رده:بازیگران مجاری‌تبار]]
[[رده:درگذشتگان ۱۹۷۳ (میلادی)]]
[[رده:زادگان ۱۸۹۶ (میلادی)]]
[[رده:مجارستانی‌های مهاجرت‌کرده به ایالات متحده آمریکا]]
[[رده:وکیل‌های سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا]]
[[رده:بازیگران زن اهل لس آنجلس بزرگ]]

title: اولگا گری

نام هنگام تولد: Anna Zacsek

زادهٔ: ۱۰ نوامبر ۱۸۹۶ · بوداپست

درگذشت: ۲۵ آوریل ۱۹۷۳ (۷۶ سال) · لس آنجلس

ملیت: ایالات متحده آمریکا

دیگر نامها: Olga Gray

پیشه: هنرپیشه

سالهای فعالیت: ۱۹۱۵–۱۹۲۰


text:
# رود چاندیر
رود چاندیر رودی است که به رودخانه اترک می‌ریزد. این رود از کشورهای ترکمنستان و ایران می‌گذرد.

title: رود چاندیر

wikitext:
{{Infobox river
| native_name =
| native_name_lang =
| image_name =
| image_map =
| map_type =
| origin =
| mouth = [[سومبار]]
| progression =
| subdivision_name1 = [[ترکمنستان]] و [[ایران]]
| location =
| elevation =
| source1_elevation =
| elevation_ft =
| mouth_elevation =
| mouth_elevation_m =
| mouth_elevation_ft =
| length =
| length_mi =
| discharge =
| discharge_m3 =
| discharge_cuft =
| watershed =
| watershed_km2 =
| watershed_sqmi =
| river_system =
| left_tribes =
| right_tribes =
| mouth_lat_m =
| mouth_lat_s =
| mouth_lat_NS =
| mouth_lat_d =
| mouth_long_d =
| mouth_long_m =
| mouth_long_s =
| mouth_long_EW =
| mouth_coordinates =
| origin_lat_m =
| origin_lat_s =
| origin_lat_NS =
| origin_lat_d =
| origin_long_d =
| origin_long_m =
| origin_long_s =
| origin_long_EW =
|}}
'''رود چاندیر''' رودی است که به رودخانه [[اترک]] می‌ریزد. این رود از کشورهای [[ترکمنستان]] و [[ایران]] می‌گذرد.

== منابع ==
{{پانویس|چپ‌چین=بله}}
* {{یادکرد-ویکی|پیوند =//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Chandyr_River&oldid=859516331|عنوان = Chandyr River|زبان =انگلیسی|بازیابی =۳۱ دسامبر ۲۰۲۰}}
{{مختصات نیاز|ترکمنستان}}
{{جغرافیای ترکمنستان-خرد}}
{{رود-خرد}}

[[رده:رودهای آسیا]]
[[رده:رودهای ترکمنستان]]
[[رده:رودهای مرزی]]
[[رده:رودهای ایران]]

title: مکان

کشور: ترکمنستان و ایران

title: ویژگی‌های ظاهری

دهانه: سومبار


text:
# هیدرولاز
هیدرولاز آنزیمی است که آبکافت پیوندهای شیمیایی را کاتالیز می‌کند. به بیان دیگر این آنزیمها با افزودن یک مولکول آب به ترکیبات مختلف آنها را تجزیه می‌کنند.
- A–B + H2O → A–OH + B–H

## انواع
آنزیمهای این گروه بیش از دویست نوعند که بر ترکیبات مختلفی اثر می‌کنند. از جمله مهم‌ترین هیدرولازها استرازها هستند که شامل لیپازها (که پیوندهای استری لیپیدها را تجزیه می‌کنند)، فسفاتازها، فسفودی‌استرازها و نوکلئازها هستند. هیدرولازها در انسان بسیار زیادند و به ویژه در گوارش فعالند مانند لیپاز، فسفولیپازها، پروتئازها، اگزوپپتیداز، اندوپپتیدازها، گلیکوزیدازها مانند لاکتاز، فسفولیپاز و اسفینگومیلیناز و … هیدرولازها برای تجزیه پروتئینها ممکن است پیوندهای C−O (کربن-اکسیژن) یا (C−N) یا (C−C) و حتی فسفر-نیتروژن (P−N) را بشکنند.

title: هیدرولاز

wikitext:
'''هیدرولاز''' [[آنزیم|آنزیمی]] است که [[آبکافت]] [[پیوند شیمیایی|پیوندهای شیمیایی]] را [[کاتالیز]] می‌کند. به بیان دیگر این آنزیمها با افزودن یک [[ویژگی‌های آب|مولکول آب]] به ترکیبات مختلف آنها را تجزیه می‌کنند.
* A–B + H2O → A–OH + B–H

== انواع ==
آنزیمهای این گروه بیش از دویست نوعند که بر ترکیبات مختلفی اثر می‌کنند. از جمله مهم‌ترین هیدرولازها [[استراز]]ها هستند که شامل لیپازها (که پیوندهای استری [[لیپید]]ها را تجزیه می‌کنند)، فسفاتازها، فسفودی‌استرازها و نوکلئازها هستند. هیدرولازها در انسان بسیار زیادند و به ویژه در گوارش فعالند مانند [[لیپاز]]، [[فسفولیپاز]]ها، [[پروتئاز]]ها، [[اگزوپپتیداز]]، [[اندوپپتیداز]]ها، [[گلیکوزیداز]]ها مانند [[لاکتاز]]، [[فسفولیپاز]] و [[اسفینگومیلیناز]] و … هیدرولازها برای تجزیه پروتئینها ممکن است پیوندهای C−O (کربن-اکسیژن) یا (C−N) یا (C−C) و حتی فسفر-نیتروژن (P−N) را بشکنند.

== جستارهای وابسته ==
[[گوارش]]

== منابع ==
{{پانویس}}
* {{یادکرد وب
| نشانی = http://en.wikipedia.org/wiki/Hydrolase
| عنوان = ویکی‌پدیای انگلیسی
| تاریخ بازدید = ۸ مارس ۲۰۰۹}}
{{بازدارنده‌های آنزیم}}
{{آنزیم‌ها}}
{{هیدرولازهای قند}}

{{زیست‌شناسی-خرد}}

[[رده:آنزیم‌ها]]
[[رده:پروتئین‌ها]]
[[رده:هیدرولازها]]


text:
# آنتونیو مارگریتی
آنتونیو مارگریتی (۱۹ سپتامبر ۱۹۳۰–۴ نوامبر ۲۰۰۲) که با نام مستعار آنتونی ام داوسون نیز شناخته می‌شود، فیلم‌ساز پرآوازهٔ ایتالیایی است. او در رم متولد شد و در ۷۲ سالگی در ویتربو در نزدیکی رم درگذشت.

