text:
# Charles Bowden
Charles Clyde Bowden (July 20, 1945 – August 30, 2014) was an American non-fiction author, journalist and essayist based in Las Cruces, New Mexico. He was best known for his work documenting violence on the Mexico-United States border, especially in and around Ciudad Juarez.

## Early life and education
Bowden was born on July 20, 1945, in Joliet, Illinois, and grew up first in Chicago and later in Tucson, Arizona. He attended Tucson High School, the University of Arizona, and the University of Wisconsin, where he obtained his master's degree in American intellectual history; while there he walked out as he was defending his dissertation for his doctorate, annoyed by the questions asked him by the review committee.

## Career
Bowden was a writer for the Tucson Citizen and often wrote about the American Southwest. He was a contributing editor of GQ and Mother Jones magazine, and he wrote for other periodicals, including Harper's Magazine, The New York Times Book Review, Esquire, High Country News, and Aperture.
Bowden was the winner of the 1996 Lannan Literary Award for Nonfiction, the PEN Center USA’s First Amendment Award in 2011, and a 2010 award from United States Artists. He was known for his writings on the situation at the US–Mexico border and wrote often about the effects of the War on Drugs on the lives of the people in that region. Earlier in his career his writings focused more on environmental issues, the beauty of nature, and sustainability challenges.

## Personal life and death
Bowden was married and divorced twice, and had long-term relationships and professional partnerships with writer Mary Martha Miles and research librarian Molly Molloy. He died in Las Cruces, New Mexico, on August 30, 2014, after a brief illness. He was survived by his son and two siblings.  He left a number of manuscripts that are being published posthumously by The Bowden Publishing Project, which is also reissuing some of his earlier books.  His work and life were the subject of the Spring 2019 special issue of Journal of the Southwest, and a related book, America's Most Alarming Writer: Essays on the Life and Work of Charles Bowden.

## Selected works
- The Impact of Energy Development on Water Resources in Arid Lands: Literature Review and Annotated Bibliography (Tucson: University of Arizona, Office of Arid Lands Studies, 1975)
- Killing the Hidden Waters (Austin: University of Texas Press, 1977)
- Street Signs Chicago: Neighborhood and Other Illusions of Big City Life / text by Charles Bowden and Lew Kreinberg; photographs by Richard Younker; foreword by William Appleman Williams (Chicago: Chicago Review Press, 1981)
- Blue Desert (Tucson: University of Arizona Press, 1986)
- Frog Mountain Blues / text by Charles Bowden; photographs by Jack W. Dykinga (Tucson: University of Arizona Press, 1987)
- Trust Me: Charles Keating and the Missing Billions / text by Charles Bowden and Michael Binstein (New York: Random House,1988)
- Mezcal (Tucson, Arizona: University of Arizona Press, 1988)
- Red Line (New York: Norton, 1989)
- Desierto: Memories of the Future (New York: Norton, 1991)
- The Sonoran Desert / photographs by Jack W. Dykinga; text by Charles Bowden (New York: H. N. Abrams, 1992)
- The Secret Forest / text by Charles Bowden; photographs by Jack W. Dykinga; introduction by Paul S. Martin (Albuquerque: University of New Mexico Press, 1993)
- Seasons of the Coyote: the Legend and Lore of an American Icon / essays by Charles Bowden, et al (San Francisco: HarperCollins West, 1994)
- Frog Mountain Blues ; photographs by Jack W. Dykinga; with a new afterword by the author (Tucson: University of Arizona Press, 1994)
- Blood Orchid: An Unnatural History of America (New York: Random House, 1995)
- Chihuahua: Pictures From the Edge / photographs by Virgil Hancock; essay by Charles Bowden (Albuquerque: University of New Mexico Press, 1996)
- Stone Canyons of the Colorado Plateau / photographs by Jack W. Dykinga; text by Charles Bowden (New York: Abrams, 1996)
- The Sierra Pinacate / Julian D. Hayden; photographs by Jack Dykinga; essays by Charles Bowden and Bernard L. Fontana (Tucson: University of Arizona Press, 1998)
- Juárez: The Laboratory of our Future / text by Charles Bowden; preface by Noam Chomsky; afterword by Eduardo Galeano (New York: Aperture, 1998)
- Torch Song (article – 1998)[17]
- Paul Dickerson, 1961–1997 / essay by Charles Bowden (New York: American Fine Art Co., 2000)
- Eugene Richards (New York: Phaidon, 2001)
- Down by the River: Drugs, Money, Murder, and Family (New York: Simon & Schuster, Inc., 2002)
- Blues for Cannibals: The Notes from Underground (New York: North Point Press, 2002)
- Killing the Hidden Waters / with a new introduction by the author (Austin: University of Texas Press, 2003)
- A Shadow in the City : Confessions of an Undercover Drug Warrior (New York: Harcourt, 2005)
- Sometimes a Great Notion / text by Ken Kesey; introduction by Charles Bowden, pp. xiii–xix (Penguin Books, 2006)
- Kill the Messenger: How the CIA's Crack-Cocaine Controversy Destroyed Journalist Gary Webb / text by Nick Schou; preface by Charles Bowden (New York: Nation Books, 2006)
- Inferno / text by Charles Bowden; photographs by Michael P. Berman (Austin: University of Texas Press, 2006) Winner of the Border Regional Library Association's Southwest Book Award
- Exodus/Éxodo / text by Charles Bowden, photographs by Julián Cardona (Austin: University of Texas Press, 2008)
- Trinity (Austin: University of Texas Press, 2009; with photographs by Michael P. Berman)
- Some of the Dead are Still Breathing: Living in the Future (Boston: Houghton, Mifflin, Harcourt, 2009)
- The Charles Bowden Reader (Austin: University of Texas Press, 2010; edited by Erin Almeranti and Mary Martha Miles; foreword by Jim Harrison)
- Dreamland: The Way Out of Juárez / text by Charles Bowden; illustrations by Alice Leora Briggs (Austin: University of Texas Press, 2010)
- Murder City: Ciudad Juárez and the Global Economy's New Killing Fields / text by Charles Bowden; photographs by Julián Cardona (New York: Nation City, 2011)
- El Sicario: The Autobiography of a Mexican Assassin / co-editors Molly Molloy and Charles Bowden (North Sidney, NSW: Random House Australia, 2011)
- Dead When I Got Here: Asylum from the Madness (2014); Executive Producer of documentary in collaboration with Director/Producer Mark Aitken – deadwhenigothere.org
- Some of the Dead Are Still Breathing: Living in the Future (Austin: University of Texas Press, 2018)
- Dakotah: The Return of the Future (Austin: University of Texas Press, 2019; foreword by Terry Tempest Williams)
- Jericho  (Austin: University of Texas Press, 2020; foreword by Charles D'Ambrosio)
- The Red Caddy: Into the Unknown with Edward Abbey (Austin: University of Texas Press, September 2020; foreword by Luis Alberto Urrea)
- Sonata (Austin: University of Texas Press, October 2020; foreword by Alfredo Corchado)

## Archival sources
- The Charles Bowden Papers 1947–2007 (50 linear feet) are housed at the Wittliff Collections, Texas State University in San Marcos.

wikiname: enwiki

title: Charles Bowden

in_language: en

wikitext:
{{Short description|American writer (1945–2014)}}
{{Other uses|Charles Bowden (disambiguation)}}
{{Infobox person
|name               = Charles Bowden
|image              = Charles_Bowden.png
|image_size         = 250px
|alt                =
|caption            =
|birth_name         = Charles Clyde Bowden
|birth_date         = {{birth date|1945|07|20}}
|birth_place        = [[Joliet, Illinois]], U.S.
|death_date         = {{death date and age|2014|08|30|1945|07|20}}
|death_place        = [[Las Cruces, New Mexico]], U.S.
|death_cause        =
|body_discovered    =
|resting_place      =
|resting_place_coordinates =  <!-- {{coord|LAT|LONG|type:landmark|display=inline}} -->
|education          =
|occupation         = Writer, journalist
|known_for          =
|notable_works      =
|awards             = [[Lannan Literary Awards|Lannan Literary Award for Nonfiction]]
|signature          =
|signature_alt      =
|signature_size     =
|website            = <!-- {{URL|example.com}} -->
}}

'''Charles Clyde Bowden''' (July 20, 1945 – August 30, 2014) was an American non-fiction author, journalist and essayist based in [[Las Cruces, New Mexico|Las Cruces]], [[New Mexico]].<ref name="Diaz">{{Cite web|url=http://www.lannan.org/bios/charles-bowden|title=Charles Bowden – Lannan Foundation|last=Diaz|first=Alex|website=www.lannan.org|access-date=2016-04-08}}</ref> He was best known for his work documenting violence on the [[Mexico-United States border]], especially in and around [[Ciudad Juarez]].<ref>{{cite news |last=Chawkins |first=Steve |date=September 2, 2014 |title=Charles Bowden dies at 69; writer chronicled border drug violence |url=https://www.latimes.com/local/obituaries/la-me-charles-bowden-20140903-story.html |work=Los Angeles Times |access-date=July 19, 2023}}</ref>

==Early life and education==
Bowden was born on July 20, 1945, in [[Joliet, Illinois]], and grew up first in [[Chicago, Illinois|Chicago]] and later in [[Tucson, Arizona]].<ref>{{cite web|last1=Grant|first1=Richard|title=A Sense of Chuck|url=https://aeon.co/essays/in-memory-of-charles-bowden-a-writer-and-a-sensualist/|website=[[Aeon (digital magazine)]]|access-date=6 April 2015}}</ref><ref name=Davis>{{cite news |last=Davis |first=Tony |date=September 6, 2014 |title=Author Bowden 'devoured everything passing before his eyes' |url=https://tucson.com/news/local/author-bowden-devoured-everything-passing-before-his-eyes/article_163ec4f2-3583-11e4-ab20-001a4bcf887a.html |work=Arizona Daily Star |access-date=July 19, 2023}}</ref><ref name=":0" /><ref>{{Cite news |last=Kreutz |first=Douglas |title=Late author Chuck Bowden will be honored Saturday |url=https://tucson.com/news/local/late-author-chuck-bowden-will-be-honored-saturday/article_fb22c657-1fe6-579b-bc5a-55c2cafa1906.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20210202224511/https://tucson.com/news/local/late-author-chuck-bowden-will-be-honored-saturday/article_fb22c657-1fe6-579b-bc5a-55c2cafa1906.html |archive-date=2021-02-02 |access-date=2025-07-31 |work=Arizona Daily Star |language=en}}</ref> He attended [[Tucson High School]],<ref>{{Cite news |last=Tony Davis Arizona Daily Star |title=Author Bowden 'devoured everything passing before his eyes' |url=https://tucson.com/news/local/article_163ec4f2-3583-11e4-ab20-001a4bcf887a.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20250330002011/https://tucson.com/news/local/article_163ec4f2-3583-11e4-ab20-001a4bcf887a.html |archive-date=2025-03-30 |access-date=2025-07-31 |work=Arizona Daily Star |language=en}}</ref> the [[University of Arizona]], and the [[University of Wisconsin System|University of Wisconsin]], where he obtained his master's degree in American intellectual history;<ref name=Davis /> while there he walked out as he was defending his dissertation for his doctorate, annoyed by the questions asked him by the review committee.<ref name=":0">{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2014/09/04/books/charles-bowden-lyrical-writer-dies-at-69.html|title=Charles Bowden, Author With Unblinking Eye on Southwest, Dies at 69|last=Yardley|first=William|date=2014-09-03|newspaper=The New York Times|issn=0362-4331|access-date=2016-04-08}}</ref>

==Career==
Bowden was a writer for the ''[[Tucson Citizen]]'' and often wrote about the [[Southwestern United States|American Southwest]]. He was a contributing editor of ''[[GQ]]'' and ''[[Mother Jones (magazine)|Mother Jones]]'' magazine,<ref>{{Cite web|url=http://motherjones.com/authors/charles-bowden|title=Charles Bowden|website=motherjones|access-date=2016-04-08}}</ref> and he wrote for other periodicals, including ''[[Harper's Magazine]]'', ''[[The New York Times Book Review]]'', ''[[Esquire (magazine)|Esquire]]'', ''[[High Country News]]'', and ''[[Aperture (magazine)|Aperture]]''.

Bowden was the winner of the 1996 [[Lannan Literary Awards|Lannan Literary Award for Nonfiction]],<ref name="Diaz"/> the [[PEN Center USA]]’s First Amendment Award in 2011, and a 2010 award from [[United States Artists]].<ref>{{Cite web|url=http://www.unitedstatesartists.org/Public2/Home/index.cfm|archiveurl=https://web.archive.org/web/20101110032536/http://www.unitedstatesartists.org/Public2/Home/index.cfm|url-status=dead|title=United States Artists Official Website|archivedate=November 10, 2010}}</ref><ref>{{Cite news |last=Lee |first=Kurtis |date=August 31, 2014 |title=Charles Bowden dies at 69; author known for writing on border issues  |url=https://www.latimes.com/local/obituaries/la-et-jc-charles-bowden-dies-20140831-story.html |work=Los Angeles Times |access-date=January 24, 2022}}</ref> He was known for his writings on the situation at the [[Mexico–United States border|US–Mexico border]] and wrote often about the effects of the [[War on Drugs]] on the lives of the people in that region.<ref name=":0" /> Earlier in his career his writings focused more on [[Environmentalism|environmental issues]], the beauty of nature, and sustainability challenges.<ref>{{cite news |last=Sipchen |first=Bob |date=January 3, 1988 |title=Environmentalist Charles Bowden Chipping Away at 'Cement Heads' |url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1988-01-03-vw-32588-story.html |work=Los Angeles Times |access-date=July 19, 2023}}</ref>

==Personal life and death==
Bowden was married and divorced twice, and had long-term relationships and professional partnerships with writer Mary Martha Miles and research librarian Molly Molloy.<ref name=Davis /><ref name=":0" /> He died in Las Cruces, New Mexico, on August 30, 2014, after a brief illness. He was survived by his son and two siblings.<ref name=":0" />  He left a number of manuscripts that are being published posthumously by The Bowden Publishing Project, which is also reissuing some of his earlier books.<ref>{{Cite web|title=The Bowden Publishing Project|url=https://utpress.utexas.edu/bowden-publishing-project|access-date=2020-08-04|website=The University of Texas Press|language=en}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Paskus|first=Laura|date=March 5, 2020|title=The endless search for Charles Bowden: A longtime Bowden reader remembers the complicated author through two new books.|url=https://www.hcn.org/issues/52.4/ideas-books-the-endless-search-for-charles-bowden|journal=High Country News|volume=52}}</ref><ref>{{Cite magazine|last=Enzinna|first=Wes|date=August 2020|title=Desert Blues: Charles Bowden's borderlands (review)|url=https://harpers.org/archive/2020/08/desert-blues-charles-bowden/|magazine=Harper's Magazine|volume=341|issue=2043|pages=84–88}}</ref>  His work and life were the subject of the Spring 2019 special issue of ''Journal of the Southwest'',<ref>{{Cite journal|date=2019|editor-last=Broyles|editor-first=Bill|editor2-last=Dinges|editor2-first=Bruce J.|title=Special Issue on Chuck Bowden|url=https://jsw.arizona.edu/wp-content/uploads/2019/09/00.61.1_FM.pdf|journal=Journal of the Southwest|volume=61|issue=1}}</ref> and a related book, ''America's Most Alarming Writer: Essays on the Life and Work of Charles Bowden''.<ref>{{Cite book|url=https://utpress.utexas.edu/books/broyles-dinges-americas-most-alarming-writer|title=America's Most Alarming Writer: Essays on the Life and Work of Charles Bowden|publisher=University of Texas Press|year=2019|isbn=978-1-4773-1990-1|editor-last=Broyles|editor-first=Bill|editor-last2=Dinges|editor-first2=Bruce J.}}</ref>

