text:
# Verizon Communications
Die Verizon Communications Inc. (Anhörenⓘ) [və.ˈɹaɪ.zən], oder kurz Verizon, ist ein US-amerikanischer Telekommunikationskonzern mit Hauptsitz in New York City. Mit dem Tochterunternehmen Verizon Wireless unterhält der Konzern einen der größten Mobilfunknetzbetreiber in den Vereinigten Staaten.

## Geschichte
Verizon wurde am 30. Juni 2000 gegründet, ist in Delaware eingetragen und entstand durch die Fusion der Bell Atlantic Corporation mit der GTE Corporation (ehemals General Telephone & Electronics Corporation). Den Handel an der New Yorker Börse (NYSE) begann Verizon am 3. Juli 2000 unter dem Symbol VZ.
Während der Fusion von GTE und Bell Atlantic mussten die Konzerne auf Anweisung der Wettbewerbshüter in Washington das große Internet-Telekommunikationsnetz von GTE Genuity Inc. als eigenständiges Unternehmen ausgliedern. Genuity stellte eine ehemalige Abteilung von Bolt, Beranek and Newman (heute BBN Technologies) dar, die die allerersten Bestandteile des Netzes baute, das später zum ARPAnet und damit zur Grundlage des Internets werden sollte, 2003 wurde es von Level 3 Communications übernommen.
Verizon Wireless, das als Joint Venture zwischen Verizon und Vodafone entstand, entwickelte sich zum größten Mobilfunk-Anbieter in den USA. Hauptsitz ist die ehemalige AT&T-Zentrale in Basking Ridge, New Jersey. Verizon Communications hält die Mehrheit an Verizon Wireless.
Verizon hat 2005 die MCI-Worldcom-Gruppe für 6,75 Mrd. US-Dollar (5,2 Mrd. Euro) aufgekauft.
Unter dem Namen Verizon Business bietet Verizon in Europa ausschließlich Dienstleistungen für Geschäftskunden und Behörden an.
Mitte 2015 übernahm Verizon AOL, zwei Jahre später das Kerngeschäft von Yahoo. Im Juni 2017 erfolgte die Fusion von Yahoo und AOL zur neuen Dachmarke Oath (ab Januar 2019 Verizon Media).
Im September 2020 gab Verizon eine Vereinbarung zur Übernahme des amerikanischen Prepaid-Mobilfunkanbieters TracFone Wireless von América Móvil bekannt.
Am 3. Mai 2021 wurde bekannt gegeben, dass Yahoo und AOL für 5 Milliarden Dollar  an Apollo Global Management verkauft werden.

## Geschäftszahlen
| Jahr | Umsatz in Mrd. US-$ | Gewinn in Mrd. US-$ | Angestellte |
| ---- | ------------------- | ------------------- | ----------- |
| 2005 | 69,518              | 7,397               | 217.000     |
| 2006 | 88,182              | 6,197               | 242.000     |
| 2007 | 93,469              | 5,521               | 235.000     |
| 2008 | 97,354              | –2,193              | 223.900     |
| 2009 | 107,808             | 4,894               | 222.900     |
| 2010 | 106,565             | 2,549               | 194.400     |
| 2011 | 110,875             | 2,404               | 193.900     |
| 2012 | 115,846             | 0,875               | 183.400     |
| 2013 | 120,550             | 11,497              | 176.800     |
| 2014 | 127,079             | 9,625               | 177.300     |
| 2015 | 131,620             | 17,879              | 177.700     |
| 2016 | 125,980             | 13,127              | 160.900     |
| 2017 | 126,034             | 30,101              | 155.400     |
| 2018 | 130,863             | 15,528              | 144.500     |
| 2019 | 131,868             | 19,265              | 135.000     |
| 2020 | 128,292             | 17,801              | 132.200     |
| 2021 | 133,613             | 22,065              | 118,400     |

## Kritik
Am 21. November 2008 berichtete der Nachrichtensender CNN, dass Angestellte des Mobilfunkproviders Verizon Wireless sich heimlich Zugang zu den Mobilfunkdaten des designierten Präsidenten Barack Obama verschafft hatten. Dabei wurden die Datensätze mit Telefonnummer und Zeitpunkt der von Obama getätigten Anrufe ausspioniert.
Juni 2013 begannen die Enthüllungen Edward Snowdens über die weltweite Totalüberwachung durch den US-amerikanischen Geheimdienst National Security Agency (NSA) und seine Partner mit der Meldung, dass die US-Regierung routinemäßig die Herausgabe aller Verbindungsdaten vom Provider Verizon verlangt. Es wurde bekannt, dass Verizon – und andere Telekommunikationsunternehmen – auch sonst bei der Überwachung helfen und beim britischen Geheimdienst GCHQ intern als die „Kronjuwelen“ gehandelt werden. Zu dieser Kooperation sind die Unternehmen einerseits gesetzlich verpflichtet, aber es gibt auch finanzielle Entschädigungen. So sollte Verizon – intern als „Stormbrew“ geführt – im Jahr 2013 von der NSA mehr als 46 Millionen US-Dollar erhalten.
Am 24. Juni 2014 wurde bekannt, dass Verizon als Internetprovider für den Deutschen Bundestag agiert. Die Kooperation des Bundestags mit Verizon wurde bekannt, als der Journalist Daniel Lücking in einem Blogartikel entsprechende Vorwürfe erhob und den amerikanischen NSA-Whistleblower Thomas Drake um eine Einschätzung bat. Verizon wollte sich nicht zum Geschäftsverhältnis mit dem Deutschen Bundestag äußern. Am 26. Juni 2014 gab das Bundesinnenministerium bekannt, den Vertrag mit Verizon für die Internetversorgung zu beenden. Grund seien die im „Zuge der NSA-Affäre aufgezeigten Beziehungen von fremden Nachrichtendiensten und Firmen“. Ebenfalls am 26. Juni gab auch der Ältestenrat des Deutschen Bundestags bekannt, die Zusammenarbeit mit Verizon zu beenden.

## Netzwerkstruktur
Verizon betreibt unter anderem die beiden innereuropäischen Unterseekabel Ulysses 1 und 2. Die Glasfaserkabel verbinden IJmuiden in den Niederlanden mit Lowestoft in Großbritannien sowie das französische Calais mit dem britischen Dover.

wikiname: dewiki

title: Verizon Communications

in_language: de

wikitext:
{{Infobox Unternehmen
| Name              = Verizon Communications Inc.
| Logo              = Verizon 2024.svg
| Unternehmensform  = [[Gesellschaftsrecht der Vereinigten Staaten#Corporation|Incorporated]]
| ISIN              = US92343V1044
| Gründungsdatum    = 30. Juni 2000
| Auflösungsdatum   =
| Auflösungsgrund   =
| Sitz              = [[New York City]], [[New York (Bundesstaat)|New York]]
{{Vereinigte Staaten}}
| Leitung           = [[Hans Vestberg]] (Chairman und [[Chief Executive Officer|CEO]])
| Umsatz            = 131,9 Mrd. [[USD]]<ref name="sec.gov" />
| Branche           = [[Telekommunikation]]
| Stand             = 2019-12-31
| Homepage          = [https://www.verizon.com/ www.verizon.com]
}}
[[Datei:Verizon Logo 2000 to 2015.svg|mini|Logo von 2000 bis 2015]]
[[Datei:Verizon 2015 logo -vector.svg|mini|Logo von 2015 bis 2024]]
Die '''Verizon Communications Inc.''' ({{Audio|GT Verizon Communications Incorporated.ogg|Anhören}}) [{{IPA|və.ˈɹaɪ.zən}}], oder kurz '''Verizon''', ist ein [[Vereinigte Staaten|US-amerikanischer]] [[Telekommunikation]]skonzern mit Hauptsitz in [[New York City]]. Mit dem Tochterunternehmen [[Verizon Wireless]] unterhält der Konzern einen der größten [[Mobilfunknetzbetreiber]] in den Vereinigten Staaten.

== Geschichte ==
Verizon wurde am 30. Juni 2000 gegründet, ist in [[Delaware#Wirtschaft und Infrastruktur|Delaware]] eingetragen und entstand durch die Fusion der Bell Atlantic Corporation mit der GTE Corporation (ehemals General Telephone & Electronics Corporation). Den Handel an der [[New York Stock Exchange|New Yorker Börse]] (NYSE) begann Verizon am 3. Juli 2000 unter dem Symbol VZ.<ref>{{Internetquelle |url=http://www.verizon.com/investor/corporatehistory.htm |titel=History & Timeline |hrsg=Verizon Communications Inc. |zugriff=2015-05-12 |sprache=en |archiv-url=https://web.archive.org/web/20140706025507/http://www.verizon.com/investor/corporatehistory.htm |archiv-datum=2014-07-06    }}</ref>

Während der Fusion von GTE und Bell Atlantic mussten die Konzerne auf Anweisung der Wettbewerbshüter in Washington das große Internet-Telekommunikationsnetz von GTE Genuity Inc. als eigenständiges Unternehmen ausgliedern. Genuity stellte eine ehemalige Abteilung von Bolt, Beranek and Newman (heute [[BBN Technologies]]) dar, die die allerersten Bestandteile des Netzes baute, das später zum [[ARPAnet]] und damit zur Grundlage des [[Internet]]s werden sollte, 2003 wurde es von [[Level 3 Communications]] übernommen.<ref>[https://www.heise.de/newsticker/meldung/Neuer-US-Telekomriese-perfekt-28449.html Neuer US-Telekomriese perfekt], heise.de vom 1. Juli 2000</ref><ref>{{cite web |url=https://www.net-security.org/secworld.php?id=1217 |accessdate=2013-01-03 |title=Level 3's Acquisition of Genuity Earns Court Approval |date=2003-01-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130728184302/https://www.net-security.org/secworld.php?id=1217 |archivedate=2013-07-28 |offline=1}}</ref>

[[Verizon Wireless]], das als [[Joint Venture]] zwischen Verizon und [[Vodafone Group|Vodafone]] entstand, entwickelte sich zum größten [[Mobilfunk]]-Anbieter in den USA. Hauptsitz ist die ehemalige [[AT&T]]-Zentrale in [[Basking Ridge (New Jersey)|Basking Ridge]], [[New Jersey]]. Verizon Communications hält die Mehrheit an Verizon Wireless.

Verizon hat 2005 die [[MCI Worldcom|MCI-Worldcom]]-Gruppe für 6,75 Mrd. [[US-Dollar]] (5,2 Mrd. [[Euro]]) aufgekauft.<ref>{{Internetquelle |url=http://www.finanznachrichten.de/nachrichten-2006-01/5822825-verizon-vollzieht-mci-uebernahme-fuer-8-5-milliarden-dollar-016.htm |titel=Verizon vollzieht MCI-Übernahme für 8,5 Milliarden Dollar dpa-AFX |datum=2006-01-06 |zugriff=2015-05-12}}</ref>

Unter dem Namen ''Verizon Business'' bietet Verizon in Europa ausschließlich Dienstleistungen für Geschäftskunden und Behörden an.

Mitte 2015 übernahm Verizon [[AOL]],<ref>{{Internetquelle |url=https://www.heise.de/newsticker/meldung/Verizon-kauft-AOL-2645662.html |datum=2015-05-12 |zugriff=2015-05-12 |titel=Verizon kauft AOL |werk=[[Heise Newsticker]]}}</ref> zwei Jahre später das Kerngeschäft von [[Altaba#Unternehmensgeschichte|Yahoo]].<ref>{{Internetquelle |url=https://www.faz.net/aktuell/wirtschaft/unternehmen/us-telekom-konzern-verizon-kauft-internetpionier-yahoo-14356675.html |titel=Internet-Unternehmen – Verizon schluckt Yahoo |werk=[[Frankfurter Allgemeine Zeitung|faz.net]] |datum=2016-07-25 |abruf=2017-08-19 |kommentar=Paywall}}</ref><ref>{{Internetquelle |url=https://www.handelsblatt.com/unternehmen/it-medien/verizon-uebernahme-des-yahoo-webgeschaefts-abgeschlossen/19930466.html |titel=Verizon – Übernahme des Yahoo-Webgeschäfts abgeschlossen |werk=handelsblatt.com |datum=2017-06-13 |abruf=2023-03-17}}</ref> Im Juni 2017 erfolgte die [[Fusion (Wirtschaft)|Fusion]] von Yahoo und AOL zur neuen Dachmarke Oath (ab Januar 2019 [[Verizon Media]]).<ref>{{Internetquelle|url=https://www.googlewatchblog.de/2017/04/das-ende-internetpioniers-verizon/|titel=Das Ende des Internetpioniers |autor=Jens Minor |hrsg=GoogleWatchBlog |werk=GoogleWatchBlog.de |datum=2017-04-01 |zugriff=2017-04-11}}</ref><ref>{{Internetquelle|url=https://basic-tutorials.de/verizon-fusioniert-aol-und-yahoo-zu-oath/|titel=Verizon fusioniert AOL und Yahoo zu Oath |hrsg=Basic Tutorials |werk=basictutorials.de |datum=2017-04-11 |zugriff=2017-04-11}}</ref>

Im September 2020 gab Verizon eine Vereinbarung zur Übernahme des amerikanischen Prepaid-Mobilfunkanbieters ''TracFone Wireless'' von [[América Móvil]] bekannt.<ref>[https://www.handelsblatt.com/technik/it-internet/mobilfunk-t-mobile-rivale-verizon-will-sich-mit-milliarden-zukauf-verstaerken/26186250.html ''T-Mobile-Rivale Verizon will sich mit Milliarden-Zukauf verstärken.''] In: ''handelsblatt.com''. 14. September 2020, abgerufen am 13. Mai 2021.</ref>

