text:
# مردی که برگشت (فیلم ۱۹۲۴)
مردی که برگشت (به انگلیسی: The Man Who Came Back) یک فیلم درام صامت آمریکایی به کارگردانی امت جی فلین با بازی جورج اوبراین و دوروتی مکیل محصول سال ۱۹۲۴ که توسط کمپانی فاکس فیلم تولید و منتشر شده‌است.
کمپانی فاکس در سال ۱۹۳۱ دوباره داستان این فیلم را به عنوان یک فیلم ناطق اولیه، مردی که برگشت، روی پرده آورد.

## بازیگران
- جورج اوبرایان - هنری پاتر
- دوروتی مک‌کیل - مارسل
- سیریل چادویک - کاپیتان ترولان
- رالف لویس - توماس پاتر
- امیلی فیتزروی - عمه ایزابل
- هاروی کلارک  - چارلز ریسلینگ
- ادوارد پیل سینیور - سام شو سین
- دیوید کربی - گیبسون
- جیمز گوردون - کاپیتان گالون
- والتر ویلکینسون - هنری پاتر (۴ سال)
- وینستون میلر - هنری پاتر (۱۲ ساله)[۴][۵]

title: مردی که برگشت (فیلم ۱۹۲۴)

wikitext:
{{جعبه اطلاعات فیلم|name=مردی که برگشت|image=|caption=|director=[[امت جی. فلین|اِمِـت جی. فلین]]|producer=[[ویلیام فاکس]]|writer=[[ادموند گولدینگ]]|based_on=رمانی از جان فلمینگ ویلسون و نمایشنامه ''مردی که برگشت'' توسط ژول اکرت گودمن حدود ۱۹۱۶ میلادی<ref>[https://www.ibdb.com/broadway-show/the-man-who-came-back-5780 The Man Who Came Back, on Broadway September 2 1916]</ref>|starring=|music=|cinematography=لوسین آندریوت|editing=|distributor=[[فاکس فیلم]]|released=۱۷ اوت ۱۹۲۴|runtime=|country=[[ایالات متحده آمریکا]]|language=[[فیلم صامت]] با [[میان‌نویس]] انگلیسی}}
'''''مردی که برگشت''''' (به انگلیسی: The Man Who Came Back) یک فیلم درام [[فیلم صامت|صامت]] آمریکایی به کارگردانی امت جی فلین با بازی [[جورج اوبرایان (هنرپیشه)|جورج اوبراین]] و [[دوروتی مک‌کیل|دوروتی مکیل]] محصول سال ۱۹۲۴ که توسط کمپانی [[فاکس فیلم]] تولید و منتشر شده‌است.<ref>Pictorial History of the Silent Screen, p.264 c.1953 by Daniel Blum; Doubleday</ref><ref>[https://catalog.afi.com/Catalog/moviedetails/10603?sid=d0878b44-66be-4ae4-8023-bb37e24e7ddc&sr=4.1353846&cp=1&pos= The AFI Catalog of Feature Films 1893-1993:''The Man Who Came Back'']</ref>

کمپانی فاکس در سال ۱۹۳۱ دوباره داستان این فیلم را به عنوان یک فیلم ناطق اولیه، ''[[مردی که برگشت (فیلم ۱۹۳۱)|مردی که برگشت]]''، روی پرده آورد.

== بازیگران ==
* [[جورج اوبرایان (هنرپیشه)|جورج اوبرایان]] - هنری پاتر
* [[دوروتی مک‌کیل]] - مارسل
* سیریل چادویک - کاپیتان ترولان
* [[رالف لویس (هنرپیشه)|رالف لویس]] - توماس پاتر
* [[امیلی فیتزروی]] - عمه ایزابل
* [[هاروی کلارک]]  - چارلز ریسلینگ
* [[ادوارد پیل سینیور]] - سام شو سین
* دیوید کربی - گیبسون
* [[جیمز گوردون (بازیگر)|جیمز گوردون]] - کاپیتان گالون
* والتر ویلکینسون - هنری پاتر (۴ سال)
* وینستون میلر - هنری پاتر (۱۲ ساله)<ref>[http://memory.loc.gov/diglib/ihas/loc.mbrs.sfdb.3251/default.html The Library of Congress/FIAF American Silent Feature Film Survival Catalog:''The Man Who Came Back'']</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20141225003106/http://www.thegreatstars.com/lost_film_wanted.htm The Man Who Came Back at TheGreatStars.com; Lost Films Wanted](Wayback Machine)</ref>

== منابع ==
{{پانویس}}

== پیوند به بیرون ==
* {{IMDb title|0015110|The Man Who Came Back}}
* {{Allmovie title|101355|synopsis}}

[[رده:فیلم‌های ۱۹۲۴ (میلادی)]]
[[رده:فیلم‌های اقتباس‌شده از رمان‌های آمریکایی]]
[[رده:فیلم‌های ایالات متحده آمریکا]]
[[رده:فیلم‌های بلند صامت آمریکایی]]
[[رده:فیلم‌های درام ۱۹۲۴ (میلادی)]]
[[رده:فیلم‌های درام آمریکایی]]
[[رده:فیلم‌های سیاه‌وسفید آمریکایی]]
[[رده:فیلم‌های فاکس فیلم]]
[[رده:فیلم‌های آمریکایی دهه ۱۹۲۰ (میلادی)]]

title: مردی که برگشت

کارگردان: اِمِـت جی. فلین

تهیهکننده: ویلیام فاکس

نویسنده: ادموند گولدینگ

بر پایه: رمانی از جان فلمینگ ویلسون و نمایشنامه مردی که برگشت توسط ژول اکرت گودمن حدود ۱۹۱۶ میلادی

فیلمبردار: لوسین آندریوت

توزیعکننده: فاکس فیلم

تاریخهای انتشار: ۱۷ اوت ۱۹۲۴

کشور: ایالات متحده آمریکا

زبان: فیلم صامت با میان‌نویس انگلیسی


text:
# خورشیدگرفتگی ۳ ژوئیه ۲۰۸۴
خورشیدگرفتگی ۳ ژوئیه ۲۰۸۴ (به انگلیسی: Solar eclipse of July 3, 2084) یک خورشیدگرفتگی از نوع خورشیدگرفتگی حلقه‌ای است. این خورشیدگرفتگی در تاریخ ۳ ژوئیه ۲۰۸۴ میلادی (۱۳ تیر ۱۴۶۳ خورشیدی) روی خواهد داد که زمان اوج آن، ساعت ۱:۵۰:۲۶ به‌وقت ساعت هماهنگ جهانی است. مدت زمان و طول این خورشیدگرفتگی ۴ دقیقه و ۲۵ ثانیه خواهد بود.

wikiname: fawiki

title: خورشیدگرفتگی ۳ ژوئیه ۲۰۸۴

in_language: fa

wikitext:
'''خورشیدگرفتگی ۳ ژوئیه ۲۰۸۴''' {{به انگلیسی|Solar eclipse of July 3, 2084}} یک [[خورشیدگرفتگی]] از نوع [[خورشیدگرفتگی حلقه‌ای]] است. این خورشیدگرفتگی در تاریخ ۳ ژوئیه ۲۰۸۴ میلادی ({{جلالی|۳|ژوئیه|۲۰۸۴}} خورشیدی) روی خواهد داد که زمان اوج آن، ساعت ۱:۵۰:۲۶ به‌وقت [[ساعت هماهنگ جهانی]] است.<ref>{{یادکرد وب|نام خانوادگی=Espenak|نام=Fred|عنوان=NASA Eclipse Web Site|نشانی=http://eclipse.gsfc.nasa.gov/eclipse.html|ناشر=[[ناسا|NASA Goddard Space Flight Center]]|تاریخ بازبینی=27 Oct 2012|کد زبان=en}}</ref> مدت زمان و طول این خورشیدگرفتگی ۴ دقیقه و ۲۵ ثانیه خواهد بود.

== جستارهای وابسته ==
* [[فهرست خورشیدگرفتگی‌های قرن ۲۱ میلادی]]

== منابع ==
{{پانویس|چپ‌چین=بله}}
{{خورشیدگرفتگی‌ها}}

{{خورشیدگرفتگی-خرد}}

[[رده:خورشیدگرفتگی‌های آینده]]
[[رده:خورشیدگرفتگی‌های جزئی]]
[[رده:خورشیدگرفتگی‌های حلقه‌ای]]
[[رده:خورشیدگرفتگی‌های سده ۲۱ (میلادی)]]
[[رده:علم در ۲۰۸۴ (میلادی)]]


text:
# تک ریزورسز
تک ریزورسز (به انگلیسی: Teck Resources) شرکت استخراج معادن و فلزات کانادایی است، که در زمینه اکتشاف، استخراج و فروش طلا، مس، روی، نفت خام و زغال سنگ فعالیت می‌نماید.
ریشه‌های تأسیس این شرکت به سال ۱۹۰۶ بازمی‌گردد، که شرکت کامینکو در پی ادغام چندین شرکت مختلف و با مدیریت شرکت راه‌آهن کانادا پسیفیک راه‌اندازی شد. شرکت تک ریزورسز در سال ۲۰۰۱ از ادغام شرکت کامینکو و شرکت تک-هیوز تشکیل شد.
دفتر مرکزی این شرکت در شهر ونکوور، کانادا قرار دارد و بخشی از سهام آن در بازارهای بورس نیویورک و بورس تورنتو معامله می‌شود.

title: تک ریزورسز

wikitext:
{{ جعبه اطلاعات شرکت
| نام شرکت = تک ریزورسز
| تصویر = Teck Resources logo.svg
|اندازه تصویر = 200px
| توضیح تصویر =
| نوع شرکت = [[شرکت سهامی عام]]
| تأسیس = [[۱۹۰۶ (میلادی)|۱۹۰۶]]
| صنعت = [[معدن|استخراج معادن]]
[[فلز|فلزات]]
| بنیانگذاران =
| شعبهٔ مرکزی = {{پرچم‌ها|کانادا}} [[ونکوور]]، [[کانادا]]
| دیگر شعبه(ها) =
| محدودهٔ فعالیت = [[جهان|جهانی]]
| موقعیت =
| مدیر عامل = دونالد آر. لیندسی
| قائم مقام =
| رئیس هیات مدیره = نورمن بی. کیویل
| سخنگو =
| افراد مهم =
| زمینه فعالیت =
| مالک =
| محصولات = [[طلا]] {{سخ}} [[روی]] {{سخ}} [[مس]]{{سخ}} [[زغال سنگ]]
| خدمات =
| درآمد = {{صعود}} ۱۱٫۵ [[نماد دلار|C$]] میلیارد [[دلار کانادا]] (۲۰۱۲)<ref name=teck2011>{{یادکرد وب|url=http://www.teckannualreport.com/Generic.aspx?PAGE=2011+Online+Annual+Report%2fFinancial+Statements+pages%2fIncome&portalName=tc|title=Teck Resources 2011 Report|date=2011-12-31}}{{پیوند مرده|date=دسامبر ۲۰۲۲ |bot=InternetArchiveBot }}</ref>
| سود خالص = {{صعود}} ۲٫۷ [[نماد دلار|C$]] میلیارد [[دلار کانادا]] (۲۰۱۲)<ref name=teck2011/>
| دارایی کل = {{صعود}} ۳۴٫۲ [[نماد دلار|C$]] میلیارد [[دلار کانادا]] (۲۰۱۲)<ref name=teck2011/>
| تعداد کاربران =
| شرکت‌های تابع =
| شعار =
| وب گاه = [http://www.teck.com www.teck.com]}}

'''تک ریزورسز''' {{به انگلیسی|Teck Resources}} [[شرکت]] [[معدن|استخراج معادن]] و [[فلز|فلزات]] [[کانادا|کانادایی]] است، که در زمینه اکتشاف، استخراج و فروش [[طلا]]، [[مس]]، [[روی]]، [[نفت خام]] و [[زغال سنگ]] فعالیت می‌نماید.

ریشه‌های تأسیس این شرکت به سال ۱۹۰۶ بازمی‌گردد، که شرکت کامینکو در پی ادغام چندین شرکت مختلف و با مدیریت شرکت [[راه‌آهن کانادا پسیفیک]] راه‌اندازی شد. شرکت تک ریزورسز در سال ۲۰۰۱ از ادغام شرکت کامینکو و شرکت تک-هیوز تشکیل شد.

دفتر مرکزی این شرکت در شهر [[ونکوور]]، [[کانادا]] قرار دارد و بخشی از [[سهم|سهام]] آن در بازارهای [[بورس نیویورک]] و [[بورس تورنتو]] معامله می‌شود.

== منابع ==
{{پانویس|چپ‌چین=بله}}
* {{یادکرد-ویکی
|پیوند = http://en.wikipedia.org/wiki/Teck_Resources
|عنوان = Teck Resources
|زبان = انگلیسی
|بازیابی = ۲۱ مارس ۲۰۱۳}}

== پیوند به بیرون ==
* [http://www.teck.com وب‌گاه رسمی]

{{اس اند پی تورنتو}}
{{شرکت-خرد}}

[[رده:شرکت‌های استخراج سرب]]
[[رده:شرکت‌های استخراج معدن روی کانادا]]
[[رده:شرکت‌های استخراج معدن روی]]
[[رده:شرکت‌های استخراج معدن طلای کانادا]]
[[رده:شرکت‌های معدن‌کاری کانادا]]
[[رده:شرکت‌های استخراج معدن مس کانادا]]
[[رده:شرکت‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۰۹ (میلادی)]]
[[رده:شرکت‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۲۰۰۱ (میلادی)]]
[[رده:شرکت‌های زغال سنگ کانادا]]
[[رده:شرکت‌های شاخص اس اند پی تورنتو]]
[[رده:شرکت‌های شکل‌گرفته بر پایه ادغام]]
[[رده:شرکت‌های فهرست شده در بورس اوراق بهادار تورنتو]]
[[رده:شرکت‌های فهرست شده در بورس اوراق بهادار نیویورک]]
[[رده:شرکت‌های کانادایی بنیان‌گذاری‌شده در ۲۰۰۱ (میلادی)]]
[[رده:شرکت‌های منبع تجدیدناپذیر بنیان‌گذاری‌شده در ۲۰۰۱ (میلادی)]]

title: تک ریزورسز

نوع: شرکت سهامی عام

صنعت: استخراج معادن · فلزات

بنا نهاده: ۱۹۰۶

دفتر مرکزی: ونکوور، کانادا

محدودهٔ فعالیت: جهانی

مدیر عامل اجرایی: دونالد آر. لیندسی

رئیس هیئت مدیره: نورمن بی. کیویل

محصولات: طلا · روی · مس · زغال سنگ

درآمد: ۱۱٫۵ C$ میلیارد دلار کانادا (۲۰۱۲)

سود خالص: ۲٫۷ C$ میلیارد دلار کانادا (۲۰۱۲)

مجموع دارایی: ۳۴٫۲ C$ میلیارد دلار کانادا (۲۰۱۲)


text:
# رگو ریور (اورگن)
رگو ریور (به انگلیسی: Rogue River) شهری در شهرستان کلمبیا ایالت اورگن است و در سرشماری سال ۲۰۱۱ میلادی، ۲٬۱۵۱ نفر جمعیت داشته که نسبت به سال ۲۰۱۰، ۰٫۴۲ درصد رشد جمعیت داشته‌است.

## موقعیت جغرافیایی
موقعیت جغرافیایی شهرها و مناطق اطراف به شرح زیر است:

title: رگو ریور (اورگن)

wikitext:
{{Infobox settlement
|official_name=Rogue River, Oregon
|settlement_type=[[شهر]]
|nickname=
|motto=
|image_skyline=
|imagesize=
|image_caption=
|image_flag=
|image_seal=
|image_map=Jackson_County_Oregon_Incorporated_and_Unincorporated_areas_Rogue_River_Highlighted.svg
|mapsize=250x200px
|map_caption=موقعیت در [[اورگن]]
|image_map1=
|mapsize1=
|map_caption1=
|subdivision_type=[[فهرست کشورهای مستقل|کشور]]
|subdivision_name=[[ایالات متحده آمریکا]]
|subdivision_type1=[[تقسیمات سیاسی ایالات متحده آمریکا|ایالت]]
|subdivision_name1=[[اورگن]]
|subdivision_type2=[[فهرست شهرستان‌های اورگن|شهرستان]]
|subdivision_name2=[[شهرستان جکسون، اورگن|جکسون]]
|government_type=
|leader_title=[[شهردار]]
|leader_name=Pam VanArsdale
|established_title=[[شرکت شهردار]]
|established_date=1912
|area_magnitude=
|area_total_sq_mi=0.97
|area_footnotes=
|area_total_km2=2.51
|area_land_sq_mi=0.97
|area_land_km2=2.51
|area_water_sq_mi=0
|area_water_km2=0
|area_urban_sq_mi=
|area_urban_km2=
|area_metro_sq_mi=
|area_metro_km2=

|population_as_of=[[سرشماری ۲۰۱۰ ایالات متحده آمریکا|سرشماری ۲۰۱۰]]
|population_est=2163
|pop_est_as_of=2012
|population_footnotes=
|population_total=2131
|population_density_km2=848.2
|population_density_sq_mi=2196.9
|population_note=
|population_metro=
|population_urban=
|timezone=[[منطقه زمانی اقیانوس آرام|PST]]
|utc_offset=-8
|timezone_DST=PDT
|utc_offset_DST=-7
| مختصات = {{coord|42|26|9|N|123|10|19|W|display=inline,title}}
|elevation_m=306
|elevation_ft=1004
|website=[http://www.cityofrogueriver.com www.cityofrogueriver.com]
|postal_code_type=[[زیپ‌کد]]
|postal_code=97537
|area_code=[[Area code 541|541]]
|blank_name=[[استاندارد پردازش اطلاعات فدرال|FIPS code]]
|blank_info=41-63450
|blank1_name=[[سامانه اطلاعات نام‌های جغرافیایی|GNIS]] feature ID
|blank1_info=1166706
|footnotes=
}}
'''رگو ریور''' {{به انگلیسی|''Rogue River''}} شهری در شهرستان [[کلمبیا]] ایالت [[اورگن]] است و در [[سرشماری]] سال ۲۰۱۱ میلادی، ۲٬۱۵۱ نفر جمعیت داشته که نسبت به سال ۲۰۱۰، ۰٫۴۲ درصد [[رشد جمعیت]] داشته‌است.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Oregon Department of Forestry Urban and Community Forestry|نشانی=http://www.oregon.gov/ODF/urbanforests/ucfTreeCity.shtml#Tree_City_USA|ناشر=The Official Web page for the state of Oregon|تاریخ بازبینی=13 July 2012|کد زبان=en|تاریخ بایگانی=17 ژوئن 2012|پیوند بایگانی=https://web.archive.org/web/20120617174952/http://www.oregon.gov/ODF/urbanforests/ucfTreeCity.shtml#Tree_City_USA}}</ref><ref>{{یادکرد وب|عنوان=United States Census Bureau|نشانی=http://quickfacts.census.gov/qfd/states/41000.html|ناشر=[[اداره آمار آمریکا|United States Census Bureau]]|تاریخ بازبینی=13 July 2012|کد زبان=en|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160224071230/http://quickfacts.census.gov/qfd/states/41000.html|archivedate=۲۴ فوریه ۲۰۱۶|dead-url=yes}}</ref>

== موقعیت جغرافیایی ==
موقعیت جغرافیایی شهرها و مناطق اطراف به شرح زیر است:

[[پرونده:Blank map.svg|400px|چپ|Localidades na vizinhança]]
{{Image label|x=0.5|y=0.5|scale=400|text=[[پرونده:Map pointer black.svg|20px|رگو ریور]]'''رگو ریور'''}}
{{Image label|x=0.897|y=0.628|scale=400|text=[[پرونده:Small-city-symbol.svg|18px|شهر با 12493 جمعیت (2000).]] [[سنترال پوینت، اورگن]] {{چر}}(۲۲ کیلومتر)}}
{{Image label|x=0.678|y=0.505|scale=400|text=[[پرونده:Small-city-symbol.svg|10px|شهر با 1073 جمعیت (2000).]] [[گلد هیل، اورگن]] {{چر}}(۹ کیلومتر)}}
{{Image label|x=0.256|y=0.494|scale=400|text=[[پرونده:Dot-yellow.svg|20px|شهر با 23003 جمعیت (2000).]] [[گرنتس پاس، اورگن]] {{چر}}(۱۳ کیلومتر)}}
{{Image label|x=0.271|y=0.538|scale=400|text=[[پرونده:Small-city-symbol.svg|14px|شهر با 3780 جمعیت (2000).]] [[Harbeck-Fruitdale]] {{چر}}(۱۲ کیلومتر)}}
{{Image label|x=0.812|y=0.753|scale=400|text=[[پرونده:Small-city-symbol.svg|10px|شهر با 2235 جمعیت (2000).]] [[استکادا، اورگن]] {{چر}}(۲۱ کیلومتر)}}
{{Image label|x=0.174|y=0.534|scale=400|text=[[پرونده:Small-city-symbol.svg|16px|شهر با 5844 جمعیت (2000).]] [[Redwood (Oregon)|Redwood]] {{چر}}(۱۸ کیلومتر)}}

{{پاک‌کن}}

== جستارهای وابسته ==
* [[فهرست شهرهای اورگن]]

== منابع ==
{{پانویس|چپ‌چین=بله}}

{{اورگن-خرد}}

{{شهرستان جکسون، اورگن}}

[[رده:رگو ریور (اورگن)]]
[[رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۸۷۶ (میلادی) در اورگن]]
[[رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۱۲ (میلادی) در اورگن]]
[[رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۱۲ (میلادی) در ایالات متحده آمریکا]]
[[رده:شهرهای اورگن]]
[[رده:شهرهای شهرستان جکسون (اورگن)]]
[[رده:مناطق مسکونی بنیان‌گذاری‌شده در ۱۸۷۶ (میلادی)]]
[[رده:مناطق مسکونی بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۱۲ (میلادی)]]

title: Rogue River, Oregon

ایالت: اورگن

شهرستان: جکسون

title: حکومت

• شهردار: Pam VanArsdale

title: مساحت

• کل: ۰٫۹۷ مایل مربع (۲٫۵۱ کیلومتر مربع)

• خشکی: ۰٫۹۷ مایل مربع (۲٫۵۱ کیلومتر مربع)

• آب: ۰ مایل مربع (۰ کیلومتر مربع)

ارتفاع: ۱۰۰۴ فوت (۳۰۶ متر)

title: جمعیت (سرشماری ۲۰۱۰)

• کل: ۲٬۱۳۱

• برآورد (2012): ۲٬۱۶۳

• تراکم: ۲۱۹۶٫۹/مایل مربع (۸۴۸٫۲/کیلومتر مربع)

منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی -۸ (PST)

• تابستانی (DST): یوتی‌سی -۷ (PDT)


text:
# مهندسی ژنتیک
مهندسی ژنتیک، به‌عنوان بخشی از دانش زیست‌فناوری؛ به مجموعه روش‌هایی گفته می‌شود که به منظور جداسازی، خالص‌سازی، وارد کردن و بیان یک ژن خاص در یک میزبان بکار می‌روند و نهایتاً منجر به بروز یک صفت خاص یا تولید محصول مورد نظر در جاندار میزبان می‌شود. کاربردهای مهندسی ژنتیک تقریباً نامحدود به نظر می‌رسد. این علم کاربردهای زیادی در علوم پایه، داروسازی،علوم دامی، تولیدات صنعتی، کشاورزی و علوم پزشکی دارد. در زمینه علوم پایه، بررسی‌هایی مانند مکانیسم‌های همانندسازی دی ان ای و بیان ژن‌ها در پروکاریوت‌ها، یوکاریوت‌ها و ویروس‌ها و همچنین چگونگی ساخته شدن و تغییرات پروتئین‌های داخلی سلول و همچنین سازوکار ایجاد سرطان از جمله کاربردهای مهندسی ژنتیک است. در زمینه کشاورزی که بستر بسیاری از کاربردهای مهندسی ژنتیک است، تولید گیاهان مقاوم به آفات گیاهی و خشکی، تولید گیاهان پرمحصول و تولید گاوها و دام های پرتولید و دارای شیر و گوشت بیشتر، را می‌توان نام برد؛ و در زمینه کاربردهای پزشکی، تشخیص بیماری‌های ارثی، تولید انسولین انسانی، تولید هورمون رشد انسان و… را می‌توان نام برد.
در سال‌های اخیر گسترش و توسعهٔ تکنیک‌های سنتز دی‌ان‌ای نوترکیب انقلابی را در درمان بسیاری از بیماری‌های انسانی از جمله انواع سرطان‌ها، اغلب بیماری‌های خود ایمنی نظیر دیابت و همچنین تشخیص، پیشگیری و درمان بسیاری از بیماری‌های مادرزادی فراهم آورده‌است.

## تاریخچه
امروزه دانش و فن مهندسی ژنتیک و بیوتکنولوژی مولکولی در عرصه‌های بسیار متنوع مانند کشاورزی، تغذیه و مواد غذایی، دامپروری، شاخه‌های مختلف علوم پزشکی و صنایع دارویی، صنایع تخمیری، صنایع نظامی، انرژی، محیط زیست و بهداشت بشر، استفاده‌های بسیار ارزشمندی پیدا کرده‌است. اهمیت بعضی از اصول علمی، در زمان کشف آن‌ها مشخص نمی‌شود، بلکه پس از مدت زمانی که می‌گذرد ارزش آن‌ها معلوم می‌شود. یکی از مثال‌های روشن این مسئله کشف ساختمان سه بعدی DNA به وسیلهٔ جیمز واتسون و فرانسیس کریک در سال ۱۹۵۳ بود. این ساختمان نسبتاً ساده باعث شد تا دانشمندان سیستم‌های مختلف ژنتیکی را بررسی کنند. اما مطلب به همین‌جا، ختم نشد و دانشمندان مختلف سعی کردند که از این اطلاعات استفاده نمایند. هدف آن‌ها نیز بیان ساده‌ای داشت. آن‌ها خواستند تا یک DNA را از یک موجود بگیرند و در موجود دیگر وارد نمایند تا اثرات آن ژن در موجود ثانویه بروز کند.
این علم نوین که به تدریج جای خود را در بین علوم دیگر پیدا کرد، با عناوینی چون زیست‌شناسی مولکولی، مهندسی ژنتیک و نهایتاً دی ان ای نوترکیب شناخته می‌شود. مثال معروفی از کاربردهای مهندسی ژنتیک تولید سویه ای از باکتری اشرشیاکلی است که قادر به سنتز انسولین انسانی است. تولید گیاهان مقاوم به تنش‌های شوری و خشکی از دیگر مثال‌های شناخته شدهٔ کاربردهای مهندسی ژنتیک است.

## مراحل مهندسی ژنتیک

### ۱- ساخت DNA نوترکیب
ساخت دنا نوترکیب یکی از اصلی‌ترین مراحل مهندسی ژنتیک است. از این رو حتی به مهندسی ژنتیک، فناوری ساخت دنا نوترکیب نیز گفته می‌شود.
برای ساخت دنا نوترکیب به دو نوع آنزیم نیاز است. یکی برای بریدن ژن خارجی (ژن مورد نظر برای تکثیر یا محصول) و وکتور، به عنوان مثال پلازمید (دنا کوچک، حلقوی که در بعضی از باکتری‌ها وجود دارد) و قرار دادن ژن خارجی در وکتور و دومین آنزیم برای برقراری پیوند فسفو دی استر بین ژن خارجی و وکتور.
برای بریدن دنا از آنزیم‌های محدودکننده استفاده می‌شود. آنزیم‌های محدودکننده آنزیم‌هایی باکتریایی هستند. یعنی فقط ژن رمزکننده این آنزیم‌های پروتیینی در باکتری‌ها موجود می‌باشد و سلول‌های یوکاریوتی ژن رمزکننده این دسته از آنزیم‌ها را ندارند. آنزیم‌های محدودکننده توالی کوتاه و خاصی از دنا به نام جایگاه تشخیص آنزیم را شناسایی می‌کنند و آن‌ها را برش می‌دهند. بیشتر آنزیم‌هایی محدودکننده، توالی کوتاه و تک رشته‌ای را در دو انتهای دنا ای که برش می‌زنند ایجاد می‌کنند که به آن‌ها انتهای چسبنده می‌گویند. در مهندسی ژنتیک اغلب از آنزیم‌هایی که انتهای چسبنده ایجاد می‌کنند استفاده می‌شود مانند E.CORE1. انتهای چسبنده باعث می‌شود که پیوند هیدروژنی بین دو تک رشته دنا ایجاد شده توسط آنزیم محدودکننده(انتهای چسبنده) برقرار شود. بعد از برقراری پیوند هیدروژنی بین دو انتها، برای برقراری پیوند فسفو دی استر بین دو رشته دنا، از آنزیم پروتیینی لیگاز استفاده می‌شود. حال دنا نوترکیب آماده شده‌است.

### ۲- کلون کردن
بعد از ساخت دنا نوترکیب نوبت به کلون یا همسانه سازکردن دنا می‌رسد.
هر گاه از یک ژن، نسخه‌های یکسان متعدد ساخته شود، ژن کلون شده‌است. برای فهم بیشتر، به مهندسی ژنتیک در باکتری می‌پردازیم. برای کلون کردن ژن، ابتدا دنا نوترکیب را در مجاورت باکتری قرار می‌دهیم. بعضی از باکتری‌ها توانایی جذب دنا نوترکیب را دارند و آن را جذب می‌کنند. دناهای نوترکیب جذب شده، دستگاه همانندسازی باکتری را در اختیار گرفته و مستقل از همانندسازی باکتری، همانندسازی می‌کند (یکی از ویژگی‌های پلازمید باکتری، همانندسازی مستقل از سلول اصلی است).مانند باکتری اشرشیا کلای. چون ژن خارجی در دنا نوترکیب قرار دارد، با هر بار همانندسازی دنا نوترکیب (ژن خارجی به علاوه پلازمید)، به تعداد ژن خارجی افزوده می‌شود.

### ۳- غربال کردن (تمیز دادن)
در این مرحله باید باکتری‌هایی که دنا نوترکیب را جذب کرده‌اند از باکتری‌هایی که آن را جذب نکرده‌اند تمیز داده شوند. برای تمیز دادن از آنتی‌بیوتیک‌ها استفاده می‌شود. نکته قابل ذکر دیگر در مورد پلازمیدها این است که حاوی ژن‌هایی می‌باشند که با دنا اصلی باکتری متفاوت است. یکی از این ژن‌ها، ژن مقاوم به آنتی‌بیوتیک است. یعنی باکتری‌هایی که این ژن را دارند، توانایی مقاومت در برابر آنتی‌بیوتیک را با ساخت پروتیین دارا می‌باشند. به عنوان مثال برای غربال کردن می‌توان از آنتی‌بیوتیک تترا سایکلین استفاده کرد. تترا سایکلین به محیط کشت اضافه می‌شود و باکتری‌هایی که دنا نوترکیب را جذب کرده‌اند سالم می‌مانند و آن‌های که آن را جذب نکرده‌اند از بین می‌روند. (در همه پلازمیدها ژن مقاوم به تترا سایکلین وجود ندارد. ممکن است ژن مقاوم در برابر آنتی‌بیوتیک دیگری وجود داشته باشد.)

### ۴- استخراج ژن
حال نوبت به آن رسیده تا ژن خارجی از دنا نوترکیب جدا شود. برای جداسازی باید از همان آنزیم محدودکننده‌ای استفاده کرد که در مرحله ساخت دنا نوترکیب استفاده شد، زیرا جایگاه تشخیص آنزیم تغییر نکرده و همان جایگاه است.
حال در ظرف آزمایش، دو نوع دنا مختلف وجود دارد؛ یکی ژن خارجی و دیگری پلازمید. برای جداسازی این دو از یکدیگر از دستگاه الکترو فورس(الکتروفورز) در ژل استفاده می‌شود. اساس جداسازی دنا در این دستگاه، بر اساس بار الکتریکی است (دنا دارای بار الکتریکی منفی است). ژل ورقه‌ای مستطیلی شکل و دارای سوراخ‌های ریز بسیار است. در یک سمت دستگاه الکترو فورز تعدادی چاهک وجود دارد. مخلوط حاوی پلازمید و ژن خارجی درون این چاهک‌ها ریخته می‌شود. حال جریان الکتریکی در این دستگاه بر قرار می‌شود. چاهک‌ها در نزدیکی قطب منفی قرار دارند تا بتواند باعث دفع دناها (که دارای بار منفی است) شود و دناها به سمت قطب مثبت حرکت کند. ژن‌های خارجی اندازه‌ای به مراتب کوچک‌تر نسبت به پلازمیدها دارند و از سوراخ‌های ریز موجود در ژل به سمت قطب مثبت حرکت می‌کنند و پلازمیدها که اندازه‌ای بزرگ‌تر دارد توانایی حرکت از این سوراخ‌های ریز را ندارند و در همان سمت می‌مانند.
حال در دستگاه دو نوار دیده می‌شود. یکی در نزدیکی قطب مثبت (ژن خارجی) و دیگری در نزدیکی قطب منفی (پلازمید).
بدین وسیله ژن مورد نظر به تعداد بسیار زیاد ساخته می‌شود.

## کاربردهای مهندسی ژنتیک
دانش و فن مهندسی ژنتیک مولکولی و بیوتکنولوژی در عرصه‌های بسیار متنوع مانند کشاورزی، تغذیه و مواد غذایی، دامپروری، شاخه‌های مختلف علوم پزشکی و صنایع دارویی، صنایع تخمیری، صنایع نظامی، انرژی، محیط زیست و بهداشت بشر، استفاده‌های بسیار ارزشمندی پیدا کرده‌است که برخی از آن‌ها در زیر شرح داده شده‌است.

### بیوتکنولوژی و علوم پزشکی
کاربرد بیوتکنولوژی در زمینهٔ علوم پزشکی و دارویی، موضوعات بسیار گسترده‌ای مانند ابداع روش‌های کاملاً جدید برای «تشخیص مولکولی مکانیسم‌های بیماری‌زایی و گشایش سرفصل جدیدی به نام پزشکی مولکولی»، «امکان تشخیص پیش از تولد بیماری‌ها و پس از آن»، «ژن‌درمانی و کنار گذاشتن (نسبی) برخورد معلولی با بیمار و بیماری»، «تولید داروها و واکسن‌های نوترکیب و جدید»، «ساخت کیت‌های تشخیصی»، «ایجاد میکروارگانیسم‌های دست‌کاری شده برای کاربردهای خاص»، «تولید پادتن‌های تک دودمانی (منوکلونال)» و غیره را در بر می‌گیرد.
امروزه برای تشخیص‌های دقیق، پیشگیری، درمان اساسی بیماری‌ها و در واقع سلامت و بهداشت جوامع ظاهراً راه دیگری جز پزشکی مولکولی به‌نظر نمی‌رسد.
ژن درمانی (Gene Therapy)
بسیاری از صاحب‌نظران از سدهٔ حاضر به‌عنوان سدهٔ مهندسی ژنتیک و بیوتکنولوژی مولکولی یاد می‌کنند. به اعتقاد بسیاری از دانشمندان، تولد ژن‌درمانی در اوایل دهه ۱۹۹۰، یک رخداد بزرگ و انقلابی بود که چشم‌انداز جدیدی را در عرصه پزشکی مولکولی ایجاد کرد؛ زیرا برای نخستین بار در تاریخ علوم زیستی، کاربرد روش‌ها و فنون بسیار حساس و جدید جهت انتقال ژن‌های سالم به درون سلول‌های بدن و تصحیح و درمان ژن‌های جهش‌یافته و معیوب، پنجره‌ای نو به سوی مبارزه جدی، اساسی و علّی (نه معلولی و در سطح فراورده‌های ژنی) با بسیاری از بیماری‌ها گشوده‌است. ژن‌درمانی، در واقع انتقال مواد ژنتیکی به درون سلول‌های یک موجود برای مقاصد درمانی می‌باشد که به روش‌های متفاوت و متنوع (فیزیکی، شیمیایی و زیستی) صورت می‌گیرد.
کشف بسیاری از ژن‌های بیماری‌زای مهم در آینده نزدیک، کاربرد روش‌های متنوع و بی‌سابقه غربال‌سازی ژنتیکی و پیشگویی‌های بسیار دقیق پیرامون تعیین سرنوشت جنین از نظر بیماری‌های ژنتیک پیش و پس از تولد، از دیگر قابلیت‌های مهندسی ژنتیک و ژن‌درمانی است. پژوهشگران با انجام تحقیقات گسترده بر بسیاری از محدودیت‌های موجود در زمینه ژن‌درمانی فائق آمده‌اند. همچنین در زمینه هدف‌گیری بسیار اختصاصی سلول و انتقال ژن یا DNA برهنه به درون آن- به عنوان دارو- پیشرفت‌های چشمگیری حاصل شده‌است.
علی رغم اینکه در حال حاضر ژن‌درمانی، روشی پرهزینه بوده و به فنون پیشرفته و تخصصی نیاز دارد، اما به‌زودی از این روش در مورد طیف بسیار وسیعی از بیماری‌ها استفاده خواهد شد. همچنین شواهد فزآینده و امیدبخشی وجود دارد که استفاده از روش‌های پزشکی مولکولی، در آینده‌ای نه چندان دور و در مقایسه با وضع کنونی، صدها بار هزینه‌های درمانی را نیز کاهش خواهد داد.
طرح بین‌المللی ژنوم انسان
پروژه بین‌المللی ژنوم انسان، یکی از مهم‌ترین و عظیم‌ترین طرح‌های تحقیقاتی زیست‌شناسی عصر حاضر است که با رمزگشایی از ژنوم انسان، گره‌های بی‌شماری را گشوده و قله‌های متعددی را فتح کرده‌است. این طرح که انجام آن، مولود پیشرفت‌ها و اطلاعات جدید محققان در عرصه مهندسی ژنتیک است، در آینده‌ای نزدیک، تحولات عمیق و غیره منتظره‌ای را در علوم پزشکی به‌وجود خواهد آورد. طرح بین‌المللی ژنوم انسان را می‌توان نقطه عطفی در تاریخ علوم زیستی به‌ویژه مهندسی ژنتیک و بیوتکنولوژی مولکولی به حساب آورد.

#### شناسایی مکانیسم‌های مولکولی پیدایش سرطان
امروزه از رهگذر به‌کارگیری مهندسی ژنتیک و بیوتکنولوژی مولکولی، این پرسش که سرطان چگونه ایجاد می‌شود؟، دیگر جزء اسرار ناشناخته علمی به حساب نمی‌آید. در خلال دو دهه اخیر، پژوهشگران با استفاده از روش‌های مولکولی و نتایج حاصل از مطالعاتی مانند طرح رمزگشایی از ژنوم انسان، به پیشرفت‌های خیره‌کننده‌ای در شناسایی علل و مراحل مولکولی پیدایش سرطان دست یافته‌اند که در آینده نزدیک، به روش‌های انقلابی در مسیر درمان آن منجر خواهد شد. با آنکه هنوز هیچ‌کس قادر نیست زمان دقیق غلبه کامل بر سرطان را پیش‌گویی کند، اما چشم‌انداز آن بسیار نویدبخش است.
در این راستا، تلاش‌های گسترده‌ای برای درمان سرطان با استفاده از روش‌های ژن‌درمانی (مانند انتقال ژن‌های بازدارنده سرطان به درون سلول‌ها) به‌طور فزاینده‌ای در حال افزایش است. مهار ژن‌هایی که بیشتر از اندازه طبیعی تکثیر یا بیان شده‌اند (مانند آنکوژن‌های فعال‌شده) و جایگزینی یک ژن ناقص یا حذف‌شده از جمله راهبردهای این روش درمانی به حساب می‌آیند.
اخیراً پژوهشگران آمریکایی نوعی ویروس «هوشمند» را طراحی کرده‌اند که بتواند در درون سلول‌های سرطانی، تکثیر شده و تمام سلول‌های بدخیم را در بدن از بین ببرد، اما به سلول‌های سالم آسیبی نرساند. نتایج به دست آمده از این شیوه جدید، روی موش‌های الگو موفقیت‌آمیز بوده و توانسته‌است حدود ۶۰ درصد از سلول‌های سرطانی را نابود سازد.
شماری از شرکت‌های دارویی جهان نیز با تکیه بر فرایندها و قابلیت‌های بیوتکنولوژی مولکولی، بر روی طراحی داروها و عوامل درمانی مناسب جهت توقف ماشین تکثیر بی‌رویه سلولی (سرطان) فعالیت می‌کنند.
بی‌شک انجام این پژوهش‌ها، که در آینده‌ای نزدیک به نتایج مفیدی برای درمان شماری از سرطان‌های انسانی منجر خواهد شد، بدون بکارگیری اصول و فنون مهندسی ژنتیک و بیوتکنولوژی میسر نمی‌بود.