==Selected works==
* ''The Impact of Energy Development on Water Resources in Arid Lands: Literature Review and Annotated Bibliography'' (Tucson: University of Arizona, Office of Arid Lands Studies, 1975)
* ''Killing the Hidden Waters'' (Austin: University of Texas Press, 1977)
* ''Street Signs Chicago: Neighborhood and Other Illusions of Big City Life'' / text by Charles Bowden and Lew Kreinberg; photographs by Richard Younker; foreword by William Appleman Williams (Chicago: Chicago Review Press, 1981)
* ''Blue Desert'' (Tucson: University of Arizona Press, 1986)
* ''Frog Mountain Blues'' / text by Charles Bowden; photographs by [[Jack Dykinga|Jack W. Dykinga]] (Tucson: University of Arizona Press, 1987)
* ''Trust Me: [[Charles Keating]] and the Missing Billions'' / text by Charles Bowden and Michael Binstein (New York: Random House,1988)
* ''Mezcal'' (Tucson, Arizona: University of Arizona Press, 1988)
* ''Red Line'' (New York: Norton, 1989)
* ''Desierto: Memories of the Future'' (New York: Norton, 1991)
* ''The Sonoran Desert'' / photographs by Jack W. Dykinga; text by Charles Bowden (New York: H. N. Abrams, 1992)
* ''The Secret Forest'' / text by Charles Bowden; photographs by Jack W. Dykinga; introduction by Paul S. Martin (Albuquerque: University of New Mexico Press, 1993)
* ''Seasons of the Coyote: the Legend and Lore of an American Icon'' / essays by Charles Bowden, et al (San Francisco: HarperCollins West, 1994)
* ''Frog Mountain Blues'' ; photographs by Jack W. Dykinga; with a new afterword by the author (Tucson: University of Arizona Press, 1994)
* ''Blood Orchid: An Unnatural History of America'' (New York: Random House, 1995)
* ''Chihuahua: Pictures From the Edge'' / photographs by Virgil Hancock; essay by Charles Bowden (Albuquerque: University of New Mexico Press, 1996)
* ''Stone Canyons of the Colorado Plateau'' / photographs by Jack W. Dykinga; text by Charles Bowden (New York: Abrams, 1996)
* ''The Sierra Pinacate'' / Julian D. Hayden; photographs by Jack Dykinga; essays by Charles Bowden and Bernard L. Fontana (Tucson: University of Arizona Press, 1998)
* ''Juárez: The Laboratory of our Future'' / text by Charles Bowden; preface by [[Noam Chomsky]]; afterword by [[Eduardo Galeano]] (New York: Aperture, 1998)
* ''Torch Song'' (article – 1998)<ref>{{Cite magazine|title=Torch Song {{!}} Harper's Magazine – Part 2|url=https://harpers.org/archive/1998/08/torch-song-2/2/|date=1998-08-01|magazine=Harper's Magazine|language=en|access-date=2020-05-01}}</ref>
* ''Paul Dickerson, 1961–1997'' / essay by Charles Bowden (New York: American Fine Art Co., 2000)
* ''Eugene Richards'' (New York: Phaidon, 2001)
* ''Down by the River: Drugs, Money, Murder, and Family'' (New York: Simon & Schuster, Inc., 2002)
* ''Blues for Cannibals: The Notes from Underground'' (New York: North Point Press, 2002)
* ''Killing the Hidden Waters'' / with a new introduction by the author (Austin: University of Texas Press, 2003)
* ''A Shadow in the City : Confessions of an Undercover Drug Warrior'' (New York: Harcourt, 2005)
* ''Sometimes a Great Notion /'' text by [[Ken Kesey]]; introduction by Charles Bowden, pp. xiii–xix (Penguin Books, 2006)
* ''Kill the Messenger: How the CIA's Crack-Cocaine Controversy Destroyed Journalist [[Gary Webb]]'' / text by Nick Schou; preface by Charles Bowden (New York: Nation Books, 2006)
* ''Inferno'' / text by Charles Bowden; photographs by Michael P. Berman (Austin: University of Texas Press, 2006) Winner of the [[Border Regional Library Association|Border Regional Library Association's]] Southwest Book Award
* ''Exodus/Éxodo'' / text by Charles Bowden, photographs by [[Julián Cardona (photojournalist)|Julián Cardona]] (Austin: University of Texas Press, 2008)
* ''Trinity'' (Austin: University of Texas Press, 2009; with photographs by Michael P. Berman)
* ''Some of the Dead are Still Breathing: Living in the Future'' (Boston: Houghton, Mifflin, Harcourt, 2009)
* ''The Charles Bowden Reader'' (Austin: University of Texas Press, 2010; edited by Erin Almeranti and Mary Martha Miles; foreword by [[Jim Harrison]])
* ''Dreamland: The Way Out of Juárez /'' text by Charles Bowden; illustrations by Alice Leora Briggs (Austin: University of Texas Press, 2010)
* ''Murder City: Ciudad Juárez and the Global Economy's New Killing Fields'' / text by Charles Bowden; photographs by [[Julián Cardona (photojournalist)|Julián Cardona]] (New York: Nation City, 2011)
* ''El Sicario: The Autobiography of a Mexican Assassin'' / co-editors Molly Molloy and Charles Bowden (North Sidney, NSW: Random House Australia, 2011)
* ''Dead When I Got Here: Asylum from the Madness'' (2014); Executive Producer of documentary in collaboration with Director/Producer Mark Aitken – [http://deadwhenigothere.org deadwhenigothere.org]
* ''Some of the Dead Are Still Breathing: Living in the Future'' (Austin: University of Texas Press, 2018)
* ''Dakotah: The Return of the Future'' (Austin: University of Texas Press, 2019; foreword by [[Terry Tempest Williams]])
* ''Jericho''  (Austin: University of Texas Press, 2020; foreword by [[Charles D'Ambrosio]])
* ''The Red Caddy: Into the Unknown with Edward Abbey'' (Austin: University of Texas Press, September 2020; foreword by [[Luis Alberto Urrea]])
* ''Sonata'' (Austin: University of Texas Press, October 2020; foreword by [[Alfredo Corchado]])

==References==
{{reflist|2}}

== Archival sources ==
* [http://www.thewittliffcollections.txstate.edu/research/a-z/bowden.html The Charles Bowden Papers] 1947–2007 (50 linear feet) are housed at the Wittliff Collections, [[Texas State University|Texas State University in San Marcos]].

== External links ==
* {{IMDb name|id=2738489}}
* [https://www.nytimes.com/2002/05/19/books/edginess.html A review of Blues for Cannibals] – From ''[[The New York Times]]''
* [http://killingthebuddha.com/mag/crucifiction/entrance-wound/ Entrance Wound] – An excerpt from ''Blues for Cannibals''
* [https://web.archive.org/web/20060615040343/http://www.buzzflash.com/interviews/06/03/int06008.html An Interview with Charles Bowden]
* [https://harpers.org/author/charlesbowden/ Charles Bowden articles at ''Harper's Magazine'']
* [https://archive.today/20130118154616/http://byliner.com/writers/charles-bowden/ Charles Bowden articles at Byliner]
* [https://web.archive.org/web/20060615161612/http://marketplace.publicradio.org/features/undocumented_war/ An audio interview with Charles Bowden] – From American Public Media's ''Marketplace''
* [http://www.democracynow.org/2010/3/16/charles_bowden_on_the_war_next Charles Bowden on "The War Next Door"] – video by ''[[Democracy Now!]]''
* [http://www.democracynow.org/2010/4/14/charles_bowden_murder_city_ciudad_jurez Charles Bowden on “Murder City: Ciudad Juárez and the Global Economy’s New Killing Fields”] – A live interview with Charles Bowden on ''[[Democracy Now!]]'' April 14, 2010
* [https://www.npr.org/templates/story/story.php?storyId=4730103 NPR interview with Bowden about "Shadow in the City"] on NPR's ''[[Day to Day]]'' July 5, 2005
* [https://web.archive.org/web/20100806061447/http://www.hcn.org/issues/42.4/the-war-next-door/article_view?b_start%3Aint=0&-C= "Charles Bowden on The War Next Door"], ''High Country News'', March 1, 2010
* {{cite journal |last=Bowden |first=Charles |title=Arkansas Delta, 40 Years Later |journal=National Geographic |url=http://ngm.nationalgeographic.com/2012/11/arkansas-delta/bowden-text |date=November 2012 |volume=222 |issue=5 |pages=125–139 |access-date=2 November 2012 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130528164552/http://ngm.nationalgeographic.com/2012/11/arkansas-delta/bowden-text |archive-date=28 May 2013 }}
* [https://www.theguardian.com/books/2014/sep/07/charles-bowden Obituary] in [[The Guardian]] September 8, 2014

{{Authority control}}

{{DEFAULTSORT:Bowden, Charles}}
[[Category:1945 births]]
[[Category:2014 deaths]]
[[Category:American non-fiction environmental writers]]
[[Category:American political writers]]
[[Category:American conservationists]]
[[Category:Writers from Joliet, Illinois]]
[[Category:People from Las Cruces, New Mexico]]
[[Category:Writers from Tucson, Arizona]]
[[Category:University of Wisconsin–Madison alumni]]
[[Category:American male essayists]]
[[Category:20th-century American essayists]]
[[Category:21st-century American essayists]]
[[Category:American investigative journalists]]
[[Category:Writers from New Mexico]]
[[Category:21st-century American male writers]]
[[Category:American nature writers]]
[[Category:American male non-fiction writers]]
[[Category:20th-century American male writers]]

title: Charles Bowden

Born: Charles Clyde Bowden · July 20, 1945 · Joliet, Illinois, U.S.

Died: August 30, 2014 (aged 69) · Las Cruces, New Mexico, U.S.

Occupation(s): Writer, journalist

Awards: Lannan Literary Award for Nonfiction


text:
# Barrage Jim-Woodruff
Le barrage et l'écluse Jim-Woodruff (en anglais : Jim Woodruff Dam) est un ouvrage d'art américain érigé sur le fleuve Apalachicola, dans le nord de la Floride, à proximité immédiate de la frontière avec la Géorgie. Sa construction dans les années 1950 entraîne la création d'un lac artificiel de 152 km2, le lac Séminole. Il est alors question de produire de l'hydroélectricité, de contrôler les inondations et d'aménager une voie navigable. Le barrage, inauguré le 22 mars 1957, est nommé en l'honneur de James W. Woodruff, Sr., un ingénieur, financier, homme d'affaires et philanthrope de Géorgie qui a dirigé l'élaboration du projet Apalachicola-Chattahoochee-Flint.

wikiname: frwiki

title: Barrage Jim-Woodruff

in_language: fr

wikitext:
{{Ébauche|barrage|Floride}}
{{Infobox Barrage
 | nom_po                    = Jim Woodruff Dam
 | image                     = USACE Jim Woodruff Lock and Dam.jpg
 | pays                      = États-Unis
 | nom subdivision 1         = [[États des États-Unis|État]]
 | subdivision 1             = {{Floride}}
 | cours_eau                 = [[Apalachicola (fleuve)|Apalachicola]]
 | latitude                  = 30.70861
 | longitude                 = -84.86417
 | orientation               = no
 | vocation                  =
 | propriétaire              =
 | début_travaux             = 1947
 | mise_en_service           = 1957
 | bassin_irrigué            =
 | surface_irriguée          =
 | type                      =
 | hauteur_barrage           =
 | hauteur_barrage_fondation =
 | longueur_barrage          =
 | épaisseur_barrage_sommet  =
 | épaisseur_barrage_base    =
 | altitude_réservoir        =
 | volume_réservoir          =
 | surface_réservoir         =
 | longueur_réservoir        =
 | nbr_turbine               =
 | type_turbine              =
 | capacité_énergie          =
 | production_énergie        =
 | géolocalisation           = États-Unis/Floride
}}
Le '''barrage et l'écluse Jim-Woodruff''' (en {{Lang-en|''Jim Woodruff Dam''}}) est un ouvrage d'art [[États-Unis|américain]] érigé sur le fleuve [[Apalachicola (fleuve)|Apalachicola]], dans le nord de la [[Floride]], à proximité immédiate de la [[frontière entre la Floride et la Géorgie|frontière avec la Géorgie]]. Sa construction dans les [[années 1950]] entraîne la création d'un [[Lac de barrage|lac artificiel]] de {{unité|152|km|2}}, le [[lac Séminole]]. Il est alors question de produire de l'[[hydroélectricité]], de contrôler les [[inondation]]s et d'aménager une voie navigable. Le barrage, inauguré le {{Date|22|mars|1957}}, est nommé en l'honneur de James W. Woodruff, Sr., un [[ingénieur]], financier, [[Personnalité du monde des affaires|homme d'affaires]] et [[philanthrope]] de [[Géorgie (États-Unis)|Géorgie]] qui a dirigé l'élaboration du projet Apalachicola-Chattahoochee-Flint<ref>{{lien web |langue=en |titre=The Jim Woodruff Dam Near Chattahoochee, Florida<!-- Vérifiez ce titre --> |url=http://web.archive.org/web/20190923181713/http://www.anniemayhem.com:80/portfolio/jimwoodruffdam.html |site=anniemayhem.com via [[Internet Archive]] |consulté le=16-10-2023}}.</ref>.