Am 3. Mai 2021 wurde bekannt gegeben, dass Yahoo und AOL für 5 Milliarden Dollar  an [[Apollo Global Management]] verkauft werden.<ref>{{Internetquelle |url=https://nypost.com/2021/05/03/private-equity-firm-apollo-acquires-verizon-media-group-for-5b/ |titel=Apollo acquires Verizon’s Yahoo, AOL businesses for $5B  |werk=nypost.com |datum=2021-05-03 |abruf=2021-05-03 |sprache=en}}</ref>

== Geschäftszahlen ==
{| class="wikitable float-left" style="text-align: right;"
|+Geschäfts- und Mitarbeiterentwicklung ''(jeweiliges Geschäftsjahr)''<ref>{{Internetquelle |url=https://www.macrotrends.net/stocks/charts/VZ/verizon/financial-statements |titel=Verizon Financial Statements 2005-2018 {{!}} VZ |zugriff=2018-10-22}}</ref><ref>{{Internetquelle |url=https://www.wallstreet-online.de/aktien/verizon-communications-aktie/unternehmensprofil |titel=Unternehmensprofil |zugriff=2018-10-22}}</ref>
!Jahr
!Umsatz
in Mrd. US-$
!Gewinn
in Mrd. US-$
!Angestellte
|-
|2005
|69,518
|7,397
|217.000
|-
|2006
|88,182
|6,197
|242.000
|-
|2007
|93,469
|5,521
|235.000
|-
|2008
|97,354
|–2,193
|223.900
|-
|2009
|107,808
|4,894
|222.900
|-
|2010
|106,565
|2,549
|194.400
|-
|2011
|110,875
|2,404
|193.900
|-
|2012
|115,846
|0,875
|183.400
|-
|2013
|120,550
|11,497
|176.800
|-
|2014
|127,079
|9,625
|177.300
|-
|2015
|131,620
|17,879
|177.700
|-
|2016
|125,980
|13,127
|160.900
|-
|2017
|126,034
|30,101
|155.400
|-
|2018
|130,863
|15,528
|144.500
|-
|2019
|131,868
|19,265
|135.000
|-
|2020
|128,292
|17,801
|132.200
|-
|2021
|133,613
|22,065
|118,400
|}
{{Absatz}}

== Kritik ==
Am 21. November 2008 berichtete der Nachrichtensender [[CNN]], dass Angestellte des Mobilfunkproviders ''Verizon Wireless'' sich heimlich Zugang zu den Mobilfunkdaten des [[Gewählter Präsident der Vereinigten Staaten|designierten Präsidenten]] [[Barack Obama]] verschafft hatten. Dabei wurden die Datensätze mit Telefonnummer und Zeitpunkt der von Obama getätigten Anrufe ausspioniert.<ref>{{Internetquelle |autor=Björn Greif |url=http://www.zdnet.de/news/security/0,39023046,39199337,00.htm |titel=Datenschutzpanne: Obamas Mobilfunkdaten ausspioniert |werk=zdnet.de |datum=2008-11-21 |zugriff=2015-05-12}}</ref>

Juni 2013 begannen die Enthüllungen [[Edward Snowden]]s über die [[Globale Überwachungs- und Spionageaffäre|weltweite Totalüberwachung]] durch den US-amerikanischen Geheimdienst [[National Security Agency]] (NSA) und seine Partner mit der Meldung, dass die US-Regierung routinemäßig die Herausgabe aller Verbindungsdaten vom Provider Verizon verlangt.<ref>[[Glenn Greenwald]]: [https://www.theguardian.com/world/2013/jun/06/nsa-phone-records-verizon-court-order NSA collecting phone records of millions of Verizon customers daily], [[The Guardian]] vom 6. Juni 2013</ref><ref>[https://www.heise.de/newsticker/meldung/Bericht-NSA-sammelt-Telefondaten-von-Millionen-US-Buergern-1883586.html NSA sammelt Telefondaten von Millionen US-Bürgern], heise.de vom 6. Juni 2013</ref> Es wurde bekannt, dass Verizon – und andere [[Telekommunikationsunternehmen]] – auch sonst bei der Überwachung helfen und beim britischen Geheimdienst [[GCHQ]] intern als die „Kronjuwelen“ gehandelt werden. Zu dieser Kooperation sind die Unternehmen einerseits gesetzlich verpflichtet, aber es gibt auch finanzielle Entschädigungen. So sollte Verizon – intern als „Stormbrew“ geführt – im Jahr 2013 von der NSA mehr als 46 Millionen US-Dollar erhalten.<ref>[https://www.heise.de/newsticker/meldung/Ueberwachungsaffaere-NSA-zahlt-Hunderte-Millionen-Dollar-an-Provider-1945984.html NSA zahlt Hunderte Millionen Dollar an Provider], heise.de vom 30. August 2013</ref>

Am 24. Juni 2014 wurde bekannt, dass Verizon als Internetprovider für den [[Deutscher Bundestag|Deutschen Bundestag]] agiert.<ref>{{Internetquelle |url=https://netzpolitik.org/2014/arbeitserleichterung-fuer-die-nsa-deutscher-bundestag-bezieht-internet-von-us-anbieter-verizon/ |titel=Arbeitserleichterung für die NSA: Deutscher Bundestag bezieht Internet von US-Anbieter Verizon |autor=Andre Meister |werk=netzpolitik.org |datum=2014-06-24 |zugriff=2015-05-12}}</ref> Die Kooperation des Bundestags mit Verizon wurde bekannt, als der Journalist Daniel Lücking in einem Blogartikel<ref>{{Internetquelle |url=http://www.huffingtonpost.de/daniel-luecking/nsa-dienste-datenschutz-warnung-kein-sex-handykamera_b_5457712.html |autor=Daniel Lücking |titel=„Warnung – Bitte haben Sie keinen Sex vor der Handykamera“: Die Zukunft des Datenschutzes? |werk=[[Huffington Post|huffingtonpost.de]] |datum=2014-06-11 |offline=1 |archiv-url=https://web.archive.org/web/20190125132247/http://www.huffingtonpost.de/daniel-luecking/nsa-dienste-datenschutz-warnung-kein-sex-handykamera_b_5457712.html |archiv-datum=2019-01-25 |abruf=2021-05-05}}</ref> entsprechende Vorwürfe erhob und den amerikanischen NSA-Whistleblower [[Thomas Drake]] um eine Einschätzung bat.<ref>{{Internetquelle |url=http://www.sueddeutsche.de/digital/datensicherheit-umstrittener-us-anbieter-betreibt-internet-im-bundestag-1.2015588 |titel=Datensicherheit Umstrittener US-Anbieter betreibt Internet im Bundestag |werk=Süddeutsche Zeitung |autor=Pascal Paukner |datum=2014-06-25 |zugriff=2015-05-12}}</ref> Verizon wollte sich nicht zum Geschäftsverhältnis mit dem Deutschen Bundestag äußern. Am 26. Juni 2014 gab das [[Bundesinnenministerium]] bekannt, den Vertrag mit Verizon für die Internetversorgung zu beenden. Grund seien die im „Zuge der NSA-Affäre aufgezeigten Beziehungen von fremden Nachrichtendiensten und Firmen“.<ref>[https://www.bmi.bund.de/SharedDocs/Kurzmeldungen/DE/2014/06/bund-wechselt-netzbetreiber.html Bund wechselt Netzbetreiber], Bundesministerium des Innern vom 26. Juni 2014</ref><ref>{{Internetquelle |url=http://www.golem.de/news/bundestagsabgeordnete-ip-adressen-kommen-von-verizon-1406-107423.html |titel=Bundestagsabgeordnete: IP-Adressen kommen von Verizon |autor=Jörg Thoma |werk=golem.de |datum=2014-06-24 |zugriff=2015-05-12}}</ref> Ebenfalls am 26. Juni gab auch der [[Ältestenrat]] des Deutschen Bundestags bekannt, die Zusammenarbeit mit Verizon zu beenden.<ref>{{Internetquelle |url=http://www.sueddeutsche.de/digital/internet-infrastruktur-bundestag-und-regierung-werfen-verizon-raus-1.2019225 |autor=Pascal Paukner |titel=Internet-Infrastruktur Bundestag und Regierung werfen Verizon raus |werk=Süddeutsche Zeitung |datum=2014-06-26 |zugriff=2015-05-12}}</ref>

== Netzwerkstruktur ==
Verizon betreibt unter anderem die beiden innereuropäischen Unterseekabel Ulysses 1 und 2. Die Glasfaserkabel verbinden [[IJmuiden]] in den Niederlanden mit [[Lowestoft]] in Großbritannien sowie das französische [[Calais]] mit dem britischen [[Dover]].<ref>{{Internetquelle |url=https://www.sueddeutsche.de/digital/internet-ueberwachung-snowden-enthuellt-namen-der-spaehenden-telekomfirmen-1.1736791-0 |titel=Snowden enthüllt Namen spähender Internet-Firmen |autor=Frederik Obermaier |werk=sueddeutsche.de |datum=2013-08-02 |abruf=2021-03-23}}</ref>

== Siehe auch ==
* [[New York Telephone Building]] (Verizon Building, 1926)
* [[375 Pearl Street]] (Verizon Building, 1974)

== Weblinks ==
* [https://www.verizon.com/ Offizielle Website] von Verizon (englisch, spanisch)

== Einzelnachweise ==
<references >
<ref name="sec.gov">{{Internetquelle |url=https://www.verizon.com/about/sites/default/files/2019-Verizon-Annual-Report.pdf |titel=Annual Report 2019 |werk=verizon.com |datum=2019-12-31 |abruf=2020-04-20 |format=PDF; 3,9 MB |sprache=en}}</ref>
</references >

{{NaviBlock
|Navigationsleiste Unternehmen im Dow Jones Index
|Navigationsleiste Unternehmen im Dow Jones Composite Average
|Navigationsleiste Unternehmen im S&P 100
}}

{{Normdaten|TYP=k|GND=1371360685|LCCN=no2002081421|VIAF=6763168049004038410009}}

[[Kategorie:Dienstleistungsunternehmen (New York City)]]
[[Kategorie:Telekommunikationsanbieter]]
[[Kategorie:Unternehmensgründung 2000]]
[[Kategorie:Verizon Communications| ]]
[[Kategorie:Dienstleistungsunternehmen (Frankfurt am Main)]]
[[Kategorie:Telekommunikationsunternehmen (Vereinigte Staaten)]]
[[Kategorie:Telekommunikationsunternehmen (Deutschland)]]

title: Verizon Communications Inc.

Rechtsform: Incorporated

Sitz: New York City, New York · Vereinigte Staaten

Leitung: Hans Vestberg (Chairman und CEO)

Umsatz: 131,9 Mrd. USD

Branche: Telekommunikation


text:
# 變成蝙蝠會怎樣？
《成為一隻蝙蝠可能是什麼樣子》（英語：）是美国哲学家湯瑪斯·內格爾于1974年10月发表的论文，旨在說明感質在物理與心智之間的解釋鴻溝。论文最初见于《哲学评论》季刊，后收录在内格尔的作品集《人的问题》（）中。文章探讨了与意识相关的诸多难题，包括因“人的概念所无法把握的事实”而导致心身问题的无解、客观性与还原论的限制、主观经验的“现象学特质”、人类想象力的局限，以及成为一个特定意识体的含义。
内格尔在此文中给出了一个著名的论断：“从根本上说，当且仅当一个有机体具有作为那个有机体是什么样（对于那个有机体来说是什么样）的经验时，它才具有有意识的心理状态。”该论断后来成为了意识研究中关于意识体验的标准描述方法。哲学家丹尼尔·德内特对文中部分观点表达了强烈的反对意见，但亦承认这篇论文是“关于意识研究，引用最广、影响力最大”的文章。

## 概述
论文开篇，内格尔表示将挑战唯物主义还原论无力解决的“对于有意识心理现象的最重要最典型的特征”。唯物主义还原论者认为，有关心智的一切状态都可无损的转译为物理层面的状态。例如，一个持有该理论的科学家在分析心身问题时，会表示无论“意识”为何物，它总可以借发生在大脑和身体中的物理过程得到完整描述。
内格尔首先表明，“有意识经验是一个广泛的现象”，它出现于动物（尤其是哺乳动物）的许多层面上，但难以为它提供确实证据。上述说法显示出，内格尔认为意识并非人类的专利，许多有机体都具备这一特征。他所谈到的意识是除感知以外的某种事物，因为已有普遍证据表明，具有感知器官的有机体也必然具备处理感官知觉的生物过程。据内格尔所言，有机体所共有的是一种“意识的心理状态”，是“当且仅当一个有机体具有作为那个有机体是什么样（对于那个有机体来说是什么样）的经验时”的体验。
他在文章中表示，意识的主观本性排除了任何期望从客观、还原论角度对其作出解释的尝试。因为经验的主观性无法由机能状态或现象状态得到解释，故而也就无法透过还原论来作出解释。而如果忽略经验的主观性，对意识的理解就会变得不完整。经验的主观性是无法被归约为物质的心理现象。因此如果从还原论观点解释意识，经验的主观性就被抛弃了，而这必然是不合理的。此外，从物理主义视角出发，必须对心理现象的特征作出物理解释，而经验的现象学特征只在主观中才可考察，因此这类物理解释是不可能实现的。鉴于此，内格尔论证每一主观经验都必须与“某一个别的观点”相联，这也否定了客观阐述意识经验的可能性。
接着，内格尔使用蝙蝠作为比喻，借以区分主观与客观概念。蝙蝠是哺乳动物，因此人们常认为它们亦具备意识体验。内格尔选取蝙蝠作为论证对象，因为这种动物具有显著异于其它生物的演化特征——超声波感知。这种感知与人类的视觉类似，蝙蝠借其探索周围环境并侦测猎物。蝙蝠的声呐与人类的视觉都被视为一类感知经验，可是，尽管人类或许可以想象自己作为一只蝙蝠飞行、利用声呐导航、倒挂休憩、以昆虫为食，但这与实际作为一只蝙蝠的感知仍是不同的。内格尔甚至表示，即使人类有技术在生理结构上使自己逐渐转变为蝙蝠的模样，他们的大脑也不会以出生时就是蝙蝠的蝙蝠一样连接与运作。因此，这种形态改变后的人也只能体验到作为一只蝙蝠的生活方式与行为，却无法真正理解和体验蝙蝠的思维方式。
从上述比喻可以看到主观性与客观性的差别。根据内格尔的观点，在其他领域，还原的过程是走向更大的客观性、向着对事物真正性质的更准确观点前进。人在思考外部世界时首先是从知觉感官出发，而后扩展至更少依赖感官的外部客观手段。然而，这一方法并不适用于对人类经验本身的研究，我们无法在这一领域应用从现象到本质的方法。人的经验中唯一无可置疑的只有他的心理活动，这意味着每一个体所知的只有作为他们自身的体验（主观主义）。但客观性需要一种无偏向、非主观的感知状态。因此对内格尔而言，客观感知是无法达成的，因为人类的经验总是被限制在主观范围内。
在结论中，内格尔表示我们不能说物理主义是错误的，因为物理主义观点本身还未得到完全理解。物理主义声称包括心理活动在内的所有事件与状态在本质上都是物理的，但关于这些物理事件与状态却只有不完全的描述。并且他还认为界定主观经验与客观经验的特征是理解物理主义的关键，也只有这样才可达成对心身问题的更好理解。