### شبیه‌سازی(Cloning)
از دیگر موضوعات بسیار مهم روز در زمینه مهندسی ژنتیک و بیوتکنولوژی مولکولی، که ارتباط تنگاتنگی با علوم پزشکی وعلوم دامی داشته و در آینده منشأ تحولات بزرگی در این زمینه خواهد بود، بحث کلون‌سازی (همانندسازی یا شبیه‌سازی) یا تکثیر غیرجنسی سلول‌ها است؛ که طی آن با همانندسازی از روی سلول بالغ یک موجود زنده، نسخه‌ای مشابه موجود اولیه ساخته می‌شود.
نخستین موفقیت انسان در همانند‌سازی یک پستاندار بالغ (گوسفند دالی) در سال ۱۹۹۷ توسط یان ویلموت انگلیسی و همکاران وی در مؤسسه راسلین (ادینبر، اسکاتلند) با انتقال هسته یک سلول سوماتیک (غیرجنسی) به درون سیتوپلاسم یک اووسیت (سلول جنسی ماده) که هسته‌اش خارج شده بود، به دست آمد.
به‌طور کلی، محققان علم ژنتیک و بیوتکنولوژیست‌های مولکولی اعتقاد دارند که تلاش‌های آن‌ها در این زمینه، می‌تواند به کاربردهای بسیار ارزشمندی در زمینه‌های پزشکی، کشاورزی و مانند آن‌ها منجر شود.
همچنین بحث‌های بسیار جدی در مورد سوء استفاده‌های احتمالی از فناوری شبیه‌سازی و عواقب زیستی و اخلاقی آن در دنیا وجود دارد، خوشبختانه اعتقاد اکثریت قابل توجهی از صاحب‌نظران امر که با درک مسئولیت خطیر انسانی خود، به پژوهش‌های متنوع و گسترده مهندسی ژنتیک و بیوتکنولوژی در عرصه پزشکی مولکولی مشغولند، این است که تحقیقات مذکور باید تنها برای مقاصد پیشگیری، تشخیص و درمان اساسی بیماری‌ها به کار رفته شود، جنبش رائلیان نقش بسزایی در همراه‌سازی افکار عمومی در این زمینه داشته‌است.

#### آزمایش ویلموت
در سال ۱۹۹۷ محققی به نام یان ویلموت با ارائه اخباری مبنی بر کلون کردن موفق یک گوسفند به نام دالی، توجه جهانیان را به خود جلب کرد. محققان تا قبل از به وجود آمدن دالی، تصور می‌کردند که نمی‌توان از سلول‌های تمایز یافته، برای تولید یک موجود کامل استفاده کرد. اما ویلموت با آزمایش خود این نظریه را رد کرد.
دالی، گوسفند ماده‌ای بود که از سلول‌های پستانی منجمد یک گوسفند که سال‌ها پیش مرده بود، بدست آمد. در به وجود آوردن دالی دانشمندان با جداسازی ۲۲۷ سلول از سلول‌های پستان گوسفند بالغ منجمد شده و انتقال آن به ۲۲۷ تخمک غیر بارور که هسته آن‌ها خارج شده بود توانستند سلول‌های جنینی به وجود آورند و آن‌ها را به مدت ۶ روز در آزمایشگاه کشت دادند.
دانشمندان سپس ۲۹ سلول جنینی را کشت داده و به ۲۹ میش جانشین به عنوان مادر دوم وارد کرده و در رحم قرار دادند. در نهایت فقط یکی از آن‌ها تولید گوسفند زنده به نام دالی کرد. دوره باروری گوسفندان ۵ ماه و نیم است. دالی پس از ۵ ماه و نیم متولد شد. در حقیقت دالی دوقلوی یکسان همان گوسفندی بود که مدت‌ها پیش مرده بود. نژاد گوسفند دالی از نژاد فین دورست بود و نام آن از خواننده معروف دالی پارتن گرفته شده بود.

### کاربرد در صنعت
در سال‌های اخیر، ژنتیک مولکولی در صنایع گوناگون جایگاه منحصر به فردی پیدا کرده‌است. امروزه در برخی از معادن دنیا، استخراج و بازیافت کانی‌های پرارزشی مانند طلا، نقره، مس و اورانیوم به کمک میکرو ارگانیسم‌ها و با روش‌های زیستی (Bioleaching) صورت می‌گیرد. تولید صنعتی بسیاری از اسیدهای آلی مانند اسید سیتریک، اسید استیک و اسید لاکتیک و همچنین تولید روغن‌هایی با ترکیبات اسیدهای چرب ویژه که دارای ارزش بالایی در صنایع غذایی و مواد پاک‌کننده هستند، از دیگر زمینه‌های حضور فعال ژنتیک در صنعت است.
علاوه بر این، به اعتقاد بسیاری از صاحب‌نظران، یکی از عرصه‌های بسیار حیاتی ژنتیک، در «صنایع آنزیمی» است؛ چراکه به جرأت می‌توان ادعا کرد بدون استفاده از فرایندهای ژنتیکی و طراحی سویه‌های میکروبی مهندسی ژنتیک شده، پیشرفت‌های بزرگ بشر در زمینه تولید انبوه آنزیم‌ها و بیوکاتالیست‌های بسیار با ارزش و متنوع که به‌عنوان مواد مادر در صنایع گوناگون غذایی، شیمیایی، سلولزی، نفت، تولید شوینده‌ها و غیره به کار می‌روند، تقریباً غیرممکن و دور از دسترس بود.
تولید پلاستیک‌های قابل تجزیه (Green Plastics)، تولید انرژی‌های تجدیدپذیر با استفاده از بیومس (Biomass)، طراحی و تولید ساختارهای نانومتری (Nanostructures) جدید مثل بیو ترانزیستورها، بیو چیپ‌ها و پلیمرهای پروتئینی با استفاده از روش‌های مهندسی پروتئین، بکارگیری روش‌های ژنتیک در افزایش بازیافت و سولفورزدایی نفت خام و پاکسازی آلودگی‌های زیست‌محیطی به کمک فرایندهای زیستی، از دیگر عرصه‌های نوین و با ارزش ژنتیک در صنعت و محیط زیست به‌شمار می‌روند.

### کاربرد در کشاورزی
رشد فزآینده جمعیت جهان و افزایش تقاضا برای مواد غذایی در دهه‌های اخیر موجب شده تا در زمینة علوم کشاورزی و مواد غذایی شاهد یک گذر جدی و اجتناب‌ناپذیر از کشاورزی سنتی به کشاورزی پیشرفته و بکارگیری روش‌های نوین ژنتیک در تولید محصولات زراعی و دامی باشیم. همانگونه که می‌دانیم، گیاهان، اصلی‌ترین و مهم‌ترین منابع تجدیدشونده جهان هستند که علاوه بر تأمین غذای آدمی و حیوانات، نیازهای غیرتغذیه‌ای، شیمیایی و صنعتی مانند فتوسنتز هم توسط آن‌ها مرتفع می‌گردد. به همین دلیل، کاربرد روش‌های مهندسی ژنتیک و ژنتیک مولکولی برای افزایش کمی و کیفی محصولات از یک سو و کاهش هزینه‌ها و زمان تولید از سوی دیگر، استفاده از این روش‌ها در شاخه‌های گوناگون کشاورزی را بسیار ارزشمند کرده‌است.
به عنوان مثال مهندسان ژنتیک با بهره‌گیری از مهندسی ژنتیک، سویه‌ای از برنج را تولید کرده‌اند که دارای مقادیر بالا آهن و بتاکاروتن (در بدن به ویتامین A تبدیل می‌شود) می‌باشد. این دستاورد در بخش‌هایی از قاره آسیا اهمیت خاصی دارد، زیرا بسیاری از مردم آن از کمبود آهن رنج می‌برند. همچنین مهندسان ژنتیک با وارد کردن یک ژن درون محصولات گیاهی، گیاهانی تولید کرده‌اند که نسبت به حشرات مقاوم هستد.دیگر نیازی به حشره کش‌ها که آلوده‌کننده محیط زیست هستند ندارند. از مثال‌های دیگر، تولید گیاهانی مقاوم به شرایط اقلیمی مختلف، تولید گیاهانی مقاوم به خشکی و همچنین نیز می‌توان به تنظیم سرعت رسیدن میوه‌ها اشاره کرد.

#### تولید گیاهان تراریخته
به‌کارگیری روش‌ها و فنون مهندسی ژنتیک و ژنتیک مولکولی به‌طور جدی از سال ۱۹۸۳ آغاز و روندی به شدت رو به رشد را به ویژه در قلمرو اصلاح گیاهان زراعی استراتژیک، طی کرد. پیشرفت در این حوزه، فوق‌العاده چشمگیر است. به‌طوری‌که در مدتی کمتر از هشت سال، سطح زیر کشت گیاهان دست ورزی شده ژنتیکی (Transgenic)، وسعتی بالغ بر ۶۰ میلیون هکتار از اراضی کشاورزی جهان را به خود اختصاص داد. به این ترتیب، مهندسی ژنتیک و ژنتیک مولکولی به منظور تأمین امنیت غذایی جمعیت رو به رشد جهان وارد عمل شده و مواد غذایی حاصل دستکاری ژنتیکی (GMOs) به تدریج وارد بازار شد.
در سال ۱۹۸۶ نخستین آزمایش‌های مزرعه‌ای، با تنباکوی تراریخته، در آمریکا و فرانسه صورت گرفت. چین نخستین کشوری بود که در سال ۱۹۹۰، تولید گیاهان تراریخته (تنباکو) را به شکل تجاری آغاز کرد. آمریکا، دومین کشوری بود که در سال ۱۹۹۴، گیاه تراریخته گوجه‌فرنگی را به شکل تجارتی تولید نمود. پس از آن، در فاصله سال‌های ۱۹۹۵ تا ۱۹۹۶، ۳۵ گیاه تراریخته تولید شد که حدود ۸۰ درصد آن‌ها مربوط به دو کشور آمریکا و کانادا بودند. تا سال ۱۹۹۹، بین ۲۵ تا ۴۵ درصد تولید برخی از محصولات اصلی زراعی (ذرت، سویا و غیره) در آمریکا، با استفاده از گیاهان تراریخته صورت می‌گرفت. در حال حاضر، حداقل ۲۵ درصد از سطح زیر کشت ذرت تراریخته و ۴۰ درصد از سطح زیرکشت سویای تراریخته جهان در امریکاست.
وارد کردن ژن‌های فراوان (مربوط به صفات مختلف) به ده‌ها گونه گیاهی مانند گندم، جو، گوجه‌فرنگی، ذرت، سیب زمینی، سویا، پنبه، مارچوبه، تنباکو و چغندرقند جهت اصلاح یا بهبود فراورده‌های کشاورزی، امکان تغییر ژنتیکی در راه‌های بیوسنتزی گیاهان برای تولید انبوه موادی مانند روغن‌های خوراکی، موم‌ها، چربی‌ها و نشاسته‌ها که در شرایط عادی به میزان بسیار جزئی تولید می‌شوند و کنترل آفات زیستی، تنها نمونه‌های کوچکی از کاربردهای گسترده گیاهان ترانس ژنی (تراریخته) را شامل می‌شوند. اطلاعات بیشتر در این زمینه در جدول شماره ۴ ارائه شده‌است.
احیای مراتع و جنگل‌ها و حفظ تنوع گونه‌های گیاهی و جانوری در مناطق کویری و بیابانی از دیگر عرصه‌های کشاورزی است که با کمک ژنتیک مولکولی روند سریع‌تری یافته‌است. برای مثال، ژنتیک‌دانان با شناسایی، تکثیر و پرورش گونه‌های واجد ژن‌های مقاومت به نمک، گیاهان مقاومی مانند کاکتوس‌ها، کاج و سرو اصلاح شده‌ای را تولید کرده‌اند که قابلیت رشد و تکثیر در مناطق سخت بیابانی را پیدا کرده‌اند. همچنین به کمک روش‌های ژنتیک، از جلبک‌ها و گل‌ولای موجود در دریاها، ترکیبات و کودهای زیستی سودمندی را برای حاصلخیزی زمین‌های کشاورزی تولید می‌کنند.

### کاربرد در علوم دامی و جانوری
تولید جانوران دست ورزی شده (ترانس ژنیک) یا تراریخته، نیز از دیگر دستاوردهای بسیار مهم بیوتکنولوژی و ژنتیک جدید در عرصه علوم زیستی است که اهداف ارزشمندی را دنبال می‌کند.
جانور ترانس‌ژنتیک، علاوه بر ماده ژنتیکی خود، واجد مقداری ماده ژنتیکی اضافی با منشأ خارجی می‌گردد. اگر ژن خارجی، به سلول‌های جنسی جانور ترانس ژنتیک وارد شود، می‌تواند به نسل‌های بعدی نیز منتقل شود. امروزه روش‌های متعددی برای ایجاد جانوران ترانس ژنایک ژنیک ابداع شده‌است.
به عنوان مثال امروزه برای تولید پروتئین‌های پیچیده انسانی که در باکتری‌ها قابل ساخته شدن نیستند، می‌توان از گاوها استفاده کرد. به این صورت که ژن به سلول‌های آن‌ها وارد می‌شود و پروتیین‌های تولید شده، به شیر وارد شده و می‌توان آن‌ها را از شیر استخراج کرد.

### پیوندها
- سرویس خبری بیوتکنولوژی ایران
- مرکز تحقیقات ژنتیک پزشکی
- مرجع زیست فناوری ایران
- مرکز اطلاعات بیوتکنولوژی ایران
- خانه ژنتیک ایران

title: مهندسی ژنتیک

wikitext:
{{یادکرد نادقیق}}
{{Genetic engineering sidebar}}
[[پرونده:Bacteria used to make wheat seeds nearly immune to wheat take-all.jpg|بندانگشتی|250px|چپ|یک محیط کشت]]

'''مهندسی ژنتیک'''، به‌عنوان بخشی از دانش [[زیست‌فناوری]]؛ به مجموعه روش‌هایی گفته می‌شود که به منظور جداسازی، خالص‌سازی، وارد کردن و بیان یک [[ژن]] خاص در یک میزبان بکار می‌روند و نهایتاً منجر به بروز یک صفت خاص یا تولید محصول مورد نظر در جاندار میزبان می‌شود. کاربردهای مهندسی ژنتیک تقریباً نامحدود به نظر می‌رسد. این علم کاربردهای زیادی در [[علوم پایه]]، [[داروسازی]]،[[علوم دامی]]، [[صنعت|تولیدات صنعتی]]، [[کشاورزی]] و [[علوم پزشکی]] دارد.<ref>{{Cite journal|last=Suza|first=Walter|last2=Lee|first2=Donald|last3=Hanneman|first3=Marjorie|last4=Hain|first4=Patricia|date=2021-10-15|title=Genetic Engineering|url=https://iastate.pressbooks.pub/genagbiotech/chapter/genetic-engineering/|language=en}}</ref> در زمینه علوم پایه، بررسی‌هایی مانند مکانیسم‌های [[همانند سازی|همانندسازی]] [[دی‌ان‌ای|دی ان ای]] و بیان ژن‌ها در [[پروکاریوت|پروکاریوت]]ها، [[یوکاریوت|یوکاریوت]]ها و [[ویروس|ویروس]]ها و همچنین چگونگی ساخته شدن و تغییرات پروتئین‌های داخلی سلول و همچنین سازوکار ایجاد سرطان از جمله کاربردهای مهندسی ژنتیک است.<ref name="genome.gov">{{یادکرد وب|عنوان=Genetic Engineering|نشانی=https://www.genome.gov/genetics-glossary/Genetic-Engineering|وبگاه=Genome.gov|بازبینی=2022-06-12|کد زبان=en}}</ref> در زمینه کشاورزی که بستر بسیاری از کاربردهای مهندسی ژنتیک است، تولید گیاهان مقاوم به آفات گیاهی و خشکی، تولید گیاهان پرمحصول و تولید گاوها و دام های پرتولید و دارای شیر و گوشت بیشتر، را می‌توان نام برد؛ و در زمینه کاربردهای پزشکی، تشخیص بیماری‌های ارثی، تولید انسولین انسانی، تولید [[هورمون رشد]] انسان و… را می‌توان نام برد.
در سال‌های اخیر گسترش و توسعهٔ تکنیک‌های [[سنتز]] [[DNA نوترکیب|دی‌ان‌ای نوترکیب]] انقلابی را در درمان بسیاری از بیماری‌های انسانی از جمله انواع [[سرطان]]ها، اغلب بیماری‌های [[خود ایمنی]] نظیر [[دیابت]] و همچنین تشخیص، پیشگیری و درمان بسیاری از بیماری‌های مادرزادی فراهم آورده‌است.<ref name="genome.gov"/>

== تاریخچه ==
امروزه دانش و فن مهندسی ژنتیک و بیوتکنولوژی مولکولی در عرصه‌های بسیار متنوع مانند کشاورزی، تغذیه و مواد غذایی، دامپروری، شاخه‌های مختلف علوم پزشکی و صنایع دارویی، صنایع تخمیری، صنایع نظامی، انرژی، محیط زیست و بهداشت بشر، استفاده‌های بسیار ارزشمندی پیدا کرده‌است. اهمیت بعضی از اصول علمی، در زمان کشف آن‌ها مشخص نمی‌شود، بلکه پس از مدت زمانی که می‌گذرد ارزش آن‌ها معلوم می‌شود. یکی از مثال‌های روشن این مسئله کشف ساختمان سه بعدی DNA به وسیلهٔ [[جیمز واتسون]] و [[فرانسیس کریک]] در سال ۱۹۵۳ بود. این ساختمان نسبتاً ساده باعث شد تا دانشمندان سیستم‌های مختلف ژنتیکی را بررسی کنند. اما مطلب به همین‌جا، ختم نشد و دانشمندان مختلف سعی کردند که از این اطلاعات استفاده نمایند. هدف آن‌ها نیز بیان ساده‌ای داشت. آن‌ها خواستند تا یک DNA را از یک موجود بگیرند و در موجود دیگر وارد نمایند تا اثرات آن ژن در موجود ثانویه بروز کند.

این علم نوین که به تدریج جای خود را در بین علوم دیگر پیدا کرد، با عناوینی چون [[زیست‌شناسی مولکولی]]، '''مهندسی ژنتیک''' و نهایتاً [[دی ان ای نوترکیب]]<ref>Recombinant DNA</ref> شناخته می‌شود. مثال معروفی از کاربردهای مهندسی ژنتیک تولید [[سویه]] ای از [[باکتری]] [[اشریشیا کلی|اشرشیاکلی]]<ref>E.Coli</ref> است که قادر به سنتز انسولین انسانی است.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=ترجمه Google|نشانی=https://translate.google.com/?sl=en&tl=fa&text=The%20genetic%20engineering%20process|وبگاه=translate.google.com|بازبینی=2022-06-17}}</ref> تولید گیاهان مقاوم به تنش‌های شوری و خشکی از دیگر مثال‌های شناخته شدهٔ کاربردهای مهندسی ژنتیک است.