## فیلم‌شناسی
- آقای هرکول (۱۹۷۳)
- اسم رمز: غازهای وحشی (۱۹۸۴)
- شوق مرگ (۱۹۷۶)
- آنجا که خورشید نمی‌تابد (۱۹۷۴)
- سرانجام… هزار و یک شب (۱۹۷۲)
- حکایت‌های عاشقانه (۱۹۷۲)
- پاهای طلایی (۱۹۵۸)

title: آنتونیو مارگریتی

wikitext:
{{Infobox person
|name= آنتونیو مارگریتی
|image=
|caption=
|birthname=
|birth_date={{تاریخ تولد|1930|9|19|df=yes}}
|birth_place=[[رم]]
|death_date={{death date and age|2002|11|4|1930|9|19|df=yes}}
|death_place=[[مونته‌روسی]]، [[ویتربو]]، ایتالیا
|occupation=کارگردان، تهیه‌کننده و نویسنده
}}
'''آنتونیو مارگریتی''' (۱۹ سپتامبر ۱۹۳۰–۴ نوامبر ۲۰۰۲) که با [[نام مستعار]] '''آنتونی ام داوسون''' نیز شناخته می‌شود، فیلم‌ساز پرآوازهٔ [[ایتالیا]]یی است. او در [[رم]] متولد شد و در ۷۲ سالگی در [[ویتربو]] در نزدیکی رم درگذشت.<ref>[http://movies.nytimes.com/person/101215/Antonio-Margheriti New York Times]</ref>

== فیلم‌شناسی ==
* ''[[آقای هرکول]]'' (۱۹۷۳)
* ''[[اسم رمز: غازهای وحشی]]'' (۱۹۸۴)
* ''[[شوق مرگ]]'' (۱۹۷۶)
* ''[[آنجا که خورشید نمی‌تابد]]'' (۱۹۷۴)
* ''[[سرانجام… هزار و یک شب]]'' (۱۹۷۲)
* ''[[حکایت‌های عاشقانه]]'' (۱۹۷۲)
* ''[[پاهای طلایی]]'' (۱۹۵۸)

== پیوند به بیرون ==
* [https://web.archive.org/web/20050207053547/http://www.antoniomargheriti.com/English_Version/enghome.htm سایت رسمی]
* [http://sensesofcinema.com/2004/great-directors/margheriti/ Article at Senses of Cinema]
* {{imdb name|0546672}}
* [https://digital.lib.washington.edu/researchworks/bitstream/handle/1773/20880/Diak_washington_0250O_10364.pdf?sequence=1 Thesis on Margheriti]

{{داده‌های کتابخانه‌ای}}

== منابع ==
{{پانویس}}

{{سینما-خرد}}

[[رده:تهیه‌کنندگان فیلم اهل ایتالیا]]
[[رده:درگذشتگان ۲۰۰۲ (میلادی)]]
[[رده:درگذشتگان به علت بیماری قلبی و عروقی در ایتالیا]]
[[رده:درگذشتگان به علت سکته قلبی]]
[[رده:زادگان ۱۹۳۰ (میلادی)]]
[[رده:فیلم‌نامه‌نویسان اهل ایتالیا]]
[[رده:فیلم‌نامه‌نویسان ایتالیایی سده ۲۰ (میلادی)]]
[[رده:فیلم‌نامه‌نویسان مرد اهل ایتالیا]]
[[رده:فیلم‌نامه‌نویسان مرد]]
[[رده:کارگردانان اهل رم]]
[[رده:کارگردانان فیلم اهل ایتالیا]]
[[رده:کارگردانان فیلم ترسناک]]
[[رده:کارگردانان فیلم علمی–تخیلی]]
[[رده:کارگردانان فیلم‌های جالو]]
[[رده:کارگردانان وسترن اسپاگتی]]
[[رده:نویسندگان اهل رم]]
[[رده:نویسندگان مرد اهل ایتالیا]]
[[رده:نویسندگان مرد سده ۲۰ (میلادی) اهل ایتالیا]]

title: آنتونیو مارگریتی

زادهٔ: ۱۹ سپتامبر ۱۹۳۰ · رم

درگذشت: ۴ نوامبر ۲۰۰۲ (۷۲ سال) · مونته‌روسی، ویتربو، ایتالیا

پیشه(ها): کارگردان، تهیه‌کننده و نویسنده


text:
# که‌نین (طبقه اجتماعی)
که‌نین (به ژاپنی: 家人 Kenin) سومین طبقه (کاست) در کاست‌های ژاپنی بر پایه ریتسوریو طبقه سیستم حقوقی ریتسوریو در ژاپن بود. یک خادم یا مستخدم خصوصی بود که دارای موقعیت اجتماعی بهتری نسبت به یک برده داشت، این عنوان می‌توانست به ارث برسد اما فروخته نمی‌شد، که‌نین می‌توانست از خود یک زندگی خانوادگی داشته باشد.
این اصطلاح همچنین می‌تواند هم‌معنا (مترادف) با گوکه‌نین باشد. گوکه‌نین‌ها ملازمان شوگون در زمان شوگون‌سالاری کاماکورا، شوگون‌سالاری آشیکاگا و شوگون‌سالاری توکوگاوا بودند. معنای این اصطلاح در طی زمان تکامل یافت، بنابراین معنای دقیق آن با دوره تاریخی نیز تغییر کرد.

title: که‌نین (طبقه اجتماعی)

wikitext:
'''که‌نین''' {{به ژاپنی|家人 Kenin}} سومین طبقه ([[کاست (نظام اجتماعی)|کاست]]) در [[کاست‌های ژاپنی بر پایه ریتسوریو]] طبقه سیستم حقوقی [[ریتسوریو]] در [[ژاپن]] بود. یک خادم یا مستخدم خصوصی بود که دارای موقعیت اجتماعی بهتری نسبت به یک برده داشت، این عنوان می‌توانست به ارث برسد اما فروخته نمی‌شد، که‌نین می‌توانست از خود یک زندگی خانوادگی داشته باشد.<ref name="IK">Iwanami Kōjien</ref>

این اصطلاح همچنین می‌تواند [[هم‌معنا (مترادف)]] با [[گوکه‌نین]] باشد. گوکه‌نین‌ها ملازمان [[شوگون]] در زمان [[شوگون‌سالاری کاماکورا]]، [[شوگون‌سالاری آشیکاگا]] و [[شوگون‌سالاری توکوگاوا]] بودند. معنای این اصطلاح در طی زمان تکامل یافت، بنابراین معنای دقیق آن با دوره تاریخی نیز تغییر کرد.