## 批评
美国哲学家丹尼尔·德内特拒绝了内格尔关于蝙蝠的意识的不可知性。他认为蝙蝠意识中的任何“有趣或重要”的方面都可被外部观察者理解。例如，很明显蝙蝠无法探测到数米之外的物体，因为回声定位存在距离限制。德内特相信，随着未来科学发展，任何类似的经验都将被揭示出来。他还指出，内格尔所提出的并非新观点，早在1950年，B.A.法雷尔（）在《心灵》期刊上发表的文章《经验》（）中就提出了类似的看法。
西蒙菲莎大学哲学教授凯瑟琳·艾金斯也提出了和德内特类似的看法，她认为过于蝙蝠大脑神经元细节（例如大脑皮层活动模式）的研究将会对内格尔在论文中提到的关于蝙蝠的主观经验难题作出解释。因此，她认为内格尔在这个核心问题上过于断然地排除了这些可能的答案。
英国哲学家彼得·哈克指出，内格尔的论证不仅在结构上存在问题，在哲学方面也存在对意识的错误定义。他表示，内格尔的这篇文章“为后续40年关于意识的混淆奠定了基础。”
美国哲学家埃里克·施维茨格贝尔和迈克尔·S·戈登（）提出，与内格尔的观点相对，事实上人类确实存在类似蝙蝠的回声定位能力，只是这种能力通常在无意识的情况下被使用。他们用这个例子论证，普通人在正常情况下可能会对自身的经验产生严重且系统性的误解。

wikiname: zhwiki

title: 變成蝙蝠會怎樣？

in_language: zh

wikitext:
[[File:Big-eared-townsend-fledermaus.jpg|thumb|[[湯瑪斯·內格爾|托马斯·内格尔]]提出，即使人们可以“从蝙蝠的视角”出发想象作为一只蝙蝠的体验，但仍不可能得知“一只作为蝙蝠的蝙蝠”到底是何种体验。（图为一只{{Le|湯森大耳蝠|Townsend's big-eared bat}}）]]
《'''成為一隻蝙蝠可能是什麼樣子'''》（{{langx|en|What is it like to be a bat?}}）是美国哲学家[[湯瑪斯·內格爾]]于1974年10月发表的论文，旨在說明[[感质|感質]]在[[物理]]與[[心智]]之間的[[解释鸿沟|解釋鴻溝]]。论文最初见于《{{Le|哲学评论 (美国)|The Philosophical Review|哲学评论}}》季刊，后收录在内格尔的作品集《人的问题》（{{Lang|en|Mortal Questions}}）中。<ref>{{Cite book|title=人的问题|author=托马斯·内格尔|publisher=上海译文出版社|year=2014|isbn=9787532765614|translator=万以}}</ref>文章探讨了与[[意识]]相关的诸多难题，包括因“人的概念所无法把握的事实”而导致[[心物問題|心身问题]]的无解、客观性与[[还原论]]的限制、主观经验的“[[現象學|现象学]]特质”、人类想象力的局限，以及成为一个特定意识体的含义。<ref name="Thomas Nagel 2010, p. 637">{{cite book|editor-first=Ted|editor-last=Honderich|title=The Oxford Companion to Philosophy|url={{google books |plainurl=y |id=bJFCAwAAQBAJ|page=637}}|date=10 March 2005|publisher=Oxford University Press|location=Oxford|isbn=978-0-19-103747-4|first=Thomas|last=Nagel|p=637}}</ref>

内格尔在此文中给出了一个著名的论断：“从根本上说，当且仅当一个有机体具有作为那个有机体是什么样（对于那个有机体来说是什么样）的经验时，它才具有有意识的心理状态。”<ref>{{cite journal |last1=Nagel |first1=Thomas |year=1974 |title=What Is It Like to Be a Bat? |url={{google books |plainurl=y |id=fBGPBRX3JsQC|page=165}} |journal=The Philosophical Review |volume=83 |issue=4 |pages=435–450 |doi=10.2307/2183914 |jstor=2183914}}</ref>该论断后来成为了意识研究中关于意识体验的标准描述方法。<ref>Levine, Joseph (2010). Review of Uriah Kriegel, Subjective Consciousness: A Self-Representational Theory. ''Notre Dame Philosophical Reviews'' 2010 (3).</ref>哲学家[[丹尼爾·丹尼特|丹尼尔·德内特]]对文中部分观点表达了强烈的反对意见，但亦承认这篇论文是“关于意识研究，引用最广、影响力最大”的文章。{{sfn|Dennett|1991|p=441}}

== 概述 ==
[[File:Thomas_Nagel_teaching_Ethics.JPG|thumb|托马斯·内格尔]]
论文开篇，内格尔表示将挑战[[唯物主义]]还原论无力解决的“对于有意识心理现象的最重要最典型的特征”。唯物主义还原论者认为，有关心智的一切状态都可无损的转译为物理层面的状态。例如，一个持有该理论的科学家在分析[[心物問題|心身问题]]时，会表示无论“[[意识]]”为何物，它总可以借发生在大脑和身体中的物理过程得到完整描述。<ref>{{cite book|last=Wimsatt|first=William C|title=Reductionism, Levels of Organization, and the Mind-Body Problem|year=1976|publisher=Springer US|isbn=978-1-4684-2198-9|pages=205–267}}</ref>

内格尔首先表明，“有意识经验是一个广泛的现象”，它出现于动物（尤其是[[哺乳动物]]）的许多层面上，但难以为它提供确实证据。上述说法显示出，内格尔认为意识并非人类的专利，许多有机体都具备这一特征。他所谈到的意识是除[[感知]]以外的某种事物，因为已有普遍证据表明，具有[[感受器|感知器官]]的有机体也必然具备处理感官知觉的生物过程。据内格尔所言，有机体所共有的是一种“意识的心理状态”，是“当且仅当一个有机体具有作为那个有机体是什么样（对于那个有机体来说是什么样）的经验时”的体验。<ref name="Thomas Nagel 2010, p. 637" />

他在文章中表示，意识的主观本性排除了任何期望从客观、还原论角度对其作出解释的尝试。因为经验的主观性无法由机能状态或现象状态得到解释，故而也就无法透过还原论来作出解释。而如果忽略经验的主观性，对意识的理解就会变得不完整。经验的主观性是无法被归约为物质的心理现象。<ref>{{Cite web|title=Qualia {{!}} Internet Encyclopedia of Philosophy|url=http://www.iep.utm.edu/qualia/|access-date=2015-06-01|website=www.iep.utm.edu|archive-date=2023-08-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20230823011334/https://iep.utm.edu/qualia/|dead-url=no}}</ref>因此如果从还原论观点解释意识，经验的主观性就被抛弃了，而这[[歸謬法|必然是不合理的]]。此外，从[[物理主义]]视角出发，必须对心理现象的特征作出物理解释，而经验的[[現象學|现象学]]特征只在主观中才可考察，因此这类物理解释是不可能实现的。鉴于此，内格尔论证每一主观经验都必须与“某一个别的观点”相联，这也否定了客观阐述意识经验的可能性。

接着，内格尔使用[[蝙蝠]]作为比喻，借以区分[[主体性|主观]]与[[客觀性|客观]]概念。蝙蝠是哺乳动物，因此人们常认为它们亦具备意识体验。内格尔选取蝙蝠作为论证对象，因为这种动物具有显著异于其它生物的演化特征——[[超聲波|超声波]]感知。这种感知与人类的[[视觉]]类似，蝙蝠借其探索周围环境并侦测猎物。蝙蝠的[[声呐]]与人类的视觉都被视为一类感知经验，可是，尽管人类或许可以想象自己作为一只蝙蝠飞行、利用声呐导航、倒挂休憩、以昆虫为食，但这与实际作为一只蝙蝠的感知仍是不同的。内格尔甚至表示，即使人类有技术在生理结构上使自己逐渐转变为蝙蝠的模样，他们的大脑也不会以出生时就是蝙蝠的蝙蝠一样连接与运作。因此，这种形态改变后的人也只能体验到作为一只蝙蝠的生活方式与行为，却无法真正理解和体验蝙蝠的思维方式。<ref>{{cite journal |last1=De Preester |first1=Helena |year=2007 |title=The deep bodily origins of the subjective perspective: Models and their problems |journal=Consciousness and Cognition |volume=16 |issue=3 |pages=604–618 |doi=10.1016/j.concog.2007.05.002}}</ref>

从上述比喻可以看到主观性与客观性的差别。根据内格尔的观点，在其他领域，还原的过程是走向更大的客观性、向着对事物真正性质的更准确观点前进。人在思考外部世界时首先是从知觉感官出发，而后扩展至更少依赖感官的外部客观手段。然而，这一方法并不适用于对人类经验本身的研究，我们无法在这一领域应用从现象到本质的方法。人的经验中唯一无可置疑的只有他的心理活动，这意味着每一个体所知的只有作为他们自身的体验（[[主觀主義|主观主义]]）。但客观性需要一种无偏向、非主观的感知状态。因此对内格尔而言，客观感知是无法达成的，因为人类的经验总是被限制在主观范围内。

在结论中，内格尔表示我们不能说物理主义是错误的，因为物理主义观点本身还未得到完全理解。物理主义声称包括心理活动在内的所有事件与状态在本质上都是物理的，但关于这些物理事件与状态却只有不完全的描述。并且他还认为界定主观经验与客观经验的特征是理解物理主义的关键，也只有这样才可达成对[[心身问题]]的更好理解。

== 批评 ==
[[File:Daniel_dennett_Oct2008.JPG|thumb|丹尼尔·德内特曾直言不讳对内格尔的这篇文章表达批评。]]
美国哲学家[[丹尼爾·丹尼特|丹尼尔·德内特]]拒绝了内格尔关于蝙蝠的意识的不可知性。他认为蝙蝠意识中的任何“有趣或重要”的方面都可被外部观察者理解。{{Sfn|Dennett|1991|p=442}}例如，很明显蝙蝠无法探测到数米之外的物体，因为[[回声定位]]存在距离限制。德内特相信，随着未来科学发展，任何类似的经验都将被揭示出来。{{Sfn|Dennett|1991|p=443}}他还指出<ref>Daniel C. Dennett, Elbow Room – The Varieties of Free Will Worth Wanting (Clarendon Press 1984), p17</ref>，内格尔所提出的并非新观点，早在1950年，B.A.法雷尔（{{Lang|en|B. A. Farrell}}）在《{{Le|心灵 (期刊)|Mind (journal)|心灵}}》期刊上发表的文章《经验》（{{Lang|en|Experience}}）中就提出了类似的看法。<ref>Farrell, B. A. (1950). Experience. Mind 59 (April):170-98.</ref>

[[西門菲莎大學|西蒙菲莎大学]]哲学教授{{Le|凯瑟琳·艾金斯|Kathleen Akins}}也提出了和德内特类似的看法，她认为过于蝙蝠大脑[[神經元|神经元]]细节（例如[[大脑皮质|大脑皮层]]活动模式）的研究将会对内格尔在论文中提到的关于蝙蝠的主观经验难题作出解释。因此，她认为内格尔在这个核心问题上过于断然地排除了这些可能的答案。<ref name="Stanford">{{cite web|last1=Bickle|first1=John|last2=Mandik|first2=Peter|last3=Landreth|first3=Anthony|title=The Philosophy of Neuroscience|url=https://plato.stanford.edu/entries/neuroscience/#pagetopright|access-date=2 September 2020|website=Stanford Encyclopedia of Philosophy|publisher=Stanford|quote=凯瑟琳·艾金斯（1993a）深入研究目前关于蝙蝠生理学的科学研究，并指出许多关于内格尔论文的问题。她认为，我们仍应对蝙蝠主观经验的许多问题保持开放态度，因为这些问题尚依赖于神经科学细节的后续研究。其中一个问题是蝙蝠在活跃状态下，其大脑皮层的活动模式。|archive-date=2023-03-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20230328143219/https://plato.stanford.edu/entries/neuroscience/#pagetopright|dead-url=no}}</ref><ref name="Boring">{{cite book|last1=Akins|first1=Kathleen|editor1-last=Dahlbom|editor1-first=Bo|title=Dennett and His Critics: Demystifying Mind|date=1993|publisher=Basil Blackwell|location=Cambridge, MA|isbn=0-631-18549-6|chapter=What is it Like to be Boring and Myopic|page=125-160|url=https://www.sfu.ca/~kathleea/docs/Boring%26Myopic.pdf|access-date=2023-06-07|archive-date=2022-11-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20221128070132/http://www.sfu.ca/~kathleea/docs/Boring%26Myopic.pdf|dead-url=no}}</ref>