== Voir aussi ==
=== Notes et références ===
{{Références}}

{{Portail|construction|Floride|énergie renouvelable|barrage|lacs et cours d'eau}}
[[Catégorie:Barrage aux États-Unis|Woodruff]]
[[Catégorie:Énergie en Floride]]
[[Catégorie:Comté de Gadsden]]
[[Catégorie:Comté de Jackson (Floride)]]

title: Géographie

Pays: États-Unis

État: Floride

Nom (en langue locale): Jim Woodruff Dam

Cours d'eau: Apalachicola

title: Objectifs et impacts

title: Barrage

Type: Barrage poids

title: Réservoir

Nom: Lac Séminole

Longueur: 56 km


text:
# Xã Worthington, Quận Nobles, Minnesota
Xã Worthington (tiếng Anh: Worthington Township) là một xã thuộc quận Nobles, tiểu bang Minnesota, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 328 người.

wikiname: viwiki

title: Xã Worthington, Quận Nobles, Minnesota

in_language: vi

wikitext:
{{Thông tin khu dân cư
 | tên bản địa = Worthington Township
 | ngôn ngữ tên bản địa = en
| tên = Xã Worthington
| settlement_type = [[Xã của Hoa Kỳ|Xã]]
 | tên hiệu =
 | khẩu hiệu =
 | hình nền trời =
 | hình cờ =
 | hình con dấu =
 | bản đồ = | ctbd = Vị trí trong [[Quận Nobles, Minnesota|Quận Nobles]], [[Minnesota]]
| bản đồ 1 = Map of Minnesota highlighting Nobles County.svg
| ctbd1 = Vị trí quận Nobles trong tiểu bang Minnesota ở Hoa Kỷ
 | subdivision_type = [[Quốc gia]]
 | subdivision_type1 = [[Tiểu bang Hoa Kỳ|Tiểu bang]]
 | subdivision_type2 = [[Danh dách các quận ở Minnesota|Quận]]
 | subdivision_name = [[Hoa Kỳ]]
 | subdivision_name1 = [[Minnesota]]
 | subdivision_name2 = [[Quận Nobles, Minnesota|Quận Nobles]]
 | established_title =
 | established_date =
 | established_title2 =
 | established_date2 =
 | government_type =
 | leader_title =
 | leader_tên =
 | area_magnitude =
 | area_total_sq_mi =
 | area_total_km2 =
 | area_land_sq_mi =
 | area_land_km2 =
 | area_water_sq_mi =
 | area_water_km2 =
 | area_urban_sq_mi =
 | area_urban_km2 =
 | area_metro_km2 =
 | area_metro_sq_mi =
 | population_as_of=2010
 | population_footnotes =
 | population_total = 328
 | population_urban =
 | population_metro =
 | population_density_sq_mi =
 | population_density_km2 =
 | timezone = [[Múi giờ miền Trung (Bắc Mỹ)|CST]]
 | utc_offset = -6
 | timezone_DST = '''CDT'''
 | utc_offset_DST = -5
 | latd = | latm =  | lats =  | latNS = N
 | longd =  | longm = | longs =  | longEW = W
 | elevation_footnotes=
 | elevation_ft =
 | elevation_m =
 | website =
 | footnotes =
}}
'''Xã Worthington''' ({{langx|en|Worthington Township}}) là một [[Xã của Hoa Kỳ|xã]] thuộc [[Quận Nobles, Minnesota|quận Nobles]], tiểu bang [[Minnesota]], [[Hoa Kỳ]]. Năm 2010, dân số của xã này là 328 người.<ref>{{chú thích web|url=http://www.census.gov/geo/www/gazetteer/gazetteer2010.html|title=2010 Census Gazetteer Files|publisher=[[Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ]]|accessdate = ngày 11 tháng 10 năm 2012}}</ref>

==Tham khảo==
{{Tham khảo}}

== Xem thêm ==
* [http://factfinder2.census.gov/faces/tableservices/jsf/pages/productview.xhtml?pid=DEC_10_PL_GCTPL2.ST16&prodType=table American FactFinder]

{{Sơ khai Minnesota}}

{{DEFAULTSORT:Worthington, Nobles, Minnesota}}
[[Thể loại:Xã của Minnesota]]
[[Thể loại:Quận Nobles, Minnesota]]

title: Xã Worthington · Worthington Township

Quốc gia: Hoa Kỳ

Tiểu bang: Minnesota

Quận: Quận Nobles

title: Dân số (2010)

• Mùa hè (DST): CDT (UTC-5)


text:
# Le Chat Noir
Le Chat Noir (tạm dịch: Con mèo đen) là cabaret nổi tiếng nằm ở khu Montmartre ở Paris, Pháp, thành lập năm 1881 bởi Rodolphe Salis đi kèm là tờ báo cùng tên. Một nhóm kịch hát mang tên La Goguette du Chat Noir cũng được thành lập và hoạt động trong cabaret này.
2 năm sau khi Salis qua đời vào năm 1897, cabaret bị mua lại bởi danh ca đương thời Henri Fursy rồi được đổi tên thành La Boîte à Fursy.

## Cabaret Le Chat Noir

### Cơ sở đầu tiên
Rodolphe Salis (1851-1897) là con trai một chủ tiệm giải khát, tới Paris vào năm 1872 và bỗng chốc giàu có sau khi trở thành nghệ sĩ bán các sản phẩm nhỏ lẻ trước khi có ý định hòa trộn ý tưởng giữa nghệ thuật và giải khát. Ông có ý định lập nên một quán cafe "hơn cả quán của vua Louis XIII... với đèn trùm sắt nung phong cách Byzance nơi mà những quý ông, những gã quý tộc và cả những người lao động có thể thưởng thức absinthe của Victor Hugo (và của Giuseppe Garibaldi) cùng rượu bổ quế trong những chiếc cốc vàng".
Le Chat Noir có địa chỉ ở số 84 đại lộ Rochechouart, phía chân đồi Montmartre. Thực tế, khi mới hoạt động, quán chỉ có những loại rượu chất lượng kém cùng với cách bày trí đơn giản. Tuy nhiên, khách hàng lại được tiếp đón bởi một người Thụy Sĩ ăn vận lòe loẹt, mặc đồ vàng từ đầu tới chân, chào mừng tất cả những họa sĩ và nhà thơ trong khi không cho phép "những linh mục bỉ ổi và quân nhân". Cabaret được đặt tên vì một lần Salis tìm thấy một con mèo đen đi lạc trong quá trình xây dựng quán. Sau đó, phần trang tri phía trong ngày càng giúp cho cabaret có phong cách lịch sử gần với thời François Rabelais.
Salis trước đó từng gặp gỡ Émile Goudeau và Goudeau đã quyết định nhượng lại khách hàng quán Les Hydropathes (Những người sợ nước) ở bên kia bờ sông Seine cho Salis. Rất nhanh sau đó những nhà thơ và ca sĩ bắt đầu tới Le Chat Noir thường xuyên và giúp họ có rất nhiều khách.
Những nghệ sĩ khách quen tới Le Chat Noir bao gồm họa sĩ Adolphe Léon Willette, Henri Pille, ca sĩ Aristide Bruant (người sáng tác nên ca khúc chủ đề cho cabaret), Jules Jouy, Léon Durocher, Pierre Trimouillat, Dominique Bonnaud, Jean Goudezki và danh hài Alphonse Allais, nhà thơ Georges Lorin, Charles Cros, Albert Samain, Maurice Rollinat, Maurice Mac-Nab, Jean Richepin, Gordeaux, v.v. và cả nhà văn Léon Bloy. Bloy từng viết nhiều bài báo phê bình văn học trên tờ Le Chat Noir, sau này được chọn lọc trong tuyển tập Propos d'un entrepreneur de demolitions. Salis quyết định mang tới một chiếc piano, biến đây trở thành chiếc cabaret đầu tiên có piano, góp phần giúp Le Chat Noir có những ca khúc được thực sự trình diễn trực tiếp.

### Cơ sở thứ hai
Thành công đầu tiên giúp Salis xây dựng một cơ sở mới là tòa nhà 3 tầng tại địa chỉ số 12 phố Laval (nay là phố Victor-Massé). Trong những căn phòng khác nhau, ông tiếp tục trang trí theo phong cách lịch sử dưới sự giúp đỡ của các nghệ sĩ như Henri Rivière và Caran d'Ache. Tiếp đó, với sự hỗ trợ của Rivière, Salis cho thiết kế một rạp hát nhỏ với những buổi diễn thực sự qua các tác phẩm của nhạc sĩ Georges Fragerolle. Tuy nhiên không lâu sau đó ông mang nhà hát tới cơ sở thứ 3 ở đại lộ Clichy.
Cơ sở ở phố Laval được xây dựng theo phong cách chiết trung và ý nhị mà Salis mong muốn. 2 chiếc đèn lồng lớn được Eugène Grasset thiết kế theo phong cách trung-cổ-kiểu-mới và được đặt tại mặt trước tầng 2 của tòa nhà. Trên tầng 3 ở chính giữa là bức tượng hình còn mèo đen bằng đất nung do Alexandre Charpentier làm và được đặt trước trang trí ánh hào quang mặt trời nhằm thể hiện sự "vinh quang". Phía ngoài cùng của mặt tiền là chiếc logo treo hình chú mèo đen ngồi trong vầng trăng khuyết (được vẽ bởi Adolphe Willette và giờ hiện đang nằm tại Bảo tàng Carnavalet ở Paris). Ở phía trong, phần nội thất được trang trí bởi Adolphe Willette phỏng theo Kinh thánh trong chương viết về con bò vàng. Ngoài ra phần tường còn được minh họa bởi vô số những bức tranh của Rodolphe Salis, George Auriol, Henri Rivière, Théophile Steinlen, Somm và Caran d'Ache.

### Cơ sở cuối cùng
Địa chỉ của cơ sở thứ 3 là ở số 68 đại lộ Clichy, Paris. Le Chat Noir, theo Laurent Tailhade, là "sự tổng hợp của L'Assommoir và Thần khúc", còn theo Jean Lorrain, là "thứ tung-hứng của mọi thể loại và cả sự nhố nhăng, kiểu "vụng-trộm" của các nghệ sĩ đường phố, trong một khu toàn những họa sĩ và nhà thơ bất tài, một thứ bảo tàng bất lương và cổ lỗ của những thứ sản phẩm phóng đãng sẽ còn thất bại tới tận 20 năm sau, và cả những hậu quả sau đó: thứ gu thảm họa bên cạnh những khám phá đáng để ý, những bức tượng đa màu và tranh tường của Willette, những cô gái khỏa thân mảnh dẻ, bay bổng mà đồi bại, nhảy nhót với váy hồng và khuyên tai vàng, những con cú nhồi rơm, những khối sắt nung và cả những con mèo bằng sành, những chiếc cửa sổ kính phóng dụ, đầy màu sắc kỳ dị với kiểu hiện đại điên rồ và không thực sự rực rỡ, nhạc của Delmet và lời hát từ Xanrof,... Le Chat Noir, một căn nhà nghỉ vừa nghệ thuật vừa thương mại, được quản lý bởi quý ông Salis – ông chủ của Chatnoirville-en-Vexin – nơi mà có một gã với hàng ria mép rậm kiểu quân nhân đã kinh doanh những ca khúc, những bài thơ 10 câu, những bản vẽ phác, những quả trứng và cả những vại bia mỗi mùa thu hoạch ở một nơi có kiểu trang trí giả tạo nhất từng biết."
Kể từ đó rất nhiều cabaret khác đã lấy tên ăn theo. Mặt khác, rất nhiều nơi khác cũng đã bắt chước mô hình của Le Chat Noir, tiêu biểu nhất là quán L'Abbaye de Thélème của Jules Roques, nằm ở quảng trường Pigalle. Khu lễ hội rất nổi tiếng vào mỗi dịp Carnaval de Dunkerque cũng được mang tên "Bal du Chat noir".
Biểu tượng chú mèo đen của Le Chat Noir, thiết kế gốc của Willette trên tranh sơn dầu mà ta còn có thể được nhìn thấy qua bức họa của Albert Robida minh họa phía ngoài của cabaret, ngày nay được trưng bày tại Bảo tàng Carnavalet ở Paris.

## Tuần san
Nhằm quảng bá cho cabaret, Salis và Goudeau cùng nhau lập nên tờ Le Chat Noir, phát hành 668 số mỗi tuần kể từ ngày 14 tháng 1 năm 1882 tới tháng 3 năm 1895 rồi sau đó là 122 số tiếp theo cho tới ngày 30 tháng 9 năm 1897. Tờ báo thể hiện tư tưởng "chấm dứt thế kỷ" của giới nghệ sĩ đương thời, cộng tác với nhiều ca sĩ và nhà thơ thường xuyên tới cabaret, cùng với đó là những nghệ sĩ từng trang trí cho quán như Caran d'Ache và Willette.
Le Chat Noir chính là ấn phẩm đầu tiên cho phát hành những tác phẩm của Jean Lorrain. Ngoài ra ta có thể tìm thấy ở đây những sáng tác của Paul Verlaine hay Jean Richepin, thậm chí những thiết kế và minh họa của Théophile Steinlen. Những người tham gia với tờ báo có thể kể tới Louis-Christian Döes, Fernand Fau, Godefroy, Uzès, Poirson, Gustave Verbeck, Marcel Capy, Lucien Pissarro và Henri de Sta.
Jules Roques sau khi bắt chước mô hình của quán Le Chat Noir cũng cho phát hành sau đó một tờ báo mang tên Le Courrier français.

## Le Chat Noir trong văn hóa nghệ thuật
Tấm hình quảng cáo nổi tiếng được vẽ bởi Théophile Steinlen năm 1896 sau này được xuất hiện rất nhiều trong các tác phẩm nghệ thuật khác, có thể kể tới bộ phim Gray Matters (2007), đạo diễn bởi Sue Kramer; bộ phim Toutes les filles sont folles (2003), đạo diễn bởi Pascale Pouzadoux (cảnh quay trong căn hộ của nhân vật chính); video "I Still Remember" của ban nhạc người Anh Bloc Party; hình quảng bá trò chơi điện tử Astérix et Obélix XXL 2: Mission Las Vegum; serie game Fallout và Fallout 2 có nhiệm vụ phải tìm được 10 ấn bản của tấm hình trong thế giới ảo; phần bìa đĩa Tournée du Chat và Le Chat se retourne (1982-1984) của ca sĩ Tony Coe; trong serie phim truyền hình Bref, tấm hình trong căn hộ của nhân vật Cette Fille; tấm hình "Con mèo vàng" trong trò chơi Dishonored được thiết kế với ý tưởng tương tự.
Hình ảnh "con mèo đen" này còn được lấy lại trong rất nhiều sản phẩm, trở thành một trong những biểu tượng và đồ lưu niệm nổi bật nhất của Paris. Đây cũng là tên một hãng bánh ngọt của Pháp.
Cabaret Le Chat Noir cũng là nội dung trong nhiều tác phẩm điện ảnh, đáng kể nhất có Messieurs les ronds-de-cuir của đạo diễn Henri Diamant-Berger, phỏng theo truyện của Georges Courteline.

title: Le Chat Noir

wikitext:
[[Tập tin:Théophile-Alexandre Steinlen - Tournée du Chat Noir de Rodolphe Salis (Tour of Rodolphe Salis' Chat Noir) - Google Art Project.jpg|200px|nhỏ|phải|Tác phẩm ''Tournée du Chat noir'' (1896) của [[Théophile-Alexandre Steinlen]] treo tại Bảo tàng Nghệ thuật Jane Voorhees Zimmerli, lưu trữ tại Đại học Rutgers]]
'''Le Chat Noir''' (tạm dịch: '''Con mèo đen''') là [[cabaret]] nổi tiếng nằm ở khu [[Montmartre]] ở [[Paris]], [[Pháp]], thành lập năm 1881 bởi [[Rodolphe Salis]] đi kèm là tờ báo cùng tên. Một nhóm kịch hát mang tên La Goguette du Chat Noir cũng được thành lập và hoạt động trong cabaret này.