== جستارهای وابسته ==
* [[گوکه‌نین]]

== منابع ==
{{پانویس|چپ‌چین=بله}}
* Iwanami {{nihongo|''[[Kōjien]]''|広辞苑}} Japanese dictionary, 5th Edition (2000), CD version
* {{یادکرد-ویکی|پیوند =//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Kenin_(Japanese_history)&oldid=831341846|عنوان = Kenin (Japanese history)|زبان =انگلیسی|بازیابی =۱۹ نوامبر ۲۰۲۰}}

[[رده:پیشه‌های منسوخ]]
[[رده:دولت تاریخ ژاپن]]


text:
# باژیری
باژیری (به فرانسوی: Bagiry) یک کمون (فرانسه) در فرانسه است که در canton of Barbazan واقع شده‌است. باژیری ۲٫۷۸ کیلومتر مربع مساحت دارد ۴۵۷ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.

title: باژیری

wikitext:
{{Infobox French commune
|name=باژیری
|commune status=[[کمون (فرانسه)]]
|image=Bagiry église (1).jpg
|caption=The church in Bagiry
|arrondissement=Saint-Gaudens
|canton=Bagnères-de-Luchon
|INSEE=۳۱۰۴۱
|postal code=۳۱۵۱۰
|mayor=Joseph Moretto
|term=۲۰۲۰–۲۰۲۶
|intercommunality=
|coordinates={{coord|42.9786|0.6267|format=dms|display=inline,title}}|elevation m=۴۵۷
|elevation min m=۴۴۹
|elevation max m=۱۰۰۲
|area km2=۲٫۷۸
|population={{France metadata Wikidata|population_total}}|population date={{France metadata Wikidata|population_as_of}}|population footnotes={{France metadata Wikidata|population_footnotes}}}}
'''باژیری''' (به [[زبان فرانسوی|فرانسوی]]: Bagiry) یک [[کمون (فرانسه)]] در [[فرانسه]] است که در [[canton of Barbazan]] واقع شده‌است.<ref>{{یادکرد-ویکی |پیوند=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Bagiry&redirect=no&oldid=1014519252 |عنوان=Bagiry|بازیابی  = |زبان=انگلیسی}}</ref> باژیری ۲٫۷۸ [[کیلومتر مربع]] مساحت دارد ۴۵۷ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.

== جستارهای وابسته ==
* [[فهرست شهرهای فرانسه]]

== منابع ==
{{پانویس}}

== پیوند به بیرون ==
{{انبار-رده|Bagiry}}
{{فرانسه-خرد}}
[[رده:بازبینی گمر شهرهای فرانسه]]

[[رده:کمون‌های اوت-گارون]]

title: باژیری

ناحیه: اکسیتنی

دپارتمان: اوت-گارون

بخش: Saint-Gaudens

کانتون: Bagnères-de-Luchon

title: حکومت

• شهردار(۲۰۲۰–۲۰۲۶): Joseph Moretto

مساحت۱: ۲٫۷۸ کیلومتر مربع (۱٫۰۷ مایل مربع)

جمعیت (ژانویه ۲۰۱۸)۲: ۱۱۲

• تراکم: ۴۰/کیلومتر مربع (۱۰۰/مایل مربع)

منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۱ (زمان اروپای مرکزی)

• تابستانی (DST): یوتی‌سی +۲ (ساعت تابستانی اروپای مرکزی)

کد آماری/کد پستی: ۳۱۰۴۱ /۳۱۵۱۰

ارتفاع: ۴۴۹–۱٬۰۰۲ متر (۱٬۴۷۳–۳٬۲۸۷ فوت) · (avg. ۴۵۷ متر یا ۱٬۴۹۹ فوت)


text:
# جمهوری پارلمانی متمرکز
جمهوری پارلمانی متمرکز یک نظام حکومتی یکپارچه از نوع جمهوری است که در آن قدرت سیاسی توسط آرای رای‌دهندگان، در اختیار پارلمان قرار می‌گیرد.