英国哲学家{{Le|彼得·哈克|Peter Hacker}}指出，内格尔的论证不仅在结构上存在问题，在哲学方面也存在对意识的错误定义。<ref name="Hacker2002">{{cite journal |last=Hacker |first=P.M.S. |date=2002 |title=Is there anything it is like to be a bat? |url=http://www.phps.at/texte/HackerP1.pdf |format=pdf |journal=Philosophy |volume=77 |pages=157–174 |doi=10.1017/s0031819102000220 |access-date=2023-06-07 |archive-date=2023-03-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230307092826/http://www.phps.at/texte/HackerP1.pdf |dead-url=no }}</ref>他表示，内格尔的这篇文章“为后续40年关于意识的混淆奠定了基础。”<ref name="Hacker2012">{{cite journal |last=Hacker |first=P.M.S. |date=2012 |title=The Sad and Sorry History of Consciousness: being, among other things, a challenge to the "consciousness-studies community" |url=http://info.sjc.ox.ac.uk/scr/hacker/docs/ConsciousnessAChallenge.pdf |format=pdf |journal=Royal Institute of Philosophy |volume=supplementary volume 70 |page=13 |access-date=2023-06-07 |archive-date=2022-10-09 |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20221009/http://info.sjc.ox.ac.uk/scr/hacker/docs/ConsciousnessAChallenge.pdf |dead-url=no }}</ref>

美国哲学家{{Le|埃里克·施维茨格贝尔|Eric Schwitzgebel}}和迈克尔·S·戈登（{{Lang|en|Michael S. Gordon}}）提出，与内格尔的观点相对，事实上人类确实存在类似蝙蝠的回声定位能力，只是这种能力通常在无意识的情况下被使用。他们用这个例子论证，普通人在正常情况下可能会对自身的经验产生严重且系统性的误解。<ref>{{Cite journal |last=Schwitzgebel |first=Eric |last2=Gordon |first2=Michael S. |date=2000 |title=How Well Do We Know Our Own Conscious Experience?: The Case of Human Echolocation |url=https://philpapers.org/rec/SCHHWD-12 |journal=Philosophical Topics |volume=28 |issue=2 |pages=235–246 |access-date=2023-06-07 |archive-date=2023-06-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230607024243/https://philpapers.org/rec/SCHHWD-12 |dead-url=no }}</ref>

== 相关条目 ==

* [[動物意識|动物意识]]
* [[主体间性]]
* [[感质]]
* {{Le|环境界|Umwelt}}

== 參考資料 ==
{{reflist|30em}}

== 参考书籍 ==
* {{cite book|last1=Dennett|first1=Daniel C.|title=Consciousness Explained|date=1991|publisher=Little, Brown and Company|location=Boston| ref=harv}}

==延伸阅读==

* {{cite journal |last=Nagel |first=Thomas |author-link=Thomas Nagel |display-authors=0 |date=Oct 1974 |title=What is it like to be a bat? |url=http://www.philosopher.eu/others-writings/nagel-what-is-it-like-to-be-a-bat/ |journal=Philosophical Review |volume=LXXXIII |issue=4 |pages=435–450 |doi=10.2307/2183914 |access-date=2023-06-07 |archive-date=2023-07-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230706151846/http://www.philosopher.eu/others-writings/nagel-what-is-it-like-to-be-a-bat/ |dead-url=no }}
* {{cite journal |last=Hacker |first=P.M.S. |date=2002 |title=Is there anything it is like to be a bat? |url=http://info.sjc.ox.ac.uk/scr/hacker/docs/To%20be%20a%20bat.pdf |format=pdf |journal=Philosophy |volume=77 |pages=157–174 |doi=10.1017/s0031819102000220 |access-date=2023-06-07 |archive-date=2019-07-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190714175128/http://info.sjc.ox.ac.uk/scr/hacker/docs/To%20be%20a%20bat.pdf |dead-url=no }}
* {{Cite web|last=Schwitzgebel|first=Eric|date=2020-12-23|title=Is There Something It’s Like to Be a Garden Snail?|url=http://www.faculty.ucr.edu/~eschwitz/SchwitzPapers/Snails-201223.pdf|url-status=no|access-date=2023-06-07|archive-date=2023-06-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20230607024242/http://www.faculty.ucr.edu/~eschwitz/SchwitzPapers/Snails-201223.pdf}}

[[Category:心靈哲學|W]]
[[Category:思想實驗|W]]
[[Category:哲学散文]]
[[Category:需要哲學专家关注的页面]]

{{意识}}{{心灵哲学}}{{哲學小作品}}


text:
# دوريس فيشر
دوريس فيشر (بالإنجليزية: Doris Fisher) هي كاتبة غنائية ومغنية وملحنة أمريكية، ولدت في 2 مايو 1915 في نيويورك في الولايات المتحدة، وتوفيت في 15 يناير 2003 في لوس أنجلوس في الولايات المتحدة.

## وصلات خارجية
- دوريس فيشر على موقع IMDb (الإنجليزية)
- دوريس فيشر على موقع ميوزك برينز (الإنجليزية)
- دوريس فيشر على موقع أول موفي (الإنجليزية)

wikiname: arwiki

title: دوريس فيشر

in_language: ar

wikitext:
{{يتيمة|تاريخ=أبريل 2019}}
{{صندوق معلومات كاتب}}
'''دوريس فيشر''' {{إنج|Doris Fisher}} هي [[كاتب أغاني|كاتبة غنائية]] و[[مغن]]ية و[[ملحن|ملحنة]] [[الولايات المتحدة|أمريكية]]، ولدت في [[2 مايو]] [[1915]] في [[نيويورك]] في [[الولايات المتحدة]]، وتوفيت في [[15 يناير]] [[2003]] في [[لوس أنجلوس]] في [[الولايات المتحدة]].<ref name=rose>[http://www.wildwomenofsong.com/downloads/wwos_dorisfisher.pdf  Pamela Rose, ''Doris Fisher, 1915 - 2003, Queen of the Jukebox''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002123/http://www.wildwomenofsong.com/downloads/wwos_dorisfisher.pdf |date=04 مارس 2016}}</ref><ref name=allmusic>[https://www.allmusic.com/artist/doris-fisher-mn0000192016/biography  Biography by Eugene Chadbourne at Allmusic.com]. Retrieved 4 May 2014 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191215084055/https://www.allmusic.com/artist/doris-fisher-mn0000192016/biography |date=15 ديسمبر 2019}}</ref><ref name=latimes>[https://www.latimes.com/archives/la-xpm-2003-jan-25-me-fisher25-story.html  Dennis McLellan, "Obituaries: Doris Fisher, 87; Co-Wrote String of 1940s Hits Recorded by Bing Crosby, Many Others", ''Los Angeles Times'', January 25, 2003]. Retrieved 4 May 2014 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180114024214/http://articles.latimes.com/2003/jan/25/local/me-fisher25 |date=14 يناير 2018}}</ref>

== مراجع ==
{{مراجع}}

== وصلات خارجية ==
* {{روابط فنية}}
{{مواقع التواصل الاجتماعي}}
{{ضبط استنادي}}
{{شريط بوابات|الولايات المتحدة|أعلام|المرأة}}
{{بذرة مغني أمريكي}}
[[تصنيف:أمريكيات في القرن 21]]
[[تصنيف:كتاب أغان من ولاية نيويورك]]
[[تصنيف:مغنون أمريكيون في القرن 20]]
[[تصنيف:مغنون من مدينة نيويورك]]
[[تصنيف:مغنيات أمريكيات في القرن 20]]
[[تصنيف:مواليد 1915]]
[[تصنيف:وفيات 2003]]

title: معلومات شخصية

الميلاد: 2 مايو 1915 · نيويورك

الوفاة: 15 يناير 2003 (87 سنة) · لوس أنجلوس

مواطنة: الولايات المتحدة

الأب: فرد فيشر

title: الحياة العملية

المواضيع: تلحين

المهنة: ملحنة، ومغنية، وكاتبة أغاني، ومؤلفة موسيقى تصويرية

اللغات: الإنجليزية

مجال العمل: تلحين

title: الجوائز

الجوائز: عضوية قاعة مشاهير كاليفورنيا (2011)

title: المواقع

IMDB: صفحة متعلقة في موقع IMDB

المواقع:
بوابة الأدب
تعديل مصدري - تعديل


text:
# Wrexham Challenger 2003
Il Wrexham Challenger 2003 è stato un torneo di tennis facente parte della categoria ATP Challenger Series nell'ambito dell'ATP Challenger Series 2003. Il torneo si è giocato a Wrexham in Regno Unito dal 24 febbraio al 2 marzo 2003 su campi in cemento indoor.

## Vincitori

### Singolare
Wesley Moodie ha battuto in finale  Stefano Pescosolido con il punteggio di 6–4, 6–3

### Doppio
Daniele Bracciali /  Federico Luzzi hanno battuto in finale  Yves Allegro /  Wesley Moodie per walkover

wikiname: itwiki

title: Wrexham Challenger 2003

in_language: it

wikitext:
{{TennisEventInfo|2003|Wrexham Challenger|
| data=24 febbraio - 2 marzo
| edizione=
| champs= {{Bandiera|ZAF}} [[Wesley Moodie]]
| champd= {{Bandiera|ITA}} [[Daniele Bracciali]] / {{Bandiera|ITA}} [[Federico Luzzi]]
}}

Il '''Wrexham Challenger 2003''' è stato un torneo di [[tennis]] facente parte della categoria [[ATP Challenger Series]] nell'ambito dell'[[ATP Challenger Series 2003]]. Il torneo si è giocato a [[Wrexham]] in [[Regno Unito]] dal 24 febbraio al 2 marzo 2003 su campi in cemento indoor.

==Vincitori==
===Singolare===
{{Vedi anche|Wrexham Challenger 2003 - Singolare}}
{{Bandiera|ZAF}} '''[[Wesley Moodie]]''' ha battuto in finale {{Bandiera|ITA}} [[Stefano Pescosolido]] con il punteggio di 6–4, 6–3

===Doppio===
{{Vedi anche|Wrexham Challenger 2003 - Doppio}}
{{Bandiera|ITA}} '''[[Daniele Bracciali]]''' / {{Bandiera|ITA}} '''[[Federico Luzzi]]''' hanno battuto in finale {{Bandiera|CHE}} [[Yves Allegro]] / {{Bandiera|ZAF}} [[Wesley Moodie]] per walkover

== Collegamenti esterni ==
*{{cita web|url=http://www.itftennis.com/procircuit/tournaments/men%27s-tournament/info.aspx?tournamentid=1100005720|titolo=Tabelloni}}

{{Wrexham Challenger}}
{{portale|tennis}}

[[Categoria:Wrexham Challenger 2003| ]]

title: Wrexham Challenger 2003

Sport: Tennis

Data: 24 febbraio - 2 marzo

title: Campioni

Campioni: Doppio · Daniele Bracciali / Federico Luzzi


text:
# Івановка (Калязінський район)
Івановка (рос. Ивановка) — присілок в Калязінському районі Тверської області Російської Федерації.
Населення становить 1 особу. Входить до складу муніципального утворення Старобісловське сільське поселення.

## Історія
Від 2005 року входило до складу муніципального утворення Старобісловське сільське поселення.

## Населення
| 2010 |
| ---- |
| 1    |

wikiname: ukwiki

title: Івановка (Калязінський район)

in_language: uk

wikitext:
{{Населений пункт Росії
|тип             = [[присілок]]
|тип_род         = присілка
|назва           = Івановка
|назва ін.       = Ивановка
|прапор          =
|опис прапора    =
|герб            =
|опис герба      =
|розташування    =
|опис розташування  =
|зображення         =
|зображення_розмір  =
|зображення_підпис  =
|mapx            =
|mapy            =
|суб'єкт РФ      = [[Тверська область]]
|район           = [[Калязінський район]]
|міський округ   =
|поселення       = [[Старобісловське сільське поселення]]
|рада            =
|код ЗКАТУ       =
|засноване       =
|перша згадка    =
|завойоване      =
|попередні назви =
|статус          =
|поділ           =
|населення       = 1
|ref-населення   =
|площа           =
|ref-площа       =
|густота         =
|поштові індекси = <!--або поштовий індекс-->
|телефонний код  = <!--телефонний код-->
|часовий пояс    = [[Московський час|MSK]] ([[UTC+3]])
|висота          =
|водойма         =
|станція         =
|відстань        = <!--відстань до станції-->
<!--До центру муніципального району/міського округу-->
|залізниця р     =
|ref-залізниця р =
|автошлях р      =
|ref-автошлях р  =
|фізична р       = <!--або відстань р-->
|ref-фізична р   =
|залізниця о     =
|ref-залізниця о =
|автошлях о      =
|ref-автошлях о  =
|фізична о       = <!--або відстань о-->
|ref-фізична о   =
<!--До Москви-->
|залізниця с     =
|ref-залізниця с =
|автошлях с      =
|ref-автошлях с  =
|фізична с       = <!--або відстань с-->
|ref-фізична с   =
|схема           =
|міста-побратими =
|день міста      =
|катойконіми     =
|адреса          =
|вебсторінка    =
|мер             = <!--або голова, або губернатор-->
|ремарки         =
|карта розташування1   =Росія Тверська область
}}
'''Івановка''' ({{lang-ru|Ивановка}}) — [[присілок]] в [[Калязінський район|Калязінському районі]] [[Тверська область|Тверської області]] [[Росія|Російської Федерації]].