2 năm sau khi Salis qua đời vào năm 1897, cabaret bị mua lại bởi danh ca đương thời Henri Fursy{{#tag:ref|Henri Dreyfus (26 tháng 2 năm 1866<ref>Horace Valbel (préf. [[Clovis Hugues]], ill. [[Alfred Le Petit]]) [http://www.archive.org/stream/leschansonniers00hugugoog#page/n311/mode/2up ''Les chansonniers et les cabarets artistiques'' (en ligne sur archive.org)], Paris, E. Dentu, 1895, tr. 285–288.</ref><ref>[[Léon de Bercy]] (ill. [[Charles Léandre]]), [http://www.archive.org/stream/montmartreetses00goog#page/n169/mode/2up ''Montmartre et ses chansons: Poètes et chansonniers'' (en ligne sur archive.org)], Paris, H. Daragon, 1902, tr. 144–148.</ref><ref>Bertrand Millanvoye, [http://www.archive.org/stream/anthologiedespo00mill#page/142/mode/2up ''Anthologie des poètes de Montmartre: Notes biographiques et bibliographiques'' (en ligne sur archive.org)], Paris, Société d'éditions littéraires et artistiques (Paul Ollendorff), 1909, tr. 143–148.</ref> – 14 tháng 4 năm 1929<ref>[http://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb14828289k/PUBLIC Notice d'autorité: Fursy (1867-1929)], catalogue général de la [[Bibliothèque nationale de France]].</ref><ref>[http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k5581717d/f339 ''Annuaire de la Société des auteurs et compositeurs dramatiques''] (trực tuyến trên Gallica), quyển 1: ''Première année, exercice 1929-1930'', Paris, Commission des auteurs et compositeurs dramatiques, 1930, tr. 388.</ref>) là một ca sĩ hoạt động trong khu Montmartre. Ông được biết tới khi quản lý nhiều cabaret lớn nhỏ cùng nhiều nghệ sĩ tên tuổi ở Paris, rồi đặc biệt nổi tiếng sau khi mua lại Le Chat Noir. Ông được trao huân chương Bắc đẩu Bội tinh vào năm 1927<ref>Tài liệu LH/803/70 về Henri Dreyfus của Bộ văn hóa Pháp.</ref>. Sau khi qua đời, Fursy được chôn cất tại [[Nghĩa trang Montparnasse]]<ref>Nội dung từ tạp chí ''Le Cornet''.</ref>.|group="gc"}} rồi được đổi tên thành La Boîte à Fursy.

== Cabaret Le Chat Noir ==
=== Cơ sở đầu tiên ===
[[Rodolphe Salis]] (1851-1897)<ref>"Salis le Grand", in ''88 notes pour piano solo'', [[Jean-Pierre Thiollet]], Neva Ed., 2015. ISBN 978 2 3505 5192 0</ref> là con trai một chủ tiệm giải khát, tới Paris vào năm 1872 và bỗng chốc giàu có sau khi trở thành nghệ sĩ bán các sản phẩm nhỏ lẻ trước khi có ý định hòa trộn ý tưởng giữa nghệ thuật và giải khát. Ông có ý định lập nên một quán cafe ''"hơn cả quán của vua [[Louis XIII]]... với đèn trùm sắt nung phong cách Byzance nơi mà những quý ông, những gã quý tộc và cả những người lao động có thể thưởng thức [[absinthe]] của [[Victor Hugo]] (và của [[Giuseppe Garibaldi]]) cùng rượu bổ quế trong những chiếc cốc vàng"''.

Le Chat Noir có địa chỉ ở số 84 đại lộ Rochechouart, phía chân đồi Montmartre. Thực tế, khi mới hoạt động, quán chỉ có những loại rượu chất lượng kém cùng với cách bày trí đơn giản. Tuy nhiên, khách hàng lại được tiếp đón bởi một người Thụy Sĩ ăn vận lòe loẹt, mặc đồ vàng từ đầu tới chân, chào mừng tất cả những họa sĩ và nhà thơ trong khi không cho phép "những linh mục bỉ ổi và quân nhân". Cabaret được đặt tên vì một lần Salis tìm thấy một con mèo đen đi lạc trong quá trình xây dựng quán. Sau đó, phần trang tri phía trong ngày càng giúp cho cabaret có phong cách lịch sử gần với thời [[François Rabelais]].

Salis trước đó từng gặp gỡ [[Émile Goudeau]] và Goudeau đã quyết định nhượng lại khách hàng quán Les Hydropathes{{#tag:ref|Les Hydropathes được thành lập ngày 11 tháng 10 năm 1878, rải rác trong nhiều quán cà phê và câu lạc bộ nhỏ. Quán cafe lớn nhất nằm trong khu [[Quartier Latin]], nay là quán Le Café de la Rive Gauche nằm ở ngã tư phố Cujas và đại lộ Saint-Michel. Les Hydropathes là một địa điểm thu hút giới nghệ sĩ trước đây ở Paris.|group="gc"}} ''(Những người sợ nước)'' ở bên kia bờ sông Seine cho Salis. Rất nhanh sau đó những nhà thơ và ca sĩ bắt đầu tới Le Chat Noir thường xuyên và giúp họ có rất nhiều khách.

Những nghệ sĩ khách quen tới Le Chat Noir bao gồm họa sĩ [[Adolphe Léon Willette]], [[Henri Pille]], ca sĩ Aristide Bruant (người sáng tác nên ca khúc chủ đề cho cabaret), [[Jules Jouy]], [[Léon Durocher]], [[Pierre Trimouillat]], Dominique Bonnaud, [[Jean Goudezki]] và danh hài [[Alphonse Allais]], nhà thơ Georges Lorin, Charles Cros, Albert Samain, Maurice Rollinat, Maurice Mac-Nab, Jean Richepin, Gordeaux, v.v. và cả nhà văn [[Léon Bloy]]. Bloy từng viết nhiều bài báo phê bình văn học trên tờ ''Le Chat Noir'', sau này được chọn lọc trong tuyển tập ''Propos d'un entrepreneur de demolitions''. Salis quyết định mang tới một chiếc piano, biến đây trở thành chiếc cabaret đầu tiên có piano, góp phần giúp Le Chat Noir có những ca khúc được thực sự trình diễn trực tiếp.

=== Cơ sở thứ hai ===
[[Tập tin:Cabaret du Chat Noir par Robida.jpg|180px|nhỏ|phải|Tranh mô phỏng bên ngoài quán Le Chat Noir bởi [[Albert Robida]], được vẽ lại bởi E. Grasset]]
Thành công đầu tiên giúp Salis xây dựng một cơ sở mới là tòa nhà 3 tầng tại địa chỉ số 12 phố Laval (nay là phố Victor-Massé). Trong những căn phòng khác nhau, ông tiếp tục trang trí theo phong cách lịch sử dưới sự giúp đỡ của các nghệ sĩ như Henri Rivière và Caran d'Ache. Tiếp đó, với sự hỗ trợ của Rivière, Salis cho thiết kế một rạp hát nhỏ với những buổi diễn thực sự qua các tác phẩm của nhạc sĩ [[Georges Fragerolle]]. Tuy nhiên không lâu sau đó ông mang nhà hát tới cơ sở thứ 3 ở đại lộ Clichy.

Cơ sở ở phố Laval được xây dựng theo phong cách chiết trung và ý nhị mà Salis mong muốn. 2 chiếc đèn lồng lớn được Eugène Grasset thiết kế theo phong cách trung-cổ-kiểu-mới và được đặt tại mặt trước tầng 2 của tòa nhà. Trên tầng 3 ở chính giữa là bức tượng hình còn mèo đen bằng đất nung do Alexandre Charpentier làm và được đặt trước trang trí ánh hào quang mặt trời nhằm thể hiện sự "vinh quang". Phía ngoài cùng của mặt tiền là chiếc logo treo hình chú mèo đen ngồi trong vầng trăng khuyết (được vẽ bởi Adolphe Willette và giờ hiện đang nằm tại [[Bảo tàng Carnavalet]] ở Paris). Ở phía trong, phần nội thất được trang trí bởi Adolphe Willette phỏng theo Kinh thánh trong chương viết về con bò vàng. Ngoài ra phần tường còn được minh họa bởi vô số những bức tranh của Rodolphe Salis, [[George Auriol]], Henri Rivière, [[Théophile Steinlen]], Somm và Caran d'Ache.

=== Cơ sở cuối cùng ===
Địa chỉ của cơ sở thứ 3 là ở số 68 đại lộ Clichy, Paris. Le Chat Noir, theo Laurent Tailhade, là "sự tổng hợp của ''L'Assommoir'' và ''Thần khúc''", còn theo Jean Lorrain, là "thứ tung-hứng của mọi thể loại và cả sự nhố nhăng, kiểu "vụng-trộm" của các nghệ sĩ đường phố, trong một khu toàn những họa sĩ và nhà thơ bất tài, một thứ bảo tàng bất lương và cổ lỗ của những thứ sản phẩm phóng đãng sẽ còn thất bại tới tận 20 năm sau, và cả những hậu quả sau đó: thứ gu thảm họa bên cạnh những khám phá đáng để ý, những bức tượng đa màu và tranh tường của Willette, những cô gái khỏa thân mảnh dẻ, bay bổng mà đồi bại, nhảy nhót với váy hồng và khuyên tai vàng, những con cú nhồi rơm, những khối sắt nung và cả những con mèo bằng sành, những chiếc cửa sổ kính phóng dụ, đầy màu sắc kỳ dị với kiểu hiện đại điên rồ và không thực sự rực rỡ, nhạc của Delmet và lời hát từ Xanrof,... Le Chat Noir, một căn nhà nghỉ vừa nghệ thuật vừa thương mại, được quản lý bởi quý ông Salis – ông chủ của Chatnoirville-en-Vexin – nơi mà có một gã với hàng ria mép rậm kiểu quân nhân đã kinh doanh những ca khúc, những bài thơ 10 câu, những bản vẽ phác, những quả trứng và cả những vại bia mỗi mùa thu hoạch ở một nơi có kiểu trang trí giả tạo nhất từng biết."

[[Tập tin:Le Chat Noir in 2007.jpg|200px|nhỏ|phải|Le Chat Noir ngày nay ở địa chỉ cuối cùng 68 đại lộ Clichy, Paris]]
Kể từ đó rất nhiều cabaret khác đã lấy tên ăn theo. Mặt khác, rất nhiều nơi khác cũng đã bắt chước mô hình của Le Chat Noir, tiêu biểu nhất là quán L'Abbaye de Thélème của Jules Roques, nằm ở [[quảng trường Pigalle]]. Khu lễ hội rất nổi tiếng vào mỗi dịp Carnaval de Dunkerque cũng được mang tên "Bal du Chat noir".

Biểu tượng chú mèo đen của Le Chat Noir, thiết kế gốc của Willette trên tranh sơn dầu mà ta còn có thể được nhìn thấy qua bức họa của Albert Robida minh họa phía ngoài của cabaret, ngày nay được trưng bày tại [[Bảo tàng Carnavalet]] ở Paris<ref>[http://carnavalet.paris.fr/fr/collections/enseigne-du-cabaret-le-chat-noir Enseigne du cabaret Le Chat noir]</ref>.

== Tuần san ==
Nhằm quảng bá cho cabaret, Salis và Goudeau cùng nhau lập nên tờ ''Le Chat Noir'', phát hành 668 số mỗi tuần kể từ ngày 14 tháng 1 năm 1882 tới tháng 3 năm 1895 rồi sau đó là 122 số tiếp theo cho tới ngày 30 tháng 9 năm 1897<ref>{{Chú thích web |url=http://echos-poetiques.net/textes/index.php/Le-chat-noir |ngày truy cập=2014-09-10 |tựa đề=Échos poétiques |archive-date=2012-12-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121214043228/http://echos-poetiques.net/textes/index.php/Le-chat-noir }}</ref>. Tờ báo thể hiện tư tưởng "chấm dứt thế kỷ" của giới nghệ sĩ đương thời, cộng tác với nhiều ca sĩ và nhà thơ thường xuyên tới cabaret, cùng với đó là những nghệ sĩ từng trang trí cho quán như Caran d'Ache và Willette.

''Le Chat Noir'' chính là ấn phẩm đầu tiên cho phát hành những tác phẩm của [[Jean Lorrain]]. Ngoài ra ta có thể tìm thấy ở đây những sáng tác của [[Paul Verlaine]] hay [[Jean Richepin]], thậm chí những thiết kế và minh họa của Théophile Steinlen. Những người tham gia với tờ báo có thể kể tới Louis-Christian Döes, Fernand Fau, Godefroy, [[Achille Lemot|Uzès]], [[Poirson]], [[Gustave Verbeck]], Marcel Capy, Lucien Pissarro và [[Henri de Sta]]<ref>Théophile Alexandre Steinlen, Louis-Christian Döes, Adolphe Léon Willette, Fernand Fau, Godefroy, Uzès, Victor Poirson, Caran d'Ache, Gustave Verbeck, Marcel Capy, Lucien Pissarro et Henri de Sta, ''Les Histoires sans paroles du Chat noir'', Angoulême, Musée de la bande dessinée, 1998 {{ISBN|2-907848-13-5}}.</ref>.

Jules Roques sau khi bắt chước mô hình của quán Le Chat Noir cũng cho phát hành sau đó một tờ báo mang tên ''Le Courrier français''.

== Le Chat Noir trong văn hóa nghệ thuật ==
Tấm hình quảng cáo nổi tiếng được vẽ bởi Théophile Steinlen năm 1896 sau này được xuất hiện rất nhiều trong các tác phẩm nghệ thuật khác, có thể kể tới bộ phim ''Gray Matters'' (2007), đạo diễn bởi Sue Kramer<ref>[http://www.apple.com/trailers/independent/graymatters/trailer/ Bande-annonce de ''Gray Matters''], [[Apple Inc.|Apple]].</ref>; bộ phim ''Toutes les filles sont folles'' (2003), đạo diễn bởi Pascale Pouzadoux (cảnh quay trong căn hộ của nhân vật chính); video "I Still Remember" của ban nhạc người Anh Bloc Party<ref>[http://www.mcm.net/musique/player/28336/ Bloc Party — "I Still Remember"], trên kênh ca nhạc MCM.</ref>; hình quảng bá trò chơi điện tử ''Astérix et Obélix XXL 2: Mission Las Vegum''; serie game ''[[Fallout]]'' và ''[[Fallout 2]]'' có nhiệm vụ phải tìm được 10 ấn bản của tấm hình trong thế giới ảo; phần bìa đĩa ''Tournée du Chat'' và ''Le Chat se retourne'' (1982-1984) của ca sĩ Tony Coe; trong serie phim truyền hình ''Bref'', tấm hình trong căn hộ của nhân vật Cette Fille<ref>[http://www.canalplus.fr/c-divertissement/pid3848-c-bref.html?vid=581813 Bref] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121230020609/http://www.canalplus.fr/c-divertissement/pid3848-c-bref.html?vid=581813 |date=2012-12-30 }} J'ai un nouvel appart' — Episode du 26/01</ref>; tấm hình "Con mèo vàng" trong trò chơi ''Dishonored'' được thiết kế với ý tưởng tương tự.

Hình ảnh "con mèo đen" này còn được lấy lại trong rất nhiều sản phẩm, trở thành một trong những biểu tượng và đồ lưu niệm nổi bật nhất của Paris. Đây cũng là tên một hãng bánh ngọt của Pháp.

Cabaret Le Chat Noir cũng là nội dung trong nhiều tác phẩm điện ảnh, đáng kể nhất có ''Messieurs les ronds-de-cuir'' của đạo diễn Henri Diamant-Berger, phỏng theo truyện của Georges Courteline.