## فهرست کشورهای دارای نظام جمهوری پارلمانی متمرکز
| کشور                | نوع نظام پیشین                                                             | سال به تصویب رسیدن | نهادی که رئیس دولت را تعیین می‌کند                                                                                | ساختار مجلس |
| ------------------- | -------------------------------------------------------------------------- | ------------------ | --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- | ----------- |
| آلبانی              | نظام تک‌حزبی                                                                | ۱۹۹۱               | توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود                                                                                | تک‌مجلسی     |
| ارمنستان            | نظام نیمه‌ریاستی                                                            | ۲۰۱۸               | توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود                                                                                | تک‌مجلسی     |
| بنگلادش             | نظام ریاستی                                                                | ۱۹۹۱               | توسط پارلمان                                                                                | تک‌مجلسی     |
| باربادوس            | پادشاهی مشروطه                                                             | ۲۰۲۱               | پارلمان با اکثریت دو سوم در صورت عدم نامزدی مشترک                                                                           | دو مجلسی    |
| بوتسوانا            | تحت‌الحمایه بریتانیا (تحت‌الحمایگی بچوانلند)                                 | ۱۹۶۶               | توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود                                                                                | تک‌مجلسی     |
| بلغارستان           | نظام تک‌حزبی                                                                | ۱۹۸۹               | از طریق سیستم انتخابات مستقیم، با امکان ادامه روند انتخابات تا دور دوم                                                      | تک‌مجلسی     |
| کرواسی              | نظام نیمه‌ریاستی                                                            | ۲۰۰۰               | از طریق سیستم انتخابات مستقیم، با امکان ادامه روند انتخابات تا دور دوم                                                      | تک‌مجلسی     |
| جمهوری چک           | نظام تک‌حزبی (بخشی از چکسلواکی)                                             | ۱۹۸۹               | از طریق سیستم انتخابات مستقیم، با امکان ادامه روند انتخابات تا دور دوم (تا سال ۲۰۱۳; اخیراً توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود) | تک‌مجلسی     |
| دومینیکا            | عضو همراه پادشاهی متحد                                                     | ۱۹۷۸               | توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود                                                                                | تک‌مجلسی     |
| استونی              | اشغال‌شده توسط اتحاد جماهی شوروی (نظام تک‌حزبی)                              | ۱۹۱۸               | توسط دو سوم اکثریت پارلمان تعیین می‌شود                                                                                | تک‌مجلسی     |
| فیجی                | دیکتاتوری نظامی                                                            | ۲۰۱۴               | توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود                                                                                | تک‌مجلسی     |
| فنلاند              | نظام نیمه‌ریاستی                                                            | ۲۰۰۰               | از طریق سیستم انتخابات مستقیم، با امکان ادامه روند انتخابات تا دور دوم                                                      | تک‌مجلسی     |
| یونان               | دیکتاتوری نظامی؛ پادشاهی مشروطه                                            | ۱۹۷۵               | توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود                                                                                | تک‌مجلسی     |
| مجارستان            | نظام تک‌حزبی                                                                | ۱۹۹۰               | توسط اکثریت مطلق پارلمان تعیین می‌شود                                                                                | تک‌مجلسی     |
| ایسلند              | سابقاً بخشی از دانمارک؛ پادشاهی مشروطه                                      | ۱۹۴۴               | انتخابات مستقیم، از طریق رأی‌گیری نخست‌گزینی                                                                                | تک‌مجلسی     |
| جمهوری ایرلند       | پادشاهی مشروطه (تحت سلطه بریتانیا)                                         | ۱۹۴۹               | انتخابات مستقیم، از طریق رأی بدیل                                                                                | دو مجلسی    |
| اسرائیل             | تحت‌الحمایه (بخشی از قیمومت بریتانیا بر فلسطین)                             | ۱۹۴۸               | توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود                                                                                | تک‌مجلسی     |
| ایتالیا             | پادشاهی مشروطه                                                             | ۱۹۴۶               | توسط اکثریت مطلق پارلمان تعیین می‌شود                                                                                | دو مجلسی    |
| کیریباتی            | تحت‌الحمایه                                                                 | ۱۹۷۹               | انتخابات مستقیم، از طریق رأی‌گیری نخست‌گزینی                                                                                | تک‌مجلسی     |
| لتونی               | نظام تک‌حزبی (بخشی از اتحاد جماهیر شوروی)                                   | ۱۹۹۱               | توسط پارلمان                                                                                | تک‌مجلسی     |
| لبنان               | تحت‌الحمایه (قیمومت فرانسه بر لبنان)                                        | ۱۹۴۱               | توسط پارلمان                                                                                | تک‌مجلسی     |
| مقدونیه شمالی       | نظام تک‌حزبی (بخشی از یوگسلاوی)                                             | ۱۹۹۱               | از طریق سیستم انتخابات مستقیم، با امکان ادامه روند انتخابات تا دور دوم                                                      | تک‌مجلسی     |
| مالت                | پادشاهی مشروطه                                                             | ۱۹۷۴               | توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود                                                                                | تک‌مجلسی     |
| جزایر مارشال        | سرزمین تحت قیمومت سازمان ملل (بخشی از قلمرو تحت قیمومت جزایر اقیانوس آرام) | ۱۹۷۹               | توسط پارلمان                                                                                | دو مجلسی    |
| موریس               | پادشاهی مشروطه                                                             | ۱۹۹۲               | توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود                                                                                | تک‌مجلسی     |
| مولدووا             | نظام نیمه‌ریاستی                                                            | ۲۰۰۱               | توسط اکثریت سه‌پنجم پارلمان                                                                                | تک‌مجلسی     |
| مونته‌نگرو           | نظام تک‌حزبی (بخشی از یوگسلاوی، و پس از صربستان و مونته‌نگرو)                | ۱۹۹۲               | از طریق سیستم انتخابات مستقیم، با امکان ادامه روند انتخابات تا دور دوم                                                      | تک‌مجلسی     |
| میانمار             | دیکتاتوری نظامی                                                            | ۲۰۱۰               | توسط پارلمان و به‌واسطهٔ یک مجمع گزینندگان                                                                                | دو مجلسی    |
| نائورو              | قلمروی تحت قیمومت استرالیا                                                 | ۱۹۶۸               | توسط پارلمان                                                                                | تک‌مجلسی     |
| سان مارینو          | یکه‌سالاری (بخشی از امپراتوری رم)                                           | ۳۰۱                | توسط پارلمان                                                                                | تک‌مجلسی     |
| صربستان             | نظام تک‌حزبی (بخشی از یوگسلاوی)                                             | ۱۹۹۱               | از طریق سیستم انتخابات مستقیم، با امکان ادامه روند انتخابات تا دور دوم                                                      | تک‌مجلسی     |
| سنگاپور             | پادشاهی مشروطه (بخشی از مالزی)                                             | ۱۹۶۵               | انتخابات مستقیم (از ۱۹۹۳)                                                                                | تک‌مجلسی     |
| اسلواکی             | نظام تک‌حزبی (بخشی از چکسلواکی)                                             | ۱۹۸۹               | انتخابات مستقیم، با امکان ادامه روند انتخابات تا دور دوم (از ۱۹۹۹؛ پیش از آن توسط پارلمان)                                  | تک‌مجلسی     |
| اسلوونی             | نظام تک‌حزبی (بخشی از یوگسلاوی)                                             | ۱۹۹۱               | از طریق سیستم انتخابات مستقیم، با امکان ادامه روند انتخابات تا دور دوم                                                      | دو مجلسی    |
| آفریقای جنوبی       | پادشاهی مشروطه                                                             | ۱۹۶۱               | توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود                                                                                | دو مجلسی    |
| سورینام             | دیکتاتوری نظامی                                                            | ۱۹۸۷               | توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود                                                                                | تک‌مجلسی     |
| جمهوری چین (تایوان) | دیکتاتوری نظامی تک‌حزبی                                                     | ۱۹۴۶               | توسط مجمع گزینندگان، که به‌طور مستقیم توسط رأی‌دهندگان انتخاب می‌شود                                                           | سه مجلسی    |
| ترینیداد و توباگو   | پادشاهی مشروطه                                                             | ۱۹۷۶               | توسط پارلمان                                                                                | دو مجلسی    |
| وانواتو             | حکومت مشترک بریتانیا و فرانسه (هبریدز نو)                                  | ۱۹۸۰               | توسط اکثریت پارلمان و رؤسای شوراهای منطقه‌ای                                                                                | تک‌مجلسی     |