Населення становить 1 особу. Входить до складу муніципального утворення Старобісловське сільське поселення.

== Історія ==

Від 2005 року входило до складу муніципального утворення Старобісловське сільське поселення<ref>{{Cite web |url=http://docs.cntd.ru/document/936008844 |title=Закон Тверской области от 28 февраля 2005 года № 27-зо «Об установлении границ муниципальных образований, входящих в состав территории муниципального образования Тверской области Калязинский район, и наделении их статусом городского, сельского поселения» |access-date=2019-09-24 |archive-date=2019-09-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190924071657/http://docs.cntd.ru/document/936008844 |deadlink=no }}</ref>.

== Населення ==

{{Населення РФ | Ивановка (Калязинский район) }}

== Примітки ==

{{reflist|1}}

{{Калязінський район}}
{{Russia-geo-stub}}

[[Категорія:Населені пункти Калязінського району]]

title: присілок Івановка

Країна: Росія

Суб'єкт Російської Федерації: Тверська область

Муніципальний район: Калязінський район

Поселення: Старобісловське сільське поселення

title: Основні дані

Часовий пояс: MSK (UTC+3)


text:
# Виадук Сиз-Болозон
Виадук Сиз-Болозон (фр. Viaduc de Cize-Bolozon) — совмещённый автомобильно-железнодорожный каменный арочный мост через реку Эн на востоке Франции между деревнями Болозон и Сиз в департаменте Эн.
Строительство было начато в 1872 году как часть железной дороги между городами Бурк-ан-Брес и Ойонна. Большинство материалов были местного происхождения, причём гравий и песок извлекали прямо из реки Эн. Длина моста составляла 269 м, высота верхнего («железнодорожного») участка — 53 м над уровнем реки, нижнего («автомобильного») — 18 м. Для железнодорожного движения мост был открыт уже в 1875 году, однако для автомобильного — только в начале XX века.
В 1944 году мост был разрушен французскими партизанами, однако уже в 1947—1949 годах он был восстановлен по тому же проекту силами немецких военнопленных (при этом камень был в значительной степени заменён на бетон). Стоимость строительства составила 120 миллионов франков (по состоянию на 1950 год). Железнодорожное сообщение было снова открыто в 1950 году.
Длина моста составляет 272,5 м, максимальная высота — 73 м. Мост имеет 11 арок в случае верхнего уровня и 6 — нижнего.

wikiname: ruwiki

title: Виадук Сиз-Болозон

in_language: ru

wikitext:
{{мост}}
'''Виадук Сиз-Болозон''' ({{lang-fr|Viaduc de Cize-Bolozon}}) — совмещённый автомобильно-железнодорожный каменный [[арочный мост]] через реку [[Эн (приток Роны)|Эн]] на востоке Франции между деревнями [[Болозон]] и [[Сиз]] в [[Эн (департамент)|департаменте Эн]]<ref>{{Cite web|lang=de|url=https://structurae.net/de/bauwerke/cize-bolozon-viadukt|title=Eisenbahnviadukt Cize-Bolozon (Bolozon/Corveissiat, 1875)|website=Structurae|access-date=2021-10-14|archive-date=2021-10-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20211027183403/https://structurae.net/de/bauwerke/cize-bolozon-viadukt|url-status=live}}</ref>.

Строительство было начато в 1872 году как часть железной дороги между городами [[Бурк-ан-Брес]] и [[Ойонна]]. Большинство материалов были местного происхождения, причём гравий и песок извлекали прямо из реки Эн. Длина моста составляла 269 м, высота верхнего («железнодорожного») участка — 53 м над уровнем реки, нижнего («автомобильного») — 18 м. Для железнодорожного движения мост был открыт уже в 1875 году, однако для автомобильного — только в начале XX века<ref name="Brocard">[https://www.google.ru/books/edition/L_Ain_des_grands_ponts/eCDjl-NHMwMC?hl=ru&gbpv=1&bsq=Viaduc+de+Cize-Bolozon+1875+269&dq=Viaduc+de+Cize-Bolozon+1875+269&printsec=frontcover Maurice Brocard. L’Ain des grands ponts. Ain. Rhône. Valserine. Saône. — Lyon, Tour Gile, 1993]</ref>.

В 1944 году мост был разрушен [[Движение Сопротивления (Франция)|французскими партизанами]], однако уже в 1947—1949 годах он был восстановлен по тому же проекту<ref name="Brocard" /> силами немецких военнопленных{{Нет АИ|9|08|2025}} (при этом камень был в значительной степени заменён на бетон). Стоимость строительства составила 120 миллионов франков (по состоянию на 1950 год). Железнодорожное сообщение было снова открыто в 1950 году<ref name="Brocard" />.

Длина моста составляет 272,5 м<ref>[https://www.google.ru/books/edition/Les_ponts_modernes/UUUfAQAAIAAJ?hl=ru&gbpv=1&bsq=Viaduc+de+Cize-Bolozon+1875+Mangini&dq=Viaduc+de+Cize-Bolozon+1875+Mangini&printsec=frontcover Bernard Marrey. Les ponts modernes. 18e et 19e siècles. — Paris: Picard, 1990]</ref>, максимальная высота — 73 м. Мост имеет 11 арок в случае верхнего уровня и 6 — нижнего.

== Литература ==
* R. Debachy. Le viaduc de Cize Bolozon // Visage de l’Ain, № 11, juillet 1950, p. 43-45

== Примечания ==
{{примечания}}

[[Категория:Виадуки Франции]]
[[Категория:Здания и сооружения, заложенные в 1872 году]]
[[Категория:Мосты департамента Эн|Сиз-Болозон]]
[[Категория:Железнодорожно-автомобильные мосты Франции|Сиз-Болозон]]
[[Категория:Арочные мосты Франции|Сиз-Болозон]]
[[Категория:Каменные мосты Франции|Сиз-Болозон]]

title: Виадук Сиз-Болозон

По мосту проходит: Ligne du Haut-Bugey

Пересекает: Эн

Место расположения: Болозон и Корвесья

title: Конструкция


text:
# União Desportiva de Leiria
A União Desportiva de Leiria, mais conhecido como União de Leiria, é um clube multidesportivo português fundado em 1966, e sediado na cidade de Leiria, Portugal. A modalidade principal do clube é o futebol, mas também conta com modalidades como o futsal ou o basquetebol. Atualmente disputa a Liga 2 de futebol, e tem como objetivo afirmar-se como o principal representante da Região do Centro do país no cenário futebolístico nacional.
Fundado a 6 de junho de 1966 na cidade de Leiria, o clube contou com uma ascensão meteórica até ao primeiro escalão do futebol português, pelo qual passaram grandes jogadores e treinadores. Em 2012, devido a problemas financeiros, o clube separou-se da SAD, seguindo trajetórias distintas. O clube reergueu-se na temporada seguinte, conseguindo ser campeão da 1.ª Divisão Distrital, vencendo o Moita do Boi (1-0 golo de Geovanni) no Estádio Municipal de Pombal e finalista da Taça Distrital da AF Leiria, ao perder 1-0 para o Ansião no Estádio Municipal de Pombal.
Por este clube passaram inúmeros nomes de grande reconhecimento internacional como: o guarda-redes Jan Oblak e o treinador José Mourinho.
Mais recentemente o clube passou por um processo de reestruturação interna com a entrada de investidores que fizeram a UD Leiria regressar às divisões do futebol profissional em Portugal, estatuto que já fugia à largas épocas.
Pela União Desportiva de Leiria já passaram outros jogadores históricos falecidos, como por exemplo o guarda-redes Ferreira, que infelizmente faleceu durante o Euro 2004. Ferreira era muito acarinhado por toda a cidade e foi um exemplo de humanismo. Além dele, também faleceu João Manuel, vítima de uma doença prolongada.
Em termos de modalidades, este clube desportivo contou com paintball, andebol e campismo. Existe neste momento o esports, basquetebol, futsal e bilhar.

## História
A União Desportiva de Leiria foi fundada a 6 de junho de 1966, na cidade de Leiria por um grupo de funcionários do Banco Nacional Ultramarino e resultou da fusão de três clubes da cidade: o Sporting Clube Leiriense, o Grupo de Futebol Coliponense e o Ateneu Desportivo de Leiria. De fora ficou o Sport Clube Leiria e Marrazes por não chegar a acordo com a comissão orientadora. Assim se iniciou atividade  desportiva do União com a primeira direção a ser presidida por Fernando Pais de Almeida e Silva num seio de 1 028 sócios fundadores. A sua sede social e campo de atividades é o Estádio Municipal Dr. Magalhães Pessoa, que foi completamente remodelado para receber o Euro 2004.
Logo no ano seguinte à sua fundação, conseguiu o primeiro título de campeão distrital da AF Leiria.
Na época de 1978/79 alcançou, pela primeira vez no seu historial, o escalão máximo do futebol português. Na sua estreia na 1.ª Divisão ficou em 13.º lugar, rebaixando-se novamente de divisão.
Em 1981, surgiu o primeiro título de campeão da 2.ª Divisão Nacional, feito que foi repetido em 1998.
A melhor classificação alcançada pela União de Leiria na 1.ª Divisão Nacional foi o 5.º lugar, nas épocas de 2000/01 e 2002/03.
Na Taça de Portugal, o clube teve o seu ponto alto na época de 2002/03, tendo perdido a final para o FC Porto por 1-0.
No decorrer da época 2003/04, a União de Leiria passou a usufruir do novo Estádio Dr. Magalhães Pessoa, que tem capacidade para 23 888 pessoas. A inauguração deste estádio ocorreu a 19 de novembro de 2003 e ficou marcada pela goleada (8-0) de Portugal ao Kuwait.
A 4 de agosto de 2004, a União de Leiria qualificou-se para a final da Taça Intertoto da UEFA, onde iria defrontar o Lille. Depois de obter um 0-0 em França na primeira mão, toda a cidade pensou que seria possível o clube conquistar uma prova europeia. No entanto, depois de novo empate nos 90 minutos na segunda mão em casa, acabou por perder o jogo no prolongamento por 0-2. Fica para a história como a primeira equipa portuguesa a atingir a final desta competição.
Em maio de 2008, o Comité Disciplinar da Liga Portuguesa de Futebol Profissional abriu um processo paralelo ao Apito Dourado chamado Apito Final, no qual a União de Leiria perdeu três pontos e o seu presidente, João Bartolomeu, foi condenado a uma suspensão de um ano.
No ano de 2010, as já tensas relações entre a União Desportiva de Leiria, SAD, e a Câmara Municipal de Leiria levaram a uma rutura total. A empresa municipal Leirisport, gestora dos equipamentos desportivos camarários, acusou a SAD de dever largas dezenas de milhares de euros pela utilização do Estádio Municipal Dr. Magalhães Pessoa. Devido a este conflito, a União Desportiva de Leiria, SAD abandonou o estádio e mudou de cidade, jogando em campos emprestados, inicialmente em Marinha Grande e de seguida em Santa Catarina da Serra.
No decorrer da conturbada época desportiva de 2011/12, a União Desportiva de Leiria deixou de pagar os ordenados aos seus jogadores da equipa principal e por consequência, no dia 27 de abril, a maior parte dos jogadores rescindiram os seus contratos. Devido a esta situação, a presença da União de Leiria nas últimas três jornadas da Liga Portuguesa de Futebol esteve ameaçada. No jogo contra o Feirense, a equipa entrou em campo com apenas oito jogadores, sendo goleada em casa por 0-4. Na jornada seguinte, a União de Leiria inscreveu os juniores para jogarem contra o Benfica. Em pleno Estádio da Luz, essa equipa demonstrou muita garra, perdendo apenas por 1-0.
Uma lista de créditos relativa ao pedido de insolvência da SAD incluía 107 credores, que reclamavam o pagamento de uma dívida que ascendia a €13,5 milhões. O Estado era o maior credor da União de Leiria SAD, com um quarto daquele valor, pouco mais de €3 milhões por dívidas em sede de IRS e IVA, além dos respetivos juros. O Estado Português absteve-se de exigir uma dívida de mais de € 3,6 milhões.
Perante as dificuldades da União de Leiria SAD, sobrecarregada de dívidas e incumprimentos fiscais, o tribunal decretou a sua extinção em julho de 2013.
Em fevereiro de 2015, numa assembleia-geral extraordinária, a União de Leiria votou favoravelmente à constituição de outra sociedade anónima desportiva (SAD), abrindo portas à chegada de Alexander Tolstikov, que, após João Bartolomeu, passou a ser o novo dono da União de Leiria. O clube já tinha tido uma SAD entre 1999 e 2013, tendo sido extinta face ao elevado valor de suas dívidas. O capital social inicial da SAD foi estabelecido em €1 milhão, 40% detidos pela União de Leiria e 60% pela DS Investment LLP, empresa da qual Alexander Tolstikov é um dos responsáveis. Assim, a DS Investment passou a controlar a equipa principal de futebol e também a dos juniores.
Em outubro de 2020, após votação em assembleia-geral, os sócios aprovaram a entrada de um novo investidor na SAD do clube, Armando Marques, antigo dirigente do Vitória de Guimarães. Além disso, renunciaram ao exercício do direito de preferência na alienação dos 60% da DS Investment LLP, empresa de Alexander Tolstikov, o que levou à sua saída da estrutura da SAD.
Em 2021, um fundo espanhol entrou na União de Leiria SAD. A estrutura da sociedade anónima permaneceu inalterada, com Armando Marques na presidência.
Em maio de 2023, após dez anos de tentativas de ascensão, a União de Leiria conquistou o título da Liga 3, garantindo a subida para a segunda divisão do futebol português.