== Tham khảo ==
{{tham khảo|30em}}
;Ghi chú
{{tham khảo|group="gc"}}

== Thư mục ==
* ''Dix ans de Bohème'', Émile Goudeau, 1888.
* [[André Velter]], ''Les Poètes du Chat-Noir'', Poésie/Gallimard (1996) {{ISBN|2070328988}}.
* [[Edmond Haraucourt]], ''La Légende des sexes'', đề tựa của Philippe Martin-Lau, 2006.
* [[Richard Khaitzine]], ''Fulcanelli et le cabaret du Chat-Noir: histoire artistique, politique et secrète de Montmartre'', Ramuel, 1997, 336 p.

== Liên kết ngoài ==
* [http://www.museedemontmartre.fr/ Trang web chính thức] của Musée de Montmartre

{{DEFAULTSORT:Chat Noir}}
[[Thể loại:Cabaret Paris]]
[[Thể loại:Montmartre]]
[[Thể loại:Chấm dứt năm 1897]]


text:
# Les Angles (Hautes-Pyrénées)
Les Angles ist eine französische Gemeinde mit 131 Einwohnern (Stand 1. Januar 2022) im Département Hautes-Pyrénées in der Region Okzitanien (vor 2016: Midi-Pyrénées). Sie gehört zum Arrondissement Argelès-Gazost und zum Kanton Lourdes-2.
Die Einwohner werden Anglesois und Anglesoises genannt.

## Geographie
Les Angles liegt in den Pyrenäen, circa fünf Kilometer ostsüdöstlich von Lourdes in der historischen Grafschaft Bigorre.
Umgeben wird Les Angles von den sieben Nachbargemeinden:
|          | Lézignan                                    | Arcizac-ez-Angles  |
| Jarret   | Kompassrose, die auf Nachbargemeinden zeigt | Gez-ez-Angles      |
| Artigues | Sère-Lanso                                  | Arrodets-ez-Angles |

Les Angles liegt im Einzugsgebiet des Flusses Adour. Der Échez, einer seiner Nebenflüsse, durchquert das Gebiet der Gemeinde zusammen mit seinem Nebenfluss, dem Ruisseau des Moulettes.

## Toponymie
Der okzitanische Name der Gemeinde heißt Eths Angles. Er stammt vom lateinischen angulus und vom okzitanischen angle (deutsch Ecke, Winkel) ab. Der topografische Bezug ist hierbei unklar.
Der Spitzname der Bewohner der Gemeinde lautet Eths guitons (deutsch die Enten).
Toponyme und Erwähnungen von Les Angles waren:
- Augerius de Angulis (gegen 1110, Kopialbücher der Grafschaft Bigorre),
- Auger dels Angles und Auger de Angles (gegen 1125, Kopialbücher der Grafschaft Bigorre),
- Aner Sancius deus Ancles (1145, Kopialbücher des Abtei Saint-Savin-en-Lavedan),
- terra dels Ancles (1285, Volkszählung des Adels im Bigorre),
- deus Ancles (1338 und 1384, Kopialbuch der Vicomtes von Lavedan, genannt Livre vert de Bénac),
- deus Incles (1405, Livre vert de Bénac),
- loc deus Ancles und os Ancles (1429, Zensus der Grafschaft Bigorre),
- Aux Ancles (1541, Archiv des Départements Pyrénées-Atlantiques B1010),
- les Angles (1750, Karte von Cassini),
- Lesangles (1790, Département 1),
- Lous Angles (1790, Département 2),
- Angles (1793, Notice Communale),
- Lousangles (1801, Bulletin des lois).[4][5][6]

## Einwohnerentwicklung
Nach Beginn der Aufzeichnungen stieg die Einwohnerzahl in der Mitte des 19. Jahrhunderts auf einen Höchststand von rund 370. In der Folgezeit sank bis heute die Größe der Gemeinde bei kurzen Erholungsphasen.
| Jahr      | 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2011 | 2022 |
| --------- | ---- | ---- | ---- | ---- | ---- | ---- | ---- | ---- | ---- |
| Einwohner | 162  | 151  | 130  | 134  | 145  | 141  | 129  | 125  | 131  |

## Sehenswürdigkeiten

### Pfarrkirche Saint-Étienne
Sie wurde im 17. und 18. Jahrhundert errichtet. An einer Ecke des Gebäudes ist ein Christusmonogramm zu sehen, das zu einer früheren Kapelle gehörte. Die Kirche besitzt einen Glockengiebel und eine polygonale Apsis. Auf der Rückseite des Glockengiebels ermöglicht eine Treppe den Zugang zu den Glocken. Die Seitenkapelle im Kircheninneren ist der heiligen Katharina geweiht. Ihr Altarretabel datiert aus dem 18. Jahrhundert.
Zahlreiche Ausstattungsstücke sind seit dem 19. Dezember 2002 als Monument historique eingeschrieben:
- die Wandverkleidung des Chors und die Bänke der Zelebranten aus Nussbaumholz
- das Retabel des Hauptaltars mit seinen drei Reliefs, dem Tabernakel mit seinen zwei Reliefs, zehn Statuen und sechs Kerzenleuchtern, aus dem 18. Jahrhundert. Eines der Reliefs zeigt die Szene der Steinigung des heiligen Stephanus, ein anderes die Verurteilung des heiligen Stephanus. Die Reliefs des Tabernakels erinnern an die Geburt Christi und die Flucht nach Ägypten.
- ein Ölgemälde aus dem Ende des 17. oder dem Anfang des 18. Jahrhunderts mit der Darstellung der Himmelfahrt Christi
- zwei Statuen aus bemaltem und vergoldetem Holz aus dem 18. Jahrhundert mit den Darstellungen von Engeln. Sie stehen zu beiden Seiten am Eingang des Chors und sind Werke aus der Werkstatt der Gebrüder Marc und Jean Ferrère.
- zwei Statuen aus bemaltem und vergoldetem Holz aus dem 18. Jahrhundert mit den Darstellungen der heiligen Katharina und dem Schutzpatron der Gemeinde und der Kirche, dem heiligen Stephanus.
- ein Beichtstuhl aus Holz aus dem 18. Jahrhundert
- ein Vortragekreuz aus vergoldetem Holz aus dem 18. Jahrhundert.[8][9]

### Ruine der Burg der Barone von Les Angles
Sie wurde im neunten Jahrhundert errichtet und thront auf einer Anhöhe über das Dorf. Im 15. Jahrhundert wurde sie von den Baronen von Les Angles aufgegeben und dem Zerfall übergeben. Die Grundherrschaft des Baronats von Les Angles überdauerte die Jahrhunderte vom Mittelalter bis zur Französischen Revolution. Sie war im Besitz der Familie Les Angles  bis zum Jahre 1310, ferner der Familie Armagnac im Jahre 1377 und zuletzt von Roux de Gaubert von 1734 bis 1789.
Heute ist nur ein Bauwerk am Eingang der ehemaligen Anlage und der Bergfried, der teilweise eingestürzt war, übrig geblieben. Im Jahre 1980 kaufte eine Privatperson die Parzelle und die auf ihr befindlichen Ruinen und ließ den Bergfried originalgetreu nachbauen. Das ehemalige Wohngebäude ist heute das Büro für die Ferienunterkünfte.

### MühleLa môle du castet
Die Wassermühle gehörte den Baronen von Les Angles, die mit ihr den Mühlenzwang ausführten, das hieß, dass sie das alleinige Recht zum Bau und Betrieb der Mühle besaßen und dass alle Bauern dort ihr Getreide mahlen lassen mussten. Diese kleine Mühle liegt über dem Échez und wurde im Jahre 1734 am Fuß der Burg errichtet. Mit der Französischen Revolution erlosch das Mühlregal und die Mühle wurde als Nationalgut verkauft. Sie ging durch mehrere Hände und wurde in den Jahren 1829 und 1849 restauriert. Ihr Wasserrad drehte sich bis 1985, als sie aufgegeben wurde. Die Gemeinde kaufte sie im Jahre 2001, um sie erneut zu restaurieren inklusive des Zuflusses und der Maschinerie. Sie besitzt heute ein Mahlwerk für Weizen und eines für Mais.

## Wirtschaft und Infrastruktur
Les Angles liegt in den Zonen AOC der Schweinerasse Porc noir de Bigorre und des Schinkens Jambon noir de Bigorre.

### Verkehr
Les Angles wird von der Route départementale 7 durchquert.

wikiname: dewiki

title: Les Angles (Hautes-Pyrénées)

in_language: de

wikitext:
{{Infobox Gemeinde in Frankreich
|nomcommune=Les Angles
|nomlocale=
|armoiries=Blason de la ville des Angles (65).svg
|région=[[Okzitanien (Verwaltungsregion)|Okzitanien]]
|département=[[Département Hautes-Pyrénées|Hautes-Pyrénées]]
|arrondissement=[[Arrondissement Argelès-Gazost|Argelès-Gazost]]
|canton=[[Kanton Lourdes-2|Lourdes-2]]
|intercomm=[[Communauté d’agglomération Tarbes-Lourdes-Pyrénées|Agglomération Tarbes-Lourdes-Pyrénées]]
|insee=65011
|cp=65100
|latitude=43.0836111111
|longitude=0.0075
|alt mini=407
|alt maxi=647
|siteweb=
|image=Les Angles, Hautes-Pyrénées, France.jpg
|image-desc=Blick auf das Zentrum von Les Angles
}}

'''Les Angles''' ist eine [[Gemeinde (Frankreich)|französische Gemeinde]] mit {{EWZ|FR|65011}} Einwohnern (Stand {{EWD|FR|65011}}) im [[Département Hautes-Pyrénées]] in der [[Region (Frankreich)|Region]] [[Okzitanien (Verwaltungsregion)|Okzitanien]] (vor 2016: [[Midi-Pyrénées]]). Sie gehört zum [[Arrondissement Argelès-Gazost]] und zum [[Kanton Lourdes-2]].

Die Einwohner werden ''Anglesois'' und ''Anglesoises'' genannt.<ref>{{cite web|url=https://www.habitants.fr/hautes-pyrenees-65|title=Hautes-Pyrénées|accessdate=2019-11-26|publisher=habitants.fr|language=fr}}</ref>

== Geographie ==
Les Angles liegt in den [[Pyrenäen]], circa fünf Kilometer ostsüdöstlich von [[Lourdes]] in der historischen [[Grafschaft]] [[Bigorre]].<ref>{{cite web|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/cog/aire-urbaine/AU2010242-lourdes|title=Aire urbaine de Lourdes (242)|accessdate=2019-11-26|publisher=[[Institut national de la statistique et des études économiques|INSEE]]|language=fr}}</ref>

Umgeben wird Les Angles von den sieben Nachbargemeinden:
{{Nachbargemeinden
 | NORD=[[Lézignan]]
 | NORDOST=[[Arcizac-ez-Angles]]
 | WEST=[[Jarret]]
 | OST=[[Gez-ez-Angles]]
 | SUEDWEST=[[Artigues (Hautes-Pyrénées)|Artigues]]
 | SUED=[[Sère-Lanso]]
 | SUEDOST=[[Arrodets-ez-Angles]]
}}

Les Angles liegt im [[Einzugsgebiet]] des Flusses [[Adour]]. Der [[Échez]], einer seiner Nebenflüsse, durchquert das Gebiet der Gemeinde zusammen mit seinem Nebenfluss, dem Ruisseau des Moulettes.<ref>{{cite web|url=http://adour-garonne.eaufrance.fr/carto/maCommune?communeId=65011|title=Ma commune : Les Angles|accessdate=2019-11-26|publisher=Système d’Information sur l’Eau du Bassin Adour Garonne|language=fr}}</ref>

[[Datei:L'Échez aux Angles (Hautes-Pyrénées, France).jpg|mini|Der Échez bei Les Angles]]
[[Datei:Mairie de Les Angles (Hautes-Pyrénées) 1.jpg|mini|Bürgermeisteramt ([[Mairie]])]]

== Toponymie ==
Der [[Okzitanische Sprache|okzitanische]] Name der Gemeinde heißt Eths Angles. Er stammt vom [[latein]]ischen ''angulus'' und vom okzitanischen ''angle'' ({{deS|Ecke, Winkel}}) ab. Der topografische Bezug ist hierbei unklar.

Der [[Spitzname]] der Bewohner der Gemeinde lautet ''Eths guitons'' ({{deS|die Enten}}).

[[Toponomastik|Toponyme]] und Erwähnungen von Les Angles waren:
* ''Augerius de Angulis'' (gegen 1110, [[Kopialbuch|Kopialbücher]] der Grafschaft Bigorre),
* ''Auger dels Angles'' und ''Auger de Angles'' (gegen 1125, Kopialbücher der Grafschaft Bigorre),
* ''Aner Sancius deus Ancles'' (1145, Kopialbücher des [[Abtei Saint-Savin-en-Lavedan]]),
* ''terra dels Ancles'' (1285, [[Volkszählung]] des Adels im Bigorre),
* ''deus Ancles'' (1338 und 1384, Kopialbuch der [[Vicomte]]s von [[Lavedan]], genannt ''Livre vert de [[Bénac (Hautes-Pyrénées)|Bénac]]''),
* ''deus Incles'' (1405, ''Livre vert de Bénac''),
* ''loc deus Ancles'' und ''os Ancles'' (1429, Zensus der Grafschaft Bigorre),
* ''Aux Ancles'' (1541, Archiv des Départements [[Département Pyrénées-Atlantiques|Pyrénées-Atlantiques]] B1010),
* ''les Angles'' (1750, [[Carte de Cassini|Karte von Cassini]]),
* ''Lesangles'' (1790, Département 1),
* ''Lous Angles'' (1790, Département 2),
* ''Angles'' (1793, ''Notice Communale''),
* ''Lousangles'' (1801, ''Bulletin des lois'').<ref>{{cite web|url=http://www.archivesenligne65.fr/article.php?laref=865&titre=angles-les-|title=Angles (Les)|accessdate=2019-11-26|publisher=Département Hautes-Pyrénées|language=fr}}</ref><ref>{{cite web|url=http://rumsey.geogarage.com/maps/cassinige.html?lat=43.0836&lon=0.0075&zoom=13|title=David Rumsey Historical Map Collection France 1750|accessdate=2019-11-26|publisher=David Rumsey Map Collection: Cartography Associates|language=en}}</ref><ref name="cassini">{{cite web|url=http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=20162|title=Notice Communale Les Angles|accessdate=2019-11-26|publisher=[[École des Hautes Études en Sciences Sociales|EHESS]]|language=fr}}</ref>

== Einwohnerentwicklung ==
Nach Beginn der Aufzeichnungen stieg die Einwohnerzahl in der Mitte des 19. Jahrhunderts auf einen Höchststand von rund 370. In der Folgezeit sank bis heute die Größe der Gemeinde bei kurzen Erholungsphasen.