== مراحل مهندسی ژنتیک ==
=== ۱- ساخت DNA نوترکیب ===
ساخت دنا نوترکیب یکی از اصلی‌ترین مراحل مهندسی ژنتیک است. از این رو حتی به مهندسی ژنتیک، فناوری ساخت دنا نوترکیب نیز گفته می‌شود.
برای ساخت دنا نوترکیب به دو نوع آنزیم نیاز است. یکی برای بریدن ژن خارجی (ژن مورد نظر برای تکثیر یا محصول) و وکتور، به عنوان مثال پلازمید (دنا کوچک، حلقوی که در بعضی از باکتری‌ها وجود دارد) و قرار دادن ژن خارجی در وکتور و دومین آنزیم برای برقراری پیوند فسفو دی استر بین ژن خارجی و وکتور.
برای بریدن دنا از آنزیم‌های محدودکننده استفاده می‌شود. آنزیم‌های محدودکننده آنزیم‌هایی باکتریایی هستند. یعنی فقط ژن رمزکننده این آنزیم‌های پروتیینی در باکتری‌ها موجود می‌باشد و سلول‌های یوکاریوتی ژن رمزکننده این دسته از آنزیم‌ها را ندارند. آنزیم‌های محدودکننده توالی کوتاه و خاصی از دنا به نام جایگاه تشخیص آنزیم را شناسایی می‌کنند و آن‌ها را برش می‌دهند. بیشتر آنزیم‌هایی محدودکننده، توالی کوتاه و تک رشته‌ای را در دو انتهای دنا ای که برش می‌زنند ایجاد می‌کنند که به آن‌ها انتهای چسبنده می‌گویند. در مهندسی ژنتیک اغلب از آنزیم‌هایی که انتهای چسبنده ایجاد می‌کنند استفاده می‌شود مانند E.CORE1. انتهای چسبنده باعث می‌شود که پیوند هیدروژنی بین دو تک رشته دنا ایجاد شده توسط آنزیم محدودکننده(انتهای چسبنده) برقرار شود. بعد از برقراری [[پیوند هیدروژنی]] بین دو انتها، برای برقراری پیوند فسفو دی استر بین دو رشته دنا، از آنزیم پروتیینی لیگاز استفاده می‌شود. حال دنا نوترکیب آماده شده‌است.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=7.24A: Genetically Engineered Vaccines|نشانی=https://bio.libretexts.org/Bookshelves/Microbiology/Book%3A_Microbiology_(Boundless)/7%3A_Microbial_Genetics/7.24%3A_Transgenic_Organisms/7.24A%3A_Genetically_Engineered_Vaccines|وبگاه=Biology LibreTexts|تاریخ=2017-06-06|بازبینی=2022-06-16|کد زبان=en}}</ref>

=== ۲- کلون کردن ===
بعد از ساخت دنا نوترکیب نوبت به کلون یا همسانه سازکردن دنا می‌رسد.
هر گاه از یک ژن، نسخه‌های یکسان متعدد ساخته شود، ژن کلون شده‌است. برای فهم بیشتر، به مهندسی ژنتیک در باکتری می‌پردازیم. برای کلون کردن ژن، ابتدا دنا نوترکیب را در مجاورت باکتری قرار می‌دهیم. بعضی از باکتری‌ها توانایی جذب دنا نوترکیب را دارند و آن را جذب می‌کنند. دناهای نوترکیب جذب شده، دستگاه همانندسازی باکتری را در اختیار گرفته و مستقل از همانندسازی باکتری، همانندسازی می‌کند (یکی از ویژگی‌های پلازمید باکتری، همانندسازی مستقل از سلول اصلی است).مانند باکتری اشرشیا کلای. چون ژن خارجی در دنا نوترکیب قرار دارد، با هر بار همانندسازی دنا نوترکیب (ژن خارجی به علاوه پلازمید)، به تعداد ژن خارجی افزوده می‌شود.

=== ۳- غربال کردن (تمیز دادن) ===
در این مرحله باید باکتری‌هایی که دنا نوترکیب را جذب کرده‌اند از باکتری‌هایی که آن را جذب نکرده‌اند تمیز داده شوند. برای تمیز دادن از آنتی‌بیوتیک‌ها استفاده می‌شود. نکته قابل ذکر دیگر در مورد پلازمیدها این است که حاوی ژن‌هایی می‌باشند که با دنا اصلی باکتری متفاوت است. یکی از این ژن‌ها، ژن مقاوم به آنتی‌بیوتیک است. یعنی باکتری‌هایی که این ژن را دارند، توانایی مقاومت در برابر آنتی‌بیوتیک را با ساخت پروتیین دارا می‌باشند. به عنوان مثال برای غربال کردن می‌توان از آنتی‌بیوتیک تترا سایکلین استفاده کرد. تترا سایکلین به محیط کشت اضافه می‌شود و باکتری‌هایی که دنا نوترکیب را جذب کرده‌اند سالم می‌مانند و آن‌های که آن را جذب نکرده‌اند از بین می‌روند. (در همه پلازمیدها ژن مقاوم به تترا سایکلین وجود ندارد. ممکن است ژن مقاوم در برابر آنتی‌بیوتیک دیگری وجود داشته باشد.)

=== ۴- استخراج ژن ===
حال نوبت به آن رسیده تا ژن خارجی از دنا نوترکیب جدا شود. برای جداسازی باید از همان آنزیم محدودکننده‌ای استفاده کرد که در مرحله ساخت دنا نوترکیب استفاده شد، زیرا جایگاه تشخیص آنزیم تغییر نکرده و همان جایگاه است.
حال در ظرف آزمایش، دو نوع دنا مختلف وجود دارد؛ یکی ژن خارجی و دیگری پلازمید. برای جداسازی این دو از یکدیگر از دستگاه الکترو فورس([[الکتروفورز]]) در ژل استفاده می‌شود. اساس جداسازی دنا در این دستگاه، بر اساس بار الکتریکی است (دنا دارای بار الکتریکی منفی است). ژل ورقه‌ای مستطیلی شکل و دارای سوراخ‌های ریز بسیار است. در یک سمت دستگاه الکترو فورز تعدادی چاهک وجود دارد. مخلوط حاوی پلازمید و ژن خارجی درون این چاهک‌ها ریخته می‌شود. حال [[جریان الکتریکی]] در این دستگاه بر قرار می‌شود. چاهک‌ها در نزدیکی قطب منفی قرار دارند تا بتواند باعث دفع دناها (که دارای بار منفی است) شود و دناها به سمت قطب مثبت حرکت کند. ژن‌های خارجی اندازه‌ای به مراتب کوچک‌تر نسبت به پلازمیدها دارند و از سوراخ‌های ریز موجود در ژل به سمت قطب مثبت حرکت می‌کنند و پلازمیدها که اندازه‌ای بزرگ‌تر دارد توانایی حرکت از این سوراخ‌های ریز را ندارند و در همان سمت می‌مانند.
حال در دستگاه دو نوار دیده می‌شود. یکی در نزدیکی قطب مثبت (ژن خارجی) و دیگری در نزدیکی قطب منفی (پلازمید).

بدین وسیله ژن مورد نظر به تعداد بسیار زیاد ساخته می‌شود.

== کاربردهای مهندسی ژنتیک ==
دانش و فن مهندسی [[ژنتیک مولکولی]] و [[زیست‌فناوری|بیوتکنولوژی]] در عرصه‌های بسیار متنوع مانند کشاورزی، تغذیه و مواد غذایی، دامپروری، شاخه‌های مختلف علوم پزشکی و صنایع دارویی، صنایع تخمیری، صنایع نظامی، انرژی، محیط زیست و بهداشت بشر، استفاده‌های بسیار ارزشمندی پیدا کرده‌است که برخی از آن‌ها در زیر شرح داده شده‌است.<ref>{{یادکرد وب|نشانی=https://unctad.org/system/files/official-document/iteipc20042_en.pdf|عنوان=The Biotechnology
Promise}}</ref>

=== بیوتکنولوژی و علوم پزشکی ===
[[پرونده:Insulincrystals.jpg|بندانگشتی|250px|چپ|کریستال‌های انسولین]]

کاربرد بیوتکنولوژی در زمینهٔ علوم پزشکی و دارویی، موضوعات بسیار گسترده‌ای مانند ابداع روش‌های کاملاً جدید برای «[[تشخیص مولکولی]] مکانیسم‌های بیماری‌زایی و گشایش سرفصل جدیدی به نام پزشکی مولکولی»، «امکان تشخیص پیش از تولد بیماری‌ها و پس از آن»، «ژن‌درمانی و کنار گذاشتن (نسبی) برخورد معلولی با بیمار و بیماری»، «تولید داروها و واکسن‌های نوترکیب و جدید»، «ساخت کیت‌های تشخیصی»، «ایجاد میکروارگانیسم‌های دست‌کاری شده برای کاربردهای خاص»، «تولید پادتن‌های تک دودمانی (منوکلونال)» و غیره را در بر می‌گیرد.
امروزه برای تشخیص‌های دقیق، پیشگیری، درمان اساسی بیماری‌ها و در واقع سلامت و بهداشت جوامع ظاهراً راه دیگری جز پزشکی مولکولی به‌نظر نمی‌رسد.

'''ژن درمانی (Gene Therapy)'''
بسیاری از صاحب‌نظران از سدهٔ حاضر به‌عنوان سدهٔ مهندسی ژنتیک و بیوتکنولوژی مولکولی یاد می‌کنند. به اعتقاد بسیاری از دانشمندان، تولد ژن‌درمانی در اوایل دهه ۱۹۹۰، یک رخداد بزرگ و انقلابی بود که چشم‌انداز جدیدی را در عرصه پزشکی مولکولی ایجاد کرد؛ زیرا برای نخستین بار در تاریخ علوم زیستی، کاربرد روش‌ها و فنون بسیار حساس و جدید جهت انتقال ژن‌های سالم به درون سلول‌های بدن و تصحیح و درمان ژن‌های جهش‌یافته و معیوب، پنجره‌ای نو به سوی مبارزه جدی، اساسی و علّی (نه معلولی و در سطح فراورده‌های ژنی) با بسیاری از بیماری‌ها گشوده‌است.<ref>{{یادکرد وب|نشانی=https://www.mckinsey.de/~/media/mckinsey/locations/europe%20and%20middle%20east/deutschland/news/presse/2020/2020-05-14%20mgi%20bio%20revolution/mgi-bio-revolution-report-may-2020_neu.pdf|عنوان=The Bio Revolution}}</ref> ژن‌درمانی، در واقع انتقال مواد ژنتیکی به درون سلول‌های یک موجود برای مقاصد درمانی می‌باشد که به روش‌های متفاوت و متنوع (فیزیکی، شیمیایی و زیستی) صورت می‌گیرد.<ref>{{یادکرد وب|نشانی=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3525971/#:~:text=Pharmaceutical%20biotechnology%20is%20a%20relatively,nucleic%20acid%20products%20and%20vaccines.|عنوان=Pharmaceutical biotechnology - concepts and applications}}</ref>

کشف بسیاری از ژن‌های بیماری‌زای مهم در آینده نزدیک، کاربرد روش‌های متنوع و بی‌سابقه غربال‌سازی ژنتیکی و پیشگویی‌های بسیار دقیق پیرامون تعیین سرنوشت جنین از نظر بیماری‌های ژنتیک پیش و پس از تولد، از دیگر قابلیت‌های مهندسی ژنتیک و ژن‌درمانی است. پژوهشگران با انجام تحقیقات گسترده بر بسیاری از محدودیت‌های موجود در زمینه ژن‌درمانی فائق آمده‌اند. همچنین در زمینه هدف‌گیری بسیار اختصاصی سلول و انتقال ژن یا DNA برهنه به درون آن- به عنوان دارو- پیشرفت‌های چشمگیری حاصل شده‌است.

علی رغم اینکه در حال حاضر ژن‌درمانی، روشی پرهزینه بوده و به فنون پیشرفته و تخصصی نیاز دارد، اما به‌زودی از این روش در مورد طیف بسیار وسیعی از بیماری‌ها استفاده خواهد شد. همچنین شواهد فزآینده و امیدبخشی وجود دارد که استفاده از روش‌های پزشکی مولکولی، در آینده‌ای نه چندان دور و در مقایسه با وضع کنونی، صدها بار هزینه‌های درمانی را نیز کاهش خواهد داد.

'''[[طرح بین‌المللی ژنوم انسان (IHGP)|طرح بین‌المللی ژنوم انسان]]'''
پروژه بین‌المللی ژنوم انسان، یکی از مهم‌ترین و عظیم‌ترین طرح‌های تحقیقاتی زیست‌شناسی عصر حاضر است که با رمزگشایی از [[ژنوم انسان]]، گره‌های بی‌شماری را گشوده و قله‌های متعددی را فتح کرده‌است. این طرح که انجام آن، مولود پیشرفت‌ها و اطلاعات جدید محققان در عرصه مهندسی ژنتیک است، در آینده‌ای نزدیک، تحولات عمیق و غیره منتظره‌ای را در علوم پزشکی به‌وجود خواهد آورد. طرح بین‌المللی ژنوم انسان را می‌توان نقطه عطفی در تاریخ علوم زیستی به‌ویژه مهندسی ژنتیک و بیوتکنولوژی مولکولی به حساب آورد.<ref>{{یادکرد وب|نشانی=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC8490009/|عنوان=The International Human Genome Project}}</ref><ref>{{یادکرد وب|عنوان=The Human Genome Project|نشانی=https://www.genome.gov/human-genome-project|وبگاه=Genome.gov|بازبینی=2022-06-20|کد زبان=en}}</ref>

==== شناسایی مکانیسم‌های مولکولی پیدایش سرطان ====
امروزه از رهگذر به‌کارگیری مهندسی ژنتیک و بیوتکنولوژی مولکولی، این پرسش که سرطان چگونه ایجاد می‌شود؟، دیگر جزء اسرار ناشناخته علمی به حساب نمی‌آید. در خلال دو دهه اخیر، پژوهشگران با استفاده از روش‌های مولکولی و نتایج حاصل از مطالعاتی مانند طرح رمزگشایی از ژنوم انسان، به پیشرفت‌های خیره‌کننده‌ای در شناسایی علل و مراحل مولکولی پیدایش سرطان دست یافته‌اند که در آینده نزدیک، به روش‌های انقلابی در مسیر درمان آن منجر خواهد شد. با آنکه هنوز هیچ‌کس قادر نیست زمان دقیق غلبه کامل بر سرطان را پیش‌گویی کند، اما چشم‌انداز آن بسیار نویدبخش است.

در این راستا، تلاش‌های گسترده‌ای برای درمان سرطان با استفاده از روش‌های ژن‌درمانی (مانند انتقال ژن‌های بازدارنده سرطان به درون سلول‌ها) به‌طور فزاینده‌ای در حال افزایش است. مهار ژن‌هایی که بیشتر از اندازه طبیعی تکثیر یا بیان شده‌اند (مانند آنکوژن‌های فعال‌شده) و جایگزینی یک ژن ناقص یا حذف‌شده از جمله راهبردهای این روش درمانی به حساب می‌آیند.

اخیراً پژوهشگران آمریکایی نوعی ویروس «هوشمند» را طراحی کرده‌اند که بتواند در درون سلول‌های سرطانی، تکثیر شده و تمام سلول‌های بدخیم را در بدن از بین ببرد، اما به سلول‌های سالم آسیبی نرساند. نتایج به دست آمده از این شیوه جدید، روی موش‌های الگو موفقیت‌آمیز بوده و توانسته‌است حدود ۶۰ درصد از سلول‌های سرطانی را نابود سازد.

شماری از شرکت‌های دارویی جهان نیز با تکیه بر فرایندها و قابلیت‌های بیوتکنولوژی مولکولی، بر روی طراحی داروها و عوامل درمانی مناسب جهت توقف ماشین تکثیر بی‌رویه سلولی (سرطان) فعالیت می‌کنند.

بی‌شک انجام این پژوهش‌ها، که در آینده‌ای نزدیک به نتایج مفیدی برای درمان شماری از سرطان‌های انسانی منجر خواهد شد، بدون بکارگیری اصول و فنون مهندسی ژنتیک و بیوتکنولوژی میسر نمی‌بود.

=== [[شبیه‌سازی]] (Cloning) ===
از دیگر موضوعات بسیار مهم روز در زمینه مهندسی ژنتیک و بیوتکنولوژی مولکولی، که ارتباط تنگاتنگی با علوم پزشکی و[[علوم دامی]] داشته و در آینده منشأ تحولات بزرگی در این زمینه خواهد بود، بحث کلون‌سازی (همانندسازی یا شبیه‌سازی) یا تکثیر غیرجنسی سلول‌ها است؛ که طی آن با همانندسازی از روی سلول بالغ یک موجود زنده، نسخه‌ای مشابه موجود اولیه ساخته می‌شود.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=Cloning Fact Sheet|نشانی=https://www.genome.gov/about-genomics/fact-sheets/Cloning-Fact-Sheet|وبگاه=Genome.gov|بازبینی=2022-06-20|کد زبان=en}}</ref>

نخستین موفقیت انسان در همانند‌سازی یک [[پستانداران|پستاندار]] بالغ (گوسفند دالی) در سال ۱۹۹۷ توسط [[یان ویلموت]] انگلیسی و همکاران وی در مؤسسه راسلین (ادینبر، اسکاتلند) با انتقال هسته یک سلول سوماتیک (غیرجنسی) به درون [[سیتوپلاسم]] یک اووسیت (سلول جنسی ماده) که هسته‌اش خارج شده بود، به دست آمد.

به‌طور کلی، محققان علم ژنتیک و بیوتکنولوژیست‌های مولکولی اعتقاد دارند که تلاش‌های آن‌ها در این زمینه، می‌تواند به کاربردهای بسیار ارزشمندی در زمینه‌های پزشکی، کشاورزی و مانند آن‌ها منجر شود.

همچنین بحث‌های بسیار جدی در مورد سوء استفاده‌های احتمالی از فناوری شبیه‌سازی و عواقب زیستی و اخلاقی آن در دنیا وجود دارد، خوشبختانه اعتقاد اکثریت قابل توجهی از صاحب‌نظران امر که با درک مسئولیت خطیر انسانی خود، به پژوهش‌های متنوع و گسترده مهندسی ژنتیک و بیوتکنولوژی در عرصه پزشکی مولکولی مشغولند، این است که تحقیقات مذکور باید تنها برای مقاصد پیشگیری، تشخیص و درمان اساسی بیماری‌ها به کار رفته شود، جنبش [[رائلیان]] نقش بسزایی در همراه‌سازی افکار عمومی در این زمینه داشته‌است.

==== آزمایش ویلموت ====
در سال ۱۹۹۷ محققی به نام یان ویلموت با ارائه اخباری مبنی بر کلون کردن موفق یک گوسفند به نام [[دالی (گوسفند)|دالی]]، توجه جهانیان را به خود جلب کرد. محققان تا قبل از به وجود آمدن دالی، تصور می‌کردند که نمی‌توان از سلول‌های تمایز یافته، برای تولید یک موجود کامل استفاده کرد. اما ویلموت با آزمایش خود این نظریه را رد کرد.
دالی، گوسفند ماده‌ای بود که از سلول‌های پستانی منجمد یک گوسفند که سال‌ها پیش مرده بود، بدست آمد. در به وجود آوردن دالی دانشمندان با جداسازی ۲۲۷ سلول از سلول‌های پستان گوسفند بالغ منجمد شده و انتقال آن به ۲۲۷ تخمک غیر بارور که هسته آن‌ها خارج شده بود توانستند سلول‌های جنینی به وجود آورند و آن‌ها را به مدت ۶ روز در آزمایشگاه کشت دادند.
دانشمندان سپس ۲۹ سلول جنینی را کشت داده و به ۲۹ میش جانشین به عنوان مادر دوم وارد کرده و در رحم قرار دادند. در نهایت فقط یکی از آن‌ها تولید گوسفند زنده به نام دالی کرد. دوره باروری گوسفندان ۵ ماه و نیم است. دالی پس از ۵ ماه و نیم متولد شد. در حقیقت دالی دوقلوی یکسان همان گوسفندی بود که مدت‌ها پیش مرده بود. نژاد گوسفند دالی از نژاد فین دورست بود و نام آن از خواننده معروف [[دالی پارتن]] گرفته شده بود.