## Símbolos do clube

### Equipamento
O clube atua preferencialmente de branco nas camisolas, calções e meias, por ser uma cor neutra. Isso ocorreu porque um dos clubes da fusão era o Sporting Clube Leiriense, e houve o receio de que adeptos dos outros grandes do país viessem a não gostar da União de Leiria.

## Rivalidades

### Dérbi do Centro
Este dérbi representa uma das principais rivalidades da Região do Centro do país disputada entre a União de Leiria é a Associação Académica de Coimbra. Os jogos disputados entre os dois clubes são sempre marcados por grande emotividade e fervor.

## Futebol

### Plantel
Atualizado no dia 19 de agosto de 2025.

### Palmarés
- Segunda Liga: 1

(1997/98)
- Terceira Liga: 1

(2022/23)
- Distrital 1ª Divisão: 2

(1967/68), (2012/13)

### Destaques
- Finalista da Taça de Portugal: 1

(2002-03)
- Finalista da Supertaça de Portugal: 1

(2003)
- Finalista da Taça Distrital AF Leiria: 1

(2012-13)
- Finalista da Taça Intertoto: 2

(2004, 2007)

### Histórico nas competições
Atualizado até 2022-23
|                                            | Nº Presenças | Títulos |
| ------------------------------------------ | ------------ | ------- |
| Temporadas na 1ª                           | 18           |         |
| Temporadas na 2ª                           | 6            | 1       |
| Temporadas na 2ª B                         | 18           | 1       |
| Temporadas na 3ª                           | 15           | 1       |
| Temporadas na Distrital - Divisão de Honra | 0            |         |
| Temporadas na Distrital - 1ªDivisão        | 2            | 2       |
| Taça de Portugal                           | 54           |         |
| Taça da Liga                               | 4            |         |
| Supertaça de Portugal                      | 1            |         |
| Taça da AF Leiria                          | 1            |         |

wikiname: ptwiki

title: União Desportiva de Leiria

in_language: pt

wikitext:
{{Mais fontes|data=agosto de 2021}}
{{Info/Clube de futebol
| img =
| res_img = 170px
| nome_img =
| nome = União Desportiva de Leiria
| nomeabrev = União de Leiria
| alcunhas = 'Unionistas'
'Equipa do Lis'
| Rivais =
| fundadoem = {{Dtlink|6|6|1966|idade}}
| estádio = [[Estádio Dr. Magalhães Pessoa]]
| capacidade = {{fmtn|23 888}}
| presidente = Luís Carlos Caetano (Clube)
Nélio Lucas (SAD)
| treinador = Fábio Pereira
| Patrocinadores = [[PORTA10]]
| material = CDT Equipamentos
| liga = [[Segunda Liga|Liga 2]]
| site = [http://www.uniaodeleiria.pt/ uniaodeleiria.pt]
| modelo = padrão
| skin1 =
| skin_be1 =
| skin_bd1 =
| braçoesquerdo1 = ffffff
| corpo1 = ffffff
| braçodireito1 = ffffff
| calções1 = ffffff
| meias1 = ffffff
| skin2 =
| skin_be2 =
| skin_bd2 =
| skin_calção2 =
| skin_meia2 =
| braçoesquerdo2 = 890000
| corpo2 = 890000
| braçodireito2 = 890000
| calções2 = 890000
| meias2 = 890000
| skin3 =
| skin_be3 =
| skin_bd3 =
| skin_calção3 =
| skin_meia3 =
| braçoesquerdo3 =
| corpo3 =
| braçodireito3 =
| calções3 =
| meias3 =
| editar = sim
}}

A '''União Desportiva de Leiria''', mais conhecido como '''União de Leiria''', é um clube multidesportivo [[Portugal|português]] fundado em 1966, e sediado na cidade de [[Leiria]], [[Portugal]]. A modalidade principal do clube é o [[futebol]], mas também conta com modalidades como o [[futsal]] ou o [[basquetebol]]. Atualmente disputa a [[Segunda Liga|Liga 2]] de futebol, e tem como objetivo afirmar-se como o principal representante da [[Região do Centro]] do país no cenário futebolístico nacional.

Fundado a 6 de junho de 1966 na cidade de Leiria, o clube contou com uma ascensão meteórica até ao primeiro escalão do futebol português, pelo qual passaram grandes jogadores e treinadores. Em 2012, devido a problemas financeiros, o clube separou-se da [[Sociedade Anónima Desportiva|SAD]], seguindo trajetórias distintas. O clube reergueu-se na temporada seguinte, conseguindo ser campeão da 1.ª Divisão Distrital, vencendo o Moita do Boi (1-0 golo de Geovanni) no Estádio Municipal de Pombal e finalista da Taça Distrital da AF Leiria, ao perder 1-0 para o Ansião no Estádio Municipal de Pombal.

Por este clube passaram inúmeros nomes de grande reconhecimento internacional como: o guarda-redes [[Jan Oblak]] e o treinador [[José Mourinho]].

Mais recentemente o clube passou por um processo de reestruturação interna com a entrada de investidores que fizeram a UD Leiria regressar às divisões do futebol profissional em Portugal, estatuto que já fugia à largas épocas.

Pela União Desportiva de Leiria já passaram outros jogadores históricos falecidos, como por exemplo o guarda-redes Ferreira, que infelizmente faleceu durante o Euro 2004. Ferreira era muito acarinhado por toda a cidade e foi um exemplo de humanismo. Além dele, também faleceu João Manuel, vítima de uma doença prolongada.

Em termos de modalidades, este clube desportivo contou com paintball, andebol e campismo. Existe neste momento o [[esports]], [[basquetebol]], [[futsal]] e [[bilhar]].

== História ==
[[Ficheiro:União Leiria.png|miniaturadaimagem|180x180px|Primeiro e antigo emblema em uso desde 1966 até 2023.]]
A União Desportiva de Leiria foi fundada a 6 de junho de 1966, na cidade de [[Leiria]] por um grupo de funcionários do [[Banco Nacional Ultramarino]] e resultou da fusão de três clubes da cidade: o Sporting Clube Leiriense, o Grupo de Futebol Coliponense e o Ateneu Desportivo de Leiria. De fora ficou o [[Sport Clube Leiria e Marrazes]] por não chegar a acordo com a comissão orientadora.<ref>{{Citar web|url=https://www.uniaodeleiria.pt/historia/|titulo=História|data=2025-03-17|acessodata=2025-03-23|website=União de Leiria|lingua=pt-PT}}</ref> Assim se iniciou atividade  desportiva do União com a primeira direção a ser presidida por Fernando Pais de Almeida e Silva num seio de 1 028 sócios fundadores. A sua sede social e campo de atividades é o [[Estádio Dr. Magalhães Pessoa|Estádio Municipal Dr. Magalhães Pessoa]], que foi completamente remodelado para receber o [[Campeonato Europeu de Futebol de 2004|Euro 2004]].

Logo no ano seguinte à sua fundação, conseguiu o primeiro título de campeão distrital da [[Associação de Futebol de Leiria|AF Leiria]].

Na época de 1978/79 alcançou, pela primeira vez no seu historial, o escalão máximo do futebol português. Na sua estreia na [[Primeira divisão|1.ª Divisão]] ficou em 13.º lugar, rebaixando-se novamente de divisão.

Em 1981, surgiu o primeiro título de campeão da [[II Divisão|2.ª Divisão Nacional]], feito que foi repetido em 1998.

A melhor classificação alcançada pela União de Leiria na [[Primeira Liga|1.ª Divisão Nacional]] foi o 5.º lugar, nas épocas de [[Primeira Liga de 2000–01|2000/01]] e [[Primeira Liga de 2002–03|2002/03]].

Na [[Taça de Portugal]], o clube teve o seu ponto alto na época de 2002/03, tendo perdido a final para o [[Futebol Clube do Porto|FC Porto]] por 1-0.

No decorrer da época 2003/04, a União de Leiria passou a usufruir do novo [[Estádio Dr. Magalhães Pessoa]], que tem capacidade para 23 888 pessoas. A inauguração deste estádio ocorreu a 19 de novembro de 2003 e ficou marcada pela goleada (8-0) de [[Seleção Portuguesa de Futebol|Portugal]] ao [[Kuwait]]<ref>{{Citar web|ultimo=Lusa|url=https://www.publico.pt/2003/11/19/desporto/noticia/portugal-goleia-kuwait-na-inauguracao-do-estadio-de-leiria-1176248|titulo=Portugal goleia Kuwait na inauguração do Estádio de Leiria|data=2003-11-19|acessodata=2024-11-02|website=PÚBLICO|lingua=pt}}</ref>.

A 4 de agosto de 2004, a União de Leiria qualificou-se para a final da [[Taça Intertoto da UEFA]], onde iria defrontar o [[LOSC Lille|Lille]]<ref>{{Citar web|url=https://www.cmjornal.pt/desporto/detalhe/uniao-de-leiria-na-final-da-intertoto|titulo=UNIÃO DE LEIRIA NA FINAL DA INTERTOTO|acessodata=2024-11-02|website=www.cmjornal.pt|lingua=pt-pt}}</ref>. Depois de obter um 0-0 em França na primeira mão<ref>{{Citar web|ultimo=Lusa|url=https://www.publico.pt/2004/08/23/desporto/noticia/taca-intertoto-uniao-de-leiria-a-um-passo-da-uefa-1201889|titulo=Taça Intertoto: União de Leiria a um passo da UEFA|data=2004-08-23|acessodata=2024-11-02|website=PÚBLICO|lingua=pt}}</ref>, toda a cidade pensou que seria possível o clube conquistar uma prova europeia. No entanto, depois de novo empate nos 90 minutos na segunda mão em casa, acabou por perder o jogo no prolongamento por 0-2<ref>{{Citar web|ultimo=Lusa|url=https://www.publico.pt/2004/08/24/desporto/noticia/uniao-de-leiria-perde-com-o-lille-por-20-1201994|titulo=União de Leiria perde com o Lille por 2-0|data=2004-08-24|acessodata=2024-11-02|website=PÚBLICO|lingua=pt}}</ref>. Fica para a história como a primeira equipa portuguesa a atingir a final desta competição.

Em maio de 2008, o Comité Disciplinar da [[Liga Portuguesa de Futebol Profissional]] abriu um processo paralelo ao [[Apito Dourado]] chamado Apito Final, no qual a União de Leiria perdeu três pontos e o seu presidente, João Bartolomeu, foi [[condenado]] a uma suspensão de um ano.<ref>{{Citar web|ultimo=PÚBLICO|url=https://www.publico.pt/2008/05/09/desporto/noticia/apito-final-boavista-punido-com-descida-de-divisao-fc-porto-com-perda-de-seis-pontos-1328267|titulo=Apito Final: Boavista punido com descida de divisão, FC Porto com perda de seis pontos|data=2008-05-09|acessodata=2024-11-02|website=PÚBLICO|lingua=pt}}</ref>

No ano de 2010, as já tensas relações entre a União Desportiva de Leiria, SAD, e a Câmara Municipal de Leiria levaram a uma rutura total. A empresa municipal Leirisport, gestora dos equipamentos desportivos camarários, acusou a [[Sociedade Anónima Desportiva|SAD]] de dever largas dezenas de milhares de euros pela utilização do [[Estádio Dr. Magalhães Pessoa|Estádio Municipal Dr. Magalhães Pessoa]]<ref>{{Citar web|ultimo=Portugal|primeiro=Rádio e Televisão de|url=https://www.rtp.pt/noticias/futebol-nacional/uniao-de-leiria-quer-jogar-no-magalhaes-pessoa_d563958|titulo=União de Leiria quer jogar no Magalhães Pessoa|data=2012-06-20|acessodata=2024-11-02|website=União de Leiria quer jogar no Magalhães Pessoa|lingua=pt}}</ref><ref>{{Citar web|ultimo=SAPO|url=https://desporto.sapo.pt/futebol/primeira-liga/artigos/u-leiria-passara-a-jogar-noutro-estadio|titulo=U. Leiria passará a jogar noutro estádio|acessodata=2024-11-02|website=SAPO Desporto|lingua=pt}}</ref>. Devido a este conflito, a União Desportiva de Leiria, SAD abandonou o estádio e mudou de cidade, jogando em campos emprestados, inicialmente em [[Marinha Grande]] e de seguida em [[União das Freguesias de Santa Catarina da Serra e Chainça|Santa Catarina da Serra]].