{|class="wikitable"
!|Jahr||1962||1968||1975||1982||1990||1999||2006||2011||{{EWDJ|FR|65011}}
|-style="text-align:right"
| Einwohner || 162 || 151 || 130 || 134 || 145 || 141 || 129 || 125 || {{EWZT|FR|65011}}
|}

{{Manueller Rahmen|align=left|content=
{{Graph:Chart|width=500|height=200|type=line|
x=1793,1800,1806,1821,1831,1836,1841,1846,1851,1856,1861,1866,1872,1876,1881,1886,1891,1896,1901,1906,1911,1921,1926,1931,1936,1946,1954,1962,1968,1975,1982,1990,1999,2006,2011,2016|
y=331,330,346,328,356,369,353,372,346,324,343,318,314,293,292,281,262,257,227,212,215,180,190,192,177,151,150,
162,151,130,134,145,141,129,125,122
|yAxisMin=100|interpolate=monotone}}|caption=Ab 1962 offizielle Zahlen ohne Einwohner mit Zweitwohnsitz

Quellen: [[École des Hautes Études en Sciences Sociales|EHESS]]/Cassini bis 1999,<ref name="cassini" /> [[Institut national de la statistique et des études économiques|INSEE]] ab 2006<ref>{{cite web|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/3681328?geo=COM-65011|title=Populations légales 2016 Commune des Angles (65011)|accessdate=2019-11-26|publisher=[[Institut national de la statistique et des études économiques|INSEE]]|language=fr}}</ref>}}
{{Absatz|links}}

== Sehenswürdigkeiten ==
=== Pfarrkirche Saint-Étienne ===
[[Datei:Église Saint-Étienne des Angles (Hautes-Pyrénées) 1.jpg|mini|Pfarrkirche Saint-Étienne]]
Sie wurde im 17. und 18. Jahrhundert errichtet. An einer Ecke des Gebäudes ist ein [[Christusmonogramm]] zu sehen, das zu einer früheren [[Kapelle (Kirchenbau)|Kapelle]] gehörte. Die Kirche besitzt einen [[Glockengiebel]] und eine polygonale [[Apsis]]. Auf der Rückseite des Glockengiebels ermöglicht eine Treppe den Zugang zu den Glocken. Die Seitenkapelle im Kircheninneren ist der heiligen [[Katharina von Alexandrien|Katharina]] geweiht. Ihr [[Altarretabel]] datiert aus dem 18. Jahrhundert.

Zahlreiche [[Kirchenausstattung|Ausstattungsstücke]] sind seit dem 19. Dezember 2002 als [[Monument historique]] eingeschrieben:
* die Wandverkleidung des [[Chor (Architektur)|Chors]] und die Bänke der [[Zelebrant]]en aus Nussbaumholz
* das Retabel des Hauptaltars mit seinen drei [[Relief]]s, dem [[Tabernakel]] mit seinen zwei Reliefs, zehn [[Statue]]n und sechs Kerzenleuchtern, aus dem 18. Jahrhundert. Eines der Reliefs zeigt die Szene der [[Die Steinigung des heiligen Stephanus|Steinigung des heiligen Stephanus]], ein anderes die Verurteilung des heiligen Stephanus. Die Reliefs des Tabernakels erinnern an die Geburt Christi und die [[Flucht nach Ägypten]].
* ein Ölgemälde aus dem Ende des 17. oder dem Anfang des 18. Jahrhunderts mit der Darstellung der [[Christi Himmelfahrt|Himmelfahrt Christi]]
* zwei Statuen aus bemaltem und vergoldetem Holz aus dem 18. Jahrhundert mit den Darstellungen von [[Engel]]n. Sie stehen zu beiden Seiten am Eingang des Chors und sind Werke aus der Werkstatt der Gebrüder Marc und Jean Ferrère.
* zwei Statuen aus bemaltem und vergoldetem Holz aus dem 18. Jahrhundert mit den Darstellungen der heiligen Katharina und dem [[Schutzpatron]] der Gemeinde und der Kirche, dem heiligen Stephanus.
* ein [[Beichtstuhl]] aus Holz aus dem 18. Jahrhundert
* ein [[Vortragekreuz]] aus vergoldetem Holz aus dem 18. Jahrhundert.<ref>{{cite web|url=http://www.patrimoines-lourdes-gavarnie.fr/patrimoine-achitectural/31-1c-les-eglises-canton-de-lourdes-est|title=Les Angles|accessdate=2019-11-26|publisher=Patrimoines Lourdes Gavarnie|language=fr}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.pop.culture.gouv.fr/advanced-search/list/palissy?qb=%5B%7B%22field%22%3A%22INSEE.keyword%22%2C%22operator%22%3A%22%3D%3D%3D%22%2C%22value%22%3A%2265011%22%2C%22combinator%22%3A%22AND%22%2C%22index%22%3A0%7D%5D|title=église Saint-Etienne|accessdate=2019-11-26|publisher=[[Ministerium für Kultur und Kommunikation|Französisches Kultusministerium]]|language=fr}}</ref>

[[Datei:Château des Angles (Hautes-Pyrénées, France).jpg|mini|Ruine der Burg der Barone von Les Angles]]

=== Ruine der Burg der Barone von Les Angles ===
Sie wurde im neunten Jahrhundert errichtet und thront auf einer Anhöhe über das Dorf. Im 15. Jahrhundert wurde sie von den Baronen von Les Angles aufgegeben und dem Zerfall übergeben. Die [[Grundherrschaft]] des Baronats von Les Angles überdauerte die Jahrhunderte vom [[Mittelalter]] bis zur [[Französische Revolution|Französischen Revolution]]. Sie war im Besitz der Familie Les Angles  bis zum Jahre 1310, ferner der Familie Armagnac im Jahre 1377 und zuletzt von Roux de Gaubert von 1734 bis 1789.

Heute ist nur ein Bauwerk am Eingang der ehemaligen Anlage und der [[Bergfried]], der teilweise eingestürzt war, übrig geblieben. Im Jahre 1980 kaufte eine Privatperson die Parzelle und die auf ihr befindlichen Ruinen und ließ den Bergfried originalgetreu nachbauen. Das ehemalige Wohngebäude ist heute das Büro für die Ferienunterkünfte.<ref>{{cite web|url=http://www.chateau-fort-manoir-chateau.eu/chateaux-hautespyrenees-chateau-a-lesangles-chateau-des-angles.html|title=Château des Angles|accessdate=2019-11-26|publisher=chateau-fort-manoir-chateau.eu|language=fr}}</ref>

=== Mühle ''La môle du castet'' ===
[[Datei:Moulin Les Angles(65)1.JPG|mini|Mühle ''La môle du castet'']]
Die [[Wassermühle]] gehörte den Baronen von Les Angles, die mit ihr den [[Mühlenzwang]] ausführten, das hieß, dass sie das alleinige Recht zum Bau und Betrieb der Mühle besaßen und dass alle Bauern dort ihr Getreide mahlen lassen mussten. Diese kleine Mühle liegt über dem Échez und wurde im Jahre 1734 am Fuß der Burg errichtet. Mit der Französischen Revolution erlosch das [[Mühlregal]] und die Mühle wurde als [[Nationalgut]] verkauft. Sie ging durch mehrere Hände und wurde in den Jahren 1829 und 1849 restauriert. Ihr [[Wasserrad]] drehte sich bis 1985, als sie aufgegeben wurde. Die Gemeinde kaufte sie im Jahre 2001, um sie erneut zu restaurieren inklusive des Zuflusses und der Maschinerie. Sie besitzt heute ein [[Mahlwerk]] für Weizen und eines für Mais.<ref>{{cite web|url=https://www.tourisme-occitanie.com/moulin-la-mole-du-castet/les-angles|title=Moulin La môle du castet|accessdate=2019-11-26|publisher=Comité Régional du Tourisme Occitanie|language=fr}}</ref>

== Wirtschaft und Infrastruktur ==

Les Angles liegt in den Zonen [[Appellation d’Origine Contrôlée|AOC]] der Schweinerasse ''Porc noir de Bigorre'' und des Schinkens ''Jambon noir de Bigorre''.<ref>{{cite web|url=http://www.inao.gouv.fr/Espace-professionnel-et-outils/Rechercher-un-produit|title=Institut national de l’origine et de la qualité : Rechercher un produit|accessdate=2019-11-26|publisher=[[Institut national de l’origine et de la qualité]]|language=fr}}</ref>

{{Manueller Rahmen|align=left|content=
{{Graph:Chart|width=75|height=75|type=pie|legend=Branche|x=Landwirtschaft Forstwirtschaft Fischerei,Industrie,Baugewerbe,Handel Transport sonstige Dienstleistungen,Öffentliche Verwaltung Lehre Gesundheit Sozialwesen|y=2,0,3,3,2|colors=green,red,blue,orange,purple|showValues=}}|caption=Aktive Arbeitsstätten nach Branchen am 31. Dezember 2015<ref>{{cite web|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/4201043?geo=COM-65011|title=Caractéristiques des établissements en 2015 Commune des Angles (65011)|accessdate=2019-11-26|publisher=[[Institut national de la statistique et des études économiques|INSEE]]|language=fr}}</ref>
Gesamt = 10}}
{{Absatz}}

=== Verkehr ===
Les Angles wird von der [[Route départementale]] 7 durchquert.

== Weblinks ==
{{Commonscat|3=S}}

== Einzelnachweise ==
<references />

{{Navigationsleiste Gemeinden im Arrondissement Argelès-Gazost}}

[[Kategorie:Ort in Okzitanien]]

title: Les Angles

Staat: Frankreich

Region: Okzitanien

Département (Nr.): Hautes-Pyrénées (65)

Arrondissement: Argelès-Gazost

Gemeindeverband: Agglomération Tarbes-Lourdes-Pyrénées

Koordinaten: 43° 5′ N, 0° 0′ O

Bevölkerungsdichte: 42 Einw./km²


text:
# Chi va piano va sano e va lontano
Chi va piano va sano e va lontano, è un proverbio italiano.

## Significato
Questo proverbio significa che con la calma e la tranquillità si raggiungono i propri obiettivi, mentre, al contrario, chi agisce con troppa fretta e rapidità finisce per non ottenere assolutamente nulla e quindi deve rassegnarsi e perciò rinunciare a poter conquistarli.

wikiname: itwiki

title: Chi va piano va sano e va lontano

in_language: it

wikitext:
{{S|frasi}}

'''Chi va piano va sano e va lontano''', è un [[proverbio]] italiano.

==Significato==
Questo proverbio significa che con la calma e la tranquillità si raggiungono i propri obiettivi, mentre, al contrario, chi agisce con troppa fretta e rapidità finisce per non ottenere assolutamente nulla e quindi deve rassegnarsi e perciò rinunciare a poter conquistarli.

{{portale|linguistica}}

[[Categoria:Proverbi]]


text:
# Oodinus darlingtoni
Oodinus darlingtoni is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1996 door Bousquet.

wikiname: nlwiki

title: Oodinus darlingtoni

in_language: nl

wikitext:
{{Taxobox insect
| titelweergave = cursief
| naam = ''Oodinus darlingtoni''
| afbeelding =
| afbeeldingtekst =
| orde = [[Kevers|Coleoptera]] (Kevers)
| familie = [[Loopkevers|Carabidae]] (Loopkevers)
| onderfamilie = [[Licininae]]
| geslacht = ''[[Oodinus]]''
| w-naam = ''Oodinus darlingtoni''
| auteur = Bousquet
| datum = 1996
| haakjes =
| species =
| commons =
}}
'''''Oodinus darlingtoni''''' is een [[kevers|kever]]soort uit de familie van de [[Loopkevers|loopkevers (Carabidae)]].<ref>Anichtchenko A. et al., (editors): [https://carabidae.org/search?rank=0&text=Oodinus+darlingtoni Carabidae of the World] (bezocht: 20 tot 28 maart 2013)</ref> De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1996 door Bousquet.

{{Appendix}}
{{beginnetje|biologie|2013|03|29}}

[[Categorie:Loopkevers]]

title: Oodinus darlingtoni

Rijk: Animalia (Dieren)

Stam: Arthropoda (Geleedpotigen)

Klasse: Insecta (Insecten)

Orde: Coleoptera (Kevers)

Familie: Carabidae (Loopkevers)

Onderfamilie: Licininae

Geslacht: Oodinus

title: Soort

Portaal: Biologie · Insecten


text:
# 转移熵
转移熵（英語：）是测量两个随机过程之间有向（时间不对称）信息转移量的一种非参数统计量。过程X到另一个过程Y的转移熵可定义为：在已知Y过去值的情况下，了解X的过去值所能减少Y未来值不确定性的程度。更具体地说，假定{\displaystyle X_{t}}和{\displaystyle Y_{t}}（{\displaystyle t\in \mathbb {N} }）表示两个随机过程，并用香农熵来度量信息量，则转移熵可定义为：
{\displaystyle T_{X\rightarrow Y}=H\left(Y_{t}\mid Y_{t-1:t-L}\right)-H\left(Y_{t}\mid Y_{t-1:t-L},X_{t-1:t-L}\right),}
其中H ( X ) 表示X的香农熵。此外，还可以使用其他类型的熵度量（例如雷尼熵）对上述定义进行扩展。
转移熵可看作一种条件互信息，其条件为受影响变量的历史值{\displaystyle Y_{t-1:t-L}}：
{\displaystyle T_{X\rightarrow Y}=I(Y_{t};X_{t-1:t-L}\mid Y_{t-1:t-L}).}
对向量自回归过程而言，转移熵可简化为格兰杰因果关系。 因而，转移熵适用于非线性信号分析等格兰杰因果关系的模型假设不成立的场合。然而，它通常需要更多的样本才能进行准确估计。熵公式中的概率可以使用分箱、最近邻等不用方法来估计，或为了降低复杂性而使用非均匀嵌入方法。虽然转移熵的原始定义是建立在双变量分析基础上的，但后来也扩展到多变量分析中。这种扩展可以以其他潜在源变量为条件 ，或考虑从一组源进行转移，不过这些都需要更多的样本。
转移熵被用于估计神经元的功能连接、社交网络中的社会影响以及武装冲突事件之间的统计因果关系等。转移熵是有向信息的有限形式，于1990年由詹姆斯·马西定义为{\displaystyle I(X^{n}\to Y^{n})=\sum _{i=1}^{n}I(X^{i};Y_{i}|Y^{i-1})}，其中{\displaystyle X^{n}}表示向量{\displaystyle X_{1},X_{2},...,X_{n}}，{\displaystyle Y^{n}}则表示{\displaystyle Y_{1},Y_{2},...,Y_{n}} 。有向信息在描述具有或没有反馈的通信信道的基本极限（信道容量）中起着关键作用。

wikiname: zhwiki

title: 转移熵

in_language: zh

wikitext:
'''转移熵'''（{{lang-en|transfer entropy}}）是测量两个[[随机过程]]之间有向（时间不对称）[[信息]]转移量的一种[[無母數統計|非参数统计量]]。<ref>{{Cite journal |last=Schreiber |first=Thomas |date=1 July 2000 |title=Measuring information transfer |journal=Physical Review Letters |volume=85 |issue=2 |page=461–464 |arxiv=nlin/0001042 |bibcode=2000PhRvL..85..461S |doi=10.1103/PhysRevLett.85.461 |pmid=10991308 |s2cid=7411376}}</ref><ref name="Scholarpedia">{{Cite journal |last=Seth |first=Anil |year=2007 |title=Granger causality |journal=[[Scholarpedia]] |volume=2 |issue=7 |page=1667 |bibcode=2007SchpJ...2.1667S |doi=10.4249/scholarpedia.1667 |doi-access=free}}</ref><ref name="Schindler07">{{Cite journal |last=Hlaváčková-Schindler |first=Katerina |last2=Palus, M |last3=Vejmelka, M |last4=Bhattacharya, J |date=1 March 2007 |title=Causality detection based on information-theoretic approaches in time series analysis |journal=Physics Reports |volume=441 |issue=1 |page=1–46 |bibcode=2007PhR...441....1H |citeseerx=10.1.1.183.1617 |doi=10.1016/j.physrep.2006.12.004}}</ref>过程''X''到另一个过程''Y''的转移熵可定义为：在已知''Y''过去值的情况下，了解''X''的过去值所能减少''Y''未来值不确定性的程度。更具体地说，假定<math> X_t </math>和<math> Y_t </math>（<math> t\in \mathbb{N} </math>）表示两个随机过程，并用[[熵 (信息论)|香农熵]]来度量信息量，则转移熵可定义为：