=== کاربرد در صنعت ===
در سال‌های اخیر، ژنتیک مولکولی در صنایع گوناگون جایگاه منحصر به فردی پیدا کرده‌است. امروزه در برخی از معادن دنیا، استخراج و بازیافت کانی‌های پرارزشی مانند طلا، نقره، [[مس]] و [[اورانیوم]] به کمک میکرو ارگانیسم‌ها و با روش‌های زیستی (Bioleaching) صورت می‌گیرد. تولید صنعتی بسیاری از اسیدهای آلی مانند اسید سیتریک، اسید استیک و [[اسید لاکتیک]] و همچنین تولید روغن‌هایی با ترکیبات [[اسید چرب|اسیدهای چرب]] ویژه که دارای ارزش بالایی در صنایع غذایی و مواد پاک‌کننده هستند، از دیگر زمینه‌های حضور فعال ژنتیک در صنعت است.

علاوه بر این، به اعتقاد بسیاری از صاحب‌نظران، یکی از عرصه‌های بسیار حیاتی ژنتیک، در «صنایع آنزیمی» است؛ چراکه به جرأت می‌توان ادعا کرد بدون استفاده از فرایندهای ژنتیکی و طراحی سویه‌های میکروبی مهندسی ژنتیک شده، پیشرفت‌های بزرگ بشر در زمینه [[تولید انبوه]] آنزیم‌ها و بیوکاتالیست‌های بسیار با ارزش و متنوع که به‌عنوان مواد مادر در صنایع گوناگون غذایی، شیمیایی، سلولزی، نفت، تولید شوینده‌ها و غیره به کار می‌روند، تقریباً غیرممکن و دور از دسترس بود.

تولید پلاستیک‌های قابل تجزیه (Green Plastics)، تولید انرژی‌های تجدیدپذیر با استفاده از بیومس (Biomass)، طراحی و تولید ساختارهای نانومتری (Nanostructures) جدید مثل بیو ترانزیستورها، بیو چیپ‌ها و پلیمرهای پروتئینی با استفاده از روش‌های مهندسی پروتئین، بکارگیری روش‌های ژنتیک در افزایش بازیافت و سولفورزدایی [[نفت خام]] و پاکسازی آلودگی‌های زیست‌محیطی به کمک فرایندهای زیستی، از دیگر عرصه‌های نوین و با ارزش ژنتیک در صنعت و محیط زیست به‌شمار می‌روند.

=== کاربرد در کشاورزی ===
رشد فزآینده جمعیت جهان و افزایش تقاضا برای مواد غذایی در دهه‌های اخیر موجب شده تا در زمینة علوم کشاورزی و مواد غذایی شاهد یک گذر جدی و اجتناب‌ناپذیر از کشاورزی سنتی به کشاورزی پیشرفته و بکارگیری روش‌های نوین ژنتیک در تولید محصولات زراعی و دامی باشیم. همانگونه که می‌دانیم، گیاهان، اصلی‌ترین و مهم‌ترین منابع تجدیدشونده جهان هستند که علاوه بر تأمین غذای آدمی و حیوانات، نیازهای غیرتغذیه‌ای، شیمیایی و صنعتی مانند [[فتوسنتز]] هم توسط آن‌ها مرتفع می‌گردد. به همین دلیل، کاربرد روش‌های مهندسی ژنتیک و ژنتیک مولکولی برای افزایش کمی و کیفی محصولات از یک سو و کاهش هزینه‌ها و زمان تولید از سوی دیگر، استفاده از این روش‌ها در شاخه‌های گوناگون کشاورزی را بسیار ارزشمند کرده‌است.

به عنوان مثال مهندسان ژنتیک با بهره‌گیری از مهندسی ژنتیک، سویه‌ای از برنج را تولید کرده‌اند که دارای مقادیر بالا آهن و [[بتاکاروتن]] (در بدن به [[ویتامین آ|ویتامین A]] تبدیل می‌شود) می‌باشد. این دستاورد در بخش‌هایی از قاره آسیا اهمیت خاصی دارد، زیرا بسیاری از مردم آن از کمبود آهن رنج می‌برند. همچنین مهندسان ژنتیک با وارد کردن یک ژن درون محصولات گیاهی، گیاهانی تولید کرده‌اند که نسبت به حشرات مقاوم هستد.دیگر نیازی به حشره کش‌ها که آلوده‌کننده محیط زیست هستند ندارند. از مثال‌های دیگر، تولید گیاهانی مقاوم به شرایط اقلیمی مختلف، تولید گیاهانی مقاوم به خشکی و همچنین نیز می‌توان به تنظیم سرعت رسیدن میوه‌ها اشاره کرد.

==== تولید گیاهان تراریخته ====
به‌کارگیری روش‌ها و فنون مهندسی ژنتیک و ژنتیک مولکولی به‌طور جدی از سال ۱۹۸۳ آغاز و روندی به شدت رو به رشد را به ویژه در قلمرو اصلاح گیاهان زراعی استراتژیک، طی کرد. پیشرفت در این حوزه، فوق‌العاده چشمگیر است. به‌طوری‌که در مدتی کمتر از هشت سال، سطح زیر کشت گیاهان دست ورزی شده ژنتیکی (Transgenic)، وسعتی بالغ بر ۶۰ میلیون هکتار از اراضی کشاورزی جهان را به خود اختصاص داد. به این ترتیب، مهندسی ژنتیک و ژنتیک مولکولی به منظور تأمین امنیت غذایی جمعیت رو به رشد جهان وارد عمل شده و مواد غذایی حاصل [[دستکاری ژنتیکی]] (GMOs) به تدریج وارد بازار شد.

در سال ۱۹۸۶ نخستین آزمایش‌های مزرعه‌ای، با تنباکوی [[تراریخته]]، در آمریکا و فرانسه صورت گرفت. چین نخستین کشوری بود که در سال ۱۹۹۰، تولید گیاهان تراریخته (تنباکو) را به شکل تجاری آغاز کرد. آمریکا، دومین کشوری بود که در سال ۱۹۹۴، گیاه تراریخته گوجه‌فرنگی را به شکل تجارتی تولید نمود. پس از آن، در فاصله سال‌های ۱۹۹۵ تا ۱۹۹۶، ۳۵ گیاه تراریخته تولید شد که حدود ۸۰ درصد آن‌ها مربوط به دو کشور آمریکا و کانادا بودند. تا سال ۱۹۹۹، بین ۲۵ تا ۴۵ درصد تولید برخی از محصولات اصلی زراعی (ذرت، سویا و غیره) در آمریکا، با استفاده از گیاهان تراریخته صورت می‌گرفت. در حال حاضر، حداقل ۲۵ درصد از سطح زیر کشت ذرت تراریخته و ۴۰ درصد از سطح زیرکشت سویای تراریخته جهان در امریکاست.

وارد کردن ژن‌های فراوان (مربوط به صفات مختلف) به ده‌ها گونه گیاهی مانند گندم، جو، گوجه‌فرنگی، ذرت، سیب زمینی، سویا، پنبه، [[مارچوبه]]، تنباکو و چغندرقند جهت اصلاح یا بهبود فراورده‌های کشاورزی، امکان تغییر ژنتیکی در راه‌های بیوسنتزی گیاهان برای تولید انبوه موادی مانند روغن‌های خوراکی، موم‌ها، چربی‌ها و نشاسته‌ها که در شرایط عادی به میزان بسیار جزئی تولید می‌شوند و کنترل آفات زیستی، تنها نمونه‌های کوچکی از کاربردهای گسترده گیاهان ترانس ژنی (تراریخته) را شامل می‌شوند. اطلاعات بیشتر در این زمینه در جدول شماره ۴ ارائه شده‌است.

احیای مراتع و جنگل‌ها و حفظ تنوع گونه‌های گیاهی و جانوری در مناطق کویری و بیابانی از دیگر عرصه‌های کشاورزی است که با کمک ژنتیک مولکولی روند سریع‌تری یافته‌است. برای مثال، ژنتیک‌دانان با شناسایی، تکثیر و پرورش گونه‌های واجد ژن‌های مقاومت به نمک، گیاهان مقاومی مانند کاکتوس‌ها، کاج و سرو اصلاح شده‌ای را تولید کرده‌اند که قابلیت رشد و تکثیر در مناطق سخت بیابانی را پیدا کرده‌اند. همچنین به کمک روش‌های ژنتیک، از جلبک‌ها و گل‌ولای موجود در دریاها، ترکیبات و کودهای زیستی سودمندی را برای حاصلخیزی زمین‌های کشاورزی تولید می‌کنند.

=== کاربرد در علوم دامی و جانوری ===
تولید جانوران دست ورزی شده (ترانس ژنیک) یا تراریخته، نیز از دیگر دستاوردهای بسیار مهم بیوتکنولوژی و ژنتیک جدید در عرصه علوم زیستی است که اهداف ارزشمندی را دنبال می‌کند.

جانور ترانس‌ژنتیک، علاوه بر ماده ژنتیکی خود، واجد مقداری ماده ژنتیکی اضافی با منشأ خارجی می‌گردد. اگر ژن خارجی، به سلول‌های جنسی جانور ترانس ژنتیک وارد شود، می‌تواند به نسل‌های بعدی نیز منتقل شود. امروزه روش‌های متعددی برای ایجاد جانوران ترانس ژنایک ژنیک ابداع شده‌است.

به عنوان مثال امروزه برای تولید پروتئین‌های پیچیده انسانی که در باکتری‌ها قابل ساخته شدن نیستند، می‌توان از گاوها استفاده کرد. به این صورت که ژن به سلول‌های آن‌ها وارد می‌شود و پروتیین‌های تولید شده، به شیر وارد شده و می‌توان آن‌ها را از شیر استخراج کرد.

== جستارهای وابسته ==
* [[ترانس ژن]]
* [[بیوتکنولوژی]]

== منابع ==
{{پانویس}}
{{پانویس}}
* Encyclopedia of Science and Religion
* [https://web.archive.org/web/20190715191003/http://daneshnameh.roshd.ir/mavara/mavara-index.php?page=%D9%85%D9%87%D9%86%D8%AF%D8%B3%DB%8C+%DA%98%D9%86%D8%AA%DB%8C%DA%A9&SSOReturnPage=Check&Rand=0 دانشنامهٔ رشد]
* نوری دلوئی، محمدرضا، خسروی نیا، سامیه و مجیدفر، فرهت (ترجمه همراه با اضافات)، فرهنگ مهندسی ژنتیک (نویسنده اصلی: اولیور، استفن و وارد، جان، ام)، انتشارات مرکز ملی تحقیقات مهندسی ژنتیک و تکنولوژی زیستی، چاپ اول، پاییز ۱۳۷۳.
* نوری دلوئی، محمدرضا، خسروی نیا، سامیه، سامانی، امیرعباس، مجیدفر، فرزان (ترجمه)، آموزش بیوتکنولوژی در مدارس (انتشارات یونسکو، سند شماره ۳۹)، انتشارات مرکز ملی تحقیقات مهندسی ژنتیک و تکنولوژی زیستی، چاپ اول، پاییز ۱۳۷۳.
* طباطبایی، مجتبی، نوری دلوئی، محمدرضا، و تقی بیگلو، چنگیز (ترجمه)، بیوتکنولوژی مولکولی (نویسنده اصلی: پرایمز. اس. بی)، انتشارات مرکز ملی تحقیقات مهندسی ژنتیک و تکنولوژی زیستی، چاپ اول، زمستان ۱۳۷۲،
* نوری دلوئی، محمدرضا و نوروزی، آذین، جایگزینی ژن نشانه‌گیری شده، قسمت اول، مجله رازی، شرکت پخش رازی، سال ششم، شماره ۹، مهرماه ۱۳۷۴، صفحات ۳۸–۲۶.
* نوری دلوئی، محمدرضا، فخر طباطبایی، سید محمد و رضوی دلیکانی، محمدرضا، مروری نقادانه بر واقعه مهم زیست‌شناسی مولکولی عصر حاضر: DNAی نوترکیب، مجله رشد تخصصی آموزش زیست‌شناسی، وزارت آموزش و پرورش، سال نهم، شماره مسلسل ۳۷، بهار ۱۳۷۵، صفحات ۸–۴.
* نوری دلوئی، محمدرضا و نوروزی، آذین، واردسازی مولکول DNA به درون سلول، گزیده‌ای از تازه‌های پزشکی، سال دوم، شماره ۲، دیماه ۱۳۷۵، صفحات ۱۳۷–۱۳۱.
* نوری دلوئی، محمدرضا و فریور، شیرین، ژنتیک مولکولی و ژن درمانی در مبتلایان به کره هانتیگتون، مجله رازی، شرکت پخش رازی، سال نهم، شماره ۳، فروردین ۱۳۷۷، صفحات ۵۳–۴۴
* -نوری دلوئی، محمدرضا و فریور، شیرین، ژنتیک مولکولی و ژن درمانی در مبتلایان به دیستروفی ماهیچه‌ای دوشن، مجله رازی، شرکت پخش رازی، سال ۹، شماره ۴، اردیبهشت ۱۳۷۷، صفحات۳۰–۸.
* - نوری دلوئی، محمدرضا و حسینی، مونا، ژنتیک مولکولی، ژن درمانی و چشم‌اندازهای آن در بیماران مبتلا به سرطان کولورکتال، مجله طب و تزکیه، وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی، شماره ۳۰، پاییز ۱۳۷۷، صفحات ۸۰–۵۷ (مقاله بازآموزی).
* نوری دلوئی، محمدرضا، مهندسی ژنتیک، بیوتکنولوژی و جهان اسلام، امید، اولین نشریه علوم پایه پزشکی دانشگاه‌های علوم پزشکی کشور، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی مشهد، شماره ۶ و ۷، پاییز و زمستان ۱۳۷۷، صفحات ۳۸–۳۱.
* - نوری دلوئی، محمدرضا و حسینی، مونا، ژنتیک مولکولی، ژن درمانی و چشم‌اندازهای آن در بیماران مبتلا به ملانومای بدخیم، قسمت اول، مجله طب و تزکیه، وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی، شماره ۳۳، تابستان ۱۳۷۸، صفحات ۷۱–۶۳.
* - نوری دلوئی، محمدرضا و حسینی، مونا، ژنتیک مولکولی، ژن درمانی و چشم‌اندازهای آن در بیماران مبتلا به ملانومای بدخیم، قسمت دوم، مجله طب و تزکیه، وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی، شماره ۳۴، پاییز ۱۳۷۸، صفحات ۷۱–۶۰.
* - نوری دلوئی، محمدرضا و نیک‌پور، برزو، ژن درمانی در سرطان و پیشرفت‌های آن، مجله رازی، شرکت پخش رازی، سال دهم، شماره ۵، خرداد ۱۳۷۸، صفحات ۲۸–۹.
* - نوری دلویی، محمدرضا و محمودی، ماندانا، ژنتیک مولکولی و ژن درمانی در مبتلایان به هموفیلی، مجله رازی، شرکت پخش رازی، سال یازدهم، شماره ۳، فروردین ۱۳۷۹، صفحات ۱۰۰–۹۸ و ۲۱–۶.
* - کتاب زیست‌شناسی پیش دانشگاهی درس دوم

=== پیوندها ===
* [http://www.biotechnews.ir/ سرویس خبری بیوتکنولوژی ایران]
* [http://www.mgr.ir/ مرکز تحقیقات ژنتیک پزشکی]
* [https://web.archive.org/web/20121021052921/http://www.biotech-source.ir/ مرجع زیست فناوری ایران]
* [http://irbic.ir] مرکز اطلاعات بیوتکنولوژی ایران
* [https://web.archive.org/web/20131006103729/http://genetichouse.com/fa/] خانه ژنتیک ایران

{{رشته‌های مهندسی}}
{{ژنتیک}}
{{فناوری‌های نوپدید|topics=yes|biomed=yes}}
{{نوار درگاه|Engineering|Biology|Technology}}
{{داده‌های کتابخانه‌ای}}

[[رده:مهندسی ژنتیک| ]]
[[رده:رشته‌های مهندسی]]
[[رده:زیست‌شناسی مولکولی]]
[[رده:زیست‌فناوری]]
[[رده:فناوری‌های نوپدید]]
[[رده:معرفی‌شده‌های ۱۹۷۲ (میلادی)]]
[[رده:مهندسی زیستی]]
[[رده:نوواژه‌های دهه ۱۹۵۰ (میلادی)]]
[[رده:ژنتیک مولکولی]]


text:
# قطعنامه ۱۳۶ شورای امنیت
قطعنامه ۱۳۶ شورای امنیت سازمان ملل متحد که در تاریخ ۳۱ مه ۱۹۶۰ تصویب شد، سندی بین‌المللی دربارهٔ پذیرش اعضای جدید در سازمان ملل: جمهوری توگو است. این قطعنامه طی نشست ۸۶۴ام با ۱۱ موافق، ۰ مخالف و ۰ ممتنع تصویب شد.

title: قطعنامه ۱۳۶ شورای امنیت

wikitext:
{{جعبه قطعنامه شورای امنیت
|شماره = ۱۳۶
|تاریخ = ۳۱ مه
|سال‌ف = ۱۹۶۰
|نوبت جلسه = ۸۶۴
|کد قطعنامه =S/4330
|اصل سند =http://daccess-dds-ny.un.org/doc/RESOLUTION/GEN/NR0/157/25/IMG/NR015725.pdf?OpenElement
|موافق =۱۱
|ممتنع =۰
|مخالف =۰
|موضوع =پذیرش اعضای جدید در سازمان ملل: جمهوری توگو
|نتیجه = تصویب
|سال = 1960
|تصویر =
|عرض تصویر =
|یادداشت =
}}
'''قطعنامه ۱۳۶ شورای امنیت''' [[سازمان ملل متحد]] که در تاریخ [[۳۱ مه]] ۱۹۶۰ تصویب شد، سندی بین‌المللی دربارهٔ پذیرش اعضای جدید در سازمان ملل: جمهوری توگو است. این قطعنامه طی نشست ۸۶۴ام با ۱۱ موافق، ۰ مخالف و ۰ ممتنع تصویب شد.<ref>{{یادکرد وب|نویسنده = |نشانی =http://www.un.org/documents/scres.htm|عنوان =نشست‌های شورای امنیت سازمان ملل متحد| ناشر =[[شورای امنیت|SECURITY COUNCIL RESOLUTIONS]]|کد زبان=en}}</ref>

== جستارهای وابسته ==
* [[شورای امنیت]]
* [[فهرست قطعنامه‌های شورای امنیت ۱۰۱ تا ۲۰۰]] (۱۹۵۳ – ۱۹۶۵)

== پانویس ==
{{پانویس}}
{{قطعنامه‌های شورای امنیت ۱۹۶۰}}

{{قطعنامه-خرد}}

[[رده:تاریخ توگو]]
[[رده:توگو در ۱۹۶۰ (میلادی)]]
[[رده:روابط خارجی توگو]]
[[رده:مه ۱۹۶۰ (میلادی)]]
[[رده:قطعنامه‌های شورای امنیت در سال ۱۹۶۰]]
[[رده:قطعنامه‌های شورای امنیت در مورد توگو]]
[[رده:قطعنامه‌های شورای امنیت در مورد عضویت در سازمان ملل متحد|۱۳۶ شورای امنیت]]

title: قطعنامهٔ شمارهٔ ۱۳۶ · (سازمان ملل متحد)

تاریخ: ۳۱ مه {{{year}}}

نوبت جلسه: ۸۶۴

رأیگیری: ۱۱ موافق · بدون مخالف · بدون ممتنع

نتیجه: تصویب

title: اعضای شورای امنیت

اعضای دائم: - تایوان - فرانسه - بریتانیا - ایالات متحده آمریکا - اتحاد جماهیر شوروی