## یادداشت
1. ↑  Formerly a semi-presidential republic, it is now a parliamentary republic according to David Arter, First Chair of Politics at Aberdeen University. In his "Scandinavian Politics Today" (Manchester University Press, revised 2008 شابک ۹۷۸۰۷۱۹۰۷۸۵۳۸), he quotes Nousiainen, Jaakko (June 2001). "From semi-presidentialism to parliamentary government: political and constitutional developments in Finland". Scandinavian Political Studies. 24 (2): 95–109. doi:10.1111/1467-9477.00048. as follows: "There are hardly any grounds for the epithet 'semi-presidential'." Arter's own conclusions are only slightly more nuanced: "The adoption of a new constitution on 1 March 2000 meant that Finland was no longer a case of semi-presidential government other than in the minimalist sense of a situation where a popularly elected fixed-term president exists alongside a prime minister and cabinet who are responsible to parliament (Elgie 2004: 317)". According to the Finnish Constitution, the president has no possibility to rule the government without the ministerial approval, and does not have the power to dissolve the parliament under his or her own desire. Finland is actually represented by its prime minister, and not by its president, in the Council of the Heads of State and Government of the European Union. The 2012 constitution reduced the powers of the president even further.

title: جمهوری پارلمانی متمرکز

wikitext:
{{شیوه‌های حکومت}}'''جمهوری پارلمانی متمرکز''' یک نظام [[حکومت یکپارچه|حکومتی یکپارچه]] از نوع [[جمهوری]] است که در آن [[قدرت|قدرت سیاسی]] توسط آرای رای‌دهندگان، در اختیار [[مجلس|پارلمان]] قرار می‌گیرد.