: <math>
T_{X\rightarrow Y} = H\left( Y_t \mid Y_{t-1:t-L}\right) - H\left( Y_t \mid Y_{t-1:t-L}, X_{t-1:t-L}\right),
</math>

其中''H'' ( ''X'' ) 表示''X''的香农熵。此外，还可以使用其他类型的[[熵 (信息论)|熵]]度量（例如{{le|雷尼熵|Rényi entropy}}）对上述定义进行扩展。<ref name="Schindler07">{{Cite journal |last=Hlaváčková-Schindler |first=Katerina |last2=Palus, M |last3=Vejmelka, M |last4=Bhattacharya, J |date=1 March 2007 |title=Causality detection based on information-theoretic approaches in time series analysis |journal=Physics Reports |volume=441 |issue=1 |page=1–46 |bibcode=2007PhR...441....1H |citeseerx=10.1.1.183.1617 |doi=10.1016/j.physrep.2006.12.004}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Jizba |first=Petr |last2=Kleinert |first2=Hagen |last3=Shefaat |first3=Mohammad |date=2012-05-15 |title=Rényi's information transfer between financial time series |journal=Physica A: Statistical Mechanics and Its Applications |language=en |volume=391 |issue=10 |page=2971–2989 |arxiv=1106.5913 |bibcode=2012PhyA..391.2971J |doi=10.1016/j.physa.2011.12.064 |issn=0378-4371 |s2cid=51789622}}</ref>

转移熵可看作一种{{le|条件互信息|Conditional mutual information}}<ref name="Wyner1978">{{Cite journal |last=Wyner |first=A. D. |year=1978 |title=A definition of conditional mutual information for arbitrary ensembles |journal=Information and Control |volume=38 |issue=1 |page=51–59 |doi=10.1016/s0019-9958(78)90026-8 |doi-access=free}}</ref><ref name="Dobrushin1959">{{Cite journal |last=Dobrushin |first=R. L. |year=1959 |title=General formulation of Shannon's main theorem in information theory |journal=Uspekhi Mat. Nauk |volume=14 |page=3–104}}</ref>，其条件为受影响变量的历史值<math>Y_{t-1:t-L}</math>：

: <math>
T_{X\rightarrow Y} = I(Y_t ; X_{t-1:t-L} \mid Y_{t-1:t-L}).
</math>

对[[自我迴歸模型|向量自回归过程]]而言，转移熵可简化为[[格蘭傑因果關係|格兰杰因果关系]]。<ref name="Equal">{{Cite journal |last=Barnett |first=Lionel |date=1 December 2009 |title=Granger Causality and Transfer Entropy Are Equivalent for Gaussian Variables |journal=Physical Review Letters |volume=103 |issue=23 |page=238701 |arxiv=0910.4514 |bibcode=2009PhRvL.103w8701B |doi=10.1103/PhysRevLett.103.238701 |pmid=20366183 |s2cid=1266025}}</ref> 因而，转移熵适用于[[非线性回归|非线性信号]]分析等格兰杰因果关系的模型假设不成立的场合。<ref name="Greg">{{Cite conference |last=Ver Steeg |first=Greg |last2=Galstyan |first2=Aram |year=2012 |title=Information transfer in social media |publisher=[[Association for Computing Machinery|ACM]] |pages=509–518 |arxiv=1110.2724 |bibcode=2011arXiv1110.2724V |booktitle=Proceedings of the 21st international conference on World Wide Web (WWW '12)}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Lungarella |first=M. |last2=Ishiguro, K. |last3=Kuniyoshi, Y. |last4=Otsu, N. |date=1 March 2007 |title=Methods for quantifying the causal structure of bivariate time series |journal=International Journal of Bifurcation and Chaos |volume=17 |issue=3 |page=903–921 |bibcode=2007IJBC...17..903L |citeseerx=10.1.1.67.3585 |doi=10.1142/S0218127407017628}}</ref>然而，它通常需要更多的样本才能进行准确估计。<ref>{{Cite journal |last=Pereda |first=E |last2=Quiroga, RQ |last3=Bhattacharya, J |date=Sep–Oct 2005 |title=Nonlinear multivariate analysis of neurophysiological signals. |journal=Progress in Neurobiology |volume=77 |issue=1–2 |page=1–37 |arxiv=nlin/0510077 |bibcode=2005nlin.....10077P |doi=10.1016/j.pneurobio.2005.10.003 |pmid=16289760 |s2cid=9529656}}</ref>熵公式中的概率可以使用分箱、最近邻等不用方法来估计，或为了降低复杂性而使用非均匀嵌入方法。<ref>{{Cite journal |last=Montalto |first=A |last2=Faes, L |last3=Marinazzo, D |date=Oct 2014 |title=MuTE: A MATLAB Toolbox to Compare Established and Novel Estimators of the Multivariate Transfer Entropy. |journal=PLOS ONE |volume=9 |issue=10 |page=e109462 |bibcode=2014PLoSO...9j9462M |doi=10.1371/journal.pone.0109462 |pmc=4196918 |pmid=25314003 |doi-access=free}}</ref>虽然转移熵的原始定义是建立在{{le|双变量分析|Bivariate analysis}}基础上的，但后来也扩展到[[多元变量统计|多变量]]分析中。这种扩展可以以其他潜在源变量为条件<ref>{{Cite journal |last=Lizier |first=Joseph |last2=Prokopenko, Mikhail |last3=Zomaya, Albert |year=2008 |title=Local information transfer as a spatiotemporal filter for complex systems |journal=Physical Review E |volume=77 |issue=2 |page=026110 |arxiv=0809.3275 |bibcode=2008PhRvE..77b6110L |doi=10.1103/PhysRevE.77.026110 |pmid=18352093 |s2cid=15634881}}</ref> ，或考虑从一组源进行转移<ref name="Lizier2011">{{Cite journal |last=Lizier |first=Joseph |last2=Heinzle, Jakob |last3=Horstmann, Annette |last4=Haynes, John-Dylan |last5=Prokopenko, Mikhail |year=2011 |title=Multivariate information-theoretic measures reveal directed information structure and task relevant changes in fMRI connectivity |journal=Journal of Computational Neuroscience |volume=30 |issue=1 |page=85–107 |doi=10.1007/s10827-010-0271-2 |pmid=20799057 |s2cid=3012713}}</ref>，不过这些都需要更多的样本。

转移熵被用于估计[[神经元]]的[[静息态|功能连接]]<ref name="Lizier2011" /><ref>{{Cite journal |last=Vicente |first=Raul |last2=Wibral, Michael |last3=Lindner, Michael |last4=Pipa, Gordon |date=February 2011 |title=Transfer entropy—a model-free measure of effective connectivity for the neurosciences |journal=Journal of Computational Neuroscience |volume=30 |issue=1 |page=45–67 |doi=10.1007/s10827-010-0262-3 |pmc=3040354 |pmid=20706781}}</ref><ref name="Shimono2014">{{Cite journal |last=Shimono |first=Masanori |last2=Beggs, John |date=October 2014 |title=Functional clusters, hubs, and communities in the cortical microconnectome |url= |journal=Cerebral Cortex |volume=25 |issue=10 |page=3743–57 |doi=10.1093/cercor/bhu252 |pmc=4585513 |pmid=25336598}}</ref>、[[社会网络|社交网络]]中的社会影响<ref name="Greg" />以及武装冲突事件之间的[[因果推斷|统计因果关系]]等。<ref>{{Cite journal |last=Kushwaha |first=Niraj |last2=Lee |first2=Edward D |date=July 2023 |title=Discovering the mesoscale for chains of conflict |url=https://doi.org/10.1093/pnasnexus/pgad228 |journal=PNAS Nexus |volume=2 |issue=7 |doi=10.1093/pnasnexus/pgad228 |issn=2752-6542 |pmc=10392960 |pmid=37533894}}</ref>转移熵是{{le|有向信息|Directed information}}的有限形式，于1990年由{{le|詹姆斯·马西|James Massey}}<ref>{{Cite journal |last=Massey |first=James |date=1990 |title=Causality, Feedback And Directed Information |issue=ISITA |citeseerx=10.1.1.36.5688}}</ref>定义为<math>I(X^n\to Y^n) =\sum_{i=1}^n I(X^i;Y_i|Y^{i-1})</math>，其中<math>X^n</math>表示向量<math>X_1,X_2,...,X_n</math>，<math>Y^n</math>则表示<math>Y_1,Y_2,...,Y_n</math> 。有向信息在描述具有或没有反馈的通信信道的基本极限（[[信道容量]]）中起着关键作用。<ref>{{Cite journal |last=Permuter |first=Haim Henry |last2=Weissman |first2=Tsachy |last3=Goldsmith |first3=Andrea J. |date=February 2009 |title=Finite State Channels With Time-Invariant Deterministic Feedback |journal=IEEE Transactions on Information Theory |volume=55 |issue=2 |page=644–662 |arxiv=cs/0608070 |doi=10.1109/TIT.2008.2009849 |s2cid=13178}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Kramer |first=G. |date=January 2003 |title=Capacity results for the discrete memoryless network |journal=IEEE Transactions on Information Theory |volume=49 |issue=1 |page=4–21 |doi=10.1109/TIT.2002.806135}}</ref>

== 参见 ==
* [[互信息]]
* [[因果关系]]
* [[潜在结果模型]]

== 参考文献 ==
{{reflist|30em}}

[[Category:信息學熵]]
[[Category:非参数统计]]
[[Category:因果律]]
[[Category:回归分析]]
[[Category:时间序列]]


text:
# Mandeville-en-Bessin
Mandeville-en-Bessin is een gemeente in het Franse departement Calvados (regio Normandië) en telt 229 inwoners (1999). De plaats maakt deel uit van het arrondissement Bayeux.

## Geografie
De oppervlakte van Mandeville-en-Bessin bedraagt 8,7 km², de bevolkingsdichtheid is 26,3 inwoners per km².
De onderstaande kaart toont de ligging van Mandeville-en-Bessin met de belangrijkste infrastructuur en aangrenzende gemeenten.

## Demografie
Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).
Vanwege een beveiligingsprobleem met de MediaWiki Graph-software is het momenteel niet mogelijk deze grafiek weer te geven. Zodra de software is bijgewerkt zal de grafiek vanzelf weer zichtbaar worden.
1. ↑  Populations de référence 2022.

title: Mandeville-en-Bessin

wikitext:
{{Infobox gemeente Frankrijk
| plaatsnaam = Mandeville-en-Bessin
| wapen =
| kaart =
| regio = [[Normandië]]
| departement = [[Calvados (departement)|Calvados]] (14)
| depnr = 14
| arrondissement = [[Arrondissement Bayeux|Bayeux]]
| kanton = [[Kanton Trévières|Trévières]]
| jaar = 1999
| inwoners = 229
| dichtheid = 26,3
| oppervlakte = 8,7
| water =
| latitudeGraden = 49
| latitudeMinuten = 18
| latitudeSeconden = 0
| longitudeGraden = 0
| longitudeMinuten = 53
| longitudeSeconden = 0
| E of W = W
| ol of wl = W.L.
| code = 14397
| postcode = 14710
| netnummer =
| hoogteligging = 4 - 68
| aangrenzende gemeenten =
| burgemeester =
| website =
| image = Mandeville-en-Bessin, mairie.JPG
| caption = Gemeentehuis
}}
'''Mandeville-en-Bessin''' is een gemeente in het [[Frankrijk|Franse]] departement [[Calvados (departement)|Calvados]] (regio [[Normandië]]) en telt 229 inwoners (1999). De plaats maakt deel uit van het arrondissement [[Arrondissement Bayeux|Bayeux]].

==Geografie==
De oppervlakte van Mandeville-en-Bessin bedraagt 8,7 km², de bevolkingsdichtheid is 26,3 inwoners per km².

{{Detailkaart Franse gemeente|id=14397}}

==Demografie==
Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: [[INSEE-tellingen]]).
{{Grafiek inwonertal gemeente Frankrijk|id=14397}}
<!-- Bron: Frans bureau voor statistiek. Cijfers inwoneraantal volgens de definitie "population sans doubles comptes" -->

{{Coor title dms|49|18|0|N|0|53|0|W|type:adm2nd_scale:25000_region:FR}}

[[Categorie:Gemeente in Calvados]]

title: Situering

Regio: Normandië

Departement: Calvados (14)

Arrondissement: Bayeux

Kanton: Trévières

Coördinaten: 49° 18′ NB, 0° 53′ WL

title: Algemeen

title: Overig

title: Detailkaart

Detailkaart: · Locatie in Frankrijk Calvados

title: Foto's

Foto's: Gemeentehuis

Portaal: Frankrijk


text:
# Kopiec Kraka II
Kopiec Krakusa II zwany także Kopcem Kraka II lub Kopcem Kraka Młodszego – kopiec owalny o wysokości ok. 11 m, znajdujący się na przedpolu wschodniej części Pogórza Wielickiego na zboczu wzgórza w miejscowości Krakuszowice położonej 6 km na północny wschód od Gdowa.
Pochodzenie kopca jest nieznane. Przypuszcza się, że powstał on w okresie wczesnego średniowiecza. Legenda zapisana przez Wincentego Kadłubka głosi, że król Krak miał dwóch synów. Zaraz po zabiciu smoka młodszy napadł i zgładził starszego brata, ojcu zaś przekazał, że była to wina potwora. Wkrótce jednak oszustwo wyszło na jaw i młodszy z braci został skazany na wieczne wygnanie. Jan Długosz podobnie przytacza opowieść jak to młodszy z braci w dogodnym czasie zamordował starszego brata, a okryte ranami ciało zakopał w piasku.
August Bielowski zwiedzając okolice w 1844 opisał kopiec jako „ogromną mogiłę sypaną i okopaną głębokim rowem”. Przypuszczał, że była ona miejscem dawnych pogańskich zwyczajów składania ofiar bóstwom. W 1905 roku właściciel okolicznych ziem nakazał rozkopać kopiec celem poszukiwania skarbów i wyjaśnienia pochodzenia kopca. Na jego polecenie wykonano potężny wkop widoczny od strony zachodniej, który nie wniósł do dziejów kopca żadnej istotnej informacji, a same „badania” i poszukiwanie zakopanych skarbów doprowadziły do znacznego widocznego do dziś zniszczenia ziemnej budowli. Od strony wschodniej rów pozostaje niewidoczny. Andrzej Żaki nazwał kopiec Kraka II wraz z Kopcem Krakusa oraz obiektami w Sandomierzu i Przemyślu typem krakuszowickim. Kopce te są przeciwieństwem znacznie częściej spotykanych cmentarzysk będących skupiskami małych, niewielkich kurhanów. Kazimierz Sosnowski w 1947 pisał, że kopiec był bardzo popularnym celem wycieczek, a ze szczytu kopca rozciąga się panorama Pogórza Wielickiego.
Sylwetkę w miesiącach letnich maskują porastające go drzewa. Położony jest on wśród pól uprawnych, nie prowadzi do niego żaden szlak spacerowy bądź turystyczny.
Prof. Władysław Góral nie wyklucza hipotezy, że Kopiec w Krakuszowicach, wraz z kopcami krakowskimi (Krakusa i Wandy) i Wzgórzem Wawelskim, mógł być celtyckim systemem wskaźników astronomicznych.