اعضای غیر دائم: - آرژانتین - قلمرو سیلان - اکوادور - ایتالیا - لهستان - تونس


text:
# جان بروتون
جان بروتون (انگلیسی: John Bruton; ۱۸ مهٔ ۱۹۴۷ – ۶ فوریهٔ ۲۰۲۴) سیاست‌مدار اهل جمهوری ایرلند بود. وی از ۱۵ دسامبر ۱۹۹۴ تا ۲۶ ژوئن ۱۹۹۷ نخست‌وزیر ایرلند بود.
جان بروتون در ۶ فوریه ۲۰۲۴، بعد از یک دوره طولانی بیماری در سن ۷۶ سالگی درگذشت.

title: جان بروتون

wikitext:
{{Infobox officeholder
| image = John_Bruton,_December_1996_(cropped).jpg
| caption =
| order = ۱۰مین
| office = Taoiseach
| president = [[مری رابینسون]]
| 1blankname = [[Tánaiste]]
| 1namedata = [[Dick Spring]]
| term_start = ۱۵ دسامبر ۱۹۹۴
| term_end = ۲۶ ژوئن ۱۹۹۷
| predecessor = [[Albert Reynolds]]
| successor = [[برتی اهرن]]
| ambassador_from1 = European Union
| country1 = the United States
| president1 = [[ژوزه مانوئل باروزو]]
| term_start1 = ۲۴ نوامبر ۲۰۰۴
| term_end1 = ۳۱ اکتبر ۲۰۰۹
| predecessor1 = Günter Burghardt
| successor1 = Angelos Pangratis (acting)
| office2 = [[Leader of the Opposition (Ireland)|Leader of the Opposition]]
| president2 = {{ubl|Mary Robinson|[[مری مک‌آلیس]]}}
| taoiseach2 = Bertie Ahern
| term_start2 = ۲۶ ژوئن ۱۹۹۷
| term_end2 = ۹ فوریه ۲۰۰۱
| predecessor2 = Bertie Ahern
| successor2 = [[Michael Noonan (Fine Gael politician)|Michael Noonan]]
| president3 = {{ubl|[[پاتریک هیلری]]|Mary Robinson}}
| taoiseach3 = {{ubl|[[Charles Haughey]]|Albert Reynolds}}
| term_start3 = ۲۰ نوامبر ۱۹۹۰
| term_end3 = ۱۵ دسامبر ۱۹۹۴
| predecessor3 = [[Alan Dukes]]
| successor3 = Bertie Ahern
| office4 = [[Leader of Fine Gael]]
| deputy4 = {{ubl|[[Peter Barry (politician)|Peter Barry]]|[[Nora Owen]]}}
| term_start4 = ۲۱ نوامبر ۱۹۹۰
| term_end4 = ۹ فوریه ۲۰۰۱
| predecessor4 = Alan Dukes
| successor4 = Michael Noonan
| office5 = [[Leader of Fine Gael#Deputy leader|Deputy leader of Fine Gael]]
| leader5 = Alan Dukes
| term_start5 = ۲۶ مارس ۱۹۸۷
| term_end5 = ۲۰ نوامبر ۱۹۹۰
| predecessor5 = Peter Barry
| successor5 = Peter Barry
| office6 = [[Minister for Transport (Ireland)|Minister for the Public Service]]
| taoiseach6 = [[Garret FitzGerald]]
| term_start6 = ۲۰ ژانویه ۱۹۸۷
| term_end6 = ۱۰ مارس ۱۹۸۷
| predecessor6 = [[Ruairi Quinn]]
| successor6 = Alan Dukes
| office7 = [[Minister for Finance (Ireland)|Minister for Finance]]
| taoiseach7 = Garret FitzGerald
| term_start7 = ۱۴ فوریه ۱۹۸۶
| term_end7 = ۱۰ مارس ۱۹۸۷
| predecessor7 = Alan Dukes
| successor7 = [[Ray MacSharry]]
| taoiseach8 = Garret FitzGerald
| term_start8 = ۳۰ ژوئن ۱۹۸۱
| term_end8 = ۹ مارس ۱۹۸۲
| predecessor8 = [[Gene Fitzgerald]]
| successor8 = Ray MacSharry
| office9 = [[Minister for Industry, Trade, Commerce and Tourism]]
| taoiseach9 = Garret FitzGerald
| term_start9 = ۱۳ دسامبر ۱۹۸۳
| term_end9 = ۱۴ فوریه ۱۹۸۶
| predecessor9 = Garret FitzGerald (acting)
| successor9 = Michael Noonan
| office10 = [[Minister for Industry and Energy]]
| taoiseach10 = Garret FitzGerald
| term_start10 = ۱۴ دسامبر ۱۹۸۲
| term_end10 = ۱۳ دسامبر ۱۹۸۳
| predecessor10 = Albert Reynolds
| successor10 = Dick Spring
| office11 = [[Minister of State (Ireland)|Parliamentary Secretary]]
| subterm11 = ۱۹۷۳–۱۹۷۷
| suboffice11 = [[Minister of State at the Department of Enterprise, Trade and Employment|Industry and Commerce]]
| subterm12 = ۱۹۷۳–۱۹۷۷
| suboffice12 = [[Minister of State at the Department of Education|Education]]
| office13 = [[Teachta Dála]]
| term_start13 = [[۱۹۶۹ Irish general election|ژوئن ۱۹۶۹]]
| term_end13 = ۳۱ اکتبر ۲۰۰۴
| constituency13 = [[Meath (Dáil constituency)|Meath]]
| birth_date = {{birth date|1947|5|18|df=y}}
| birth_place = [[دانبوین]]
| death_date = {{death date and age|2024|2|6|1947|5|18|df=y}}
| death_place = [[دوبلین]]
| resting_place =
| party = [[Fine Gael]]
| spouse = {{marriage|Finola Gill|1978}}
| children = ۴
| relatives = [[Richard Bruton]] (brother)
| education = [[Clongowes Wood College]]
| alma_mater = {{ubl|[[یونیورسیتی کالج دوبلین]]|[[King's Inns]]}}
| website = {{Official website|http://www.johnbruton.com}}
| name = جان بروتون
| nationality = [[جمهوری ایرلند]]
| official = http://www.johnbruton.com
}}
'''جان بروتون''' ({{lang-en|John Bruton}}; {{birth date|1947|5|18|df=y}} – {{death date|2024|2|6|1947|5|18|df=y}}) سیاست‌مدار اهل [[جمهوری ایرلند]] بود.<ref name=oireachtas_db>{{cite web|url=https://www.oireachtas.ie/en/members/member/John-Bruton.D.1969-07-02/|title=John Bruton|work=Oireachtas Members Database|date=4 November 2004|access-date=29 July 2008|archive-date=7 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181107224926/https://www.oireachtas.ie/en/members/member/John-Bruton.D.1969-07-02|url-status=live}}</ref><ref name=elecs_irl>{{cite web|url=http://electionsireland.org/candidate.cfm?ID=2954|title=John Bruton|work=ElectionsIreland.org|access-date=1 June 2009|archive-date=10 June 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20090610150917/http://electionsireland.org/candidate.cfm?ID=2954|url-status=live}}</ref> وی از ۱۵ دسامبر ۱۹۹۴ تا ۲۶ ژوئن ۱۹۹۷ نخست‌وزیر ایرلند بود.<ref>{{یادکرد خبر|عنوان=Irish Premier Greets I.R.A. Political Chief At a Meeting|نشانی=https://www.nytimes.com/1994/12/17/world/irish-premier-greets-ira-political-chief-at-a-meeting.html|ناشر=[[The New York Times|نیویورک تایمز]]|تاریخ=1994-12-17|تاریخ بازبینی=2024-02-06}}</ref>

جان بروتون در ۶ فوریه ۲۰۲۴، بعد از یک دوره طولانی بیماری در سن ۷۶ سالگی درگذشت.<ref>{{cite news |title=Former Taoiseach John Bruton has died, aged 76 |url=https://www.independent.ie/irish-news/politics/former-taoiseach-john-bruton-has-died-aged-76/a615938608.html |access-date=6 February 2024 |publisher=Irish Independent |date=6 February 2024}}</ref>

== منابع ==
{{پانویس|چپ‌چین=بله}}

{{-}}

== پیوند به بیرون ==
{{انبار-رده}}
* {{رسمی|http://www.johnbruton.com}}
{{داده‌های کتابخانه‌ای}}

{{سیاست‌مدار-خرد}}

{{ترتیب‌پیش‌فرض:بروتون، جان}}
[[رده:تیشاخ]]
[[رده:دانش‌آموختگان کالج دانشگاهی دوبلین]]
[[رده:درگذشتگان ۲۰۲۴ (میلادی)]]
[[رده:رئیس‌های شورای اروپایی]]
[[رده:زادگان ۱۹۴۷ (میلادی)]]
[[رده:سفیران اتحادیه اروپا در ایالات متحده آمریکا]]
[[رده:سیاستمداران فراکسیون حزب مردم اروپا]]
[[رده:نشان ستاره قطبی]]
[[رده:وزیران دارایی ایرلند]]

title: ۱۰مین Taoiseach

۱۰مین Taoiseach: دوره مسئولیت · ۱۵ دسامبر ۱۹۹۴ – ۲۶ ژوئن ۱۹۹۷

رئیسجمهور: مری رابینسون

Tánaiste: Dick Spring

پس از: Albert Reynolds

پیش از: برتی اهرن

title: سفیر European Union در the United States

سفیر European Union در the United States: دوره مسئولیت · ۲۴ نوامبر ۲۰۰۴ – ۳۱ اکتبر ۲۰۰۹

رئیسجمهور: ژوزه مانوئل باروزو

پس از: Günter Burghardt

پیش از: Angelos Pangratis (acting)

title: Leader of the Opposition

Leader of the Opposition: دوره مسئولیت · ۲۶ ژوئن ۱۹۹۷ – ۹ فوریه ۲۰۰۱

Leader of the Opposition: دوره مسئولیت · ۲۰ نوامبر ۱۹۹۰ – ۱۵ دسامبر ۱۹۹۴

رئیسجمهور:
- Mary Robinson - مری مک‌آلیس
- پاتریک هیلری - Mary Robinson

Taoiseach:
Bertie Ahern
- Charles Haughey - Albert Reynolds

پس از:
Bertie Ahern
Alan Dukes

پیش از:
Michael Noonan
Bertie Ahern

title: Leader of Fine Gael

Leader of Fine Gael: دوره مسئولیت · ۲۱ نوامبر ۱۹۹۰ – ۹ فوریه ۲۰۰۱

قائممقام: - Peter Barry - Nora Owen

پس از: Alan Dukes

پیش از: Michael Noonan

title: Deputy leader of Fine Gael

Deputy leader of Fine Gael: دوره مسئولیت · ۲۶ مارس ۱۹۸۷ – ۲۰ نوامبر ۱۹۹۰

رهبر: Alan Dukes

پس از: Peter Barry

پیش از: Peter Barry

title: Minister for the Public Service

Minister for the Public Service: دوره مسئولیت · ۲۰ ژانویه ۱۹۸۷ – ۱۰ مارس ۱۹۸۷

Taoiseach: Garret FitzGerald

پس از: Ruairi Quinn

پیش از: Alan Dukes

title: Minister for Finance

Minister for Finance: دوره مسئولیت · ۱۴ فوریه ۱۹۸۶ – ۱۰ مارس ۱۹۸۷

Minister for Finance: دوره مسئولیت · ۳۰ ژوئن ۱۹۸۱ – ۹ مارس ۱۹۸۲

پس از:
Alan Dukes
Gene Fitzgerald

پیش از: Ray MacSharry

Minister for Industry, Trade, Commerce and Tourism: دوره مسئولیت · ۱۳ دسامبر ۱۹۸۳ – ۱۴ فوریه ۱۹۸۶

پس از: Garret FitzGerald (acting)

title: Minister for Industry and Energy

Minister for Industry and Energy: دوره مسئولیت · ۱۴ دسامبر ۱۹۸۲ – ۱۳ دسامبر ۱۹۸۳

پیش از: Dick Spring

title: Parliamentary Secretary

Industry and Commerce
Education

title: Teachta Dála

Teachta Dála: دوره مسئولیت · ژوئن ۱۹۶۹ – ۳۱ اکتبر ۲۰۰۴

حوزه انتخاباتی: Meath

title: اطلاعات شخصی

زاده: ۱۸ مهٔ ۱۹۴۷ · دانبوین

درگذشته: ۶ فوریهٔ ۲۰۲۴ (۷۶ سال) · دوبلین

ملیت: جمهوری ایرلند

حزب سیاسی: Fine Gael

همسر(ان): Finola Gill (ا. ۱۹۷۸)

فرزندان: ۴

خویشاوندان: Richard Bruton (brother)

تحصیلات: Clongowes Wood College

محل تحصیل: - یونیورسیتی کالج دوبلین - King's Inns

وبگاه: وبگاه رسمی


text:
# سو باند
سو باند (انگلیسی: Sue Bond؛ زادهٔ ۹ مهٔ ۱۹۴۵) بازیگر اهل بریتانیا است.
از فیلم‌ها یا مجموعه‌های تلویزیونی که وی در آن‌ها نقش داشته‌است، می‌توان به حواست به حرفات باشه، ای مرد خوش‌شانس!، کارمزدی و بنی هیل شو اشاره نمود.

title: سو باند

wikitext:
{{Infobox person
| name = سو باند
| image =
| imagesize =
| caption =
| birth_name =
| birth_date = {{birth date and age|df=y|1945|5|9}}
| birth_place = [[آیلزبری]]، [[باکینگهام‌شر]]، [[انگلستان]]
| death_date =
| death_place =
| occupation = [[بازیگر]]
| yearsactive = ۱۹۷۰ تا ۱۹۸۶
| spouse = دیوید باند
| nationality = بریتانیایی
}}
'''سو باند''' ({{lang-en|Sue Bond}}؛ زادهٔ {{birth date|df=y|1945|5|9}}) [[بازیگر]] اهل [[بریتانیا]] است.

از فیلم‌ها یا مجموعه‌های تلویزیونی که وی در آن‌ها نقش داشته‌است، می‌توان به ''[[حواست به حرفات باشه]]''، [[ای مرد خوش‌شانس!]]، [[کارمزدی (فیلم ۱۹۷۱)|کارمزدی]] و [[بنی هیل شو]] اشاره نمود.

== منابع ==
{{پانویس|چپ‌چین=بله}}
* {{یادکرد-ویکی|پیوند =//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Sue_Bond&oldid=1050657862|عنوان = Sue Bond|زبان =انگلیسی|بازیابی =۱۰ آوریل ۲۰۲۲}}

== پیوند به بیرون ==
* {{IMDb name|0094049|name=سو باند}}
{{داده‌های کتابخانه‌ای}}

{{بازیگر-خرد}}

{{ترتیب‌پیش‌فرض:باند، سو}}
[[رده:افراد زنده]]
[[رده:اهالی آیلزبری]]
[[رده:بازیگران زن تلویزیونی اهل انگلستان]]
[[رده:بازیگران زن سده ۲۰ (میلادی) اهل انگلستان]]
[[رده:بازیگران زن فیلم اهل انگلستان]]
[[رده:خوانندگان سده ۲۰ (میلادی) اهل انگلستان]]
[[رده:زادگان ۱۹۴۵ (میلادی)]]

title: سو باند

زادهٔ: ۹ مهٔ ۱۹۴۵ (۷۹ سال) · آیلزبری، باکینگهام‌شر، انگلستان

ملیت: بریتانیایی

پیشه: بازیگر

سالهای فعالیت: ۱۹۷۰ تا ۱۹۸۶

همسر: دیوید باند


text:
# رامان چیبسا
رامان چیبسا (انگلیسی: Raman Chibsah؛ زادهٔ ۱۰ مارس ۱۹۹۳) بازیکن فوتبال اهل غنا است.
از باشگاه‌هایی که در آن بازی کرده‌است می‌توان به باشگاه فوتبال یوونتوس، باشگاه فوتبال پارما، باشگاه فوتبال فروزینونه، و باشگاه فوتبال ساسولو اشاره کرد.
وی همچنین در تیم‌های ملی فوتبال زیر ۲۰ و ۲۳ سال و همچنین بزرگسالان غنا بازی کرده‌است.

title: رامان چیبسا

wikitext:
{{Infobox football biography
| name = رامان چیبسا
| fullname = Yussif Raman Chibsah
| birth_date = {{birth date and age|1993|3|10|df=y}}
| birth_place = [[آکرا]]
| height = 1.78 m<ref>{{cite web |title=Sassuolo 2012/13 |url=http://www.footballsquads.co.uk/italy/2012-2013/serieb/sassuolo.htm |work=FootballSquads.co.uk |accessdate=1 September 2012}}</ref>
| position = [[هافبک]]
| currentclub = [[باشگاه فوتبال یونیکوس]]
| clubnumber = ۵
| youthyears1 = {{۰|۰۰۰۰}}–۲۰۰۹
| youthclubs1 = Bechem United F.C.
| youthyears2 = ۲۰۰۹–۲۰۱۱
| youthclubs2 = [[باشگاه فوتبال ساسولو]]
| youthyears3 = ۲۰۱۱–۲۰۱۲
| youthclubs3 = [[باشگاه فوتبال یوونتوس]]
| years1 = ۲۰۱۲–۲۰۱۳
| caps1 = ۰
| goals1 = ۰
| clubs1 = [[باشگاه فوتبال پارما]]
| years2 = ۲۰۱۲–۲۰۱۳
| caps2 = ۲۸
| goals2 = ۲
| clubs2 = ← [[باشگاه فوتبال ساسولو]] (قرضی)
| years3 = ۲۰۱۳–۲۰۱۷
| caps3 = ۲۶
| goals3 = ۰
| clubs3 = [[باشگاه فوتبال ساسولو]]
| years4 = ۲۰۱۵–۲۰۱۶
| caps4 = ۲۲
| goals4 = ۰
| clubs4 = ← [[باشگاه فوتبال فروزینونه]] (قرضی)
| years5 = ۲۰۱۶–۲۰۱۷
| caps5 = ۳۶
| goals5 = ۵
| clubs5 = ← [[باشگاه فوتبال بنونتو]] (قرضی)
| years6 = ۲۰۱۷–۲۰۱۸
| caps6 = ۱۴
| goals6 = ۰
| clubs6 = [[باشگاه فوتبال بنونتو]]
| years7 = ۲۰۱۸
| caps7 = ۱۶
| goals7 = ۱
| clubs7 = ← [[باشگاه فوتبال فروزینونه]] (قرضی)
| years8 = ۲۰۱۸–۲۰۱۹
| caps8 = ۳۲
| goals8 = ۱
| clubs8 = [[باشگاه فوتبال فروزینونه]]
| years9 = ۲۰۱۹–۲۰۲۰
| caps9 = ۲۴
| goals9 = ۱
| clubs9 = [[باشگاه ورزشی غازی عینتاب اف.کی]]
| years10 = ۲۰۲۰–۲۰۲۲
| caps10 = ۱۰
| goals10 = ۱
| clubs10 = [[باشگاه فوتبال بوخوم]]
| years11 = ۲۰۲۲
| caps11 = ۱۳
| goals11 = ۰
| clubs11 = [[باشگاه فوتبال آپولون اسمیرنیس]]
| years12 = ۲۰۲۲–
| caps12 = ۹
| goals12 = ۰
| clubs12 = [[باشگاه فوتبال یونیکوس]]
| nationalyears1 = ۲۰۱۳
| nationalcaps1 = ۱
| nationalgoals1 = ۰
| nationalteam1 = [[تیم ملی فوتبال زیر ۲۰ سال غنا]]
| nationalyears2 = ۲۰۱۵
| nationalcaps2 = ۱
| nationalgoals2 = ۰
| nationalteam2 = [[تیم ملی فوتبال زیر ۲۳ سال غنا]]
| nationalyears3 = ۲۰۱۳
| nationalcaps3 = ۲
| nationalgoals3 = ۰
| nationalteam3 = [[تیم ملی فوتبال غنا]]
| club-update = ۵ مارس ۲۰۲۳
| nationalteam-update =
}}
'''رامان چیبسا''' ({{lang-en|Raman Chibsah}}؛ زادهٔ {{birth date|1993|3|10|df=y}}) [[بازیکن فوتبال]] اهل [[غنا]] است.