No decorrer da conturbada época desportiva de 2011/12, a União Desportiva de Leiria deixou de pagar os ordenados aos seus jogadores da equipa principal e por consequência, no dia 27 de abril, a maior parte dos jogadores rescindiram os seus contratos<ref>{{Citar web|url=https://sicnoticias.pt/desporto/2012-04-27-jogadores-da-uniao-de-leiria-anunciam-rescisao-coletiva|titulo=Jogadores da União de Leiria anunciam rescisão coletiva|data=2012-04-27|acessodata=2024-11-02|website=SIC Notícias|lingua=pt}}</ref>. Devido a esta situação, a presença da União de Leiria nas últimas três jornadas da Liga Portuguesa de Futebol esteve ameaçada. No jogo contra o [[Clube Desportivo Feirense|Feirense]], a equipa entrou em campo com apenas oito jogadores, sendo goleada em casa por 0-4<ref>{{Citar web|ultimo=Portugal|primeiro=Rádio e Televisão de|url=https://www.rtp.pt/noticias/futebol-nacional/uniao-de-leiria-com-oito-perdeu-apenas-por-4-0_d549225|titulo=União de Leiria - com oito - perdeu "apenas" por 4-0|data=2012-04-29|acessodata=2024-11-02|website=União de Leiria - com oito - perdeu "apenas" por 4-0|lingua=pt}}</ref>. Na jornada seguinte, a União de Leiria inscreveu os juniores para jogarem contra o [[Sport Lisboa e Benfica|Benfica]]. Em pleno [[Estádio da Luz]], essa equipa demonstrou muita garra, perdendo apenas por 1-0.<ref>{{Citar web|url=https://www.jn.pt/desporto/benfica-a-passo-e-sem-motivacao-face-aos-juniores-da-uniao-de-leiria-2486030.html/|titulo=Benfica a passo e sem motivação, face aos "juniores" da União de Leiria|acessodata=2024-11-02|website=Jornal de Notícias|lingua=pt}}</ref>

Uma [[Crédito|lista de créditos]] relativa ao pedido de [[insolvência]] da SAD incluía 107 [[credor]]es, que reclamavam o pagamento de uma [[dívida]] que ascendia a €13,5 milhões. O [[Estado]] era o maior [[credor]] da União de Leiria SAD, com um quarto daquele valor, pouco mais de €3 milhões por dívidas em sede de IRS e IVA, além dos respetivos juros. O [[Estado Português]] absteve-se de exigir uma dívida de mais de € 3,6 milhões.<ref name=":0">{{Citar web|url=https://www.jornaldenegocios.pt/empresas/desporto/detalhe/sad_da_uniao_de_leiria_termina_depois_de_14_anos_de_sucessos_e_polemicas|titulo=SAD da União de Leiria termina depois de 14 anos de sucessos e polémicas|acessodata=2024-11-02|website=www.jornaldenegocios.pt|lingua=pt-PT}}</ref>

Perante as dificuldades da União de Leiria SAD, sobrecarregada de dívidas e incumprimentos fiscais, o tribunal decretou a sua [[extinção]] em julho de 2013.<ref name=":0" />

Em fevereiro de 2015, numa assembleia-geral extraordinária, a União de Leiria votou favoravelmente à constituição de outra sociedade anónima desportiva (SAD)<ref>{{Citar web|ultimo=Janarra|primeiro=Rui|url=https://www.correiodamanhacanada.com/socios-da-uniao-de-leiria-aprovam-constituicao-de-nova-sad/|titulo=SÓCIOS DA UNIÃO DE LEIRIA APROVAM CONSTITUIÇÃO DE NOVA SAD|data=2015-02-07|acessodata=2024-11-02|website=Correio da Manhã Canadá|lingua=pt-PT}}</ref>, abrindo portas à chegada de Alexander Tolstikov, que, após João Bartolomeu, passou a ser o novo dono da União de Leiria. O clube já tinha tido uma SAD entre 1999 e 2013, tendo sido extinta face ao elevado valor de suas [[Dívida|dívidas]]<ref name=":0" />. O capital social inicial da SAD foi estabelecido em €1 milhão, 40% detidos pela União de Leiria e 60% pela DS Investment LLP, empresa da qual Alexander Tolstikov é um dos responsáveis. Assim, a DS Investment passou a controlar a equipa principal de futebol e também a dos juniores.<ref>{{Citar web|url=https://www.jornaldenegocios.pt/empresas/desporto/detalhe/alexander_tolstikov_quem_e_o_russo_que_lidera_a_sad_do_leiria|titulo=Alexander Tolstikov: quem é o russo que lidera a SAD do Leiria|acessodata=2024-11-02|website=www.jornaldenegocios.pt|lingua=pt-PT}}</ref>

Em outubro de 2020, após votação em assembleia-geral, os sócios aprovaram a entrada de um novo investidor na SAD do clube, Armando Marques, antigo dirigente do Vitória de Guimarães. Além disso, renunciaram ao exercício do direito de preferência na alienação dos 60% da DS Investment LLP, empresa de Alexander Tolstikov, o que levou à sua saída da estrutura da SAD.<ref>{{Citar web|url=https://www.jornaldeleiria.pt/noticia/sai-alexander-tolstikov-e-para-o-seu-lugar-entra-armando-marques|titulo=Sai Alexander Tolstikov e para o seu lugar entra Armando Marques|acessodata=2024-11-02|website=Jornal de Leiria|lingua=pt}}</ref>

Em 2021, um fundo espanhol entrou na União de Leiria SAD. A estrutura da sociedade anónima permaneceu inalterada, com Armando Marques na presidência.<ref>{{Citar web|ultimo=Guerra|primeiro=Marina|url=https://www.regiaodeleiria.pt/2021/11/fundo-espanhol-entra-para-a-sad-da-uniao-de-leiria-com-uma-condicao/|titulo=Fundo espanhol entra para a SAD da União de Leiria com uma condição|acessodata=2024-11-02|website=Região de Leiria|lingua=pt-PT}}</ref>

Em maio de 2023, após dez anos de tentativas de ascensão, a União de Leiria conquistou o título da [[Liga 3]], garantindo a subida para a segunda divisão do futebol português.<ref>{{Citar web|url=https://maisfutebol.iol.pt/liga-3/belenenses/uniao-de-leiria-vence-belenenses-e-e-campeao-da-liga-3|titulo=União de Leiria vence Belenenses e é campeã da Liga 3|acessodata=2024-11-02|website=Maisfutebol|lingua=pt}}</ref>

== Símbolos do clube ==

=== Equipamento ===
O clube atua preferencialmente de branco nas camisolas, calções e meias, por ser uma cor neutra. Isso ocorreu porque um dos clubes da fusão era o Sporting Clube Leiriense, e houve o receio de que adeptos dos outros grandes do país viessem a não gostar da União de Leiria.

== Rivalidades ==

=== Dérbi do Centro ===
Este dérbi representa uma das principais rivalidades da [[Região do Centro]] do país disputada entre a União de Leiria é a [[Associação Académica de Coimbra]]. Os jogos disputados entre os dois clubes são sempre marcados por grande emotividade e fervor.<ref>{{Citar web|ultimo=SAPO|url=https://desporto.sapo.pt/futebol/liga-3/artigos/uniao-de-leiria-academica-no-top-dos-jogos-com-mais-assistencia-do-fim-de-semana|titulo=União de Leiria - Académica no top dos jogos com mais assistência do fim-de-semana|acessodata=2023-01-13|website=SAPO Desporto|lingua=pt}}</ref><ref>{{Citar web|ultimo=Leiria|primeiro=Manuel|url=https://www.regiaodeleiria.pt/2009/11/final-emotivo-no-derby-leiria-academica-termina-em-empate-1-1|titulo=Final emotivo no "derby" Leiria – Académica termina em empate (1-1)|acessodata=2023-01-13|website=Região de Leiria|lingua=pt-PT}}</ref>

== Futebol ==

=== Plantel ===
''Atualizado no dia 19 de agosto de 2025.''
{{Plantel de Futebol
| numeracao  = sim
| cor_letra1 = FFFFFF
| cor_fundo1 = red
| cor_letra2 = 000000
| cor_fundo2 = FFFFFF

| g1num = 98
| g1 = {{BRA}} [[João Bravim]]

| g2num = 1
| g2 = {{ESP}} [[Salvi Carrasco]]

| g3num = 99
| g3 = {{AUT}} [[Jakob Odehnal]]

| c1num = 4
| c1 = {{VEN}} [[Sema Velázquez]]

| c2num = 5
| c2 = {{ESP}} [[Víctor Rofino]]

| c3num = 68
| c3 = {{POR}} [[Miguel Magalhães]]

| c4num = 15
| c4 = {{POR}} [[José Pedro]]

| c5num = 52
| c5 = {{CIV}} [[Habib Sylla]]

| c6num = 58
| c6 = {{POR}} [[David Monteiro]]

| c7num = 3
| c7 = {{ESP}} [[Marc Baró]]

| c8num = 72
| c8 = {{POR}} [[Vasco Oliveira]]

| c9num = 14
| c9 = {{BRA}} [[Zé Vítor]]

| m1num = 25
| m1 = {{POR}} [[Diogo Amado]]

| m2num = 20
| m2 = {{POR}} [[Bernardo Gomes]]

| m3num = 7
| m3 = {{ESP}} [[Genaro]]

| m4num = 17
| m4 = {{ARG}} [[Lucho Vega]]

| m5num = 41
| m5 = {{BRA}} [[Daniel Borges]]

| m6num = 8
| m6 = {{CIV}} [[Eboué]]

| a1num = 7
| a1 = {{GBS}} [[Famana Quizera]]

| a2num = 9
| a2 = {{ESP}} [[Juan Muñoz]]

| a3num = 11
| a3 = {{BRA}} [[Jair Silva]]

| a4num = 26
| a4 = {{ESP}} [[Pablo Fernández]]

| a5num = 10
| a5 = {{NED}} [[Jordan van der Gaag]]

| tr = {{POR}} [[Fábio Pereira]]
}}

=== Palmarés ===
* '''[[Segunda Liga]]:''' '''1'''
:(1997/98)

* '''[[Liga 3|Terceira Liga]]:''' '''1'''
:(2022/23)

* '''Distrital 1ª Divisão:''' '''2'''
:(1967/68), (2012/13)

=== Destaques ===
* '''Finalista da [[Taça de Portugal]]:''' '''1'''
:(2002-03)
* '''Finalista da [[Supertaça de Portugal]]:''' '''1'''
:(2003)
* '''Finalista da Taça Distrital AF Leiria:''' '''1'''
:(2012-13)
*'''Finalista da [[Taça Intertoto]]:''' '''2'''
:(2004, 2007)
:

=== Histórico nas competições ===
Atualizado até 2022-23
{| {{prettytable}}
!
! Nº Presenças
! Títulos
|----
| '''Temporadas na 1ª'''
| 18
|
|----
| '''Temporadas na 2ª'''
| 6 ||  1
|----
| '''Temporadas na 2ª B'''
| 18 ||  1
|----
| '''Temporadas na 3ª'''
| 15 ||  1
|----
| '''Temporadas na Distrital - Divisão de Honra'''
| 0
|
|----
| '''Temporadas na Distrital - 1ªDivisão'''
| 2 || 2
|----
| '''[[Taça de Portugal]]'''
| 54
|
|----
| '''[[Taça da Liga]]'''
| 4
|
|----
| '''[[Supertaça de Portugal]]'''
| 1
|
|----
| '''[[Taça da AF Leiria]]'''
| 1
|
|}

{{Referências}}

== Ligações externas ==
* [https://www.facebook.com/uniaodeleiria?fref=ts Site Oficial]
* [[Apito Dourado]]

{{Bloco de navegação
|title=Competições
|Futebol em Portugal
|Campeonato Português de Futebol
}}
{{Portal3|Desporto|Futebol|Portugal}}

[[Categoria:União Desportiva de Leiria]]
[[Categoria:Clubes de futebol de Leiria|Uniao de Leiria]]
[[Categoria:Clubes de futebol fundados em 1966]]
[[Categoria:Fundações em Portugal em 1966]]

title: União de Leiria

Nome: União Desportiva de Leiria

Alcunhas: 'Unionistas' · 'Equipa do Lis'

Fundação: 6 de junho de 1966 (59 anos)

Estádio: Estádio Dr. Magalhães Pessoa

Presidente: Luís Carlos Caetano (Clube) · Nélio Lucas (SAD)

Treinador(a): Fábio Pereira

Material (d)esportivo: CDT Equipamentos

Competição: Liga 2

Uniforme · titular: Uniforme · alternativo


text:
# Juan Zitko
Juan Avilio Zitko Carmona (Iquique, 2 gennaio 1932) è un ex cestista cileno.

## Carriera
Con il Cile ha disputato due edizioni dei Campionati del mondo (1954, 1959).

title: Juan Zitko

wikitext:
{{S|cestisti cileni}}
{{Sportivo
|Nome = Juan Zitko
|Immagine = Zitko y Marques, Estadio, 1959-02-12 (820).jpg
|Didascalia = Juan Zitko (a sinistra) con [[Wlamir Marques]]
|Sesso = M
|CodiceNazione = {{CHL}}
|Altezza = 184
|Peso = 75
|Disciplina = Pallacanestro
|Ruolo =
|TermineCarriera =
|SquadreGiovanili =
|Squadre =
{{Carriera sportivo
 |sport = basket |pos = G
 ||Universidad Catolica|
}}
|SquadreNazionali =
{{Carriera sportivo
 |1953-1959|{{Naz|PC|CHL|M}}|
}}
|Allenatore =
|Vittorie =
{{MedaglieCompetizione|Mondiali}}
{{MedaglieBronzo|[[Campionato mondiale maschile di pallacanestro 1959|Cile 1959]]}}
{{MedaglieCompetizione|Campionati sudamericani}}
{{MedaglieBronzo|[[Campionato sudamericano maschile di pallacanestro 1953|Uruguay 1953]]}}
|Aggiornato =
}}
{{Bio
|Nome = Juan Avilio
|Cognome = Zitko Carmona
|ForzaOrdinamento = Zitko ,Juan
|Sesso = M
|LuogoNascita = Iquique
|GiornoMeseNascita = 2 gennaio
|AnnoNascita = 1932
|NoteNascita = <ref>[https://www.familysearch.org/ark:/61903/1:1:KC68-RRL Brasil, Cartões de Imigração] ''familysearch.org''</ref>
|LuogoMorte =
|GiornoMeseMorte =
|AnnoMorte =
|Epoca = 1900
|Attività = ex cestista
|Nazionalità = cileno
}}

== Carriera ==
Con il {{NazNB|PC|CHL|M}} ha disputato due edizioni dei [[Campionati mondiali maschili di pallacanestro|Campionati del mondo]] ([[Campionato mondiale maschile di pallacanestro 1954|1954]], [[Campionato mondiale maschile di pallacanestro 1959|1959]]).