## Widoki kopca
- Kopiec latem, widok z zachodu
- Kopiec wczesną wiosną, widok z zachodu

## Widoki z kopca
- Widok z Kopca Krakusa II w stronę doliny rzeki Raby pod Chełmem

wikiname: plwiki

title: Kopiec Kraka II

in_language: pl

wikitext:
{{Pomnik infobox
 |nazwa                 = Kopiec Krakusa II
 |nazwa oryginalna      =
 |grafika               = KopiecKrakaII-WidokZeWschodu-POL, Krakuszowice.jpg
 |opis grafiki          = Widok Kopca Krakusa II od strony wschodniej, wczesną wiosną.
 |państwo               = POL
 |miejscowość           = [[Krakuszowice]]
 |miejsce               =
 |typ pomnika           = [[Kopiec (architektura)|Kopiec]]
 |styl architektoniczny =
 |projektant            =
 |fundator              =
 |materiał              =
 |całkowita wysokość    = 11
 |data budowy           =
 |data odsłonięcia      =
 |ważniejsze przebudowy =
 |data likwidacji       =
 |kod mapy              = Gdów (gmina)
 |współrzędne           =
 |commons               = Category:Krak II Mound
}}
'''Kopiec Krakusa II''' zwany także '''Kopcem Kraka II''' lub '''Kopcem Kraka Młodszego''' – [[kopiec (architektura)|kopiec]] owalny o wysokości ok. 11 m, znajdujący się na przedpolu wschodniej części [[Pogórze Wielickie|Pogórza Wielickiego]] na zboczu wzgórza w miejscowości [[Krakuszowice]]<ref name=goral /> położonej 6 km na północny wschód od [[Gdów|Gdowa]].

Pochodzenie kopca jest nieznane. Przypuszcza się, że powstał on w okresie wczesnego średniowiecza. Legenda zapisana przez [[Wincenty Kadłubek|Wincentego Kadłubka]] głosi, że król [[Krak]] miał dwóch synów. Zaraz po zabiciu [[Smok wawelski|smoka]] młodszy napadł i zgładził starszego brata, ojcu zaś przekazał, że była to wina potwora. Wkrótce jednak oszustwo wyszło na jaw i młodszy z braci został skazany na wieczne wygnanie. [[Jan Długosz]] podobnie przytacza opowieść jak to młodszy z braci w dogodnym czasie zamordował starszego brata, a okryte ranami ciało zakopał w piasku.

{{fakt|[[August Bielowski]] zwiedzając okolice w 1844 opisał kopiec jako „ogromną mogiłę sypaną i okopaną głębokim rowem”. Przypuszczał, że była ona miejscem dawnych [[pogaństwo|pogańskich]] zwyczajów składania ofiar [[Bóstwa słowiańskie|bóstwom]]. W 1905 roku właściciel okolicznych ziem nakazał rozkopać kopiec celem poszukiwania skarbów i wyjaśnienia pochodzenia kopca. Na jego polecenie wykonano potężny wkop widoczny od strony zachodniej, który nie wniósł do dziejów kopca żadnej istotnej informacji, a same „badania” i poszukiwanie zakopanych skarbów doprowadziły do znacznego widocznego do dziś zniszczenia ziemnej budowli. Od strony wschodniej rów pozostaje niewidoczny. [[Andrzej Żaki]] nazwał kopiec Kraka II wraz z [[Kopiec Krakusa|Kopcem Krakusa]] oraz obiektami w [[Sandomierz]]u i [[Przemyśl]]u typem krakuszowickim. Kopce te są przeciwieństwem znacznie częściej spotykanych cmentarzysk będących skupiskami małych, niewielkich kurhanów|data=2014-06}}. [[Kazimierz Ignacy Sosnowski|Kazimierz Sosnowski]] w 1947 pisał, że kopiec był bardzo popularnym celem wycieczek, a ze szczytu kopca rozciąga się panorama Pogórza Wielickiego<ref>{{Cytuj książkę | nazwisko = Sosnowski | imię = Kazimierz | tytuł = Ziemia krakowska | data = 1947-1948}}</ref>.

Sylwetkę w miesiącach letnich maskują porastające go drzewa<ref name=goral />. {{fakt|Położony jest on wśród pól uprawnych, nie prowadzi do niego żaden szlak spacerowy bądź turystyczny|data=2014-06}}.

Prof. [[Władysław Góral]] nie wyklucza hipotezy, że Kopiec w Krakuszowicach, wraz z kopcami krakowskimi ([[Kopiec Krakusa|Krakusa]] i [[Kopiec Wandy|Wandy]]) i [[Wawel|Wzgórzem Wawelskim]], mógł być celtyckim systemem wskaźników astronomicznych<ref name=goral>{{Cytuj stronę|url=http://www.fortyck.pl/wiesci_inne_54.htm|tytuł=Tajemnice krakowskich kopców|nazwisko=Kobylarczyk|imię=Katarzyna|data dostępu=2014-06-01}}</ref>.

== Widoki kopca ==
<gallery widths=200 hights=200>
Plik:KopiecKrakaII-POL, Krakuszowice.jpg|Kopiec latem, widok z zachodu
Plik:KopiecKrakaII-WidokOdZachodu-POL, Krakuszowice.jpg|Kopiec wczesną wiosną, widok z zachodu
</gallery>
== Widoki z kopca ==
<gallery widths=200 hights=200>
Plik:DolinaRabyPodChełmem-WidokZKopcaKrakaII-POL, Krakuszowice.jpg|Widok z Kopca Krakusa II w stronę doliny rzeki [[Raba (dopływ Wisły)|Raby]] pod [[Chełm (powiat bocheński)|Chełmem]]
</gallery>

== Przypisy ==
{{Przypisy}}

[[Kategoria:Krakuszowice]]
[[Kategoria:Kopce]]

title: Kopiec Krakusa II

Państwo: Polska

Miejscowość: Krakuszowice

Typ obiektu: Kopiec


text:
# Passo della Scoffera
Il passo della Scoffèra si trova sullo spartiacque ligure-padano, a 674 metri sul livello del mare, tra l'alta val Bisagno e l'alta valle Scrivia nella città metropolitana di Genova.

## Geografia
Il valico prende il nome dalla frazione di Scoffera nel comune di Davagna, ma il passo è condiviso dai comuni di Davagna e di Torriglia. È un passo storicamente molto importante, dato che ci transitava la strada statale 45 di Val Trebbia che collega Genova a Piacenza.
Il vecchio tratto di statale che toccava il punto di valico è stato declassato ed oggi la statale sottopassa il colle con una galleria. Il colle è tuttora una apprezzata meta ciclistica ed è stato un punto di passaggio del Giro d'Italia, ad esempio nell'edizione 2004. È anche situato sul percorso dell'Alta Via dei Monti Liguri.

## Storia
Per molti secoli ha rappresentato il confine fra la Repubblica di Genova ed il Principato di Torriglia.
Il 1º maggio 1747, durante la guerra di successione austriaca che vide la Repubblica combattere contro l'arciducato d'Austria ed il regno di Sardegna, vi perì Pier Maria Canevari dopo aver combattuto con le sue truppe sulla cresta tra il monte Lavagnola e la Colla di Boasi respingendo gli austriaci. Nonostante la vittoria militare sul campo, l'eroe della resistenza genovese contro l'invasore austriaco venne colpito a morte da uno dei prigionieri. Una lapide inaugurata nel 1908 a Scoffera ancora oggi lo ricorda.
Nel 1944 la zona era interessata da scontri tra i partigiani e le truppe nazifasciste. Nel luglio di quell'anno i tedeschi fucilarono tre partigiani e poco dopo, per rappresaglia, i partigiani della zona nello stesso luogo fucilarono a loro volta tre prigionieri tedeschi.
A maggio il passo della Scoffera ospita "Scoffera in Fiera", fiera enogastronomica e zootecnica con varie manifestazioni collaterali come ad esempio esibizioni di falconeria .

title: Passo della Scoffera

wikitext:
{{Valico
|nome = Passo della Scoffera
|immagine = Scoffera passo 001.png
|testo_immagine = Il punto di valico
|sigla_paese = ITA
|regione = {{IT-LIG}}
|provincia = {{IT-GE}}
|località_collegate = [[Davagna]]<br />[[Torriglia]]
|latitudine_d = 44.4807
|longitudine_d = 9.119784
|altri_nomi =
|costruzione =
|pendenza =
|lunghezza =
|infrastruttura = {{simbolo|Strada Statale 45 Italia.svg|45}} [[Strada statale 45 di Val Trebbia|di Val Trebbia]]
|chiusura =
}}

Il '''passo della Scoffèra''' si trova sullo spartiacque [[Mar Ligure|ligure]]-[[Pianura padana|padano]], a 674 metri sul livello del mare, tra l'alta [[val Bisagno]] e l'[[alta valle Scrivia]] nella [[città metropolitana di Genova]].

== Geografia ==
[[File:Passo dello Scoffera-galleria Scoffera sulla SS45.jpg|thumb|left|upright 0.6|L'ingresso del tunnel]]
Il valico prende il nome dalla frazione di Scoffera nel comune di [[Davagna]], ma il passo è condiviso dai comuni di Davagna e di [[Torriglia]]. È un passo storicamente molto importante, dato che ci transitava la [[strada statale 45 di Val Trebbia]] che collega [[Genova]] a [[Piacenza]].

Il vecchio tratto di statale che toccava il punto di valico è stato declassato ed oggi la statale sottopassa il colle con una galleria.<ref>''Da lunedì chiusure notturne per la galleria della Scoffera'', articolo de [[Il Secolo XIX]] del 3 ottobre 2014, on-line su [http://www.ilsecoloxix.it/p/genova/2014/10/03/ARgUvE9B-notturne_galleria_chiusure.shtml /www.ilsecoloxix.it]</ref> Il colle è tuttora una apprezzata meta ciclistica<ref>''Passi e valli in bicicletta. Liguria'', Volume 1, Gabriele Brunetti e Alberto Ferraris, pagina 32; Ediciclo Editore, 2005, vedi [https://books.google.it/books?id=_sJHDByfO6QC&pg=PA32&dq=scoffera+strada+laccio&hl=it&sa=X&ved=0ahUKEwjd5MWxrcnJAhWKOBQKHZgjBRMQ6AEILDAD#v=onepage&q=scoffera%20strada%20laccio&f=false google books]</ref> ed è stato un punto di passaggio del [[Giro d'Italia]], ad esempio nell'edizione 2004<ref>''2ª tappa - NOVI LIGURE - PONTREMOLI'', [[Gazzetta dello Sport]], scheda on-line su [http://www.gazzetta.it/Speciali/Giroditalia/2004/ita/le_tappe/tappa_02/ /www.gazzetta.it]</ref>. È anche situato sul percorso dell'[[Alta Via dei Monti Liguri]].<ref>''ALTA VIA DEI MONTI LIGURI'', scheda su [http://www.trekkinginliguria.it/www.trekkinginliguria.it/ALTA_VIA_MONTI_LIGURIA_da_26_a_30.html www.trekkinginliguria.it]</ref>

== Storia ==
[[File:Scoffera lapide resistenza.png|thumb|left|upright 0.6|Lapide in memoria dei partigiani fucilati al colle]]
Per molti secoli ha rappresentato il confine fra la [[Repubblica di Genova]] ed il [[Torriglia|Principato di Torriglia]].

Il 1º maggio 1747, durante la [[guerra di successione austriaca]] che vide la Repubblica combattere contro l'[[arciducato d'Austria]] ed il [[regno di Sardegna]], vi perì [[Pier Maria Canevari]] dopo aver combattuto con le sue truppe sulla cresta tra il monte Lavagnola e la Colla di [[Boasi]] respingendo gli austriaci. Nonostante la vittoria militare sul campo, l'eroe della resistenza genovese contro l'invasore austriaco venne colpito a morte da uno dei prigionieri. Una lapide inaugurata nel 1908 a Scoffera ancora oggi lo ricorda.<ref>{{cita web|url=http://www.valdaveto.net/pdf/Pier_Maria_Canevari_eroe_della_Scoffera.pdf|sito=Valdaveto.net|titolo=Pier Maria Canevari eroe della Scoffera|accesso=21 marzo 2015}}</ref><ref>{{Cita libro|titolo=Renato Lagomarsino, Sui monti che circondano la Fontanabuona, dalla Colla di Boasi al Passo della Scoglina, I Rapallin, n.5/2015, p. 4.}}</ref><ref>{{Cita libro|titolo=Amedeo Pescio, I nomi delle strade di Genova, Genova, Stabilimento Tipografico “SECOLO XIX”, 1912, p. 69.}}</ref>

Nel 1944 la zona era interessata da scontri tra i partigiani e le truppe nazifasciste. Nel luglio di quell'anno i tedeschi fucilarono tre partigiani e poco dopo, per rappresaglia, i partigiani della zona nello stesso luogo fucilarono a loro volta tre prigionieri tedeschi.<ref>{{cita  libro  | url = https://www.google.it/books/edition/La_Repubblica_di_Torriglia/sp9oAwAAQBAJ?hl=it&gbpv=1&dq=%22Scoffera%22+partigiani+agudo&pg=PT45&printsec=frontcover | titolo = La Repubblica di Torriglia - Partigiano Marzo | autore = G. B. Canepa | anno =  2013 | editore = Fratelli Frilli | isbn = 9788875639198 | accesso = 2025-04-30 }}</ref>

A maggio il passo della Scoffera ospita "Scoffera in Fiera", fiera enogastronomica e zootecnica con varie manifestazioni collaterali come ad esempio esibizioni di [[falconeria]] .<ref>{{cita news| url =https://www.genovatoday.it/eventi/scoffera-fiera.html | giornale = GenovaToday | data = 28 maggio 2017 | titolo = Scoffera in Fiera, artigianato e gastronomia in campagna| accesso = 2025-05-01 }}</ref>

== Note ==
<references/>

==Voci correlate==
*[[Alta Via dei Monti Liguri]]
*[[Appennino ligure]]
*[[Strada statale 45 di Val Trebbia]]

== Altri progetti ==
{{interprogetto}}

{{Scrivia}}
{{Portale|Liguria|Montagna}}

[[Categoria:Valichi dell'Appennino ligure|Scoffera]]
[[Categoria:Valichi della città metropolitana di Genova|Scoffera]]

title: Passo della Scoffera

Stato: Italia

Regione: Liguria

Provincia: Genova

Località collegate: Davagna · Torriglia

Infrastruttura: di Val Trebbia

title: Mappa di localizzazione

Mappa di localizzazione: Passo della Scoffera