از باشگاه‌هایی که در آن بازی کرده‌است می‌توان به [[باشگاه فوتبال یوونتوس]]، [[باشگاه فوتبال پارما]]، [[باشگاه فوتبال فروزینونه]]، و [[باشگاه فوتبال ساسولو]] اشاره کرد.

وی همچنین در تیم‌های ملی فوتبال زیر ۲۰ و ۲۳ سال و همچنین [[تیم ملی فوتبال غنا|بزرگسالان غنا]] بازی کرده‌است.

== منابع ==
{{پانویس|چپ‌چین=بله}}
* {{یادکرد-ویکی|پیوند =//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Raman_Chibsah&oldid=1144492155|عنوان = Raman Chibsah|زبان =انگلیسی|بازیابی =۲۶ آوریل ۲۰۲۳}}

{{بازیکن فوتبال-خرد}}

{{ترتیب‌پیش‌فرض:چیبسا، رامان}}
[[رده:افراد زنده]]
[[رده:بازیکنان باشگاه بنونتو]]
[[رده:بازیکنان باشگاه بوخوم]]
[[رده:بازیکنان باشگاه پارما]]
[[رده:بازیکنان باشگاه ساسوئولو کالچو]]
[[رده:بازیکنان تیم ملی فوتبال زیر ۲۰ سال غنا]]
[[رده:بازیکنان تیم ملی فوتبال غنا]]
[[رده:بازیکنان سری آ]]
[[رده:بازیکنان سوپر لیگ فوتبال ترکیه]]
[[رده:بازیکنان فروزینونه کالچو]]
[[رده:بازیکنان فوتبال مرد اهل غنا]]
[[رده:بازیکنان فوتبال دور از وطن در آلمان]]
[[رده:بازیکنان فوتبال دور از وطن در ایتالیا]]
[[رده:بازیکنان فوتبال دور از وطن در ترکیه]]
[[رده:بازیکنان فوتبال دور از وطن در یونان]]
[[رده:بازیکنان فوتبال سری بی]]
[[رده:بازیکنان فوتبال مهاجر اهل غنا]]
[[رده:زادگان ۱۹۹۳ (میلادی)]]
[[رده:هافبک‌های فوتبال]]
[[رده:بازیکنان سوپر لیگ فوتبال یونان]]
[[رده:بازیکنان باشگاه آپولون اسمیرنیس]]

title: رامان چیبسا

نام کامل: Yussif Raman Chibsah

زادروز: ۱۰ مارس ۱۹۹۳ (۳۲ سال)

زادگاه: آکرا

پست: هافبک

title: اطلاعات باشگاهی

باشگاه کنونی: باشگاه فوتبال یونیکوس

شمارهٔ پیراهن: ۵

title: باشگاه‌های جوانان

Bechem United F.C.

باشگاه فوتبال ساسولو

باشگاه فوتبال یوونتوس

title: باشگاه‌های حرفه‌ای*

سالها: باشگاه‌ها · بازی† · (گل)†

باشگاه فوتبال پارما · ۰ · (۰)

← باشگاه فوتبال ساسولو (قرضی) · ۲۸ · (۲)

باشگاه فوتبال ساسولو · ۲۶ · (۰)

← باشگاه فوتبال فروزینونه (قرضی) · ۲۲ · (۰)

← باشگاه فوتبال بنونتو (قرضی) · ۳۶ · (۵)

باشگاه فوتبال بنونتو · ۱۴ · (۰)

← باشگاه فوتبال فروزینونه (قرضی) · ۱۶ · (۱)

باشگاه فوتبال فروزینونه · ۳۲ · (۱)

باشگاه ورزشی غازی عینتاب اف.کی · ۲۴ · (۱)

باشگاه فوتبال بوخوم · ۱۰ · (۱)

باشگاه فوتبال آپولون اسمیرنیس · ۱۳ · (۰)

باشگاه فوتبال یونیکوس · ۹ · (۰)

title: تیم ملی

تیم ملی فوتبال زیر ۲۰ سال غنا · ۱ · (۰)
تیم ملی فوتبال غنا · ۲ · (۰)

تیم ملی فوتبال زیر ۲۳ سال غنا · ۱ · (۰)


text:
# کیت الیزابت راسل
کیت الیزابت راسل (زادهٔ ۱۹۸۴) نویسندهٔ آمریکایی است. اولین رمان او، ونسای غمگین من، در سال ۲۰۲۰ منتشر شد و پرفروش‌ترین کتاب آمریکا شد.

## زندگی‌نامه
راسل در شهر کلیفتون، مین بزرگ شد و در دبیرستان یادبود جان باپست در بنگر، مین تحصیل کرد. او متعاقباً به عنوان دانشجوی کارشناسی در دانشگاه مین در فارمینگتون تحصیل کرد و در سال ۲۰۰۶ مدرک کارشناسی در نویسندگی خلاق را اخذ کرد و پس از آن کارشناسی ارشد را از دانشگاه ایندیانا و دکترای نویسندگی خلاق را از دانشگاه کانزاس گرفت.

## ونسای غمگین من
اولین رمان راسل روایتی ساختگی از رابطهٔ جنسی آسیب‌زا بین قهرمان داستان، ونسا وای، و جیکوب استرن ارائه می‌دهد. ونسای پانزده ساله، دانش‌آموزی تنها در مدرسهٔ شبانه‌روزی است که استرین، معلم انگلیسی ۴۲ سالهٔ او، شروع به مراقبت از او برای شروع یک رابطهٔ جنسی می‌کند و این موضوع سایهٔ وحشتناکی بر زندگی ونسا می‌اندازد. این رمان دارای (روایت اول‌شخص) است که در بین سال‌های ۲۰۰۰، ۲۰۰۷ و ۲۰۱۷ در زمان به جلو و عقب می‌پرد و در سال ۲۰۱۷ زمینهٔ اجتماعی پیوستن به جنبش من هم را برای راسل فراهم کرد.
، تلویحاً اینطور از رمان استنباط می‌شود که ونسا راوی غیرقابل اعتمادی است؛ زیرا تمایلی به دیدن خود به عنوان قربانی یا استرین به عنوان یک شکارچی ندارد.
ونسای غمگین من در فهرست کتاب‌های پرفروش نیویورک تایمز قرار گرفت. برای ترجمه و انتشار در ۲۲ کشور انتخاب شد و برای اکران شدن کاندید شد. در تعدادی از نشریات مورد بررسی مثبت قرار گرفت و ونسا تاریک من، راسل را در مورد رویکرد رمان به روابط جنسی آزاردهنده و همچنین حق فرد قربانی برای حفظ حریم خصوصی در مورد ترومای گذشته به گفتگوی عمومی کشاند.
راسل برای فیلم ونسای تاریک من نامزد دریافت جایزه دیلن توماس در سال ۲۰۲۱ شد.

## جنجال
پیش از انتشار رمان ونسای غمگین من، نویسنده‌ای به نام وندی سی. اورتیز اذعان کرد که کتاب راسل حمایتی متفاوت با کتاب خاطرات خود او دربارهٔ رابطه با معلم کلاس هشتمش دریافت کرده‌است و این موضوع پیش از انتشار رمان جنجالی به راه انداخت. اورتیز همچنین ادعا کرد که ونسای غمگین من، که او آن را نخوانده بود، «شباهت‌های داستانی وهم‌انگیز» با خاطراتش داشت. همان‌طور که توسط آسوشیتدپرس گزارش شده‌است، «بازبینانی که به هر دو کتاب نگاه کردند، هیچ مدرکی دال بر سرقت ادبی مشاهده نکردند.» با این وجود، در پاسخ به نظرات رسانه‌های اجتماعی، و در پی جنجال بر سر رمان کثافت آمریکایی، اپرا وینفری، که در ابتدا ونسای غمگین من را به عنوان منتخبی برای باشگاه کتاب تأثیرگذار خود انتخاب کرده بود، این انتخاب را لغو کرد.
در نتیجهٔ اتهامات سرقت ادبی و تصاحب، راسل بیانیه‌ای عمومی داد و فاش کرد که در ونسای غمگین من از تجربیات خودش در مورد سوء استفادهٔ جنسی در نوجوانی الهام گرفته‌است.

title: کیت الیزابت راسل

wikitext:
'''کیت الیزابت راسل''' (زادهٔ ۱۹۸۴) نویسندهٔ آمریکایی است. [[رمان نخست|اولین رمان]] او، ''ونسای غمگین من''، در سال ۲۰۲۰ منتشر شد و پرفروش‌ترین کتاب آمریکا شد.

== زندگی‌نامه ==
راسل در شهر کلیفتون، مین بزرگ شد و در دبیرستان یادبود جان باپست در [[بنگر، مین]] تحصیل کرد.<ref>{{Cite web|url=https://bangordailynews.com/2020/03/06/arts-culture/the-beautiful-trauma-of-bangor-area-native-kate-russells-debut-novel-my-dark-vanessa/|title=The beautiful trauma of Bangor-area native Kate Russell's debut novel, 'My Dark Vanessa'}}</ref><ref name="auto">{{Cite web|title=Clifton native's debut novel sold in a seven-figure book deal|url=https://bangordailynews.com/2018/12/13/arts-culture/clifton-natives-debut-novel-sold-in-a-seven-figure-book-deal/}}</ref> او متعاقباً به عنوان دانشجوی کارشناسی در [[دانشگاه مین]] در [[فارمینگتون]] تحصیل کرد و در سال ۲۰۰۶ مدرک کارشناسی در نویسندگی خلاق را اخذ کرد<ref name="auto1">{{Cite web|title='My Dark Vanessa': Announcing the biggest-selling debut novel of the season|url=https://ew.com/books/2018/12/11/my-dark-vanessa-acquisition-news/|website=EW.com}}</ref> و پس از آن [[کارشناسی ارشد]] را از [[دانشگاه ایندیانا]]<ref>{{Cite web|url=https://www.bookbrowse.com/biographies/index.cfm/author_number/14685b/kate-elizabeth-russell|title=Kate Elizabeth Russell author information|website=BookBrowse.com}}</ref> و دکترای نویسندگی خلاق را از [[دانشگاه کانزاس]] گرفت.<ref>{{Cite web|url=https://englishcw.ku.edu/kate-russell|title=Kate Elizabeth Russell|date=September 10, 2015|website=Graduate Program in Creative Writing}}</ref>

== ونسای غمگین من ==
اولین رمان راسل روایتی ساختگی از رابطهٔ جنسی آسیب‌زا بین قهرمان داستان، ونسا وای، و جیکوب استرن ارائه می‌دهد. ونسای پانزده ساله، دانش‌آموزی تنها در مدرسهٔ شبانه‌روزی است که استرین، معلم انگلیسی ۴۲ سالهٔ او، شروع به مراقبت از او برای شروع یک رابطهٔ جنسی می‌کند و این موضوع سایهٔ وحشتناکی بر زندگی ونسا می‌اندازد. این رمان دارای ([[روایت اول شخص|روایت اول‌شخص]]) است که در بین سال‌های ۲۰۰۰، ۲۰۰۷ و ۲۰۱۷ در زمان به جلو و عقب می‌پرد و در سال ۲۰۱۷ زمینهٔ اجتماعی پیوستن به [[جنبش من هم]] را برای راسل فراهم کرد.<ref name="auto3">{{Cite web|title='My Dark Vanessa' Looks Back At The Devastation Of A Predatory Affair|url=https://www.npr.org/2020/03/11/810406133/my-dark-vanessa-looks-back-at-the-devastation-of-a-predatory-affair|website=NPR.org}}</ref>

، تلویحاً اینطور از رمان استنباط می‌شود که ونسا راوی غیرقابل اعتمادی است؛ زیرا تمایلی به دیدن خود به عنوان قربانی یا استرین به عنوان یک شکارچی ندارد.

''ونسای غمگین من'' در [[فهرست کتاب‌های پرفروش نیویورک تایمز]] قرار گرفت.<ref>{{Cite news|last=Egan|first=Elisabeth|date=April 2, 2020|title=Oprah's Book Club Dropped Her Novel. It Still Became a Best Seller.|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2020/04/02/books/review/my-dark-vanessa-kate-elizabeth-russell.html}}</ref> برای ترجمه و انتشار در ۲۲ کشور انتخاب شد و برای اکران شدن کاندید شد.<ref name="auto"/><ref name="auto1"/> در تعدادی از نشریات مورد بررسی مثبت قرار گرفت و<ref>{{Cite web|last=|first=|date=|title=My Dark Vanessa {{!}} Book Marks|url=https://bookmarks.reviews/reviews/my-dark-vanessa/|archiveurl=|archivedate=|accessdate=2021-01-02|website=Literary Hub|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news|last=Roiphe|first=Katie|date=March 6, 2020|title=Girl, Interrupted|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2020/03/06/books/review/my-dark-vanessa-kate-elizabeth-russell.html}}</ref><ref name="auto3"/><ref>{{Cite web|title=What Is the Point of 'Lolita' From Lolita's Point of View?|url=https://www.theatlantic.com/culture/archive/2020/03/my-dark-vanessa-not-quite-contemporary-lolita/608641/|last=Gilbert|first=Sophie|date=March 25, 2020|website=The Atlantic}}</ref><ref>{{Cite web|title=My Dark Vanessa by Kate Elizabeth Russell review – a powerful, shocking debut|url=https://www.theguardian.com/books/2020/apr/04/my-dark-vanessa-kate-elizabeth-russell-review-debut-novel|last=Zinovieff|first=Sofka|date=April 4, 2020}}</ref><ref>{{Cite web|title=Kate Elizabeth Russell's debut novel is an unsettling tale of abuse|url=https://www.economist.com/books-and-arts/2020/03/19/kate-elizabeth-russells-debut-novel-is-an-unsettling-tale-of-abuse}}</ref><ref>{{Cite web|title=Review | 'My Dark Vanessa' is being described as 'Lolita' for the #MeToo era. It's more than that.|url=https://www.washingtonpost.com/entertainment/books/my-dark-vanessa-is-being-described-as-lolita-for-the-metoo-era-its-more-than-that/2020/03/09/65cac2d4-37dd-11ea-bb7b-265f4554af6d_story.html|last=Liggett|first=Kim|website=Washington Post}}</ref> ''ونسا تاریک من''، راسل را در مورد رویکرد رمان به روابط جنسی آزاردهنده و همچنین حق فرد قربانی برای حفظ حریم خصوصی در مورد ترومای گذشته به گفتگوی عمومی کشاند.<ref>{{Cite web|title=Kate Elizabeth Russell On Writing Her Explosive Debut Novel, 'My Dark Vanessa'|url=https://www.esquire.com/uk/culture/books/a32005812/my-dark-vanessa-kate-elizabeth-russell-interview/|last=Ovenden|first=Olivia|date=April 4, 2020|website=Esquire}}</ref><ref>{{Cite web|title=The Delicate Art of Writing a Believable Sexual Predator|url=https://melmagazine.com/en-us/story/kate-elizabeth-russell-my-dark-vanessa|date=April 5, 2020|website=MEL Magazine}}</ref><ref>{{Cite web|title=Writing in the #MeToo era: 'It was intimidating taking on something in fiction that was happening in real time'|url=https://www.thejournal.ie/kate-elizabeth-russell-my-dark-vanessa-interview-book-5053129-Mar2020/|last=Barry|first=Aoife|website=TheJournal.ie}}</ref><ref>{{Cite web|title=Kate Elizabeth Russell on My Dark Vanessa and the 'Early Aughts Lolita Complex'|url=https://pictorial.jezebel.com/kate-elizabeth-russell-on-my-dark-vanessa-and-the-early-1842268213|website=Pictorial|access-date=۱۴ سپتامبر ۲۰۲۲|archive-date=۴ آوریل ۲۰۲۰|archive-url=https://web.archive.org/web/20200404094054/https://pictorial.jezebel.com/kate-elizabeth-russell-on-my-dark-vanessa-and-the-early-1842268213|url-status=dead}}</ref>

راسل برای ''فیلم ونسای تاریک من'' نامزد دریافت [[جایزه دیلان توماس|جایزه دیلن توماس]] در سال ۲۰۲۱ شد.<ref>{{Cite web|title=Shortlist for Dylan Thomas Prize Is Revealed|url=https://www.kirkusreviews.com/news-and-features/articles/shortlist-for-dylan-thomas-prize-is-revealed/|accessdate=2021-03-29|website=Kirkus Reviews|language=en}}</ref>

== جنجال ==
پیش از انتشار رمان ''ونسای غمگین من''، نویسنده‌ای به نام وندی سی. اورتیز اذعان کرد که کتاب راسل حمایتی متفاوت با کتاب خاطرات خود او دربارهٔ رابطه با معلم کلاس هشتمش دریافت کرده‌است و این موضوع پیش از انتشار رمان جنجالی به راه انداخت.<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/books/2020/mar/13/kate-elizabeth-russell-my-dark-vanessa-interview|title=Is My Dark Vanessa the most controversial novel of the year? Author Kate Elizabeth Russell speaks out|first=Fiona|last=Sturges|date=March 13, 2020}}</ref><ref name=":0">{{Cite web|title=My Dark Vanessa Is Not a Love Story|url=https://www.vulture.com/2020/02/my-dark-vanessa-kate-elizabeth-russell.html|last=Shapiro|first=Lila|date=February 18, 2020|website=Vulture}}</ref> اورتیز همچنین ادعا کرد که ''ونسای غمگین من''، که او آن را نخوانده بود، «شباهت‌های داستانی وهم‌انگیز» با خاطراتش داشت.<ref name=":0"/><ref>{{Cite web|url=https://gay.medium.com/adventures-in-publishing-outside-the-gates-a06f089c372e|title=Adventures in Publishing Outside the Gates|first=Wendy C.|last=Ortiz|date=January 29, 2020|website=Medium}}</ref> همان‌طور که توسط ''[[آسوشیتد پرس|آسوشیتدپرس]]'' گزارش شده‌است، «بازبینانی که به هر دو کتاب نگاه کردند، هیچ مدرکی دال بر [[دستبرد فکری|سرقت ادبی]] مشاهده نکردند.»<ref name="auto2">{{Cite web|url=https://www.usatoday.com/story/entertainment/books/2020/03/05/oprahs-book-club-drops-my-dark-vanessa-controversy-american-dirt/4968416002/|title=Oprah Winfrey dropped 'My Dark Vanessa' book club pick after online controversy|website=USA TODAY}}</ref> با این وجود، در پاسخ به نظرات رسانه‌های اجتماعی، و در پی جنجال بر سر رمان [[کثافت آمریکایی]]،<ref>{{Cite web|url=https://www.vox.com/culture/2020/1/29/21114167/american-dirt-book-tour-canceled|title=American Dirt's publisher cancels the rest of the book's tour, citing threats|first=Constance|last=Grady|date=January 29, 2020|website=Vox}}</ref> [[اپرا وینفری]]، که در ابتدا ''ونسای غمگین من'' را به عنوان منتخبی برای باشگاه کتاب تأثیرگذار خود انتخاب کرده بود، این انتخاب را لغو کرد.<ref name="auto2"/><ref>{{Cite web|url=https://slate.com/culture/2020/01/my-dark-vanessa-book-controversy-explained-american-dirt.html|title=Why My Dark Vanessa Is the New Book Everyone's Angry About|first=Rachelle|last=Hampton|date=February 1, 2020|website=Slate Magazine}}</ref>

در نتیجهٔ اتهامات سرقت ادبی و تصاحب، راسل بیانیه‌ای عمومی داد و فاش کرد که در ''ونسای غمگین من'' از تجربیات خودش در مورد سوء استفادهٔ جنسی در نوجوانی الهام گرفته‌است.<ref name="auto2"/><ref>{{Cite web|url=http://kateelizabethrussell.com/note-to-readers|title=A Note to Readers|first=Kate Elizabeth|last=Russell|date=February 1, 2020|website=kateelizabethrussell.com}}</ref>

== کتاب‌شناسی ==
* ''ونسای غگگین مین من'' (۲۰۲۰) {{شابک|۹۷۸۰۰۶۲۹۴۱۵۲۷|}}

== منابع ==
{{پانویس|۲}}
[[رده:افراد زنده]]
[[رده:اهالی شهرستان پنوب‌اسکات، مین]]
[[رده:دانش‌آموختگان دانشگاه ایندیانا]]
[[رده:دانش‌آموختگان دانشگاه کانزاس]]
[[رده:رمان‌نویسان زن اهل ایالات متحده آمریکا]]
[[رده:رمان‌نویسان سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا]]
[[رده:زادگان ۱۹۸۴ (میلادی)]]
[[رده:نویسندگان زن سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا]]


text:
# قره‌بلاغ (شهرستان بادکند)
قره‌بلاغ (به لاتین: Kara-Bulak) یک قشلاق در قرقیزستان است که در شهرستان بادکند واقع شده‌است. قره‌بلاغ ۲٬۶۶۴ نفر جمعیت دارد.

title: قره‌بلاغ (شهرستان بادکند)

wikitext:
{{Infobox settlement
|official_name=قره‌بلاغ
|native_name=Кара-Булак
|pushpin_map=Kyrgyzstan
|mapsize=200px
|subdivision_type=کشور
|subdivision_name=[[قرقیزستان]]
|subdivision_type1=منطقه
|subdivision_name1=[[استان بادکند]]
|subdivision_type2=منطقه
|subdivision_name2=[[شهرستان بادکند]]
|leader_title=
|leader_name=
|established_title=
|established_date=
|area_total_km2=
|area_footnotes=
|population_as_of=۲۰۰۹
|population_total=۲۶۶۴
|population_density_km2=
|timezone=UTC +5
|utc_offset=
|timezone_DST=
|utc_offset_DST=
|coordinates={{coord|39|56|30|N|70|55|50|E|region:KG|display=inline,title}}|elevation_m=
|area_code=
|website=
}}
'''قره‌بلاغ''' (به [[خط لاتین|لاتین]]: Kara-Bulak) یک [[قشلاق]] در [[قرقیزستان]] است که در [[شهرستان بادکند]] واقع شده‌است.<ref>{{یادکرد-ویکی |پیوند=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Kara-Bulak,_Batken&redirect=no&oldid=917521175 |عنوان=Kara-Bulak, Batken|بازیابی  = |زبان=انگلیسی}}</ref> قره‌بلاغ ۲٬۶۶۴ نفر جمعیت دارد.