== فهرست کشورهای دارای نظام جمهوری پارلمانی متمرکز ==
{| class="wikitable sortable"
!کشور
!نوع نظام
پیشین
!سال به تصویب رسیدن
!نهادی که رئیس دولت را تعیین می‌کند
!ساختار مجلس
|-
|{{پرچم|Albania}}
|[[نظام تک‌حزبی]]<ref name="kushtetuta">{{cite web |title=1998 CONSTITUTION OF THE REPUBLIC OF ALBANIA |url=https://www.osce.org/albania/41888?download=true |website=osce.org |pages=1–3}}</ref>
| style="text-align:center;" |۱۹۹۱
| style="text-align:center;" |توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود<ref name="kushtetuta"/>
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Armenia}}
|[[نظام نیمه‌ریاستی]]
| style="text-align:center;" |۲۰۱۸
| style="text-align:center;" |توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Bangladesh}}
|[[نظام ریاستی]]
| style="text-align:center;" |۱۹۹۱
| style="text-align:center;" |توسط پارلمان
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Barbados}}
|[[پادشاهی مشروطه]]
| style="text-align:center;" |۲۰۲۱
| style="text-align:center;" |پارلمان با اکثریت دو سوم در صورت عدم نامزدی مشترک
| style="text-align:center;" |دو مجلسی
|-
|{{پرچم|Botswana}}
|تحت‌الحمایه بریتانیا ([[تحت‌الحمایگی بچوانلند]])
| style="text-align:center;" |۱۹۶۶
| style="text-align:center;" |توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچمک|Bulgaria}} [[بلغارستان]]
|نظام تک‌حزبی
| style="text-align:center;" |۱۹۸۹
| style="text-align:center;" |از طریق سیستم [[انتخابات مستقیم]]، با امکان ادامه روند انتخابات تا دور دوم
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچمک|Croatia}} [[کرواسی]]
|[[نظام نیمه‌ریاستی]]
| style="text-align:center;" |۲۰۰۰
| style="text-align:center;" |از طریق سیستم انتخابات مستقیم، با امکان ادامه روند انتخابات تا دور دوم
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Czech Republic}}
|نظام تک‌حزبی (بخشی از [[چکسلواکی]])
| style="text-align:center;" |۱۹۸۹
| style="text-align:center;" |از طریق سیستم انتخابات مستقیم، با امکان ادامه روند انتخابات تا دور دوم{{سخ}}(تا سال ۲۰۱۳; اخیراً توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود)
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Dominica}}
|[[عضو همراه]] پادشاهی متحد
| style="text-align:center;" |۱۹۷۸
| style="text-align:center;" |توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Estonia}}
|اشغال‌شده توسط [[اتحاد جماهیر شوروی|اتحاد جماهی شوروی]] (نظام تک‌حزبی)
| style="text-align:center;" |۱۹۱۸
| style="text-align:center;" |توسط دو سوم اکثریت پارلمان تعیین می‌شود
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Fiji}}
|دیکتاتوری نظامی
| style="text-align:center;" |۲۰۱۴
| style="text-align:center;" |توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Finland}}
|نظام نیمه‌ریاستی
| style="text-align:center;" |۲۰۰۰<ref group="note" name="C">Formerly a semi-presidential republic, it is now a parliamentary republic according to David Arter, First Chair of Politics at Aberdeen University. In his "Scandinavian Politics Today" (Manchester University Press, revised 2008 {{شابک|9780719078538}}), he quotes {{Cite journal|last=Nousiainen|first=Jaakko|date=June 2001|title=From semi-presidentialism to parliamentary government: political and constitutional developments in Finland|url=https://archive.org/details/sim_scandinavian-political-studies_2001-06_24_2/page/95|journal=[[Scandinavian Political Studies]]|volume=24|issue=2|pages=95–109|doi=10.1111/1467-9477.00048}} as follows: "There are hardly any grounds for the epithet 'semi-presidential'." Arter's own conclusions are only slightly more nuanced: "The adoption of a new constitution on 1 March 2000 meant that Finland was no longer a case of semi-presidential government other than in the minimalist sense of a situation where a popularly elected fixed-term president exists alongside a prime minister and cabinet who are responsible to parliament (Elgie 2004: 317)". According to the Finnish Constitution, the president has no possibility to rule the government without the ministerial approval, and does not have the power to dissolve the parliament under his or her own desire. Finland is actually represented by its prime minister, and not by its president, in the Council of the Heads of State and Government of the European Union. The 2012 constitution reduced the powers of the president even further.</ref>
| style="text-align:center;" |از طریق سیستم انتخابات مستقیم، با امکان ادامه روند انتخابات تا دور دوم
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Greece}}
|دیکتاتوری نظامی؛ [[پادشاهی مشروطه]]
| style="text-align:center;" |۱۹۷۵
| style="text-align:center;" |توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Hungary}}
|نظام تک‌حزبی
| style="text-align:center;" |۱۹۹۰
| style="text-align:center;" |توسط اکثریت مطلق پارلمان تعیین می‌شود
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Iceland}}
|سابقاً بخشی از دانمارک؛ پادشاهی مشروطه
| style="text-align:center;" |۱۹۴۴
| style="text-align:center;" |انتخابات مستقیم، از طریق رأی‌گیری نخست‌گزینی
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Ireland}}
|پادشاهی مشروطه ([[قلمرو امپراتوری بریتانیا|تحت سلطه]] بریتانیا)
| style="text-align:center;" |۱۹۴۹
| style="text-align:center;" |انتخابات مستقیم، از طریق [[رأی بدیل]]
| style="text-align:center;" |دو مجلسی
|-
|{{پرچم|Israel}}
|تحت‌الحمایه (بخشی از [[قیمومت بریتانیا بر فلسطین]])
| style="text-align:center;" |۱۹۴۸
| style="text-align:center;" |توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Italy}}
|پادشاهی مشروطه
| style="text-align:center;" |۱۹۴۶
| style="text-align:center;" |توسط اکثریت مطلق پارلمان تعیین می‌شود
| style="text-align:center;" |دو مجلسی
|-
|{{پرچم|Kiribati}}
|تحت‌الحمایه
| style="text-align:center;" |۱۹۷۹
| style="text-align:center;" |انتخابات مستقیم، از طریق رأی‌گیری نخست‌گزینی
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Latvia}}
|نظام تک‌حزبی (بخشی از [[اتحاد جماهیر شوروی]])
| style="text-align:center;" |۱۹۹۱
| style="text-align:center;" |توسط پارلمان
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Lebanon}}
|تحت‌الحمایه ([[لبنان بزرگ|قیمومت فرانسه بر لبنان]])
| style="text-align:center;" |۱۹۴۱
| style="text-align:center;" |توسط پارلمان
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچمک|Macedonia}} [[مقدونیه شمالی]]
|نظام تک‌حزبی (بخشی از [[یوگسلاوی]])
| style="text-align:center;" |۱۹۹۱
| style="text-align:center;" |از طریق سیستم انتخابات مستقیم، با امکان ادامه روند انتخابات تا دور دوم
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Malta}}
|پادشاهی مشروطه
| style="text-align:center;" |۱۹۷۴
| style="text-align:center;" |توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Marshall Islands}}
|[[سرزمین‌های تحت قیمومت سازمان ملل متحد|سرزمین تحت قیمومت سازمان ملل]]{{سخ}}(بخشی از [[قلمرو تحت قیمومت جزایر اقیانوس آرام]])
| style="text-align:center;" |۱۹۷۹
| style="text-align:center;" |توسط پارلمان
| style="text-align:center;" |دو مجلسی
|-
|{{پرچم|Mauritius}}
|پادشاهی مشروطه
| style="text-align:center;" |۱۹۹۲
| style="text-align:center;" |توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Moldova}}
|نظام نیمه‌ریاستی
| style="text-align:center;" |۲۰۰۱
| style="text-align:center;" |توسط اکثریت سه‌پنجم پارلمان
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Montenegro}}
|نظام تک‌حزبی{{سخ}}(بخشی از [[یوگسلاوی]]، و پس از [[صربستان و مونته‌نگرو]])
| style="text-align:center;" |۱۹۹۲
| style="text-align:center;" |از طریق سیستم انتخابات مستقیم، با امکان ادامه روند انتخابات تا دور دوم
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Myanmar}}
|دیکتاتوری نظامی
| style="text-align:center;" |۲۰۱۰
| style="text-align:center;" |توسط پارلمان و به‌واسطهٔ یک [[الکترال کالج|مجمع گزینندگان]]
| style="text-align:center;" |دو مجلسی
|-
|{{پرچم|Nauru}}
|قلمروی تحت قیمومت استرالیا
| style="text-align:center;" |۱۹۶۸
| style="text-align:center;" |توسط پارلمان
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|San Marino}}
|[[یکه‌سالاری]] (بخشی از امپراتوری رم)
| style="text-align:center;" |۳۰۱
| style="text-align:center;" |توسط پارلمان
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Serbia}}
|نظام تک‌حزبی (بخشی از [[یوگسلاوی]])
| style="text-align:center;" |۱۹۹۱
| style="text-align:center;" |از طریق سیستم انتخابات مستقیم، با امکان ادامه روند انتخابات تا دور دوم
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Singapore}}
|پادشاهی مشروطه (بخشی از [[مالزی]])
| style="text-align:center;" |۱۹۶۵
| style="text-align:center;" |انتخابات مستقیم (از ۱۹۹۳)
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچمک|Slovakia}} [[اسلواکی]]
|نظام تک‌حزبی (بخشی از [[چکسلواکی]])
| style="text-align:center;" |۱۹۸۹
| style="text-align:center;" |انتخابات مستقیم، با امکان ادامه روند انتخابات تا دور دوم{{سخ}}(از ۱۹۹۹؛ پیش از آن توسط پارلمان)
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچم|Slovenia}}
|نظام تک‌حزبی (بخشی از یوگسلاوی)
| style="text-align:center;" |۱۹۹۱
| style="text-align:center;" |از طریق سیستم انتخابات مستقیم، با امکان ادامه روند انتخابات تا دور دوم
| style="text-align:center;" |دو مجلسی
|-
|{{پرچم|South Africa}}
|پادشاهی مشروطه
| style="text-align:center;" |۱۹۶۱
| style="text-align:center;" |توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود
| style="text-align:center;" |دو مجلسی
|-
|{{پرچم|Suriname}}
|دیکتاتوری نظامی
| style="text-align:center;" |۱۹۸۷
| style="text-align:center;" |توسط اکثریت پارلمان تعیین می‌شود
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|-
|{{پرچمک|ROC}} [[تایوان|جمهوری چین (تایوان)]]
|دیکتاتوری نظامی تک‌حزبی
| style="text-align:center;" |۱۹۴۶
| style="text-align:center;" |توسط مجمع گزینندگان، که به‌طور مستقیم توسط رأی‌دهندگان انتخاب می‌شود
| style="text-align:center;" |سه مجلسی
|-
|{{پرچم|Trinidad and Tobago}}
|پادشاهی مشروطه
| style="text-align:center;" |۱۹۷۶
| style="text-align:center;" |توسط پارلمان
| style="text-align:center;" |دو مجلسی
|-
|{{پرچم|Vanuatu}}
|حکومت مشترک بریتانیا و فرانسه ([[هبریدز نو]])
| style="text-align:center;" |۱۹۸۰
| style="text-align:center;" |توسط اکثریت پارلمان و رؤسای شوراهای منطقه‌ای
| style="text-align:center;" |تک‌مجلسی
|}