==Note==
<references />

== Altri progetti ==
{{interprogetto}}

== Collegamenti esterni ==
*{{Collegamenti esterni}}
*{{es}} [https://www.crear.cl/juan-avilio-zitko-carmona/ Biografia su crear.cl]

{{Cile maschile pallacanestro sudamericano 1953}}
{{Cile maschile pallacanestro mondiale 1954}}
{{Cile maschile pallacanestro sudamericano 1958}}
{{Cile maschile pallacanestro mondiale 1959}}
{{Portale|biografie|pallacanestro}}

title: Juan Zitko

Nazionalità: Cile

Peso: 75 kg

title: Nazionale

Cile

title: Palmarès

Bronzo:
Cile 1959
Uruguay 1953

Palmarès: Il simbolo → indica un trasferimento in prestito.


text:
# James Wolfe
James Wolfe (ur. 2 stycznia 1727 w Westerham, Kent, Wielka Brytania, zm. 13 września 1759 w Quebecu, Nowa Francja) – generał brytyjski, który w 1759 poprowadził śmiałą ofensywę na Quebec, pokonując Francuzów i doprowadzając do tego, że Kanada dołączyła do grona prowincji brytyjskich.

## Życiorys
Był synem generała Edwarda Wolfe’a. W wieku 14 lat został żołnierzem królewskiej piechoty morskiej, ale zgodnie z powszechnym wówczas zwyczajem zdecydował się zmienić jednostkę i przeniósł się do 12. regimentu piechoty w celu zapewnienia sobie awansu. W wieku 16 lat brał udział w bitwie z Francuzami pod Dettingen w 1743, zaś w 1746 był już adiutantem generała Hawley w bitwach pod Falkirk i Culloden podczas powstania jakobitów dowodzonych przez Karola Edwarda Stuarta. W 1750 awansował na podpułkownika i został dowódcą 20. regimentu piechoty. Zdobył opinię oficera o wysokich zdolnościach w sprawach dotyczących szkolenia żołnierzy. Równocześnie chorował na gruźlicę. Gdy rozgorzała wojna siedmioletnia, minister William Pitt, 1. hrabia Chatham wysłał Wolfe’a, by zdobył dla Brytyjczyków posiadłości francuskie w Ameryce Północnej (Nowa Francja). Towarzyszył mu inny oficer brytyjski, William Howe, który walczył później w stopniu generała przeciw Jerzemu Waszyngtonowi. James Wolfe uczestniczył w 1757 w nieudanym najeździe na Rochefort na atlantyckim wybrzeżu francuskim. W 1758 dowodził brawurowym natarciem na Cap-Breton - wyspę kanadyjską - które zakończyło się zdobyciem francuskiego fortu Louisbourg, po czym wrócił do Anglii w celu wykurowania się, jednak William Pitt awansował go do stopnia generała brygady, nakazując mu powrót do Kanady i podbicie Quebecu.
W czerwcu 1759 popłynął z 5 000 żołnierzami w górę Rzeki Świętego Wawrzyńca i wylądował wraz z nimi na wyspie położonej naprzeciwko miasta Quebec. Stacjonującymi tam wojskami francuskimi dowodził Louis-Joseph de Montcalm, który rozlokował armię na dobrze umocnionych pozycjach wzdłuż wysokich brzegów rzeki. Nie miał zamiaru ich opuścić, jednak chory James Wolfe nadal nie zrezygnował. Przypuścił zakończony niepowodzeniem szturm na położony na wschód od miasta Beauport, po czym popłynął półtora kilometra dalej w górę rzeki i zatrzymał się w wąwozie koło Cap Diamant, które dzisiaj nosi jego nazwę. Jako jeden z pierwszych podążył stromą ścieżką na niedokładnie pilnowane Wzgórze Abrahama. Plan przejścia ciężką ścieżką wzbudził protesty większości oficerów zgromadzonych przy Wolfe. Była ona tak wąska, stroma, trudna do sforsowania i pełna wykrotów, że jego oddziały, składające się z lekkich piechurów i Szkotów, pokonywały drogę wspinając się pojedynczo i łapiąc gałęzi i drzew w celu uniknięcia przeszkód. Francuskie wojsko nie spodziewało się ataku z tej strony, uważając ścieżkę za zbyt trudną, a wręcz niemożliwą do przejścia. Umożliwiło to Wolfe’owi dokonanie ataku na armię Francji, która na skutek zaskoczenia zarządziła odwrót, dzięki czemu generał opanował Wzgórze Abrahama. Wtedy, 13 września 1759 roku, wywiązała się ostateczna walka o Quebec, tak zwana bitwa na Równinie Abrahama.
Dowódca francuski Louis-Joseph de Montcalm nie zdołał obronić miasta, gdyż wcześniej spodziewał się, że będzie walczyć tylko ze strażą przednią. W wyniku tego poległ, natomiast James Wolfe, za życia posądzany o szaleństwo na skutek wykazywania się bezprecedensową odwagą, otrzymał 3 rany, z których ostatnia okazała się śmiertelna. Mimo to Brytyjczycy odnieśli zwycięstwo: 5 dni później Quebec się poddał, a rok później Montreal został zajęty, co przypieczętowało brytyjską dominację nad Kanadą.

wikiname: plwiki

title: James Wolfe

in_language: pl

wikitext:
{{Żołnierz infobox
 |imię i nazwisko     = James Wolfe
 |imię i nazwisko org =
 |pseudonim           =
 |rodzaj wojsk        = lądowe
 |zwycięstwa          =
 |grafika             = General-James-Wolfe-2.jpg
 |opis grafiki        =
 |stopień grafika     =
 |stopień             = [[Generał]]
 |data urodzenia      = 2 stycznia 1727
 |miejsce urodzenia   = [[Westerham (Wielka Brytania)|Westerham]]
 |data śmierci        = 13 września 1759
 |miejsce śmierci     =
 |lata służby         = 1742–1759
 |siły zbrojne        = {{państwo|GBR|armia}}
 |jednostki           =
 |stanowiska          =
 |wojny i bitwy       = [[Wojna siedmioletnia]]<br>[[Bitwa na Równinie Abrahama]]
 |późniejsza praca    =
 |odznaczenia         =
 |commons             = Category:James Wolfe
}}
[[Plik:Benjamin West 005.jpg|thumb|240px|''Śmierć generała Wolfe’a'' (1770), malował [[Benjamin West]]]]
'''James Wolfe''' (ur. [[2 stycznia]] [[1727]] w [[Westerham (Wielka Brytania)|Westerham]], [[Kent]], [[Wielka Brytania]], zm. [[13 września]] [[1759]] w [[Quebec (miasto)|Quebecu]], [[Nowa Francja]]) – generał [[Wielka Brytania|brytyjski]], który w 1759 poprowadził śmiałą ofensywę na Quebec, pokonując Francuzów i doprowadzając do tego, że Kanada dołączyła do grona prowincji brytyjskich.

== Życiorys ==
Był synem generała Edwarda Wolfe’a. W wieku 14 lat został żołnierzem królewskiej piechoty morskiej, ale zgodnie z powszechnym wówczas zwyczajem<ref name="Grupa Wydawnicza Foksal 2014">[[Nigel Cawthorne]], ''Dowódcy i generałowie. Prawdziwe historie'', Grupa Wydawnicza Foksal, Warszawa, 2014, tłum. Małgorzata Szubert, s. 102</ref> zdecydował się zmienić jednostkę i przeniósł się do 12. regimentu piechoty w celu zapewnienia sobie awansu. W wieku 16 lat brał udział w bitwie z Francuzami pod Dettingen w 1743, zaś w 1746 był już adiutantem generała Hawley w bitwach pod Falkirk i Culloden podczas powstania jakobitów dowodzonych przez [[Karol Edward Stuart|Karola Edwarda Stuarta]]. W 1750 awansował na podpułkownika i został dowódcą 20. regimentu piechoty. Zdobył opinię oficera o wysokich zdolnościach w sprawach dotyczących szkolenia żołnierzy. Równocześnie chorował na gruźlicę. Gdy rozgorzała [[wojna siedmioletnia]], minister [[William Pitt (1. hrabia Chatham)|William Pitt, 1. hrabia Chatham]] wysłał Wolfe’a, by zdobył dla Brytyjczyków posiadłości francuskie w Ameryce Północnej ([[Nowa Francja]]). Towarzyszył mu inny oficer brytyjski, [[William Howe]], który walczył później w stopniu generała przeciw [[George Washington|Jerzemu Waszyngtonowi]]. James Wolfe uczestniczył w 1757 w nieudanym najeździe na Rochefort na atlantyckim wybrzeżu francuskim. W 1758 dowodził brawurowym natarciem na Cap-Breton - wyspę kanadyjską - które zakończyło się zdobyciem francuskiego fortu Louisbourg, po czym wrócił do Anglii w celu wykurowania się, jednak William Pitt awansował go do stopnia generała brygady, nakazując mu powrót do Kanady i podbicie Quebecu.

W czerwcu 1759 popłynął z 5 000 żołnierzami w górę [[Rzeka Świętego Wawrzyńca|Rzeki Świętego Wawrzyńca]] i wylądował wraz z nimi na wyspie położonej naprzeciwko miasta Quebec. Stacjonującymi tam wojskami francuskimi dowodził [[Louis-Joseph de Montcalm]], który rozlokował armię na dobrze umocnionych pozycjach wzdłuż wysokich brzegów rzeki. Nie miał zamiaru ich opuścić, jednak chory James Wolfe nadal nie zrezygnował. Przypuścił zakończony niepowodzeniem szturm na położony na wschód od miasta Beauport, po czym popłynął półtora kilometra dalej w górę rzeki i zatrzymał się w wąwozie koło Cap Diamant, które dzisiaj nosi jego nazwę. Jako jeden z pierwszych podążył stromą ścieżką na niedokładnie pilnowane Wzgórze Abrahama. Plan przejścia ciężką ścieżką wzbudził protesty większości oficerów zgromadzonych przy Wolfe. Była ona tak wąska, stroma, trudna do sforsowania i pełna wykrotów, że jego oddziały, składające się z lekkich piechurów i Szkotów, pokonywały drogę wspinając się pojedynczo i łapiąc gałęzi i drzew w celu uniknięcia przeszkód. Francuskie wojsko nie spodziewało się ataku z tej strony, uważając ścieżkę za zbyt trudną, a wręcz niemożliwą do przejścia. Umożliwiło to Wolfe’owi dokonanie ataku na armię [[Francja|Francji]], która na skutek zaskoczenia zarządziła odwrót, dzięki czemu generał opanował Wzgórze Abrahama. Wtedy, 13 września [[1759]] roku, wywiązała się ostateczna walka o [[Quebec]], tak zwana [[bitwa na Równinie Abrahama]].

Dowódca francuski [[Louis-Joseph de Montcalm]] nie zdołał obronić miasta, gdyż wcześniej spodziewał się, że będzie walczyć tylko ze strażą przednią. W wyniku tego poległ, natomiast James Wolfe, za życia posądzany o szaleństwo na skutek wykazywania się bezprecedensową odwagą<ref name="Grupa Wydawnicza Foksal 2014" />, otrzymał 3 rany, z których ostatnia okazała się śmiertelna. Mimo to Brytyjczycy odnieśli zwycięstwo: 5 dni później Quebec się poddał, a rok później Montreal został zajęty, co przypieczętowało brytyjską dominację nad Kanadą.

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

== Bibliografia ==
* [[Nigel Cawthorne]], ''Dowódcy i generałowie. Prawdziwe historie'', Grupa Wydawnicza Foksal, Warszawa, 2014, tłum. Małgorzata Szubert, s. 102-103

{{Kontrola autorytatywna}}

{{SORTUJ:Wolfe, James}}
[[Kategoria:Brytyjscy generałowie]]
[[Kategoria:Urodzeni w 1727]]
[[Kategoria:Zmarli w 1759]]
[[Kategoria:Ofiary wojen]]

title: James Wolfe

Data i miejsce urodzenia: 2 stycznia 1727 · Westerham

Data śmierci: 13 września 1759

Siły zbrojne: British Army

Główne wojny i bitwy: Wojna siedmioletnia · Bitwa na Równinie Abrahama


text:
# Lisa Lightfoot
Lisa Lightfoot, född 3 december 1966, är en friidrottare från Australien. Hon deltog vid olympiska sommarspelen 1996.

wikiname: svwiki

title: Lisa Lightfoot

in_language: sv

wikitext:
{{faktamall biografi WD
| namn             =
| bild             =
| alt              =
| bildtext         =
| födelsenamn      =
| födelsedatum     =
| födelseort       =
| dödsdatum        =
| dödsort          =
| begravningsplats =
| medborgarskap    =
| utbildad vid     =
| yrke             =
| ämbete           =
| arbetsgivare     =
| noterbara_verk   =
| parti            =
| make             =
| barn             =
| föräldrar        =
| andra_namn       =
}}
'''Lisa Lightfoot''', född [[3 december]] [[1966]], är en [[friidrottare]] från [[Australien]]. Hon deltog vid [[olympiska sommarspelen 1996]].<ref>[https://www.olympedia.org/athletes/64541 Lisa Lightfoot]</ref><ref>[https://olympics.com/en/athletes/lisa-lightfoot Lisa LIGHTFOOT]</ref>

== Referenser ==
<references/>

{{STANDARDSORTERING:Lightfoot, Lisa}}

[[Kategori:Födda 1966]]
[[Kategori:Australiska friidrottare]]
[[Kategori:Tävlande vid olympiska sommarspelen 1996 från Australien]]
[[Kategori:Tävlande i friidrott vid olympiska sommarspelen 1996]]
[[Kategori:Levande personer]]
[[Kategori:Kvinnor]]

Född: 3 december 1966 (58 år)

Medborgare i: Australien

Sysselsättning: Friidrottare