== جستارهای وابسته ==
* [[فهرست شهرهای قرقیزستان]]

== منابع ==
{{پانویس}}

== پیوند به بیرون ==
{{ویکی‌انبار-رده|Kara-Bulak, Batken}}

{{قرقیزستان-خرد}}

{{ترتیب‌پیش‌فرض:قره‌بلاغ}}

[[رده:بازبینی گمر شهرهای قرقیزستان]]

[[رده:مناطق مسکونی در استان باتکن]]

title: قره‌بلاغ Кара-Булак

منطقه:
استان بادکند
شهرستان بادکند

title: جمعیت (۲۰۰۹)

• کل: ۲۶۶۴

منطقهٔ زمانی: UTC +5


text:
# پرپیچ و خم (فیلم)
پرپیچ و خم (انگلیسی: Switchback) یک فیلم در ژانر اکشن و جنایی به کارگردانی جب استوارت است که در سال ۱۹۹۷ منتشر شد.

## بازیگران
- دنیس کواید
- دنی گلاور
- جرد لتو
- تد لواین
- ویلیام فیکنر
- آر. لی ارمی

title: پرپیچ و خم (فیلم)

wikitext:
{{Infobox film
| name = پرپیچ و خم
| image = Switchback_Poster.jpg
| alt =
| caption =
| film name =
| director = [[جب استوارت (نویسنده)|جب استوارت]]
| producer = [[Keith Samples]]{{سخ}}[[گیل آن هرد]]
| writer = Jeb Stuart
| screenplay =
| story =
| based on =
| starring = [[دنیس کواید]]{{سخ}}[[دنی گلاور]]{{سخ}}[[جرد لتو]]{{سخ}}[[تد لواین]]{{سخ}}[[ویلیام فیکنر]]{{سخ}}[[آر. لی ارمی]]{{سخ}}[[Leo Burmester]]
| narrator =
| music = [[باسیل پولدوریس]]
| cinematography =
| editing = [[کانرد باف چهارم]]
| studio = Pacific Western Production<ref name=afi>{{cite web|url=https://catalog.afi.com/Catalog/moviedetails/61491?sid=0f617015-36d1-4702-92c7-441c405cb8df&sr=0.8563489&cp=1&pos=0|title= Switchback (1997) |work=[[فهرست مدون فیلم‌های بلند توسط بنیاد فیلم آمریکا]]|accessdate=2018-11-07}}</ref>
| distributor = {{plainlist|
* [[پارامونت پیکچرز]]<ref name=afi/>
* Rysher Entertainment<ref name=afi/>
}}
| released = {{Film date|۱۹۹۷|۱۰|۳۱}}
| runtime = ۱۲۰ دقیقه<ref name=afi/>
| country =
| language = انگلیسی
| budget = $۳۸ میلیون<ref name=numbers>{{cite web|url=http://www.the-numbers.com/movies/1997/SWTCH.php|title=Switchback (۱۹۹۷)|work=[[نامبرز]]|accessdate=۲۰۱۸-۱۱-۰۷}}</ref>
| gross = $۶٫۵ میلیون<ref name=numbers/>}}
'''پرپیچ و خم''' ({{lang-en|Switchback}}) یک [[فیلم]] در ژانر [[فیلم اکشن|اکشن]] و [[فیلم جنایی|جنایی]] به کارگردانی [[جب استوارت (نویسنده)|جب استوارت]] است که در سال ۱۹۹۷ منتشر شد.

== بازیگران ==
* [[دنیس کواید]]
* [[دنی گلاور]]
* [[جرد لتو]]
* [[تد لواین]]
* [[ویلیام فیکنر]]
* [[آر. لی ارمی]]

== منابع ==
{{پانویس|چپ‌چین=بله|۲}}

== پیوند به بیرون ==
* {{IMDb title|0119210|پرپیچ و خم}}
* {{Rotten Tomatoes|switchback|پرپیچ و خم}}
* {{Mojo title|switchback|پرپیچ و خم}}

{{فیلم-خرد}}

[[رده:آثار موسیقی باسیل پولدوریس]]
[[رده:فیلم‌های ۱۹۹۷ (میلادی)]]
[[رده:فیلم‌های آدم‌کش‌های زنجیره‌ای ایالات متحده آمریکا]]
[[رده:فیلم‌های اولین ساخته کارگردان ۱۹۹۷ (میلادی)]]
[[رده:فیلم‌های اولین ساخته کارگردان]]
[[رده:فیلم‌های ایالات متحده آمریکا]]
[[رده:فیلم‌های به تهیه‌کنندگی گیل آن هارد]]
[[رده:فیلم‌های پارامونت پیکچرز]]
[[رده:فیلم‌های جنایی دلهره‌آور ۱۹۹۷ (میلادی)]]
[[رده:فیلم‌های جنایی دلهره‌آور دهه ۱۹۹۰ (میلادی)]]
[[رده:فیلم‌های جنایی-هیجانی آمریکایی]]
[[رده:فیلم‌های درباره روان‌آزاران]]
[[رده:فیلم‌های فیلم‌برداری‌شده در کالیفرنیا]]
[[رده:فیلم‌های فیلم‌برداری‌شده در کلرادو]]
[[رده:فیلم‌های کاراگاهی آمریکایی]]
[[رده:فیلم‌های کاراگاهی]]
[[رده:فیلم‌های واقع‌شده در تگزاس]]
[[رده:فیلم‌های واقع‌شده در کلرادو]]
[[رده:فیلم‌های واقع‌شده در نیومکزیکو]]
[[رده:فیلم‌های آمریکایی دهه ۱۹۹۰ (میلادی)]]
[[رده:فیلم‌های انگلیسی‌زبان دهه ۱۹۹۰ (میلادی)]]
[[رده:فیلم‌های آدم‌کش زنجیره‌ای دهه ۱۹۹۰ (میلادی)]]
[[رده:فیلم‌های واقع‌شده در قطار]]
[[رده:فیلم‌های ریشر اینترتیمنت]]

title: پرپیچ و خم

کارگردان: جب استوارت

تهیهکننده: Keith Samples · گیل آن هرد

نویسنده: Jeb Stuart

بازیگران: دنیس کواید · دنی گلاور · جرد لتو · تد لواین · ویلیام فیکنر · آر. لی ارمی · Leo Burmester

موسیقی: باسیل پولدوریس

تدوینگر: کانرد باف چهارم

شرکت · تولید: Pacific Western Production

توزیعکننده: - پارامونت پیکچرز - Rysher Entertainment

تاریخهای انتشار: - ۳۱ اکتبر ۱۹۹۷

مدت زمان: ۱۲۰ دقیقه

زبان: انگلیسی

هزینهٔ فیلم: $۳۸ میلیون

فروش گیشه: $۶٫۵ میلیون


text:
# میاکه، نارا
میاکه، نارا (به لاتین: Miyake, Nara) یک منطقهٔ مسکونی در ژاپن است که در استان نارا واقع شده‌است. میاکه  ۷٬۶۴۰ نفر جمعیت دارد.

title: میاکه، نارا

wikitext:
{{Infobox city Japan
|name=میاکه، نارا
|JapaneseName=三宅町
|settlement_type=شهر
|image_symbol=
|image_map=Miyake in Nara Prefecture Ja.svg
|coordinates=|region=[[ناحیه کانسای]]
|prefecture=[[استان نارا]]
|district=[[Shiki District, Nara|Shiki]]
|mayor=
|area_km2=۴٫۰۷
|population=۷۶۴۰
|population_as_of=۱ اکتبر ۲۰۰۷
|density_km2=auto
|tree=[[اسمانتوس فراگناس]]
|flower=Nara yaezakura
|bird=
|city_hall_address=689 Tomondo Ōaza, Miyake-chō, Nara-ken
|city_hall_postal_code=۶۳۶–۰۲۱۳
|website={{URL|http://www.town.miyake.nara.jp/}}}}
'''میاکه، نارا''' (به [[خط لاتین|لاتین]]: Miyake, Nara) یک منطقهٔ مسکونی در [[ژاپن]] است که در [[استان نارا]] واقع شده‌است.<ref>{{یادکرد وب |نویسنده =مشارکت کنندگان ویکی‌پدیای انگلیسی |نشانی=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Miyake,_Nara&redirect=no&oldid=760086721 |عنوان=Miyake, Nara|تاریخ =}}</ref> میاکه  ۷٬۶۴۰ نفر جمعیت دارد.

== جستارهای وابسته ==
*[[فهرست شهرهای ژاپن]]

== منابع ==
{{پانویس}}

== پیوند به بیرون ==
{{رده انبار|Miyake, Nara}}
{{نارا}}

{{ژاپن-خرد}}

{{ترتیب‌پیش‌فرض:میاکه}}
[[رده:بازبینی گمر شهرهای ژاپن]]
[[رده:شهرک‌ها در استان نارا]]
[[رده:مقاله‌های که ابهام‌زدایی آنها به‌اشتباه به‌جای پرانتز با کاما صورت گرفته]]

title: میاکه، نارا 三宅町

منطقه: ناحیه کانسای

استان: استان نارا

ناحیه: Shiki

title: مساحت

• کل: ۴٫۰۷ کیلومتر مربع (۱٫۵۷ مایل مربع)

title: جمعیت (۱ اکتبر ۲۰۰۷)

• کل: ۷۶۴۰

• تراکم: ۱۹۰۰/کیلومتر مربع (۴۹۰۰/مایل مربع)

title: نمادها

• درخت: اسمانتوس فراگناس

• گُل: Nara yaezakura

منطقهٔ زمانی: یوتی‌سی +۹ (زمان)

نشانی تالار شهر: 689 Tomondo Ōaza, Miyake-chō, Nara-ken · ۶۳۶–۰۲۱۳


text:
# اولو تومت
اولو تومت (استونیایی: Olev Toomet; ۲۵ نوامبر ۱۹۲۹ – ۳۱ مارس ۲۰۰۹) سیاستمدار و نماینده مجلس اهل استونی بود.

title: اولو تومت

wikitext:
{{infobox person
| name = اولو تومت
| birth_date = {{Birth date|1929|11|25}}
| death_date = {{Death date|2009|03|31}}
| nationality = [[استونی]]
}}
'''اولو تومت''' ({{lang-et|Olev Toomet}}; {{birth date|1929|11|25}} – {{death date|2009|03|31}}<ref name="lounapostimees.postimees.ee">{{cite web |title=Põlvamaal novembri teisel poolel tähtpäevi jagub |url=https://lounapostimees.postimees.ee/6828393/polvamaal-novembri-teisel-poolel-tahtpaevi-jagub |website=Lõuna-Eesti Postimees |access-date=9 March 2021 |language=et |date=17 November 2019}}</ref>) [[سیاستمدار]] و نماینده مجلس اهل [[استونی]] بود.<ref name="Toomla, 1999">{{cite book |last1=Toomla |first1=Jaan |title=Valitud ja valitsenud: Eesti Parlamentaarsete ja muude esinduskogude ja valitsuste isikkoosseis aastail 1917–1999 |date=1999 |publisher=[[Estonian National Library]] |location=Tallinn |isbn=9985921720 |page= |url=https://www.digar.ee/viewer/et/nlib-digar:288727/264611/page/427 |access-date=8 March 2021 |language=Estonian}}</ref>

== منابع ==
{{پانویس|چپ‌چین=بله}}

{{سیاستمدار-خرد}}

{{ترتیب‌پیش‌فرض:تومت، اولو}}
[[رده:درگذشتگان ۲۰۰۹ (میلادی)]]
[[رده:زادگان ۱۹۲۹ (میلادی)]]
[[رده:نمایندگان مجلس استونی، ۱۹۹۹–۱۹۹۵]]

title: اولو تومت

زادهٔ: ۲۵ نوامبر ۱۹۲۹

درگذشت: ۳۱ مارس ۲۰۰۹

ملیت: استونی


text:
# مصطفی‌آباد تنگ ندام
مصطفی‌آباد تنگ ندام روستایی در دهستان چشمه زیارت بخش مرکزی شهرستان زاهدان استان سیستان و بلوچستان ایران است.

## جمعیت
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این روستا ۲۸ نفر (۱۱خانوار) بوده‌است.

title: مصطفی‌آباد تنگ ندام

wikitext:
{{جعبه اطلاعات روستای ایران
|نام رسمی=مصطفی‌آباد تنگ ندام
|عرض جغرافیایی =
|طول جغرافیایی =
|تصویر=
|اندازه تصویر=
|توضیح تصویر=
|استان=سیستان و بلوچستان
|شهرستان=زاهدان
|بخش=مرکزی
|دهستان=چشمه زیارت
|نام بومی=
|نام دیکر=
|نام قدیمی=
|تاریخ بنیان‌گذاری=
|جمعیت =۲۸ نفر(۱۳۹۵)
|رشد جمعیت=۴۲٪- (۵سال)
|تراکم‌جمعیت=
|مساحت=
|ارتفاع=
|کد آماری    =۷۱۱۶۲۲
|پیش‌شماره=
|وبگاه=
|پانویس=
}}
'''مصطفی‌آباد تنگ ندام''' روستایی در [[دهستان چشمه زیارت]] [[بخش  مرکزی شهرستان زاهدان|بخش مرکزی]] [[شهرستان زاهدان]] [[استان سیستان و بلوچستان]] [[ایران]] است.

== جمعیت ==
بر پایه [[سرشماری عمومی نفوس و مسکن ایران|سرشماری عمومی نفوس و مسکن]] در [[سرشماری عمومی نفوس و مسکن (۱۳۹۵)|سال ۱۳۹۵]] جمعیت این روستا ۲۸ نفر (۱۱خانوار) بوده‌است.<ref>{{سرشماری ۱۳۹۵|۱۱}}</ref>

{{جمعیت تاریخی|۱۳۹۰|۴۸|۱۳۹۵|۲۸|پانویس=مرکز آمار ایران|align=center}}

== منابع ==
{{پانویس}}
{{شهرستان زاهدان}}

{{خرد|روستا}}

[[رده:روستاهای شهرستان زاهدان]]

title: مصطفی‌آباد تنگ ندام

استان: سیستان و بلوچستان

شهرستان: زاهدان

بخش: مرکزی

دهستان: چشمه زیارت

جمعیت: ۲۸ نفر (سرشماری ۹۵)


text:
# جاده وستون
جاده وستون (انگلیسی: Weston Road) یک خیابان شمالی-جنوبی در انتهای غربی تورنتو و منطقه غربی شهرستان یورک (کانادا) در انتاریو، کانادا است.

title: جاده وستون

wikitext:
{{Infobox street
| name                    = Weston Road
| marker_image            = [[File:Weston Road Street Sign.jpg|225px]]{{سخ}}[[File:York Regional Road 56.svg|50px]]
[[File:Weston Rd YR.png|200px]]
| other_name              = York Regional Road 56
| image                   = Weston Rd map.png
| caption                 = <small>جاده وستون در تورنتو</small>
| maint                   = شهر تورنتو{{سخ}}منطقه یورک
| length_km               =
| length_mi               =
| length_ref              =
| length_notes            =
| location                =
| direction_a             = South
| terminus_a              = [[خیابان سنت کلیر]] (Continues as [[خیابان کیله]])
| direction_b             = North
| terminus_b              = {{Jcon|Hwy|9}}
| junction                = [[جاده بلک کریک]]{{سخ}}[[خیابان اگلینتون]]{{سخ}}[[فهرست جاده‌های شمال به جنوب در تورنتو]]{{سخ}}[[خیابان لارنس]]{{سخ}}{{Jcon|Hwy|401}}{{سخ}}[[فهرست جاده‌های حد فاصل در تورنتو]] / Walsh Avenue{{سخ}}[[خیابان شپرد]]{{سخ}}[[خیابان فینچ]]{{سخ}}[[خیابان استیلز]]{{سخ}}{{Jcon|Hwy|407}}{{سخ}}[[File:York Regional Road 7.svg|16px]] [[بزرگ‌راه ۷ انتاریو]]{{سخ}}[[File:York Regional Road 25.svg|16px]] [[List of numbered roads in York Region|Major Mackenzie Drive]]
| inauguration_date       =
| demolition_date         =
| browse                  =
}}

'''جاده وستون''' ({{lang-en|Weston Road}}) یک خیابان شمالی-جنوبی در انتهای غربی [[تورنتو]] و منطقه غربی [[شهرستان یورک (کانادا)]] در [[انتاریو]]، کانادا است.

== منابع ==
{{پانویس|چپ‌چین=بله}}
* {{یادکرد-ویکی|پیوند =//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Weston_Road&oldid=1085634672|عنوان = Weston Road|زبان =انگلیسی|بازیابی =۴ مه ۲۰۲۲}}

[[رده:ترابری در کینگ، انتاریو]]
[[رده:ترابری در وان، انتاریو]]
[[رده:جاده‌ها در تورنتو]]

title: Weston Road

نگهداری توسط: شهر تورنتو · منطقه یورک

انتهای South: خیابان سنت کلیر (Continues as خیابان کیله)

تقاطعهای · اصلی: جاده بلک کریک · خیابان اگلینتون · فهرست جاده‌های شمال به جنوب در تورنتو · خیابان لارنس · بزرگ‌راه ۴۰۱ · فهرست جاده‌های حد فاصل در تورنتو / Walsh Avenue · خیابان شپرد · خیابان فینچ · خیابان استیلز · بزرگ‌راه ۴۰۷ · بزرگ‌راه ۷ انتاریو · Major Mackenzie Drive

انتهای North: بزرگ‌راه ۹