== جستارهای وابسته ==
* [[جمهوری پارلمانی فدرال]]

== یادداشت ==
{{پانویس|گروه=note}}

== پانویس ==
{{پانویس|چپ‌چین=بله}}

[[رده:جمهوری]]
[[رده:صفحه‌هایی که از نوار کناری با پارامتر فرزند استفاده می‌کنند]]


text:
# بلا ری
بلا ری (انگلیسی: Bella Reay;  ۲۳ اوت ۱۹۰۰) بازیکن سابق فوتبال اهل انگلستان بود. او بین ۱۹۱۷ تا ۱۹۱۹ بازیکن اتحادیه فوتبال انگلیس بود. او در پست فوروارد میانی برای باشگاه فوتبال بلیث اسپارتانس و تیم ملی فوتبال زنان انگلیس بازی کرد و در یک فصل ۱۳۳ گل در ۳۰ بازی بدون شکست تیمش به ثمر رساند تا جام مینشونتس را به دست آورد بود.

title: بلا ری

wikitext:
{{Infobox football biography|name=بلا ری|image=|image_size=|alt=|caption=|fullname=|birth_date=۲۳ اوت ۱۹۰۰|birth_place=|death_date=۱۹۷۹|death_place=|height=|position=|youthyears1=|youthclubs1=|years1=۱۹۱۷–۱۹۱۹|clubs1=[[باشگاه فوتبال بلیث اسپارتانس]]|caps1=۳۰|goals1=۱۳۳|totalcaps=|totalgoals=|nationalyears1=۱۹۱۸|nationalteam1=North of England|nationalcaps1=۱|nationalgoals1=۰|medaltemplates=|sport=[[فوتبال]]|nationality=[[بریتانیا]]}}

'''بلا ری''' ({{lang-en|Bella Reay}};  ۲۳ اوت ۱۹۰۰) [[بازیکن فوتبال|بازیکن سابق فوتبال]] اهل [[انگلستان]] بود. او بین ۱۹۱۷ تا ۱۹۱۹ بازیکن اتحادیه فوتبال انگلیس بود. او در پست فوروارد میانی برای [[باشگاه فوتبال بلیث اسپارتانس]] و [[تیم ملی فوتبال زنان انگلستان|تیم ملی فوتبال زنان انگلیس]] بازی کرد و در یک فصل ۱۳۳ گل در ۳۰ بازی بدون شکست تیمش به ثمر رساند تا جام مینشونتس را به دست آورد بود.

== منابع ==
{{پانویس|چپ‌چین=بله}}

* {{یادکرد-ویکی|پیوند=//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Bella_Reay&oldid=1198808350|عنوان=Bella Reay|زبان=انگلیسی|بازیابی=۲۲ ژوئیه ۲۰۲۴}}

{{بازیکن فوتبال-خرد}}

[[رده:بازیکنان فوتبال زن اهل انگلستان]]
[[رده:درگذشتگان ۱۹۷۹ (میلادی)]]
[[رده:زادگان ۱۹۰۰ (میلادی)]]
[[رده:مهاجمان زن فوتبال]]

title: بلا ری

زادروز: ۲۳ اوت ۱۹۰۰

تاریخ مرگ: ۱۹۷۹

title: باشگاه‌های حرفه‌ای*

سالها: باشگاه‌ها · بازی† · (گل)†

باشگاه فوتبال بلیث اسپارتانس · ۳۰ · (۱۳۳)

title: تیم ملی

North of England · ۱ · (۰)


text:
# دوزنان
دوزنان یکی از روستاهای استان آذربایجان شرقی است که در دهستان کله‌بوز غربی بخش مرکزی شهرستان میانه واقع شده‌است.

title: دوزنان

wikitext:
{{Infobox settlement
|official_name=دوزنان
|native_name=دوزنان
|settlement_type=village
|pushpin_map=Iran
|mapsize=150px
|subdivision_type=[[فهرست کشورهای مستقل|کشور]]
|subdivision_name={{flag|Iran}}
|subdivision_type1=[[استان‌های ایران]]
|subdivision_name1=[[استان آذربایجان شرقی]]
|subdivision_type2=[[شهرستان‌های ایران]]
|subdivision_name2=[[شهرستان میانه]]
|subdivision_type3=[[بخش (تقسیمات کشوری)]]
|subdivision_name3=[[بخش مرکزی شهرستان میانه]]
|subdivision_type4=[[تقسیمات کشوری در ایران]]
|subdivision_name4=[[دهستان کله‌بوز غربی]]
|leader_title=
|leader_name=
|established_title=
|established_date=
|area_total_km2=
|area_footnotes=
|population_as_of=2006
|population_total=284
|population_density_km2=auto
|timezone=[[ساعت رسمی ایران]]
|utc_offset=+3:30
|timezone_DST=[[ساعت رسمی ایران]]
|utc_offset_DST=+4:30
| مختصات = {{coord|37|20|38|N|47|29|58|E|display=inline,title}}
|elevation_m=
|area_code=
|website=
|footnotes=
}}
'''دوزنان''' یکی از روستاهای [[استان آذربایجان شرقی]] است که در [[دهستان کله‌بوز غربی]] [[بخش مرکزی شهرستان میانه|بخش مرکزی]] [[شهرستان میانه]] واقع شده‌است.

== منابع ==
{{پانویس}}
* {{یادکرد درگاه ملی آمار|۱۳۸۵}}
{{شهرستان میانه}}

{{روستا-خرد}}

[[رده:روستاهای شهرستان میانه]]
[[رده:مناطق مسکونی در شهرستان میانه]]

title: دوزنان

استانهای ایران: استان آذربایجان شرقی

شهرستانهای ایران: شهرستان میانه

بخش (تقسیمات کشوری): بخش مرکزی شهرستان میانه

تقسیمات کشوری در ایران: دهستان کله‌بوز غربی

title: جمعیت (2006)

• کل: ۲۸۴

منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۳:۳۰ (ساعت رسمی ایران)

• تابستانی (DST): یوتی‌سی +۴:۳۰ (ساعت رسمی ایران)


text:
# هولدن کامیرا
هولدن کامیرا (Holden Camira) خودرویی است که در سال‌های ۱۹۸۲ تا ۱۹۸۹ (۱۵۱،۸۰۷ produced)تولید شده‌است. طراحی آن خودروهای موتور جلو-محور جلو بوده است.

title: هولدن کامیرا

wikitext:
{{Infobox automobile
|name=هولدن کامیرا
|image=1987 Holden Camira (JD) SLE sedan (2015-07-14) 01.jpg
|manufacturer=[[هالدن]] ([[جنرال موتورز]])
|production=1982–1989{{سخ}}151,807 produced
|class=[[خودروی اندازه متوسط]]
|predecessor=[[هالدن تورانا]]
|successor=[[Holden Apollo]] (Australia){{سخ}}[[Opel Vectra]] (New Zealand)
|platform=[[GM J platform]]
|layout=[[خودروهای موتور جلو-محور جلو]]
|body_style=4-door [[سدان]]{{سخ}}5-door [[استیشن واگن]]
|related=[[بیوک اسکای‌هاوک]]{{سخ}}[[کادیلاک سیمارون]]{{سخ}}[[شورولت کاوالیر]]{{سخ}}[[اوپل آسکونا]] ([[برزیل]]){{سخ}}[[ایسوزو آسکا]]{{سخ}}[[اولدزموبیل فیرنزا]]{{سخ}}[[اوپل آسکونا]]{{سخ}}[[Pontiac J2000]]{{سخ}}[[واکسهال کاوالیر]]}}
[[پرونده:1987-1989 Holden JE Camira SL sedan 01.jpg|بندانگشتی|250px|چپ|]]
'''هولدن کامیرا''' (Holden Camira) خودرویی است که در سال‌های ۱۹۸۲ تا ۱۹۸۹ (۱۵۱،۸۰۷ produced)تولید شده‌است. طراحی آن [[خودروهای موتور جلو-محور جلو]] بوده است.
{{-}}
== نگارخانه ==
<gallery>
File:1987 Holden Camira (JD) SLE sedan (2015-07-14) 02.jpg|<!--1987 Holden Camira (JD) SLE sedan-->
File:1984-1986 Holden JD Camira SLX station wagon 02.jpg|<!--1984–1987 Holden Camira (JD) SL/X wagon-->
</gallery>

== منابع ==
{{پانویس}}
* {{یادکرد-ویکی
|پیوند =http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Holden_Camira&redirect=no&useskin=monobook&oldid=402646060
 |عنوان = Holden Camira
|زبان =انگلیسی
|بازیابی =۳۰ ژانویه ۲۰۱۱}}

{{خودرو-خرد}}

[[رده:خودروهای استرالیایی]]
[[رده:خودروهای استیشن واگن]]
[[رده:خودروهای سایز متوسط]]
[[رده:خودروهای سدان]]
[[رده:خودروهای محور جلو]]
[[رده:خودروهای معرفی‌شده در ۱۹۸۲ (میلادی)]]
[[رده:خودروهای هولدن]]

title: دید کلی

شرکت: هالدن (جنرال موتورز)

title: بدنه و شاسی

کلاس: خودروی اندازه متوسط

شکل بدنه: 4-door سدان · 5-door استیشن واگن

طرحبندی: خودروهای موتور جلو-محور جلو

سکو: GM J platform

خودروهای وابسته: بیوک اسکای‌هاوک · کادیلاک سیمارون · شورولت کاوالیر · اوپل آسکونا (برزیل) · ایسوزو آسکا · اولدزموبیل فیرنزا · اوپل آسکونا · Pontiac J2000 · واکسهال کاوالیر

title: گاه‌شمار

پیشین: هالدن تورانا

پسین: Holden Apollo (Australia) · Opel Vectra (New Zealand)


text:
# لوئیس ویاویسنسیو
لوئیس ویاویسنسیو (اسپانیایی: Luis Villavicencio؛ زادهٔ ۳ فوریهٔ ۱۹۵۰) بازیکن فوتبال اهل گواتمالا بود.
وی همچنین در تیم ملی فوتبال گواتمالا بازی کرده‌است.

title: لوئیس ویاویسنسیو

wikitext:
{{Infobox football biography
| name = لوئیس ویاویسنسیو
| image =
| caption =
| fullname =
| birth_date = {{birth date and age|1950|2|3|df=yes}}
| birth_place = [[گواتمالاسیتی]]
| death_date =
| death_place =
| nationalteam1 = [[تیم ملی فوتبال گواتمالا]]
}}
'''لوئیس ویاویسنسیو''' ({{lang-es|Luis Villavicencio}}؛ زادهٔ {{birth date|1950|2|3|df=yes}}) [[بازیکن فوتبال]] اهل [[گواتمالا]] بود.

وی همچنین در تیم ملی فوتبال [[تیم ملی فوتبال گواتمالا|گواتمالا]] بازی کرده‌است.

== منابع ==
{{پانویس|چپ‌چین=بله}}
* {{sports links}}

{{بازیکن فوتبال-خرد}}

{{ترتیب‌پیش‌فرض:ویاویسنسیو، لوئیس}}
[[رده:افراد زنده]]
[[رده:بازیکنان تیم ملی فوتبال گواتمالا]]
[[رده:بازیکنان فوتبال بازی‌های المپیک گواتمالا]]
[[رده:بازیکنان فوتبال در المپیک تابستانی ۱۹۶۸]]
[[رده:بازیکنان فوتبال در المپیک تابستانی ۱۹۷۶]]
[[رده:بازیکنان فوتبال مرد اهل گواتمالا]]
[[رده:زادگان ۱۹۵۰ (میلادی)]]
[[رده:مدافعان فوتبال]]
[[رده:ورزشکاران اهل گواتمالاسیتی]]

title: لوئیس ویاویسنسیو

زادروز: ۳ فوریهٔ ۱۹۵۰ (۷۵ سال)

زادگاه: گواتمالاسیتی

title: تیم ملی

تیم ملی فوتبال گواتمالا